I CSK 4153/23

I CSK 4153/23 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Ireneusz Kunicki 23 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym 23 lipca 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa J.D. przeciwko Wspólnocie Mieszkaniowej […] w K. o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej J.D. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 25 stycznia 2023 r., I ACa 891/21, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. nie obciąża powoda kosztami postępowania kasacyjnego; 3. przyznaje adwokatowi M.G. od Skarbu Państwa – Sądu Apelacyjnego w Krakowie 8100 (osiem tysięcy sto) złotych, powiększone o podatek od towarów i usług, kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Powód J.D. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 25 stycznia 2023 r., oddalającego apelację od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z 5 maja 2021 r. W skardze kasacyjnej powód wskazał, na występujące w sprawie zagadnienie prawne, czy wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu złożony I CSK 4153/23 2 celem przygotowania i złożenia pozwu do Sądu oraz reprezentowania wnioskodawcy przed sądem, jest czynnością zmierzającą bezpośrednio do dochodzenia roszczenia, a która to czynność przerywa bieg terminu przedawnienia roszczenia, zgodnie z art. 123 § 1 pkt 1 k.c. Ponadto skarżący wskazał, że skarga jest oczywiście uzasadniona. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w części, tj. w zakresie pkt. 1. i w zakresie pkt. 2. zaskarżonego wyroku oraz przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę kasacyjną pozwana wniosła o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zagadnienie prawne przedstawione przez skarżącego zostało już rozstrzygnięte w orzecznictwie, gdyż Sąd Najwyższy wskazał, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i o wyznaczenie adwokata z urzędu, jako nie przedsięwzięty bezpośrednio do dochodzenia roszczenia nie przerywa biegu przedawnienia (wyrok SN z 4 grudnia 1975 r., II CR 644/75). Skarga nie jest też oczywiście uzasadniona. W wyroku z 10 marca 2026 r. Sąd Najwyższy w innej sprawie toczącej się pomiędzy stronami, szczegółowo i obszernie odniósł się do przedstawionych przez skarżącego kwestii, a dotyczących zdefiniowania zdarzenia szkodzącego i legitymacji wspólnoty w świetle art. 415 k.c. Ponadto Sąd Najwyższy podkreślił, że zachowanie podmiotu prawa można kwalifikować jako bezprawne zaniechanie tylko wtedy, gdy istniał prawny, a nie moralny lub etyczny obowiązek działania. Obowiązek taki wynikać może z normy prawnej (wyrok SN z 19 kwietnia 1974 r., II CR 157/74) lub istniejącego między stronami stosunku prawnego (wyroki SN z 18 kwietnia 2002 r., II CKN 1216/00, OSNC 2003, nr 4, poz. 58, i z 12 czerwca 2002 r., III CKN 694/00, OSNC 2003, nr 9, poz. 124). Niestwierdzenie istnienia po stronie wspólnoty obowiązku wybudowania ściany szczytowej wyklucza w rozumieniu art. 415 i 416 k.c. bezprawność jej zachowania polegającego na zaniechaniu wykonania tych prac, a w konsekwencji także odpowiedzialność odszkodowawczą. Zatem o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej nie może być mowy. I CSK 4153/23 3 Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zgodnie z art. 102 k.p.c., biorąc pod rozwagę sytuację majątkową i osobistą powoda, nie obciążył go kosztami postępowania kasacyjnego. Ponadto, stosownie do § 16 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 8 pkt 7 i § 4 ust. 3 rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, przyznał adwokatowi M.G. koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. (M.M.) [a.ł]