II KK 429/26

II KK 429/26 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz Dnia 11 września 2026 r. w sprawie P.N. ukaranego za wykroczenia określone w art. 90 § 1 k.w. i art. 65a k.w. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 11 września 2026 r., wnioski Rzecznika Praw Obywatelskich o wstrzymanie wykonania wyroku nakazowego Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie z dnia 12 grudnia 2025 r., IV W 1502/25 na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.s.w. p o s t a n o w i ł: wstrzymać wykonanie wyroku nakazowego Sądu Rejonowego dla Warszawy-Pragi Południe w Warszawie z dnia 12 grudnia 2025 r., IV W 1502/25 w odniesieniu do ukaranego P.N. do czasu rozpoznania kasacji Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie II KK 429/26. UZASADNIENIE Pismem z dnia 11 września 2026 r. Rzecznik Praw Obywatelskich wniosła kasację na korzyść ukaranego P.N. od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie z dnia 12 grudnia 2025 r., IV W 1502/25, którym obwiniony P.N. został uznany za winnego popełnienia dwóch wykroczeń określonych w art. 90 § 1 i art. 65a k.w. i wobec którego wymierzono karę miesiąca II KK 429/26 2 ograniczenia wolności. W kasacji podniesiono zarzut rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku nakazowego naruszenia prawa procesowego, tj. art. 93 § 2 k.p.s.w., polegające na przyjęciu, że wina i okoliczności czynów przypisanych obwinionemu nie budzą wątpliwości i w konsekwencji wydaniu wyroku nakazowego, podczas gdy dowody dołączone do wniosku o ukaranie i podlegające uznaniu za ujawnione nie tylko nie wspierają w wymaganym, niebudzącym wątpliwości stopniu tezy zarzutu objętego tym wnioskiem, jakoby P.N. był sprawcą zarzucanych mu wykroczeń, tj. tamowania w dniu 5 maja 2025 r. o godz. 17:30 ruchu na drodze publicznej – Moście […] w W. poprzez siedzenie na jezdni, jak i – w tym samym miejscu i czasie – umyślnego niestosowania się do poleceń funkcjonariusza Policji, lecz tezę tę podważają, co w konsekwencji powinno skutkować powzięciem przez Sąd meriti wątpliwości co do okoliczności czynów i winy oraz skierowaniem sprawy do rozpoznania na rozprawie celem ich wyjaśnienia. Podnosząc ten zarzut, Rzecznik Praw Obywatelskich wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku nakazowego w odniesieniu do P.N. w całości i uniewinnienie tego obwinionego od popełnienia zarzucanych mu czynów. Jednocześnie w kasacji został zgłoszony wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku nakazowego w odniesieniu do ukaranego P.N. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Na wstępie zaznaczyć trzeba, że orzeczoną karę zamieniono ukaranemu na karę zastępczą 15 dni aresztu (zob. postanowienie Sądu Rejonowego dla Warszawy- Śródmieścia w Warszawie z dnia 12 sierpnia 2026 r., sygn. IV W 1502/25; X Ko 2488/26). Możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego kasacją wyroku – w oparciu o przepis art. 532 § 1 k.p.k. (w zw. z art. 112 k.p.s.w.) – jest wyjątkiem od zasady i może nastąpić tylko w wyjątkowych wypadkach, gdy wykonanie wyroku powodowałoby nieodwracalne skutki i niepowetowane straty (nie chodzi tu jednak o takie okoliczności faktyczne czy prawne, które mogą być uwzględnione w postępowaniu wykonawczym w ramach chociażby instytucji odroczenia wykonania kary czy przerwy w karze). W wypadku instytucji określonej w art. 532 k.p.k. chodzi tylko i wyłącznie o okoliczności, które mają związek z toczącym się postępowaniem karnym inicjowanym nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a więc z II KK 429/26 3 postępowaniem kasacyjnym. Chodzi tu o zapobieżenie sytuacji, w której istnieje realne niebezpieczeństwo poniesienia przez ukaranego dolegliwości wynikającej z wykonania prawomocnego wyroku (w tym i wyroku nakazowego), której nie powinien doznać wobec zasadności wniesionej kasacji (zob. D. Świecki (w:) D. Świecki (red.), Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Lex/el. 2019, teza 7 do art. 532). Możliwość narażenia skazanego na poważne i niepowetowane dolegliwości, w wypadku wykonania orzeczenia, powinna być w pierwszej kolejności odnoszona do sytuacji, gdy w wyniku uchylenia zaskarżonego wyroku realnie rysuje się w dalszym postępowaniu perspektywa uniewinnienia oskarżonego, względnie umorzenia wobec niego postępowania (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2018 r., II KK 23/18). Na tym etapie postępowania kasacyjnego nie chodzi przy tym o to, aby przeprowadzać całościową i ostateczną ocenę kasacji, której dokonywać będzie Sąd Najwyższy merytorycznie rozpoznający nadzwyczajny środek zaskarżenia na rozprawie lub posiedzeniu, ale o to, by nawet przy pobieżnej lekturze zarzutu kasacji w zestawieniu z ustaleniami i rozważaniami zawartymi w prawomocnym orzeczeniu można było stwierdzić, że zaistniały istotne uchybienia, które podważają racje respektowania domniemania trafności ustaleń i ocen przyjętych za podstawę takiego orzeczenia (por. J. Matras (w:) K. Dudka (red.), Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Lex/el. 2019, teza 2 do art. 532). Wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku jest zasady. Już wstępna ocena wniesionego środka zaskarżenia i wskazanych w kasacji materiałów zawartych w aktach sprawy prowadzi do wniosku, że zachodzi wysokie prawdopodobieństwo jego uwzględnienia i uchylenia wyroku nakazowego Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie z dnia 12 grudnia 2025 r., IV W 1502/25 w odniesieniu do P.N. Brak wstrzymania wykonania orzeczenia mógłby doprowadzić do tego, że ukarany w sposób niezasadny pozbawiony będzie wolności, które to pozbawienie nie powinno było w ogóle nastąpić. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji. [WB] [r.g.] II KK 429/26 4