IV KO 42/26

IV KO 42/26 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński Dnia 14 maja 2026 r. w sprawie D.D. po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu w dniu 14 maja 2026 r., z wniosku Sądu Okręgowego w Katowicach zawartego w postanowieniu z dnia 27 marca 2026 r., sygn. akt VI Ka 240/26 i VI Kz 137/26, o przekazanie spraw do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: uwzględnić wniosek i przekazać sprawy VI Ka 240/26 i VI Kz 137/26 Sądu Okręgowego w Katowicach do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Sosnowcu. Postanowieniem z dnia 27 marca 2026 r., sygn. akt VI Ka 240/26 i VI Kz 137/26, Sąd Okręgowy w Katowicach zwrócił się do Sądu Najwyższego w trybie art. 37 § 1 k.p.k. o przekazanie dwóch spraw do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu Sąd wnioskujący wskazał, że przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie są apelacje prokuratora, obrońcy oraz zażalenie małoletniego oskarżyciela posiłkowego na orzeczenia wydane przez Sąd Rejonowy Katowice-Wschód. Występująca w tej sprawie oskarżycielka posiłkowa jest wieloletnią pracownicą Sądu - sekretariatu Wydziału […], utrzymująca kontakty towarzyskie i koleżeńskie z sędziami Sądu wnioskującego, którzy po wyznaczeniu IV KO 42/26 2 do rozpoznania tej sprawy wnosili o wyłączenie od rozpoznania sprawy. W toku postępowania w charakterze świadka przesłuchano także inną pracowniczkę Sądu, zaś w środku odwoławczym podlegającym rozpoznaniu zawarto wniosek o przesłuchanie kierownika sekretariatu Sądu. Zatem w ocenie Sądu celem uniknięcia w oczach obiektywnego obserwatora choćby nieuzasadnionego przekonania, że wskazane okoliczności mogą rzutować na bezstronne osądzenie sprawy, dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga by sprawę rozpoznał inny, równorzędny sąd. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Okręgowego w Katowicach zasługuje na uwzględnienie. Instytucja tzw. właściwości z delegacji, określona w art. 37 § 1 k.p.k., ma wprawdzie charakter wyjątkowy, a zatem stosowana może być w sytuacjach, gdy szczególne i nadzwyczajne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości mogą przemawiać za taką koniecznością. Należą do nich okoliczności wskazane w postanowieniu Sądu Okręgowego, albowiem mogą stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania tej sprawy w sposób obiektywny (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2006 r., IV KO 9/06, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 grudnia 2021 r., III KO 92/21). Skoro przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie są apelacja i zażalenie w sprawie o przestępstwo, w którym w charakterze pokrzywdzonej wykonującej uprawnienia oskarżyciela posiłkowego występuje wieloletnia pracowniczka sekretariatu Wydziału […] Sądu, potwierdzone świadczeniami sędziów Sądu Okręgowego w Katowicach są relacje towarzyskie i koleżeńskie pokrzywdzonej z sędziami tut. Sądu, nadto świadkami w sprawie są pracownicy tego Sądu, to celem uniknięcia potencjalnych choćby zarzutów, które mogłyby wskazywać na brak obiektywizmu i bezstronności sędziów tego Sądu przy rozpoznawaniu spraw, zasadne jest by rozpoznał je inny sąd. Biorąc powyższe pod uwagę, aby wyeliminować ryzyko pojawienia się w opinii publicznej osądu o stronniczym rozpoznaniu przedmiotowej sprawy przez sędziów Sądu Okręgowego w Katowicach, dla dobra wymiaru sprawiedliwości i IV KO 42/26 3 jego autorytetu sprawy przekazano innemu sądowi równorzędnemu – Sądowi Okręgowemu w Sosnowcu. Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu. [WB] [a.ł]