I ZSK 3/24

I ZSK 3/24 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wojciechowski Dnia 4 lutego 2026 r. w sprawie X. Y. – prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...], po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, na posiedzeniu w dniu 4 lutego 2026 r. z urzędu kwestii przedłużenia zawieszenia prokuratora w czynnościach na podstawie art. 150 § 4 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. – Prawo o prokuraturze – dalej powoływana jako: p.p. postanowił: przedłużyć zawieszenie w czynnościach prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] – X. Y. na dalszy okres jednego roku, tj. do dnia 21 lutego 2027 r. UZASADNIENIE Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Prokuratora Generalnego dla […] okręgu regionalnego wystąpiła do Sądu Najwyższego Izby Odpowiedzialności Zawodowej z wnioskiem o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej X. Y. – prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...], obwinionego o to, że: 1. w dniu 5 września 2022 roku ok. godz. 7:07 w [...] na ul. [...], kierował samochodem osobowym marki K. o numerach rejestracyjnych [...] znajdując się w stanie nietrzeźwości prowadzącym do stężenia 0,28 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu – I badanie przeprowadzone o godzinie 7:09, a następnie do stężenia 0,33 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu – II badanie przeprowadzone o godzinie 7:24, a następnie do stężenia 0,27 mg/l I ZSK 3/24 2 alkoholu w wydychanym powietrzu – III badanie przeprowadzone o godz. 7:40, czym uchybił godności sprawowanego urzędu, tj. o przewinienie dyscyplinarne z art. 137 § 1 pkt 5 p.p. 2. w dniu 5 września 2022 roku w [...] na ul. [...] chcąc, aby funkcjonariuszki Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w [...] st. post. A. S. i sierż. D. P. dokonały czynu zabronionego, polegającego na niedopełnieniu swoich obowiązków służbowych poprzez bezprawne odstąpienie od czynności zatrzymania oraz dokumentowania kontroli drogowej, w trakcie której przeprowadzono badanie trzeźwości i ustalono, że kierujący pojazdem mechanicznym marki K. o numerze rejestracyjnym [...] znajdował się w stanie nietrzeźwości, czym w/w funkcjonariuszki działałyby na szkodę interesu publicznego, nakłaniał je do tego, przy czym działając w zamiarze popełnienia czynu zabronionego, swoim zachowaniem bezpośrednio zmierzał do popełnienia czynu zabronionego, jednakże celu swego nie osiągnął z uwagi na stanowczą odmowę odstąpienia od wykonania czynności służbowych przez w/w funkcjonariuszy publicznych, czym uchybił godności sprawowanego urzędu, tj. o przewinienie dyscyplinarne z art. 137 § 1 pkt 5 p.p. Sprawa ta została zarejestrowana pod sygn. akt I ZSK 3/24. Prokurator X. Y. został zawieszony w czynnościach służbowych prokuratora: - postanowieniem z dnia 9 września 2022 r. Prokuratora Okręgowego w [...], sygn. akt […] od dnia 9 września 2022 r. do dnia 9 marca 2023 r. (k. 6-8); - postanowieniem z dnia 6 marca 2023 r. Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym, sygn. akt […] zawieszenie przedłużono do dnia 9 września 2023 r. (k. 276-279); - postanowieniem z dnia 6 września 2023 r. Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym, sygn. akt […] zawieszenie przedłużono do dnia 9 marca 2024 r. (k. 348-353); - postanowieniem z dnia 6 marca 2024 r. Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym, sygn. akt […] zawieszenie przedłużono do dnia 9 września 2024 r. (k. 375-376). I ZSK 3/24 3 Kolejno prokurator X. Y. został zawieszony w czynnościach na podstawie art. 144 oraz art. 151 § 1 p.p. na mocy postanowienia Prokuratora Okręgowego w [...] z dnia 23 maja 2024 r., sygn. akt […], z uwagi na treść prawomocnej uchwały z dnia 28 czerwca 2023 r. Sądu Najwyższego, sygn. akt I ZI 24/23, zezwalającej na pociągnięcie ww. do odpowiedzialności karnej za czyny z art. 178a § 1 k.k. oraz art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 231 § 1 k.k., do czasu prawomocnego zakończenia postępowania (k. 475-476). Postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 25 września 2024 r. Sąd Najwyższy zawiesił postępowanie w sprawie o sygn. akt I ZSK 3/24 do czasu prawomocnego zakończenia prowadzonego przeciwko prokuratorowi X. Y. postępowania karnego w sprawie o sygn. akt […] przed Sądem Rejonowym […] w [...] (k. 516). W dniu 25 listopada 2024 r. ww. Sąd, wydał postanowienie o umorzeniu postępowania przeciwko X. Y. wobec stwierdzenia braku zezwolenia na ściganie pochodzącego od właściwego organu, na podstawie art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k., które uprawomocniło się z dniem 11 grudnia 2024 r. (k. 529-536v). Postanowieniem Prokuratora Okręgowego w [...] z dnia 20 sierpnia 2025 r., sygn. akt […], na podstawie art. 144, art. 150 § 1 oraz art. 137 § 1 pkt 5 p.p. zawieszono prokuratora X. Y. w czynnościach służbowych od dnia 21 sierpnia 2025 r. do dnia 21 lutego 2026 r. z uwagi na toczące się przeciwko niemu postępowanie dyscyplinarne w Sądzie Najwyższym, w związku z uchybieniem godności urzędu polegającym na realizacji znamion czynów z art. 178a § 1 k.k. oraz art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 231 § 1 k.k. (k. 539-541). Sąd Najwyższy zważył, co następuje. W ocenie Sądu Najwyższego nie ustały przesłanki uzasadniające zawieszenie w czynnościach prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] – X. Y. Zgodnie z art. 150 § 1 zd. 1 p.p., prokurator może być zawieszony w czynnościach na okres do 6 miesięcy, jeżeli z uwagi na charakter przewinienia dyscyplinarnego konieczne jest natychmiastowe odsunięcie go od wykonywania obowiązków. Powołana instytucja stanowi zatem tymczasowy środek reakcji wobec prokuratora stosowany w sytuacji, gdy z uwagi na charakter przewinienia, którego I ZSK 3/24 4 się dopuścił konieczne jest jego natychmiastowe odsunięcie od wykonywania obowiązków służbowych. Prawo zawieszenia w czynnościach na okres, o którym mowa w art. 150 § 1 p.p., przysługuje przełożonym dyscyplinarnym. Od decyzji o zawieszeniu w czynnościach przysługuje odwołanie do sądu dyscyplinarnego (§ 2). Zawieszenie prokuratora w czynnościach, w uzasadnionych przypadkach, może być przedłużone na wniosek rzecznika dyscyplinarnego przez sąd dyscyplinarny na dalszy, niezbędny okres. Po skierowaniu wniosku o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej do sądu dyscyplinarnego, decyzje w przedmiocie przedłużenia zawieszenia prokuratora w czynnościach podejmuje sąd dyscyplinarny. Sąd dyscyplinarny określa czas zawieszenia prokuratora w czynnościach (§ 3 i 4 uprzednio powołanego przepisu). Ustawowa natomiast przesłanka uzasadnionego przypadku, opisana w art. 150 § 3 p.p., usprawiedliwiająca przedłużenie zawieszenia prokuratora w czynnościach służbowych, występuje w każdej sytuacji, w której prokurator jest podejrzany o popełnienie przestępstwa, a przynajmniej takiego przewinienia dyscyplinarnego, którego dokonanie poważnie naraziłoby na szwank wizerunek urzędu prokuratorskiego (zob. A. Kiełtyka, W. Kotowski, A. Ważny [w:] A. Kiełtyka, W. Kotowski, A. Ważny, Prawo o prokuraturze. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 150). X. Y. - prokuratorowi Prokuratury Okręgowej w [...] zarzucono popełnienie dwóch przewinień dyscyplinarnych określonych w art. 137 § 1 pkt 5 p.p. Na duże prawdopodobieństwo popełnienia czynów realizujących ich znamiona wskazuje zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, m.in. protokół z przebiegu badania stanu trzeźwości prokuratora X. Y. urządzeniem elektronicznym (k. 213), protokoły przesłuchań świadków funkcjonariuszek Policji: A. S. i D. P. (k. 15-16, k. 19-20, k. 21-22 Załącznika nr 1), opinia nr […] z zakresu analizy zapisów wizyjnych (k. 78- 87), protokoły z dnia 5 września 2022 r. pobrania krwi od prokuratora X. Y. (k. 115- 115v), sprawozdanie z badań na zawartość alkoholu etylowego nr […] wraz z opinią biegłych z Zakładu Medycyny Sądowej Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego (k. 111-114), protokoły odtworzenia zapisu audiowizualnego (k. 126- 142, k. 143-161, k. 162-163), sprawozdanie z badań chemiczno–toksykologicznych nr […] z Zakładu Medycyny Sądowej Uniwersytetu Medycznego (k. 164-166). I ZSK 3/24 5 Treść postawionych prokuratorowi X. Y. zarzutów, których podstawę faktyczną tworzą okoliczności związane z prowadzeniem pojazdu w stanie nietrzeźwości oraz usiłowaniem nakłonienia funkcjonariuszek Policji do odstąpienia od wykonania czynności służbowych w postaci zatrzymania kierowcy i dokumentowania kontroli drogowej, wymagają jednak jego czasowego odsunięcia od wykonywania obowiązków służbowych na stanowisku prokuratora. Dalsze wykonywanie czynności służbowych przez X. Y. podważałoby w oczach opinii publicznej autorytet urzędu prokuratorskiego oraz autorytet prokuratury jako organu wykonującego zadania w zakresie ścigania przestępstw oraz stojącego na straży praworządności. Osłabiałoby także społeczne zaufanie do urzędu prokuratorskiego. W realiach faktycznych sprawy zachodzą więc przesłanki do przedłużenia zawieszenia w czynnościach X. Y. - prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] W orzecznictwie Sadu Najwyższego przyjmuje się, że w postępowaniu w przedmiocie zawieszenia w czynnościach służbowych sąd dyscyplinarny nie rozstrzyga o zasadności zarzutów sformułowanych we wniosku o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej, a tylko o zasadności odsunięcia prokuratora od wykonywania obowiązków służbowych w związku ze sformułowanymi zarzutami (por. np. uchwała Sądu Najwyższego - Sądu Dyscyplinarnego z dnia 23 września 2002 r., sygn. akt SNO 30/02, OSNSD 2002, poz. 12). Oczywistym jest, że prokurator, któremu zarzuca się popełnienie przewinień dyscyplinarnych wyczerpujących znamiona umyślnych przestępstw, a tak jest właśnie w niniejszej sprawie, nie powinien wykonywać czynności służbowych w okresie, gdy trwa postępowanie dyscyplinarne, w którym obwiniono go o popełnienie tego rodzaju przewinień dyscyplinarnych. Okres, na jaki zostało przedłużone zawieszenie w czynnościach służbowych prokuratora X. Y., podyktowany jest koniecznością procesowego wyjaśnienia zarzutów sformułowanych we wniosku o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej, które jednocześnie wyczerpują znamiona umyślnych przestępstw. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd Najwyższy postanowił, jak na wstępie. [M. T.] I ZSK 3/24 6 [r.g.]