IV KK 322/26

IV KK 322/26 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 17 września 2026 r. SSN Paweł Kołodziejski w sprawie G.K. i M.S. i in. skazanych z art. 258 § 1 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 17 września 2026 r., wniosków obrońców skazanych G.K. i M.S. o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 27 października 2025 r., sygn. akt II AKa 320/23, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 7 kwietnia 2022 r., sygn. akt XVI K 21/14, na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. a contrario p o s t a n o w i ł: nie uwzględnić wniosków. UZASADNIENIE Do Sądu Najwyższego wpłynęły kasacje obrońców skazanych G.K. i M.S. W każdym z tych środków obrońcy zaskarżyli wyrok sądu odwoławczego w całości na korzyść strony, którą reprezentują. W kasacji wniesionej na korzyść G.K. obrońca zarzucił rażące naruszenie art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. (pkt I), art. 53 k.k. (pkt II), art. 433 § 2 k.p.k. (pkt III) oraz art. 440 k.p.k. w zw. z art. 433 § 1 i § 2 k.p.k. (pkt IV). Nadto, skarżący sformułował wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku wobec IV KK 322/26 2 skazanego G.K. do czasu rozpoznania złożonej kasacji. Obrońca w tym względzie podniósł, że pozbawienie skazanego wolności na obecnym etapie negatywnie wpłynie na jego „szeroko pojętą sytuację”, akcentując, iż popełnione czyny miały miejsce 20 lat temu, zaś samo postępowanie sądowe trwało ponad 10 lat i choć skazany mógł subiektywnie spodziewać się surowej kary z uwagi na ilość zarzutów, to jednak nigdy nie podjął próby jakiegokolwiek matactwa procesowego, nie ukrywał się i nie zachodzą aktualnie takie podejrzenia względem niego. Z kolei obrońca M.S. we wniesionej kasacji podniósł: 1. wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w postaci nienależytej obsady sądu odwoławczego; a nadto rażące naruszenie: 2. art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k.; 3. art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k.; 4. art 286 § 1 k.k. przy zastosowaniu art. 294 § 1 k.k.; art 286 § 1 k.k. i art. 284 § 2 k.k.; art 286 § 1 k.k., art. 284 § 2 k.k. i art. 300 § 1 k.k.; art. 286 § 1 k.k.; art 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k.; art. 286 § 1 k.k., art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i art. 270 § 1 k.k.; art 286 § 1 k.k., art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 297 § 1 k.k.; art 286 § 1 k.k., art. 297 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i art. 270 § 1 k.k.; art 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k., art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. i art. 284 § 2 k.k. W kasacji obrońca zawarł również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku wobec skazanego M.S. w zakresie kary. W ocenie obrońcy ranga podniesionych zarzutów, w tym zaistnienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej, przekonują o zasadności wniesionej kasacji. Ze względu na orzeczenie długoterminowej kary pozbawienia wolności, jak również znany notoryjnie termin rozpoznawania kasacji w sprawach karnych, zdaniem obrońcy „rozpoczęcie wykonywania kary pozbawienia wolności może po stronie skazanego wywołać skutki nieodwracalne, na wypadek uchylenia zaskarżonego [w]yroku przez Sąd Najwyższy”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: IV KK 322/26 3 Wnioski nie zasługiwały na uwzględnienie. W orzecznictwie Sądu Najwyższego zasadnie wskazuje się, że zastosowanie instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. powinno mieć charakter wyjątkowy, gdyż stanowi ona odstępstwo od zasady natychmiastowej wykonalności wyroków (vide art. 9 § 2 k.k.w.). Z tych też względów wstrzymanie wykonania orzeczenia zaskarżonego kasacją możliwe jest wówczas, gdy ranga zarzutów podniesionych w tym nadzwyczajnym środku zaskarżenia i wysoki stopień ich uprawdopodobnienia prowadzi do wniosku, że wykonywanie kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby dla skazanego wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki i tym samym łączyłoby się z wyraźnym, nieuzasadnionym pokrzywdzeniem skazanego (zob. m.in. postanowienie SN z 24 stycznia 2023 r., III KK 645/22; postanowienie SN z 9 września 2024 r., II KK 275/24). Wobec tego samo ryzyko odbycia kary przez skazanego przed rozpoznaniem kasacji, bez powiązania tej okoliczności z widoczną już „na pierwszy rzut oka” zasadnością zarzutów kasacyjnych, nie stanowi dostatecznej podstawy do wstrzymania wykonania wyroku. Biorąc pod uwagę powyższe wskazania, należy stwierdzić, że wstępna kontrola kasacji wniesionych na korzyść skazanych G.K. i M.S., nie daje podstaw do jednoznacznego uznania zarzutów przedstawionych w tych środkach za oczywiście zasadne, a tym samym przyjęcia wysokiego prawdopodobieństwa ich uwzględnienia. Tym samym podniesione przez wnioskodawców argumenty nie pozwalają na uznanie ewidentnej, niejako „rzucającej się w oczy” wadliwości rozstrzygnięcia Sądu Apelacyjnego w Katowicach. Jeden ze skarżących co prawda zasygnalizował w kasacji zarzut bezwzględnej przyczyny odwoławczej w postaci nienależytej obsady sądu ad quem, niemniej wskazywane uchybienie nie skutkuje w świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego automatycznie zaistnieniem przesłanki z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Pozostałe zaś zarzuty obu kasacji dotyczą wadliwości związanych z innym rażącym naruszeniem prawa i również nie są na tyle oczywiste, aby na tym etapie przesądzać o ich zasadności czy niezasadności. Reasumując, należało stwierdzić brak podstaw do uwzględnienia złożonych przez obrońców wniosków o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia. IV KK 322/26 4 Podkreślić trzeba, iż przedmiotowa decyzja w żadnej mierze nie przesądza o treści przyszłego rozstrzygnięcia co do wniesionych kasacji. Z tych też względów orzeczono jak w sentencji. [WB] [r.g.]