III KK 296/26

III KK 296/26 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba Dnia 29 lipca 2026 r. na posiedzeniu w trybie art. 535§3 k.p.k. po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2026r. w sprawie P.M. skazanego za przestępstwo z art. 200§1 k.k. w zw. z art. 12§1 k.k. w zw. z art. 4§1 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 7 października 2025r., sygn. akt IX Ka 922/25, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Starachowicach z dnia 8 kwietnia 2025r., sygn. akt II K 191/25 postanowił: 1. oddalić kasację uznając ją za oczywiście bezzasadną, 2. zwolnić skazanego od ponoszenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego, obciążając nimi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Kasacja wniesiona w imieniu skazanego jest bezzasadna w stopniu oczywistym. W sformułowanym w tym nadzwyczajnym środku odwoławczym zarzucie wskazano na naruszenie przez Sąd Okręgowy art. 433§2 k.p.k. w zw. z art. 457§3 k.p.k. „poprzez nienależyte, pobieżne i wybiórcze rozważenie i ustosunkowanie się III KK 296/26 2 przez Sąd Okręgowy w Kielcach do treści zarzutów i wniosków zawartych w apelacji obrońcy oskarżonego, w konsekwencji nie wskazanie lub niewystarczające wskazanie powodów, dla których nie zostały one uwzględnione, jak również bezpodstawne, stanowiące konsekwencje rażącego naruszenia przepisów postępowania zaakceptowanie wadliwej, dowolnej i niejasnej oceny dowodów, przeprowadzonej przez Sąd Rejonowy II Wydział Karny w Starachowicach i inkorporowanie w ten sposób błędów Sądu I instancji do orzeczenia Sądu Odwoławczego”. Pierwsze z owych naruszeń dotyczyło niewnikliwego odniesienia się do zarzutu apelacji dotyczącego naruszenia art. 7 k.p.k. w zw. z art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, przejawiającego się „rzeczywistym pozbawieniem skazanego prawa do obrony i możliwości rzeczywistej weryfikacji dowodów oskarżenia, wersji wydarzeń przyjętych w akcie oskarżenia, zaniechanie podjęcia czynności zmierzających do weryfikacji oświadczeń i depozycji składanych przez małoletnie pokrzywdzone na posiedzeniu w dniu 19 stycznia 2024r. nie dokonanie konfrontacji wypowiedzi małoletnich pokrzywdzonych z treścią korespondencji załączonych do akt sprawy na kartach 9-13, w konsekwencji Sąd Okręgowy nie dokonał należytej kontroli prawidłowości procedowania Sądu Rejonowego w Starachowicach”. Z powyższym zarzutem pośrednio związany jest ostatni z zarzutów kasacyjnych (pkt 4), w którym wskazano na rzeczywiste pozbawienie skazanego prawa do obrony i możliwości weryfikowania dowodów zawartych w akcie oskarżenia, co miało przejawiać się zaniechaniem przeprowadzenia dowodu „z opinii biegłego seksuologa celem ustalenia czy sytuacje zdarzenie historyczne objęte aktem oskarżenia opisywane przez małoletnie pokrzywdzone stanowią rzeczywiste odczucia i doświadczenie doznane przez pokrzywdzone na skutek rzekomych zachowań skazanego w stosunku do niej, jak również dokonanie oceny okoliczności wpływu sytuacji rodzinnej stron tego postępowania na postawę pokrzywdzonych w stosunku do skazanego; w konsekwencji nienależyte rozważenie zarzutów apelacji dotyczących wadliwej oceny dowodów, naruszenie prawa do obrony skazanego w zakresie możliwości weryfikowania dowodów oskarżenia na rozprawie” i uchybienie tym samym przepisom art. 4 k.p.k. i art. 6 III KK 296/26 3 k.p.k., art. 193§1 k.p.k. w zw. z art. 366 k.p.k., w zw. z art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Zarzuty te jawią się jednak jako oczywiście bezzasadne. Zaznaczenia na wstępie wymaga, że opisana w zarzutach problematyka związana z pozbawieniem skazanego prawa do obrony nie stanowiła przedmiotu apelacji, a co za tym idzie, nie można uznać, by Sąd Odwoławczy dopuścił się w tej płaszczyźnie uchybienia art. 433§2 k.p.k. Jednocześnie jednak zauważyć trzeba, że wniosek o powołanie biegłego seksuologa w celu sporządzenia opinii odnośnie pokrzywdzonej nie został sformułowany przez skazanego ani obronę w toku postępowania sądowego. Oczekiwaniem skarżącego było wyjście – między innymi – z powyższą inicjatywą przez sam Sąd Odwoławczy, o czym świadczy choćby przywołanie w pkt 4 kasacji, jako naruszonego, art. 366 k.p.k. Trudno jest jednak skutecznie zarzucać Sądowi Odwoławczemu naruszenie przepisów procedury karnej dotyczących prowadzenia postępowania dowodowego, a konkretnie zarzucać brak inicjatywy dowodowej (która stanowi uprawnienie, a nie bezwzględny obowiązek Sądu), przy jednoczesnym braku inicjatywy dowodowej stron postępowania. Skazany reprezentowany był w toku postępowania przez profesjonalnego obrońcę i w razie dostrzeżenia konieczności dodatkowego zweryfikowania dowodów oskarżenia zasadnym było wystąpienie ze stosowną inicjatywą dowodową. Nie jest również uprawnione stwierdzenie, że Sąd Odwoławczy nie dokonał konfrontacji wypowiedzi małoletnich z treścią korespondencji załączonej do akt sprawy. Rozważania Sądu wskazują, że miał on na uwadze zarówno zeznania małoletnich, jak też załączoną korespondencję. Faktem jest natomiast, że treść wiadomości wymienianych pomiędzy P.K. i A.K. ocenił w zgoła odmienny sposób niż skarżący. Takiego działania Sądu nie sposób jednak uznać za uchybienie. Zastrzeżenia obrony dotyczące czy to luk w przesyłanej korespondencji (co dotyczy w zasadzie jednego fragmentu rozmowy, już po przekazaniu przez A.K. J.G. informacji o zachowaniach skazanego), czy też niezapoznania się przez Sądy orzekające w sprawie z materiałem pochodzącym bezpośrednio z urządzenia, z którego wiadomości pochodziły, nie przekonują. Z wiadomości tych wynika bowiem jedynie, że małoletnie umówiły się, że A.K. niejako „przygotuje” J.G. na III KK 296/26 4 przekazanie jej określonych, szczegółowych informacji już na żywo przez P.K.. Co więcej, wiadomości te nie służyły Sądowi meriti do czynienia ustaleń w zakresie poszczególnych zachowań skazanego, te bowiem ustalone zostały na podstawie zeznań złożonych przez pokrzywdzoną. Nie miały one więc bezpośredniego wpływu na wynik przedmiotowej sprawy. W kolejnym zarzucie (pkt 2) wskazano na nienależyte i pobieżne rozważenie zarzutu naruszenia przez Sąd Rejonowy art. 174§1 i 4 k.p.k. w zw. z art. 185a§1 k.p.k. W zarzucie tym zwrócono uwagę na przesłuchanie małoletnich pokrzywdzonych łącznie na jednym posiedzeniu, w swojej obecności. Problematyka ta nie została jednak poruszona w apelacji, a tym samym nieuzasadnione jest wymaganie od Sądu Odwoławczego, by odnosił się do przywołanej kwestii. W zarzucie apelacyjnym dotyczącym naruszenia art. 171§1 i 4 k.p.k. (i zapewne o naruszenie tego przepisu, nie zaś art. 174 k.p.k. chodziło autorowi kasacji) wskazano na uchybienia trybu przesłuchania, zadawania pytań sugerujących oraz jednoczesnym naruszeniu art. 185a§2 k.p.k. w zakresie, w jakim oskarżony na tym etapie postępowania nie miał obrońcy. Problematyki tej nie omówiono jednak szerzej w uzasadnieniu apelacji, powtarzając w nim jedynie pogląd, jakoby sposób formułowania pytań przez przesłuchujących zawierał treści sugerowane (str. 5 apelacji). Do poruszonych w tym zarzucie apelacyjnym wątpliwości Sąd Odwoławczy odniósł się na str. 6 motywów pisemnych, czyniąc to w sposób rzeczowy i zgodny z prawidłami logicznego rozumowania. Zarzut naruszenia w tej przestrzeni art. 433§2 k.p.k. należy ocenić jako niezasadny. Jeżeli natomiast skarżący oczekiwał od Sądu Odwoławczego rozstrzygnięcia sprawy w szerszym zakresie niż przez pryzmat zarzutów apelacji, to z kolei brak wskazania w kasacji na naruszenie art. 440 k.p.k. nie pozwala Sądowi Najwyższemu na przedstawienie rozważań w tej płaszczyźnie. W zarzucie z pkt 3 wskazano na nienależyte i pobieżne rozważenie zarzutu obrazy przez Sąd Rejonowy w Kielcach art. 4 i art. 7 k.p.k. w zw. z art. 2§2 k.p.k. przez pobieżną, wybiórczą i mało wnikliwą ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności zeznań A.K. i P.K. III KK 296/26 5 Ponownie wskazać trzeba w tym zakresie, że w apelacji nie postawiono zarzutu naruszenia w tej przestrzeni art. 4 k.p.k. i art. 2§2 k.p.k., a jedynie zarzut naruszenia art. 7 k.p.k., który de facto ograniczał się do podważania prawidłowości ocen poczynionych odnośnie do zeznań pokrzywdzonej P.K., motywów, które miały jej towarzyszyć w związku z ujawnieniem zachowań P.M. oraz jego wyjaśnień. Do wszystkich powyższych kwestii Sąd Odwoławczy odniósł się w motywach pisemnych, szeroko uzasadniając, dlaczego postawiony w tym zakresie zarzut apelacji nie zasługiwał na uwzględnienie. Nie podzielił on twierdzeń obrony o całkowitej wewnętrznej sprzeczności zeznań małoletniej i sprzeczności jej depozycji z pozostałymi dowodami pochodzącymi od osobowych źródeł dowodowych, zaś ewentualne niedociągnięcia tych zeznań rzeczowo umotywował. I w tym zakresie nie sposób mówić o naruszeniu przez Sąd Okręgowy art. 433§2 k.p.k. czy też art. 457§3 k.p.k. Podsumowując należało uznać, że skarżący nie wykazał, by Sąd Odwoławczy dopuścił się jakiegokolwiek uchybienia o charakterze rażącego naruszenia prawa, a tym bardziej takiego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia i które winno skutkować orzeczeniem o charakterze kasatoryjnym. Z tych wszystkich przyczyn wywiedzioną kasację należało uznać za bezzasadną w stopniu oczywistym. Skazanego, uwzględniając jego sytuację materialną, zwolniono od ponoszenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego. [WB] [r.g.]