I USK 397/26

I USK 397/26 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 12 sierpnia 2026 r. SSN Renata Żywicka w sprawie z odwołania K.B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Krakowie o zasiłek chorobowy, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 12 sierpnia 2026 r., na skutek skargi kasacyjnej organu rentowego od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 6 lutego 2025 r., sygn. akt VII Ua 120/24, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. [it] UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 16 września 2021r., IV U 1336/19/N Sąd Rejonowy w Krakowie po rozpoznaniu sprawy z odwołania K.B. od decyzji z dnia 7 sierpnia 2019 r., Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Krakowie o zasiłek chorobowy, umorzył postępowanie w części objętej oświadczeniem o cofnięciu odwołania, zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że zwolnił K.B. z obowiązku zwrotu pobranego zasiłku chorobowego za okres od 12 sierpnia 2017 r. do 9 lutego 2018 r., od 27 lutego 2018 r. do 11 kwietnia 2018 r. oraz od 16 kwietnia 2018 r. do 22 listopada 2018 r. w raz z odsetkami oraz koszty zastępstwa procesowego wzajemnie zniósł. Wyrokiem z dnia 6 lutego 2025 r., VII Ua 120/24 Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił apelację organu rentowego (pkt I.) oraz zasądził od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w Krakowie na rzecz odwołującej się K.B. kwotę 780 zł z I USK 397/26 2 ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się punktu II orzeczenia do dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym i kasacyjnym (pkt II.). W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku organ rentowy zarzucił naruszenie art. 84 ust. 1 w zw. z ust. 2 pkt 2 ustawy z 13 października 998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący uzasadnił oczywistą zasadnością skargi kasacyjnej. Skarżący wskazał, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w wymiarze uniwersalnym i indywidualnym. W ocenie skarżącego, skarga jest oczywiście uzasadniona w wymiarze uniwersalnym, gdyż zaskarżony wyrok narusza zasadę solidaryzmu społecznego oraz uczciwego obrotu gospodarczego, natomiast w wymiarze indywidualnym, zaskarżony wyrok narusza prawo materialne poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 84 ust. 1 w zw. z ust. 2 pkt 2 ustawy systemowej, polegające na przyjęciu, że świadczenie wypłacone odwołującej nie jest nienależnie pobrane, bo nie można jej przypisać złej woli w czasie pobierania tego świadczenia. Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, oddalenie apelacji i zasądzenie na rzecz organu rentowego kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Krakowie do ponownego rozpoznania oraz w każdym razie o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz organu rentowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną odwołująca się wniosła o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej, ewentualnie o oddalenie skargi kasacyjnej oraz w obu przypadkach o zasądzenie od ZUS na rzecz odwołującej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: I USK 397/26 3 Skarga kasacyjna nie może zostać przyjęta do rozpoznania. Istotnym elementem skargi kasacyjnej (art. 3984 § 2 k.p.c.) jest wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania i jego uzasadnienie. Spełnienie tego warunku prowadzi do uruchomienia procedury tzw. "przedsądu", w czasie którego badaniu podlegają wyłącznie enumeratywnie wymienione przesłanki z art. 3989 § 1 k.p.c. Wystąpienie choćby jednej z nich prowadzi do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Skarżący wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania lokuje w treści art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., czyli opiera się na konkluzji, że skarga jest oczywiście uzasadniona. Przystępując do oceny zawartego wniosku, nie sposób pominąć, że o ile dla uwzględnienia skargi kasacyjnej wystarczy, iż jej podstawa jest usprawiedliwiona, to dla jej przyjęcia do rozpoznania konieczne jest wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego. Dane naruszenie powinno być oczywiste, widoczne prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, LEX nr 82274; z dnia 14 maja 2015 r., II CSK 611/14, LEX nr 3525233). Dla uznania, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona nie jest zatem wystarczające twierdzenie skarżącego, że tak jest, ani zarzucenie naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego w taki sam sposób, jak wykazano w podstawach skargi. Z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wynika bowiem konieczność nie tylko powołania się na okoliczność, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, ale również wykazania, że przesłanka ta rzeczywiście zachodzi. Oznacza to, że skarżący musi wskazać, w czym - w jego ocenie - wyraża się "oczywistość" zasadności skargi oraz podać argumenty wykazujące, że rzeczywiście skarga jest uzasadniona w sposób oczywisty. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi bowiem wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, czyli że jej zarzuty są zasadne "na pierwszy rzut oka" i w sposób oczywisty prowadzą do uznania zaskarżonego wyroku za błędny i jego wzruszenia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 stycznia 2016 r., II UK 2928/15, LEX nr 2026233). W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przedstawiono jakiejkolwiek argumentacji, która mogłaby uzasadniać stwierdzenie, że Sąd drugiej instancji dopuścił się oczywistego i rażącego naruszenia prawa, które doprowadziło do wydania oczywiście niesłusznego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie I USK 397/26 4 wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania sprowadza się do polemiki z oceną stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy i przedstawienia przez organ rentowy, wybiórczej oceny elementów stanu faktycznego, dotyczącej świadomości ubezpieczonej w kwestii pobierania nienależnego świadczenia. Należy podkreślić, że sądy obu instancji przedstawiły argumentację leżącą u podstaw przyjętego rozstrzygnięcia i dokonały kompleksowej oceny dowodów zebranych w sprawie, zaś organ rentowy nie przedstawił argumentów prawnych, które mogłyby wykazać, że Sąd drugiej instancji dopuścił się kwalifikowanego naruszenia prawa. Strona skarżąca stara się podważyć ocenę stanu faktycznego niniejszej sprawy pod pozorem zarzutów naruszenia prawa materialnego, co na tym etapie postępowania jest niedopuszczalne. Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 39813 § 2 k.p.c., jest bowiem związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia. Związanie to wyklucza nie tylko przeprowadzenie w jakimkolwiek zakresie dowodów, lecz także badanie, czy sąd drugiej instancji nie przekroczył granic swobodnej ich oceny. Z tego punktu widzenia każdy zarzut skargi kasacyjnej, który ma na celu polemikę z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji, chociażby pod pozorem kwestionowania wykładni lub niewłaściwego zastosowania określonych przepisów prawa materialnego, z uwagi na jego sprzeczność z art. 3983 § 3 k.p.c. jest a limine niedopuszczalny (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 kwietnia 2019 r., II CSK 95/18, LEX nr 2645127). Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy w oparciu o art. 3989 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 k.p.c., 98 § 11 k.p.c., art. 108 § 1 k.p.c. w związku z art. art. 391 § 1 k.p.c. i art. 39821 k.p.c. [it] [SOP]