I CSK 3815/25

I CSK 3815/25 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Krzysztof Grzesiowski 1 października 2026 r. na posiedzeniu niejawnym 1 października 2026 r. w Warszawie w sprawie z wniosku Z.W. i J.W. z udziałem B.M., A.M., Skarbu Państwa - Starosty […], Powiatu […], I.T. i K.M. o zasiedzenie, na skutek skargi kasacyjnej Z.W. i J.W. od postanowienia Sądu Okręgowego w Lublinie z 29 sierpnia 2024 r., II Ca 435/22, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. ustala, że uczestnicy ponoszą koszty związane ze swym udziałem w sprawie, 3. przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Lublinie na rzecz adwokat A.F. kwotę 360 zł (trzysta sześćdziesiąt zł) powiększoną o należny podatek od towarów i usług – tytułem wynagrodzenia za sprawowanie funkcji kuratora K.M. w postępowaniu kasacyjnym. I CSK 3815/25 2 UZASADNIENIE 1. Postanowieniem z 16 lutego 2022 r. Sąd Rejonowy Lublin-Zachód w Lublinie oddalił wniosek Z.W. i J.W. o zasiedzenie, w sprawie z udziałem A.M., B.M., Skarbu Państwa - Starosty […] i Powiatu […] i orzekł o kosztach postępowania. 2. Na skutek apelacji wnioskodawców Sąd Okręgowy w Lublinie postanowieniem z 29 sierpnia 2024 r. oddalił apelację i rozstrzygnął o kosztach postępowania apelacyjnego. 3. Od postanowienia Sądu Okręgowego skargę kasacyjną wnioskodawcy. Skarżący wnieśli o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, powołując się na przesłankę określoną w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. 4. Uczestnik — Skarb Państwa, reprezentowany przez Z. w L. oraz uczestniczka K.M. reprezentowana przez kuratora procesowego wnieśli odpowiedzi na skargę, w których żądali wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 5. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W judykaturze już wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki skargi kasacyjnej (zob. postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18). Wskazano tam m.in., że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap I CSK 3815/25 3 postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c.; nie służy zaś merytorycznej ocenie skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest wówczas usprawiedliwione. 6. Szczegółowa analiza sprawy prowadzi do wniosku, że skarga kasacyjna nie zawiera argumentów wystarczających dla uznania, że w sprawie spełniona została przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., uzasadniająca przyjęcie skargi do rozpoznania. 7. W kwestii oczywistej zasadności skargi jako przyczyny kasacyjnej należy zwrócić uwagę, że uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania w tym zakresie wymaga powołania się na kwalifikowaną postać naruszenia zaskarżonym orzeczeniem przepisów prawa materialnego lub procesowego oraz przeprowadzenia wywodu zmierzającego do jego wykazania. Oczywistość naruszenia ma miejsce wówczas, gdy jest ono widoczne prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia. O przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania nie decyduje przy tym samo oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego przez sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, lecz sytuacja, w której spowodowało ono wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (zob. postanowienie SN z 6 listopada 2012 r., III SK 16/12). Skarga kasacyjna powoda nie zawiera argumentów wystarczających dla uznania, że w sprawie spełniona została przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., uzasadniająca przyjęcie skargi do rozpoznania. 8. Skarżący sformułował wniosek w skardze w sposób bardzo ogólny. Tymczasem trzeba podkreślić, że sądy szczegółowo rozpoznały okoliczności sprawy. W szczególności wyraźnie ustaliły, że wnioskodawcy weszli w posiadanie części działki numer […] - równocześnie z nabyciem posiadania działki numer […] - w złej wierze, zaś rozpoczęty jesienią 1983 r. trzydziestoletni okres posiadania nieruchomości, niezbędny do nabycia przez wnioskodawców własności części działki numer […], wymagany przez art. 172 § 2 k.c., nie upłynął do dnia złożenia przez B.M. wniosku o zawezwanie skarżących do próby ugodowej, co miało miejsce w dniu 28 marca 2013 r. i spowodowało, zgodnie z art. 175 k.c. w związku z art. 123 § 1 pkt 1 I CSK 3815/25 4 k.c., przerwanie biegu zasiedzenia. Mając na względzie, że zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów, nie można przyjąć, że ocena prawna dokonana przez Sąd Okręgowy stanowi kwalifikowaną postać naruszenia przepisów prawa materialnego. 9. Według Sądu Najwyższego, nie ma przy tym innych przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.). 10. Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). 11. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 520 § 1 k.p.c. (Ł.W.) [SOP]