SK 30/21

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria A Warszawa, dnia 10 kwietnia 2026 r. Pozycja 34 POSTANOWIENIE z dnia 26 marca 2026 r. Sygn. akt SK 30/21 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Andrzej Zielonacki – przewodniczący Bartłomiej Sochański Jakub Stelina Wojciech Sych Jarosław Wyrembak – sprawozdawca , po rozpoznaniu, na posiedzeniu n iejawnym w dniu 26 marca 2026 r., skargi konstytucyjnej spółki [ … ] sp. z o.o. o zbadanie zgodności: 1) art. 50 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 51 ust. 7 w związku z art. 30 ust. 5 i 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ) rozumianych w ten sposób, że ,,organ nadzoru budowlanego może wydać na- kaz rozbiórki obiektu budowlanego z uwagi na wykonanie robót budowla- nych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych «w przepisach» (art. 50 ust. 1 pkt 4 in fine [ustawy – Prawo budowlane]) w sytu- acji gdy owa sprzeczność z przepisami była znana organowi na etapie doko- nania przez inwestora zgłoszenia i organ nie zgłosił skutecznie w tej procedu- rze sprzeciwu”, z art. 2, art. 21 ust. 1 w związku z art. 64 ust. 1 - 3 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 22 w związku z art. 20 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej , 2) art. 29 ust. 3 pkt 3 lit . c ustawy – Prawo budowlane (wcześniej przed noweli- zacją z 13 lutego 2020 r. – art. 29 ust. 2 pkt 6 tej ustawy) rozumian ego w ten sposób, że ,,nie każde wykonywanie robót budowlanych polegających na in- stalowaniu tablic lub urządzeń reklamowych zwolnione jest z obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, a dla oceny zastosowania przepi- su znaczenie mają cechy obiektu budowlanego takie jak jego gabaryty oraz trwałość związania z gruntem, stanowiące nieskonkretyzowane kryteria pozaustawowe nieobjęte brzemieniem tego przepisu”, z art. 2, art. 7, art. 21 ust. 1 w związku z art. 64 ust. 1 - 3, art. 20 w związku z art. 22 oraz art. 32 ust. 1 i 2 w związku z art. 22 Konstytucji , 3) art. 12 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2015 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze wzmocnieniem narzędzi ochrony krajobrazu (Dz. U. poz. 7 7 4) w związku z art. 37a ust. 1 i 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r. poz. 293 ) rozumian e go w ten sposób, że ,,rada gminy może w sposób dowolny i nieograniczony żad- OTK ZU A/2026 SK 30/21 poz. 34 2 nym terminem utrzymywać w mocy przepisy prawa miejscowego sprzeczne z przepisami [ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym] ukształtowanymi mocą wejścia w życie [ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku ze wzmocnieniem narzędzi ochrony krajobrazu], co skutkuje zróżnicowaniem zastosowania przepisów rangi ustawowej, tj. przepisów [ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym], w stosunku do adresatów tych przepisów w zależności od tego, czy dana rada gminy zdecy- dowała się na wypełnienie upoważnienia wskazanego w art. 37a ust. 1 i 3 [ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym] ” , z art. 2, art. 32 ust. 1 i 2 w związku z art. 64 ust. 1 - 3 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 7 w związku z art. 87 ust. 1 i 2 w związku z art. 94 Konstytucji, p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie. Orzeczenie zapadło jednogłośnie . UZASADNIENIE I 1. W skardze konstytucyjnej z 19 stycznia 2021 r. spółka [ … ] sp. z o.o. (dalej: skarżą- c a ) zakwestionował a konstytucyjność wskazanych w petitum skargi przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo bud owlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333; dalej: prawo budowlane ) rozumianych w ten sposób, że: 1) ,,organ nadzoru budowlanego może wydać nakaz rozbiórki obiektu budowlanego z uwagi na wykonanie robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warun- ków określonych «w przepisach» (art. 50 ust. 1 pkt 4 in fine prawa budowlanego), w sytuacji gdy owa sprzeczność z przepisami była znana organowi na etapie dokonania przez inwestora zgłoszenia i organ nie zgłosił skutecznie w tej procedurze sprzeciwu”; 2) ,,nie każde wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic lub urządzeń reklamowych zwolnione jest z obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, a dla oceny zastosowania przepisu znaczenie mają cechy obiektu budowlanego takie jak jego gabaryty oraz trwałość związania z gruntem, stanowiące nieskonkretyzowane kryte- ria pozaustawowe nieobjęte brzemieniem tego przepisu”. Ponadto, skarżąca zakwestionowała konstytucyjność art. 12 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2015 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze wzmocnieniem narzędzi ochro- ny krajobrazu (Dz. U. poz. 7 7 4 ; dalej: ustawa z 2015 r. ) w związku z art. 37a ust. 1 i 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r. poz. 293; dalej: us tawa z 2003 r. ) rozumianych w ten sposób, że ,,rada gminy może w sposób dowolny i nieograniczony żadnym terminem utrzymywać w mocy przepisy prawa miejscowe- go sprzeczne z przepisami [ ustawy z 2003 r. ] ukształtowanymi mocą wejścia w życie ustawy z 2015 r.] , co skutkuje zróżnicowaniem zastosowania przepisów rangi ustawowej, tj. przepisów [ ustawy z 2003 r.] w stosunku do adresatów tych przepisów w zależności od tego, czy dana rada gminy zdecydowała się na wypełnienie upoważnienia wskazanego w art. 37a ust. 1 i 3 [ ustawy z 2003 r.] . 2 . W piśmie z 25 c zerwca 202 1 r., nr IV. 7006 .9 0 .202 1 . JL , Rzecznik Praw Obywatel- skich poinformował, że nie przystęp uje do przedmiotowego postępowania. OTK ZU A/2026 SK 30/21 poz. 34 3 3 . W piśmie z 14 kwietnia 2023 r., nr BAS - WAK - 1793/21, Sejm Rzeczypospolitej Polskiej przedłożył wyjaśnienia w sprawie wnosząc o stwierdzenie, że: 1) art. 50 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 51 ust. 7 oraz z art. 30 ust. 5 i 6 prawa budow- lanego jest zgodny z art. 2, art. 21 ust. 1 w związku z art. 64 ust. 1 - 3 w związku z art. 31 ust. 3 oraz z art. 22 w związku z art. 20 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji; 2) art. 29 ust. 3 pkt 3 lit . c prawa budowlanego jest zgodny z art. 2, art. 7, art. 21 ust. 1 w związku z art. 64 ust. 1 - 3, art. 20 w związku z art. 22 oraz art. 32 ust. 1 i 2 w związku z art. 22 Konstytucji; 3) art. 12 ust. 1 i 2 ustawy z 2015 r. w związku z art. 37a ust. 1 i 3 ustawy z 2003 r. jest zgodny z art. 2, art. 32 ust. 1 i 2 w związku z art. 64 ust. 1 - 3 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 7 w związku z art. 87 ust. 1 i 2 w związku z art. 94 Konstytucji . W pozostałym zakresie Sejm wniósł o umorzenie postępowania na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Try- bunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) ze względu na nie- dopuszczalność wydania wyroku. 4 . W piśmie z 22 sierpnia 2023 r., nr PK VIII TK 62.2021, Prokurator Generalny przedstawił stanowisko wnoszą c o stwierdzenie, że: 1) art. 50 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 51 ust. 7 w związku z art. 30 ust. 5 i 6 prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym do 18 września 2020 r., rozumiane w ten sposób, że organ nadzoru budowlanego może wydać nakaz rozbiórki obiektu budowlanego z uwagi na wykonanie robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określo- nych w przepisach , w sytuacji gdy owa sprzeczność z przepisami była znana organowi na etapie dokonania przez inwestora zgłoszenia i organ nie zgłosił skutecznie w tej procedurze sprzeciwu , są zgodne z art. 2 w związku z art. 64 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji oraz z art. 20 i art. 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji; 2) art. 29 ust. 2 pkt 6 prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym do 18 wrze- śnia 2020 r., jest zgodny z art. 2 w związku z art. 7 w związku z art. 64 ust. 1 oraz w związku z art. 20 i art. 22 Konstytucji oraz z art. 32 ust. 1 w związku z art. 20 i art. 22 Konstytucji; 3) art. 12 ust. 1 i 2 ustawy z 2015 r. w związku z art. 37a ust. 1 i 3 ustawy z 2003 r. są zgodne z art. 2 i art. 32 ust. 1 w związku z art. 64 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 1 Konstytucji . Ponadto Prokurator wniósł o umorzenie postępowania w pozostałym zakresie na pod- stawie art. 59 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK ze względu na niedopuszczalność wydania wyroku. 5 . W piśmie z 11 marca 2026 r. (data wpływu: 16 marca 2026 r.) pełnomocnik skarżą- cej złożył oświadczenie o wycofaniu skargi konstytucyjnej. II Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji, na zasadach określonych ustawowo, rozpozna- niu przed Trybunałem Konstytucyjnym może podlegać skarga konstytucyjna , w której za- kwestionowane są uregulowania stanowi ące podstawę normatywną ostatecznego orzeczenia wydanego w indywidualnej sprawie skarżącego i powod ujące niedozwoloną ingerencję w sferę jego konstytucyjnie chronionych praw lub wolności . Zgodnie zatem z art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) , wszczęcie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym następuje na podstawie skargi konstytucyjnej uprawnio- nego podmiotu . OTK ZU A/2026 SK 30/21 poz. 34 4 2. Z godnie z art. 56 ust. 2 pkt 2 u.o.t.p.TK, skarżący może wycofać skargę konstytu- cyjną do rozpoczęcia rozprawy . W wy padku rozpoznawania sprawy na posiedzeniu niejaw- nym, zgodnie z art. 56 ust. 3 u.o.t.p.TK , cofnięcie skargi konstytucyjnej może nastąpić naj- później w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia uczestnikom postępowania zawiadomie- nia, że rozpoznanie sprawy nastąpi na posiedzeniu niejawnym. W myśl art. 59 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p.TK, na posiedzeniu niejawnym Trybunał wyda je zaś postanowienie o umorzeniu po- stępowania na skutek cofnięcia skargi konstytucyjnej. 3 . W związku z powyższym należy stwierdzić, że skarżący może wycofać skargę kon- stytucyjną w każdym czasie do rozpoczęcia rozprawy i najpóźniej w terminie siedmiu dni od odebrania zawiadomienia, że rozpoznanie sprawy nastąpi na posiedzeniu niejawnym. Na gruncie rozpoznawanej sprawy Trybunał ustalił, że skarżąca skutecznie wycofała skargę kon- stytucyjną składając oświadczenie w tym zakresie . W tym stanie rzeczy Trybunał um o rz ył postępowanie na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p.TK. W związku z powyższym Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji.