Sygnatura
I KK 483/25
postanowienie SN I KK 483/25
- Izba
- Izba Karna
- Data orzeczenia
- 17 sierpnia 2026
Treść rozstrzygnięcia
<!DOCTYPE html> I KK 483/25 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 17 sierpnia 2026 r. Pierwszy Prezes SN Zbigniew Kapiński w sprawie M. M. oskarżonego o czyn z art. 198 k.k. w zw. z art. 157 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 17 sierpnia 2026 r. wniosku obrońcy z wyboru oskarżonego M. M. o zasądzenie dodatkowego wynagrodzenia za obronę na podstawie art. 626 § 2 k.p.k. a contrario p o s t a n o w i ł nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIE Postanowieniem z 9 kwietnia 2026 r. w sprawie o sygn. akt I KK 483/25 Sąd Najwyższy oddalił jako oczywiście bezzasadną kasację wniesioną przez prokuratora od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 17 lipca 2025 r., sygn. akt II AKa 86/25, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 6 grudnia 2024 r., sygn. akt III K 238/23. Kolejnym postanowieniem z 22 kwietnia 2026 r. w tej samej sprawie Sąd Najwyższy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz M. M. kwotę 1800 (tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej z wyboru w postępowaniu kasacyjnym, tj. za sporządzenie odpowiedzi na kasację oraz udział w rozprawie kasacyjnej adw. Ł. B. I KK 483/25 2 Pismem z 10 lipca 2026 r. obrońca oskarżonego M. M. wniósł o zasądzenie na jego rzecz dodatkowych kosztów wynagrodzenia obrońcy z wyboru w kwocie 8200 zł, przedkładając dokumenty w postaci kopii umowy z dnia 19 listopada 2025 r., wydruku potwierdzenia dokonania przelewu bankowego z 20 listopada 2026 r. oraz kopię paragonu z 20 listopada 2026 r., z których wynika, że wynagrodzenie to wyniosło 10000 zł. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek obrońcy oskarżonego M. M. o zwrot dalszych kosztów obrony w postępowaniu kasacyjnym w kwocie 8200 zł nie zasługuje na uwzględnienie. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 636 § 1 in fine k.p.k. w sprawach z oskarżenia publicznego, w razie nieuwzględnienia środka odwoławczego pochodzącego wyłącznie od oskarżyciela publicznego, koszty procesu za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa. Na podstawie art. 637a k.p.k. przepis ten znajduje odpowiednie zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym. Z kolei zgodnie z art. 616 § 1 pkt 2 k.p.k. do kosztów procesu, o których mowa w art. 636 § 1 k.p.k., należą uzasadnione wydatki stron, w tym z tytułu ustanowienia w sprawie jednego obrońcy. Nie budzi również wątpliwości, że podstawę prawną ustalenia wysokość wydatków poniesionych w związku z ustanowieniem jednego obrońcy stanowią przepisy ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1564 z późn. zm.) oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 215). Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze, opłaty za czynności adwokackie ustala umowa z klientem, niemniej umowa ta jest wiążąca tylko w relacji pomiędzy obrońcą będącym adwokatem i jego mocodawcą. Ustalona w umowie wysokość opłat za czynności adwokackie nie musi stanowić podstawy zasądzenia przez sąd poniesionych przez tę stronę kosztów zastępstwa prawnego. W konsekwencji, w realiach niniejszej sprawy, nie jest ona dla Sądu wiążąca. Należy podkreślić, że odmiennie kształtują się zasady dotyczące wynagradzania adwokata za czynności podejmowane przed organami wymiaru sprawiedliwości, jeśli koszty te mają następnie podlegać zwrotowi w ramach kosztów obrony. W tym przypadku wysokość należnego wynagrodzenia nie jest bowiem I KK 483/25 3 pozostawiona wyłącznie uznaniu stron, lecz podlega ograniczeniom wynikającym z przepisów regulujących stawki za czynności adwokackie. Zgodnie z § 15 ust. 1 powołanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, podstawę ustalenia opłaty stanowią stawki minimalne przewidziane w rozdziałach 2-4 tego aktu. Stawka minimalna wyznacza zatem punkt odniesienia dla określenia wysokości wynagrodzenia podlegającego zasądzeniu. Jednocześnie § 15 ust. 3 rozporządzenia wprowadza górną granicę tego wynagrodzenia, stanowiąc, że nie może ono przekroczyć sześciokrotności stawki minimalnej. Przy określaniu konkretnej wysokości wynagrodzenia, w ramach wskazanych wyżej granic, znaczenie mają przede wszystkim: rzeczywisty nakład pracy adwokata, charakter i stopień skomplikowania sprawy oraz rozmiar zgromadzonego materiału dowodowego. Przyznanie natomiast wynagrodzenia przewyższającego stawkę minimalną powinno znaleźć odzwierciedlenie w okolicznościach, które przemawiają za takim podwyższeniem, np. rodzaj i stopień zawiłości sprawy, zwiększony nakład pracy obrońcy czy też wkład pracy obrońcy w przyczynienie się do wyjaśnienia sprawy i rozstrzygnięcia (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 23 marca 2011 r., I KZP 1/11, wydane w składzie siedmiu Sędziów). Zauważyć należy, że Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 22 kwietnia 2026 r. ustalił wysokość wynagrodzenia przysługującego oskarżonemu. Przy jego ustaleniu uwzględniono zarówno fakt sporządzenia przez obrońcę z wyboru odpowiedzi na kasację, jak i okoliczność, że obrońca ten brał udział w rozprawie kasacyjnej w dniu 9 kwietnia 2026 r. Podstawą zasądzenia tego wynagrodzenia były stawki minimalne określone w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 215) oraz, jak wskazano w treści uzasadnienia powołanego orzeczenia, rzeczywisty nakład pracy obrońcy oskarżonego. Ustalenie to – w optyce wywodów przedstawionych w piśmie obrońcy oskarżonego z 10 lipca 2026 r. – pozostaje aktualne. Wniosek obrońcy nie zawiera bowiem żadnego dodatkowego, merytorycznego i przekonywującego uzasadnienia ani argumentacji wskazującej na istnienie okoliczności przemawiających za przyznaniem wynagrodzenia w wysokości przewyższającej stawkę minimalną, określoną w powołanych wyżej przepisach oraz zasądzoną postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 22 kwietnia 2026 r. Autor pisma poprzestaje jedynie na ogólnych sformułowaniach odnoszących się do kwestii przyznawania wynagrodzenia w stawach wyższych niż minimalne, podając za I KK 483/25 4 podstawę żądania rzeczywiste koszty wynikające z dołączonych do wniosku dokumentów, głównie umowy z klientem. W ocenie Sądu Najwyższego, w realiach przedmiotowej sprawy, brak jest podstaw do przyjęcia, aby charakter sprawy (obejmującej jeden czyn zabroniony, której materiał dowodowy zgromadzony został w 6 tomach akt), zakres podjętych przez obrońcę czynności i rzeczywisty jego nakład pracy (sporządzenie odpowiedzi na kasację, w której skarżący podniósł tylko jeden zarzut kasacyjny oraz uczestnictwo obrońcy oskarżonego na jednym terminie rozprawy przed Sądem Najwyższym), odbiegał od standardowego, uzasadniając tym samym przyznanie wynagrodzenia w wysokości wyższej od stawki minimalnej. Podkreślić należy, że sprawa nie miała charakteru szczególnie zawiłego ani pod względem faktycznym, ani prawnym, a jej rozstrzygnięcie nie wymagało od obrońcy podjęcia ponadprzeciętnych czynności, analizy wyjątkowo obszernego materiału dowodowego czy też rozważenia skomplikowanych zagadnień prawnych. Z podanych wyżej względów wniosek o zasądzenie dalszych kosztów obrony w postępowaniu kasacyjnym w kwocie 8200 zł nie podlegał uwzględnieniu. Kierując się powyższym, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia. [J.J.] [a.ł]
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Typ dokumentu
- postanowienie SN
- Jednostka
- Izba Karna Wydział I
- Sędziowie
- Pierwszy Prezes SN Zbigniew Kapiński
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Sąd Najwyższy