I CNP 130/25

I CNP 130/25 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Jacek Grela 29 września 2026 r. na posiedzeniu niejawnym 29 września 2026 r. w Warszawie w sprawie ze skargi Z. C. i W. C. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z 10 lipca 2025 r., III Ca 306/25 (III WSC 21/25), wydanego w sprawie z wniosku Z. C. i W. C. z udziałem K. C. i G. C. o zasiedzenie służebności, odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania. [S.J.] UZASADNIENIE I CNP 130/25 2 Wnioskodawcy W. C. i Z. C. domagali się stwierdzenia, że najpóźniej z dniem 31 grudnia 2014 r. nabyli w drodze zasiedzenia służebność gruntową przejazdu, przechodu i przegonu po powstałej z podziału w sprawie I Ns 187/17 działce nr […] należącej do uczestników K. C. i G. C., szlakiem oznaczonym pkt 1-2-3-4-102-11- 12-25-24-1 jako aktualni właściciele działki […]. Postanowieniem z 11 lutego 2025 r. Sąd Rejonowy w Limanowej oddalił wniosek. Postanowieniem z 10 lipca 2025 r. Sąd Okręgowy w Nowym Sączu oddalił apelację. Wnioskodawcy zaskarżyli postanowienie Sądu drugiej instancji skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest nadzwyczajnym środkiem prawnym, którego celem jest uzyskanie prejudykatu umożliwiającego dochodzenie od Skarbu Państwa roszczeń odszkodowawczych za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem wykonywanie władzy publicznej. Zgodnie z art. 4249 k.p.c. Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia do rozpoznania skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, jeżeli jest oczywiście bezzasadna. Oczywista bezzasadność skargi powinna być oceniana w powiązaniu z jej celem, którym jest uzyskanie odszkodowania od Skarbu Państwa z tytułu wydania niezgodnego z prawem orzeczenia sądu (art. 4171 § 2 k.c.). Utrwalone orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazuje, że niezgodnym z prawem w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c. w zw. z art. 4171 § 2 k.c. jest tylko takie orzeczenie, którego nieprawidłowość jest rażąca, ma charakter kwalifikowany, elementarny i oczywisty (zob. np. postanowienia SN: z 19 kwietnia 2018 r., V CNP 50/17, z 26 kwietnia 2018 r., IV CNP 53/17). Orzeczenie powinno być sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami, z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć albo wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa (zob. wyroki SN: z 31 marca 2006 r., IV CNP 25/05; z 7 lipca 2006 r., I CNP 33/06; z 3 czerwca 2009 r., IV CNP 18/09; postanowienie SN z 19 kwietnia 2018 r., V CNP 50/17). Podstawą I CNP 130/25 3 uwzględnienia skargi jest stwierdzona wadliwość orzeczenia, która ma charakter zasadniczy i ewidentny. Bezprawność judykacyjną w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c., definiuje się w sposób autonomiczny - węższy od bezprawności w rozumieniu przepisów o odpowiedzialności odszkodowawczej w prawie materialnym, z uwzględnieniem specyfiki sądowego stosowania prawa, istoty władzy sądowniczej i niezawisłości sędziowskiej (zob. wyroki SN: z 17 maja 2006 r., I CNP 14/06; z 28 marca 2007 r., II CNP 124/06; z 3 czerwca 2009 r., IV CNP 116/08; z 19 kwietnia 2018 r., V CNP 50/17). Oczywiście bezzasadna, w rozumieniu powyższego przepisu, jest skarga, której zarzuty nie wskazują na opisane wyżej, kwalifikowane naruszenie prawa. Taka sytuacja występuje w rozpoznawanej skardze. Zarzucane w niej uchybienia nie mają charakteru oczywistego i rażącego naruszenia prawa, w rozumieniu wskazanym na wstępie. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 4249 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. [S.J.] [a.ł]