Ts 114/18

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 13 listopada 2020 r. Pozycja 371 POSTANOWIENIE z dnia 31 lipca 2020 r. Sygn. akt Ts 114/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Jarosław Wyrem bak , po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej E. A. , w sprawie zgodności: art. 358 § 1 ustawy z dnia 23 k wietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145) w związku z art. 391 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1460, ze zm.) z art. 64 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 64 ust. 3 w związku z art. 32 ust. 1 oraz art. 64 ust. 2, a także art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej , p o s t a n a w i a: odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. UZASADNIENI E W skard ze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Kon stytucyjnego 18 lipca 2 018 r. (data nadania) E. A. (dalej: skarżąc a ), reprezentowan a przez radcę prawn ego z wyboru , wystą- pił a z żądaniem na tle następującego stanu faktycznego. 1. Skarżąca zawarła 10 marca 2014 r. „umowę - zamówienie ” występując jako „ kupuj ą- ca ” z B . sp. z o.o. , występującą jako „ sprzedawc a ” . P rzedmiotem umowy był jacht wyceniony na kwotę 440 000 euro. Następnie s karżąca zawarła umowę leasingu operacyjnego z [ … ] . Na tej podstawie leasingodawca miał zakupić od B. sp. z o.o. (dalej: spółka) jacht o wartości ofertowej 440 000 euro . Umowę leasingu zawarto na okres 72 miesięcy , zaś ustalona cena sprzedaży jachtu została uiszczona w całości. S półka , działając jako dystrybutor [ … ] , udzieli- ła skarżącej gwarancji producenta przedmiotowego jachtu. W 2015 r. s karżąca prowadziła korespondencję ze spółką w zakresie wad i zgłaszanych reklamacji oraz występowała w sto- sunku do niej z roszczeniami z tytułu rękojmi za wady fizyczne . Spółka z ostała także obcią- żona przez skarżącą fakturami VAT z tytułu napraw jachtu. Wobec nieuznania przez spółkę żąda ń skarżącej dotyczących kosztów naprawy jachtu, s karżąca wystąpiła przeciwko ni e j z pozwem o zapłatę kwoty 113 000 złotych. Żądanie pozwu obejmowa ło kwotę, o którą w opinii skarżącej powinna zostać obniżona cena sprzedaży przedmiotowego jachtu z uwagi na jego wady fizyczne. Pozwana spółka zakwestionowała istnienie i prawidłowe zgłoszenie OTK ZU B/2020 Ts 114/18 poz. 371 2 wad jachtu wskazując jednocześnie, że skarżąca wybrała reżim o dpowiedzialności producenta z tytułu gwarancji na przedmiot umowy, a nie z tytułu rękojmi sprzedawcy. 2 . Orzekając w pierwszej instancji Sąd Okręgowy w S. Wydział VIII Gospodarczy w yrokiem z 7 września 2017 r. (sygn. akt […] ) oddalił powództwo skarżącej w całości uzna- jąc je za bezzasadne z uwagi na walutę, w której skarżąca domagała się spełnienia przez po- zwaną spółkę dochodzonego w sprawie roszczenia . W oparciu o art. 358 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (obecnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 1145, ze zm.; dalej: k.c.) Sąd Okręgowy wskazał, że – o ile nie zachodzą przesłanki wskazane w tym przepisie – dłużnik ma prawo wyboru waluty, w której zrealizuje należne świadczenie. Prawa takiego wyboru nie posiada natomiast wierzyciel. Skarżąca wn iosła apelację, zarzucając sądowi pierwszej instancji naruszenie m.in. art. 358 § 1 k.c. p rzez jego błędną wykładnię i domagając się uznania, że mogła żądać należności w walucie obcej. Wyrokiem z 21 marca 2018 r. (sygn. akt […]), Sąd Apelacyjny w S. I Wydz iał Cywilny oddalił apelację skarżącej popierając po- gląd sądu pierwszej instancji w całości. Stwierdził , że jeśli walutą umowy była waluta obca, wierzyciel powinien żądać obniżenia kwoty zakupu wyrażając ją w tej samej walucie. 3 . W tym stanie rzeczy, s karżąca wystąpiła do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności art. 358 k.c. z Konstytucją . Zdaniem skarżącej , przysługujące dłużnik owi prawo wyboru waluty, w której spełnia świadczenie , stawia w gorszej sytuacji wierzyciela, jeśli ten , domagając się obniżenia kwoty , którą jest zobowiązany zapłacić , musi wyrazić swoje rosz- czenie pieniężne w walucie, w której wyrażono należność w umowie głównej. Skarżąca stoi na stanowisku, że j est to niezgodne z prawem ochrony własności, które można ograniczać tylko w sytuacji konieczności, w sposób proporcjonalny „dla obu stron” (s. 4 skargi). 4 . Z arządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 12 grudnia 2019 r., na pod- stawie art. 61 ust. 3 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393 ) , skarżąca została wezwana do usunięcia w terminie 7 dni braków formalnych wniesionej skargi m.in. przez wska zanie wyroku, który jej zdaniem ostatecznie ukształtował jej prawa i wolności oraz udokumentowa- nie daty jego doręczenia. Zarządzenie doręczono 3 stycznia 2020 r., zaś skarżąca odniosła się do niego z 9 stycznia 2020 r. (data nadania). Trybunał Konstytucyj ny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po- stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. po z. 2393 ; dalej: u.o.t.p.TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu nieja wnym w celu wy- eliminowania spraw, które nie mogą być przedmiotem rozstrzygania merytorycznego . Trybu- nał wydaje postanowienie o nadaniu skardze konstytucyjnej dalszego biegu, gdy spełnia ona wymagania p rzewidziane w Konstytucji oraz u.o .t.p.TK oraz gdy nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p. TK. 2. Warunkiem skutecznego wniesienia skargi konstytucyjnej jest nie tylko spełnienie wymagań wynikających z Konstytucji i u.o.t.p. TK , ale także usunięcie braków formalnych wymienionych w zarządzeniu sędziego Trybunału Konstytucyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia tego zarządzenia. W przypadku nieusunięcia któregokolwiek z braków określo- nych w zarządzeniu sędziego w t erminie ustawowym , Trybunał postanawia od mówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu na podstawie art. 61 ust. 4 pkt 2 u.o.t.p. TK . OTK ZU B/2020 Ts 114/18 poz. 371 3 3. Zgodnie z art. 53 ust. 1 pkt 5 u.o.t.p. TK skarga konstytucyjna powinna zawierać udokumentowanie daty doręczenia ostatecznego orzeczenia wydanego w sprawie objętej wniesioną skargą. Ustawa nie przewiduje wyjątku, na podstawie którego skarżący byłby zwolniony z tego obowiązku. Wprawdzie wymieniony wyżej przepis nie określa formy do- kumentu, jaki powinien być przedstawiony przez skarżącego, to jednak niewątpliw ie musi być to dokument wiarogodny, z którego jednoznacznie wynika data otrzymania przez skarżą- cego ostatecznego orzeczenia. Takim dokumentem jest w szczególności zwrotne potwierdze- nie odbioru, które w świetle utrwalonego orzecznictwa jest dokumentem urzęd owym, korzy- stającym z domniemania zgodności z prawdą (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 23 mar ca 2011 r., sygn. akt V CZ 123/10, Lex nr 785895) . 4. Podstawą odmowy nadania badanej skardze konstytucyjnej dalszego biegu jest brak właściwego udokumento wania daty doręczenia skarżącej ostatecznego rozstrzygnięcia, unie- możliwiający ustalenie, czy skarga została wniesiona w wyznaczonym ustawowo terminie. Obowiązek udokumentowania daty doręczenia rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 77 u.o.t.p.TK , spoczywa zgodnie z art. 53 ust. 1 u.o.t.p. TK na skarżącym i polega na wskazaniu właściwego dowodu . W celu wykonania zarządzenia sędziego w zakresie usunięcia braku formalnego polegającego na udokumentowaniu daty doręczenia wyroku sądu odwoławczego, wskazanego przez skarżącą jako ostateczne rozstrzygnięcie w jej sprawie w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji, skarżąca mogła przedstawić np. potwierdzoną za zgodność z orygi- nałem kopię (o dpis) potwierdzenia odbioru , chociażby w postaci wydruk u z systemu telein- formatycz nego, a zwłaszcza odpis koperty zaopa trzonej w numer przesyłki , w której skarżąca otrzymał a od sądu treść tego orzeczenia. Mimo że poprawne usunięcie tego braku formalnego b yło możliwe, skarżąca ograniczyła się do ponownego dostarczenia dokumentu znanego j uż Trybunałowi i nie przedłożył a żadnego nowego dowodu celem spełnienia wymagania okre- ślonego w art. 53 ust. 1 pkt 5 u.o.t.p.TK ( w sprawie praktyki orzeczniczej Trybunału Konsty- tucyjnego w podobnych przypadkach por. np. postanowienie Trybunału Konstytucyjn ego z 16 października 2019 r. w sprawie o sygn. Ts 232/17) . W związku z powyższym, na podstawie art. 61 ust. 4 pkt 2 u.o.t.p.TK , Trybunał po- stanowił jak w sentencji . POUCZENIE Na podsta wie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.