III CB 122/24

III CB 122/24 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: SSN Adam Redzik 2 kwietnia 2026 r. w sprawie z powództwa K.Ł. i M.Ł. przeciwko Gminie Miasta […] o zapłatę na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej 2 kwietnia 2026 r., w przedmiocie wniosku K.Ł. i M.Ł. o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego Marcina Krajewskiego wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie o sygn. I CSK 3665/24: 1. oddala wniosek o zawieszenie postępowania; 2. odrzuca wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego Marcina Krajewskiego wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie o sygn. I CSK 3665/24. (M.M.) UZASADNIENIE I. 1. grudnia 2024 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) M.Ł. i K.Ł. (dalej także: Powodowie) zastępowani przez profesjonalnego pełnomocnika, wnieśli o: 1.„stwierdzenie, że konieczne jest ”zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego - Marcina Krajewskiego, wyznaczonego do rozpoznania sprawy I CSK 3665/24, wymogów niezawisłości i bezstronności w trybie art. 29 § 5 Ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 622, dalej: uSN); 2.wyłączenie SSN Marcina Krajewskiego od rozpoznania sprawy I CSK III CB 122/24 2 3665/24 3.ewentualnie zawieszenie postępowania w sprawie zainicjowanej wnioskiem na podstawie art. 29 § 24 uSN w zw. z art. 177 § 1 pkt 31 k.p.c. do czasu rozpatrzenia przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytań prawnych zadanych przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z 20 października 2023 r., sygn. IlI CB 40/23 oraz w postanowieniach z 11 stycznia 2024 r., sygn. I ZB 73/32, I ZB 81/23, I ZB 91/23. W uzasadnieniu wskazano, że SSN Marcin Krajewski został powołany na urząd sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 roku o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 roku, poz. 3, dalej także: ustawa o zmianie KRS), co stanowi o wadliwości powołania tego sędziego i wedle orzecznictwa Sądu Najwyższego, w tym uchwały z 23 stycznia 2020 r., I BSA-I-4110- 1/20, skutkuje nieważnością postępowań w których sędzia ten orzekał. Argumentowano, że mimo treści judykatów Sądu Najwyższego, SSN Marcin Krajewski nie wyłącza się ze składów orzekających przez co działa wbrew uchwałom własnego sądu. Świadczy to o lekceważącym stosunku sędziego do obowiązujących orzeczeń i stanowiska sędziów wyłonionych w procedurze nominacyjnej, która nie była obarczona wadami. II. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: II.1. W pierwszej kolejności wskazać należy, że w ocenie Sądu Najwyższego konstrukcja jurydyczna procedowania w przedmiocie tzw. testu bezstronności sędziego powoduje, że skuteczne skorzystanie z tej drogi wyłączenia sędziego ze składu - na poziomie Sądu Najwyższego - jest trudne do zrealizowania. Słusznie w liczonych orzeczeniach zwracano na to uwagę (np. postanowienia Sądu Najwyższego z 15 listopada 2022 r., III CB 5/22). Ponadto postanowieniem z 20 października 2023 r. Sąd Najwyższy w spawie III CB 40/23 skierował do TSUE pytania prejudycjalne (sprawa C-748/23). II.2. Niezależnie od powyższego, aktualnie istnieje możliwość złożenia wniosku w trybie art. 29 § 5 i nast. uSN. Jednakże, zgodnie z art. 29 § 9 i 10 uSN, III CB 122/24 3 wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności powinien czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a ponadto zawierać żądanie stwierdzenia, że w danej sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 29 § 5 uSN oraz przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie wraz z dowodami na ich poparcie. Wniosek niespełniający tych wymagań podlega odrzuceniu bez wezwania do usunięcia braków formalnych. Odrzuceniu podlega również wniosek złożony po upływie terminu albo z innych przyczyn niedopuszczalny. II.3 Brzmienie przywołanych przepisów jednoznacznie wskazuje na to, że niedopuszczalne jest abstrakcyjne badanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności. Wniosek złożony w trybie art. 29 § 5 uSN nie może więc opierać się wyłącznie do okoliczności o charakterze generalnym odnoszących się do systemowych rozwiązań procesu powoływania sędziów, lecz indywidualne okoliczności powołania. Fakty uzasadniające złożenie wniosku muszą wskazywać na brak niezawisłości lub bezstronności sędziego w konkretnej sprawie ze względu na indywidualne okoliczności dotyczące jego powołania na urząd (np. postanowienie Sądu Najwyższego z 6 marca 2025 r., III CB 42/23). II.4 Sąd Najwyższy stwierdza, że złożony przez Powodów wniosek nie przedstawia argumentacji pozwalającej uznać, że okoliczności towarzyszące powołaniu SSN Marcina Krajewskiego i jego postępowanie po powołaniu mają znaczenie w okolicznościach sprawy I CSK 3665/24 i w ten sposób może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik tej sprawy. Z analizy uzasadnienia wniosku wynika, że zgłoszone żądanie motywowane jest przede wszystkim faktem powołania SSN Marcina Krajewskiego na urząd sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy o zmianie KRS z 8 grudnia 2017 r., zaś jedynym „zarzutem” odnoszącym się do zachowania tego sędziego jest to, że - zdaniem Wnioskujących - Sędzia objęty wnioskiem wykazuje lekceważący stosunek do obowiązujących orzeczeń Sądu Najwyższego (a dokładnie uchwały z 23 stycznia 2020 r., BSA-I- 4110/1-20), ponieważ „nie wyłącza się” od orzekania „mimo wadliwości powołania na urząd”. Nie wchodząc w dywagacje na temat mocy obowiązującej przywołanej uchwały, należy stwierdzić, że we wniosku w żaden sposób nie odniesiono się do tego, jak przedstawione przez Powodów okoliczności III CB 122/24 4 wpływają na bezstronność czy niezależność SSN Marcina Krajewskiego w sprawie I CSK 3665/24. Zauważyć należy, że fakt, że sędzia „nie wyłącza się” od orzekania w danej sprawie oznacza jedynie tyle, że w świetle jego wiedzy nie zachodzą okoliczności budzące uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności. Wątpliwości tych nie można zaś wywodzić tylko z tego, że sędzia został powołany na urząd w określonej procedurze nominacyjnej przed KRS, co zostało szeroko wyjaśnione w uchwale Sądu Najwyższego z 10 października 2024 r., III CZP 44/23. II.5 Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. Adam Redzik (M.M.) [a.ł]