IV KO 68/26

IV KO 68/26 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Dziergawka Dnia 29 lipca 2026 r. w sprawie B.M. skazanego za czyn z art. 197 § 3 pkt 2 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 29 lipca 2026 r., wniosku skazanego o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 10 grudnia 2015 r., sygn. akt II AKa 462/15, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej z dnia 15 września 2015 r., sygn. akt III K 57/14, na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. p o s t a n o w i ł odmówić przyjęcia wniosku skazanego B.M. o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Bielsku-Białej wyrokiem z 15 września 2015 r., sygn. akt III K 57/14 uznał B.M. za winnego dokonania przestępstwa określonego w art. 197 § 3 pkt 2 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to skazał go na karę 6 lat pozbawienia wolności; na podstawie art. 62 k.k. określił, że skazany powinien ją odbywać we zakładzie karnym typu zamkniętego dla recydywistów penitencjarnych w systemie terapeutycznym dla skazanych za przestępstwa popełnione w związku z IV KO 68/26 2 zaburzeniami preferencji seksualnych; orzekł również środek karny zakazu zbliżania się do pokrzywdzonej oraz środek zabezpieczający przewidziany w art. 93g § 3 k.k. Po rozpoznaniu apelacji obrońcy, Sąd Apelacyjny w Katowicach wyrokiem z dnia 10 grudnia 2015 r., sygn. akt II AKa 462/15 utrzymał w mocy zaskarżony wyrok oraz orzekł o kosztach sądowych. Kasacja obrońcy B.M. została oddalona jako oczywiście bezzasadna postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 14 czerwca 2016 r., sygn. akt IV KK 194/16. W sprawie skazanego B.M. składane były już wielokrotnie wnioski o wznowienie postępowania zarówno przez niego osobiście jak i przez obrońcę, które Sąd Najwyższy bądź oddalał (gdy składał je obrońca wyznaczony z urzędu), bądź odmawiał ich przyjęcia w oparciu o przepis art. 120 § 2 k.p.k. lub też poprzez uznanie ich oczywistej bezzasadności (zob. sprawy Sądu Najwyższego o sygn.: IV KO 1/16, IV KO 84/16, IV KO 3/17, IV KO 60/17, IV KO 33/18, IV KO 87/19, IV KO 60/20, IV KO 59/20 i IV KZ 46/20, IV KO 103/20, IV KO 134/20, IV KO 37/21, IV KO 108/21 i IV KZ 44/21, IV KO 168/21 i IV KZ 8/22, IV KO 86/22, IV KO 132/22, IV KO 59/23, IV KO 8/24, IV KO 28/24, IV KO 55/24, IV KO 107/24, IV KO 131/25). Skazany B.M. w dniu 8 czerwca 2026 r. (data wpływu do SN) po raz kolejny wniósł o wyznaczenie obrońcy z urzędu oraz o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 10 grudnia 2015 r., sygn. akt II AKa 462/15, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej z dnia 15 września 2015 r., sygn. akt III K 57/14. Skazany, powołując się we wniosku na podstawy wznowieniowe określone w art. 540 § 1 pkt 2, zakwestionował sporządzone w sprawie opinie sądowo- psychiatryczne, jak również zastosowanie wobec niego środka zabezpieczającego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. IV KO 68/26 3 Na wstępie należy odwołać się do treści art. 545 § 3 k.p.k., który stanowi, iż sąd, orzekając jednoosobowo, odmawia przyjęcia wniosku niepochodzącego od prokuratora, adwokata, radcy prawnego albo radcy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, bez wzywania do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku, w szczególności odwołującego się do okoliczności, które były już rozpoznawane w postępowaniu o wznowienie postępowania, wynika jego oczywista bezzasadność. Powyższe unormowanie pozwala więc na wstępną kontrolę wniosku o wznowienie – i to bez wzywania do usunięcia jego braków formalnych - celem wyeliminowania konieczności przeprowadzania różnego rodzaju czynności procesowych związanych z wnioskiem, który w stopniu oczywistym nie może doprowadzić do wznowienia postępowania. Zaznaczyć jednocześnie należy, iż decydująca jednak jest sama treść wniosku o wznowienie, która może być oczywiście bezzasadna z różnych powodów. Ta oczywista bezzasadność wynikać może z tego, że we wniosku wskazano podstawy wznowienia, które nie są przewidziane w ustawie albo z tego, że w ogóle nie wskazano żadnych podstaw wznowienia, ograniczając się do postulowania przeprowadzenia kolejnej kontroli odwoławczej (zob. postanowienie SN z dnia 9 lipca 2024 r., III KO 81/24). Uwzględniając powyższe wskazać należy, że skazany we wniosku nie przedstawił takich okoliczności, które uzasadniałyby wznowienie postępowania w niniejszej sprawie. Skazany podniósł, że sąd skazując go za popełnienie czynu oparł się wyłącznie na opinii biegłych z Warszawy, która to opinia była wadliwa, stronnicza i na jej podstawie orzeczono pobyt w szpitalu psychiatrycznym, pomijając trzy inne, zgodne ze sobą opinie. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż kwestia sprzeczności w opinii biegłego Z.S. była przedmiotem rozważań sądu odwoławczego rozpoznającego apelację obrońcy oskarżonego. Sąd ten wskazał na str. 8 uzasadnienia, że ostateczna opinia biegłego Z.S. spełniała wszelkie warunki opinii pełnej, jasnej i pozbawionej wewnętrznych sprzeczności. Ponadto sąd odwoławczy w sposób szczegółowy odniósł się również do kwestii zasadności zastosowania wobec skazanego środka zabezpieczającego (str. 13 uzasadnienia), wskazując, że środek ten został zastosowany prawidłowo. Uznać zatem należy, że IV KO 68/26 4 powoływane przez skazanego argumenty nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowania. Należy bowiem wskazać, że postępowanie wznowieniowe nie stanowi powtórzenia postępowania apelacyjnego i nie jest swego rodzaju "trzecią instancją", mającą służyć kolejnemu weryfikowaniu poprawności orzeczeń zapadłych w sądach pierwszej i drugiej instancji. Jednocześnie podkreślić należy, że tożsame okoliczności były przedmiotem rozpoznania przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 29 stycznia 2025 r., sygn. akt IV KO 131/25, w którym odmówiono przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności. Wniosek o wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego podstawy zostały ustawowo skatalogowane (art. 540-540b k.p.k.) i postępowanie wznowieniowe sprowadza się wyłącznie do ich badania (zob. postanowienie SN z dnia 15 września 2022 r., V KO 67/22). Specyfika postępowania wznowieniowego wszczynanego na wniosek sprawia, że nie dokonuje się na nowo oceny zebranych w toku procesu dowodów i poprawności przyjętych w oparciu o nie ustaleń faktycznych, będących podstawą prawomocnego wyroku. Nie bada się również oceny zasadności orzeczenia sądu pierwszej instancji, tak jak to się czyni w ramach kontroli instancyjnej (zob. postanowienie SN z dnia 21 kwietnia 2016 r., V KO 22/16). Przytoczona przez skazanego argumentacja nie zawiera się w katalogu podstaw wymienionych w art. 540 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k., a także nie sygnalizuje konieczności podjęcia działania z urzędu (art. 542 § 3 k.p.k.). Uwzględniając powyższe wniosek skazanego o wznowienie postępowania, należało uznać za oczywiście bezzasadny i na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. odmówić jego przyjęcia. W świetle wskazanych wyżej okoliczności rozpoznanie wniosku o wyznaczenie obrońcy z urzędu stało się bezprzedmiotowe. [WB] [a.ł] IV KO 68/26 5