Sygnatura
I PSK 338/26
Postanowienie SN z 20 maja 2026 r., I PSK 338/26
- Data orzeczenia
- 20 maja 2026
Treść rozstrzygnięcia
I PSK 338/26 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dawid Miąsik Dnia 20 maja 2026 r. w sprawie z powództwa S. M. przeciwko D. W. o ustalenie istnienia stosunku pracy, wydanie świadectwa pracy i zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 20 maja 2026 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Legnicy z dnia 16 maja 2025 r., sygn. akt V Pa 29/25, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Legnicy wyrokiem z 16 maja 2025 r., V Pa 29/25 oddalił apelację pozwanej D. W. od wyroku Sądu Rejonowego w Lubinie z 19 grudnia 2024 r., IV P 334/24 zasądzającego od pozwanej na rzecz powoda S. M. następujące kwoty: 15.674,43 zł netto wraz z ustawowymi odsetkami od kwot wymienionych w wyroku do dnia zapłaty, tytułem wynagrodzenia za pracę, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe; 9.817,47 zł z ustawowymi odsetkami liczonymi od kwot wskazanych w wyroku do dnia zapłaty, tytułem diet; 140 zł tytułem zwrotu kosztów zakupu filtra; 153,75 zł tytułem zwrotu kosztów tłumaczenia dokumentów pracowniczych (pkt 1); nakazującego pozwanej wydać powodowi świadectwo pracy potwierdzające, że powód był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy na I PSK 338/26 2 stanowisku kierowcy w okresie od 13 listopada 2015 r. do 16 maja 2016 r. (pkt 2); w pozostałym zakresie powództwo oddalił (pkt 3). Rozstrzygnięcie zapadło w wyniku poczynienia następujących ustaleń faktycznych. Pozwana prowadziła w Polsce działalność gospodarczą P. M. D. W., której przedmiotem był m.in. transport drogowy towarów. Jednocześnie pozwana była czeskim przedsiębiorcą prowadzącym działalność w Republice Czeskiej pod firmą: D. J. W. P. xxx., yyy. z. N., I. R. C. Powód S. M. i pozwana zawarli ustną umowę o pracę, którą powód miał świadczyć od 13 listopada 2015 r. na stanowisku kierowcy w międzynarodowym transporcie, wykonywanym samochodem dostawczym o wadze do 3,5 tony. Pozwana w trakcie trwania stosunku pracy przedłożyła powodowi do podpisania umowę sporządzoną w języku czeskim, którego powód nie rozumiał. Umowa ta zawarta została na okres próbny trzech miesięcy. Powód świadczył pracę u pozwanej na tych samych warunkach do 16 maja 2016 r. W umowie o pracę wpisano, że pracodawcą jest D. W. prowadząca działalność gospodarczą w Republice Czeskiej. W umowie ustalono wynagrodzenie 60,70 koron czeskich za godzinę pracy. Powód z pozwaną ustnie ustalili, że powód będzie otrzymywał wynagrodzenie w wysokości 3.000 zł netto miesięcznie. Praca powoda polegała na odbieraniu z niemieckich placówek pocztowych poczty, pokonując trasę z miejsca swojego zamieszkania z Z. do B., następnie jechał do B., C. i wracał do Z. Z C. do Z. powód pokonywał około 34 km, a z Z. do B. około 170 km. Powód mógł mieszkać w B., gdyż strona pozwana udostępniała tam pracownikom pokoje jednak z tego nie korzystał, gdyż końcowy punkt trasy był oddalony od B. o ponad 130 km. Powód pracę wykonywał od poniedziałku do piątku w godzinach od 18.00 do 5.00. Powód kończył pracę w Z. około godz. 5 w sobotę. Przed wyruszeniem w trasę powód otrzymywał polecenie wyjazdu, w którym pracodawca wskazywał wprost, że miejscem zakończenia pracy powoda są Z., czyli miejsce zamieszkania powoda. Za okres do lutego 2016 r. powód otrzymywał wynagrodzenie w stałej wysokości po 3.000 zł, w miesiącu marcu 2.800 zł. Za miesiąc kwiecień i maj nie otrzymał wynagrodzenia. Pozwana przekazywała powodowi druki poleceń wyjazdu służbowego sporządzone w języku czeskim. Powód dokumenty te podpisywał in I PSK 338/26 3 blanco. Pozwana nie wypłacała powodowi diet ani dodatku za godziny nadliczbowe i nocne, pomimo że w zleceniu wyjazdu była wskazana kwota diety. Powód otrzymywał stałą wysokość wynagrodzenia niezależnie od liczby przepracowanych godzin i przejechanych kilometrów. Sąd Rejonowy przyjął, że strony ustaliły warunki wynagrodzenia odmiennie niż w pisemnej umowie o pracę, tj. na kwotę 3.000 zł netto. W ocenie Sądu Rejonowego powoda obejmowały polskie przepisy dotyczące zawierania umowy o pracę, albowiem strony początkowo ustnie ustaliły warunki tejże umowy w Polsce, a dopiero w trakcie jej wykonywania powodowi została przedłożona do podpisania umowa w języku czeskim, której postanowień zresztą on nie rozumiał, gdyż nie władał tym językiem. Sąd Rejonowy stwierdził, że powód nigdy nie pracował w Republice Czeskiej, a swoje obowiązki realizował na terenie Polski i Niemiec. Skoro pozwana prowadziła jednoosobową działalność gospodarczą w zakresie transportu na terenie Polski, a nie tylko na terenie Czech, a sama umowa również została zawarta w Polsce i powód częściowo świadczył w kraju pracę, to należało uznać, że pozwana zatrudniła powoda jako polski pracodawca i powinna stosować w stosunku do powoda polskie przepisy prawa pracy. Sąd Okręgowy, odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutów zmierzających do wykazania nieważności postępowania przez naruszenie art. 379 pkt 5 k.p.c. w zw. z art. 131 § 1 k.p.c., w zw. z art. 133 § 21 k.p.c. oraz 233 § 1 k.p.c., uznał je za niezasadne, wskazując, że pozwana po otrzymaniu korespondencji sądowej z dnia 14 listopada 2024 r. (doręczonej w dniu 3 grudnia 2024 r.) w terminie 14 dni ustosunkowała się do treści otrzymanych odpisów pism powoda, których doręczenie na nieprawidłowy adres w niniejszej sprawie prowadzonej pod sygnaturą akt IV P 65/23 legło u podstaw uchylenia wyroku Sądu Rejonowego w Lubinie z dnia 30 stycznia 2024 r. Sąd Rejonowy pierwsze zarządzenie w tej sprawie wydał już 14 października 2024 r. Wysłana na tej podstawie korespondencja sądowa zawierająca odpisy pism powoda z dnia: 29 marca 2023 r., 17 listopada 2021 r., 17 listopada 2021 r., 30 marca 2023r., 20 lipca 2023 r., 20 października 2023 r., 30 września 2024 r. nadana została na dotychczasowy adres pozwanej. Pozwana nie poinformowała Sądu o zmianie adresu do korespondencji. Taka informacja została przez nią podana dopiero po I PSK 338/26 4 bezskutecznej próbie doręczenia wymienionej powyżej korespondencji sądowej. Pozwana wiedziała o toczącym się postępowaniu. Znała motywy rozstrzygnięcia Sądu Okręgowego w Legnicy. Nic nie usprawiedliwia zwłoki w wykonaniu obowiązku informacyjnego. Swoim działaniem pozwana doprowadziła do obstrukcji procesowej. W ostatnim dniu terminu wyznaczonego przez Sąd do zajęcia ostatecznego stanowiska w sprawie nadała listem poleconym u operatora pocztowego przesyłkę doręczoną do Sądu w dniu rozprawy 19 grudnia 2024 r., po zamknięciu której zapadł wyrok. Na rozprawie, pomimo prawidłowego zawiadomienia o jej terminie, pozwana nie stawiła się. Sąd Okręgowy uznał, że pozwana nie powiadomiła Sądu niezwłocznie o zmianie dotychczasowego adresu do korespondencji, na który pierwotnie wysłane zostały odpisy pism procesowych powoda. Wiedziała o terminie rozprawy, a mimo to nie stawiła się na niej i do ostatniego dnia przewidzianego w doręczonym na nowy adres wezwaniu Sądu zwlekała z nadaniem w placówce pocztowej pisma procesowego. Pozwana z powodu swojego zaniechania nie może skutecznie czynić zarzutu naruszenia przepisów procesowych będących źródłem jej uprawnień. Nadto, aż do wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia miała możliwość obrony swoich praw w postępowaniu stawiając się na rozprawie 19 grudnia 2024 r. Zdaniem Sądu Okręgowego w przedłożonych dowodów nie wynikało, że powód pracował w Republice Czeskiej i że umówił się z pracodawcą na świadczenie takiej pracy. Powód swoje obowiązki realizował na terenie Polski i Niemiec. Strony ustaliły wynagrodzenie w walucie polskiej. Sama umowa o pracę - jakikolwiek w języku czeskim - również została zawarta w Polsce, a pozwana prowadziła częściowo działalność także na terenie Polski. Fakt, że pozwana zgłosiła powoda do ubezpieczenia społecznego w Republice Czeskiej i tam dokonywała rozliczeń podatkowych nie przesądzał o tym, że przepisy prawa pracy właśnie tego kraju będą miały zastosowanie w niniejszej sprawie. Sąd drugiej instancji ocenił, że pozwana prowadziła jednoosobową działalność gospodarczą w zakresie transportu także na terenie Polski, a nie tylko na terenie Czech, a sama umowa również została zawarta w Polsce, powód częściowo świadczył w kraju pracę, i stwierdził, że pozwana umówiła się z powodem zgodnie z pierwotnymi ustaleniami na pracę w reżymie prawa polskiego, a umowa o pracę w języku I PSK 338/26 5 czeskim została powodowi wręczona dla pozoru, celem wykreowania fikcji zatrudnienia na terenie Republiki Czeskiej. Powód był zatrudniony na podstawie prawa polskiego mimo niedopełnienia przez pozwaną licznych obowiązków pracodawcy związanych z nie zawarciem umowy w języku polskim, czy nieprowadzeniem pełnej dokumentacji pracowniczej w języku polskim. Skoro powód używał pojazdu na całej trasie i pozwana miała podgląd GPS, to kierując się zasadami logiki i doświadczenia życiowego należało przyjąć, że powód wykonywał na tym odcinku pracę umówioną z pracodawcą za jego zgodą. W przeciwnym razie pozwana zareagowałby wzywając powoda do zmiany trasy i skorzystania - jak sama wskazuje - z zapewnionego i opłaconego przez pracodawcę w B. noclegu. Ograniczony materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, a dotyczący dokumentacji pracowniczej powoda jest efektem zaniedbań pracodawcy i obciąża w rozpoznawanej sprawie pozwaną. Sąd nie ustalił, że strony łączyły dwie analogiczne umowy o pracę. Przesądził, że powód pomimo zawarcia umowy o pracę w języku czeskim, nie pracował w Republice Czeskiej, a swoje obowiązki realizował na terenie Polski i Niemiec. Skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego w Legnicy złożyła powódka zarzucając: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 65 § 2 k.c. w zw. z art. 300 k.p. oraz art. 382 k.p.c. przez błędną wykładnię oświadczeń woli stron umowy i pominięcie rzeczywistego zgodnego zamiaru stron (zatrudnienie na warunkach czeskich) oraz niewłaściwe przyjęcie, że: zawarcie przez powoda umowy o pracę z pozwaną prowadzącą działalność gospodarczą w Republice Czeskiej, zgłoszenie powoda przez pozwaną do ubezpieczenia społecznego w Republice Czeskiej, dokonywanie przez pozwaną rozliczeń podatkowych w Republice Czeskiej nie przesądzają o stosowaniu do stosunku pracy stron przepisów prawa pracy Republiki Czeskiej, przy jednoczesnym wskazaniu bez rzeczywistego ustalenia zamiaru i woli stron, że pozwana umówiła się z powodem na pracę w reżimie prawa polskiego, a umowa o pracę w języku czeskim została powodowi wręczona dla pozoru, celem wykreowania fikcji zatrudnienia na terenie Republiki Czeskiej, co nigdy nie miało miejsca; 2) naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie: I PSK 338/26 6 - art. 382 k.p.c. w zw. z zasadą iura novit curia w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. przez zaniechanie przez Sąd drugiej instancji zbadania z urzędu, czy pozwana posiada legitymację bierną w sprawie, i pominięcie ustalenia, że faktycznym pracodawcą powoda był podmiot – D. J. W. P. xxx., yyy. zz. N., I. Republika Czeska (przedsiębiorca zarejestrowany w Republice Czeskiej) a nie D. W., nadto wskutek niezbadania prawidłowości oznaczenia pozwanej dochodzi do sytuacji w której pozwana nie będzie miała możliwości realizowania uprawnień jako czeski pracodawca powoda, a jako osoba fizyczna; - art. 382 k.p.c. oraz z art. 391 § 1 k.p.c. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. przez nierozpoznanie sprawy w granicach apelacji, czyli nie wzięcie pod uwagę i nie rozważnie w sposób obiektywny podniesionych w apelacji zarzutów, a tym samym naruszenie art. 379 pkt 5 k.p.c. w zw. z art. 131 § 1 i art. 133 § 2 k.p.c. przez niezasadne przyjęcie, że brak doręczenia korespondencji sądowej stronie procesowej, wynikający z wysłania jej na nieaktualny adres, nie stanowił pozbawienia strony prawa do obrony oraz nieważności postępowania; - art. 382 k.p.c. w zw. z zasadą iura novit curia w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. przez zaniechanie z urzędu dokonania prawidłowej subsumcji ustalonego stanu faktycznego pod właściwe normy prawa materialnego, co skutkowało ograniczeniem się przez sąd wyłącznie do oceny zeznań powoda i pominięciem jednoznacznych okoliczności faktycznych wskazujących, że zamiarem stron było zatrudnienie powoda na warunkach prawa pracy Republiki Czeskiej; - art 387 § 2 ust. 1 i ust 2 k.p.c. w zw. z art 391 § 1 k.p.c. oraz art. 382 k.p.c. przez sporządzenie uzasadnienia wyroku, w którym Sąd drugiej instancji nie odniósł się w sposób merytoryczny do istotnych argumentów apelacji pozwanej, w szczególności dotyczących: faktu zawarcia umowy o pracę przez powoda z pozwaną prowadzącą działalność gospodarczą w Republice Czeskiej, zgłoszenia powoda do czeskiego systemu ubezpieczeń społecznych, dokonywania rozliczeń podatkowych w Republice Czeskiej, oraz braku wskazania, z jakich przyczyn okoliczności te nie uzasadniają przyjęcia, że stosunek pracy stron podlega prawu Republiki Czeskiej; - art. 382 k.p.c. w zw. z zasadą iura novit curia w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. polegające na ograniczeniu się przez Sąd drugiej instancji do bezrefleksyjnego I PSK 338/26 7 powielenia ustaleń faktycznych i oceny prawnej dokonanej przez Sąd pierwszej instancji, przez przyjęcie, że pozwana mogła i powinna zareagować, wzywając powoda do zmiany trasy przejazdu i skorzystania z zapewnionego mu przez pracodawcę noclegu w B., podczas gdy z ustalonego stanu faktycznego jednoznacznie wynika, iż miejscem rozpoczęcia pracy powoda był B., a godziną rozpoczęcia pracy była godzina 20:00; pracodawca zapewnił powodowi bezpłatny nocleg w B.; decyzja o codziennym powrocie do miejsca zamieszkania w miejscowości Z. była wyłącznie autonomicznym wyborem powoda, niezwiązanym z potrzebami pracodawcy ani organizacją pracy, co doprowadziło do błędnego wniosku, iż czas przejazdu powoda z miejsca zamieszkania do B. należy kwalifikować jako czas pracy w godzinach nadliczbowych, a jednocześnie do nieuzasadnionego przerzucenia negatywnych konsekwencji tej decyzji na pozwaną. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został uzasadniony powołaniem się na okoliczność, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, ze względu na naruszenie art. 65 § 2 k.c. w zw. z art. 300 k.p. oraz art. 382 k.p.c. oraz art. 382 k.p.c. w zw. z zasadą iura novit curia, art. 382 k.p.c. oraz z art. 391 § 1 k.p.c., art. 387 § 21 ust. 1 i ust. 2 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. oraz art. 382 k.p.c. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. Skarżąca wniosła o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w związku z ustawowymi przesłankami do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, wynikającymi z naruszenia przepisów wyżej wymienionych. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania pozwana podniosła, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, gdyż w sprawie doszło do kwalifikowanego naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego istotny wpływ na wynik postępowania, a także porusza ona istotne zagadnienie prawne, wymagające rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy. Sąd drugiej instancji, pomimo istnienia jednoznacznych okoliczności faktycznych wskazujących na to, że stosunek pracy łączył strony w reżimie prawa Republiki Czeskiej (miejsce prowadzenia działalności gospodarczej pozwanej, zawarcie umowy o pracę w języku czeskim, zgłoszenie powoda do czeskiego systemu ubezpieczeń społecznych, rozliczenia podatkowe w Czechach), przyjął, bez przeprowadzenia rzeczywistej analizy zgodnego zamiaru stron, że do stosunku pracy zastosowanie znajduje prawo polskie. Takie stanowisko jest sprzeczne I PSK 338/26 8 zarówno z dyrektywami wykładni oświadczeń woli z art. 65 § 2 k.c. w zw. z art. 300 k.p., jak i z obowiązkiem sądu odwoławczego dokonania prawidłowej subsumcji stanu faktycznego do norm prawa materialnego z urzędu (art. 382 k.p.c., zasada iura novit curia). Pozwana ponadto podniosła, że Sąd nie dokonał oceny zarzutu braku legitymacji biernej pozwanej, która nie była stroną stosunku prawnego będącego podstawą roszczenia, co stanowi rażące naruszenie przepisów postępowania i skutkuje nierozpoznaniem sprawy w granicach apelacji (art. 382 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c.). Sąd odwoławczy błędnie uznał, że brak doręczenia korespondencji na właściwy adres pozwanej nie pozbawił pozwanej prawa do obrony, pomijając fakt doręczeń na nieaktualny adres oraz obowiązek sądu do zapewnienia realnej możliwości obrony, co narusza art. 379 pkt 5 k.p.c. w zw. z art. 136 k.p.c. oraz zasadę rzetelnego procesu. Sąd nie dokonał samodzielnej, merytorycznej oceny wszystkich zarzutów apelacyjnych, w tym dotyczących braku jurysdykcji sądu polskiego i niewłaściwego oznaczenia strony pozwanej, przyjmując ustalenia Sądu Rejonowego za własne mimo braku odniesienia się do kluczowych twierdzeń pozwanej, co narusza przepisy art. 382 k.p.c. oraz konstytucyjne prawo do rzetelnego procesu i obrony. Sprawa wymaga rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy z uwagi na występowanie poważnych uchybień procesowych, które mogły mieć istotny wpływ na wynik postępowania, a dotyczą fundamentalnych gwarancji rzetelnego procesu. Po pierwsze - sądy obu instancji w ogóle nie zbadały zarzutu braku legitymacji biernej pozwanej, mimo że powództwo zostało skierowane przeciwko osobie fizycznej, która nie była stroną stosunku pracy. Wyrok nakazujący zapłatę został wydany wobec D. W., a nie D. W. prowadzącej działalność gospodarczą – D. J. W. P. xxx., yyy., zz. N., I. Republika Czeska. Po drugie - doszło do naruszenia prawa pozwanej do obrony w rozumieniu art. 379 pkt 5 k.p.c. wskutek doręczeń na nieaktualny adres. Brak realnej możliwości udziału w postępowaniu w początkowej fazie stanowi nieważność postępowania, której sąd odwoławczy w ogóle nie zbadał, ograniczając się do powielenia stanowiska Sądu pierwszej instancji. Po trzecie - sąd odwoławczy naruszył art. 382 k.p.c. przez brak merytorycznej oceny istotnych zarzutów apelacyjnych, w tym dotyczących braku jurysdykcji sądu polskiego oraz niewłaściwego oznaczenia strony pozwanej. Zaniechanie zbadania I PSK 338/26 9 tych kwestii skutkuje nierozpoznaniem istoty sprawy i pozbawieniem strony prawa do rzetelnego procesu. Pozwana wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w Legnicy, uchylenie wyroku Sądu Rejonowego w Lubinie i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Lubinie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania za obie instancje oraz za postępowanie przed Sądem Najwyższym, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna pozwanej nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania, gdyż nie ma podstaw do uznania jej za oczywiście uzasadnioną. Zgodnie z dotychczasowym orzecznictwem Sądu Najwyższego, skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, jeżeli zaskarżone nią orzeczenie zapadło wskutek oczywistego naruszenia przepisu prawa powołanego w podstawie skargi kasacyjnej. Oczywiste naruszenie prawa rozumiane jest jako widoczna, bez potrzeby dokonywania pogłębionej analizy jurydycznej, sprzeczność wykładni lub zastosowania prawa z jego brzmieniem albo powszechnie przyjętymi regułami interpretacji, bądź jednolitą linią orzeczniczą Sądu Najwyższego ujednolicającego wykładnię prawa (zamiast wielu zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 23 czerwca 2025 r., III PSK 12/25, LEX nr 3900296; z 23 czerwca 2025 r., III PSK 59/25, LEX nr 3899558; z 14 maja 2025 r., III PSK 175/24, LEX nr 3873594 i powołane tam wcześniejsze orzecznictwo Sądu Najwyższego). Oczywiste naruszenie prawa jest możliwe do przyjęcia tylko wówczas, gdy jest ono z góry widoczne dla każdego prawnika, bez potrzeby głębszej analizy prawniczej, gdy jest zupełnie pewne i nie może ulegać żadnej wątpliwości, gdy podniesione zarzuty naruszenia wskazanych przepisów są zasadne prima facie, bez dokonywania głębszej analizy tekstu tych przepisów i bez doszukiwania się ich znaczenia, gdy orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami prawa. Oczywista zasadność nie wymaga analizowania akt I PSK 338/26 10 postępowania ani weryfikowania prawidłowości sposobu rozumowania Sądu drugiej instancji zestawionego z niuansami stanu faktycznego i tego jak ten stan faktyczny został ustalony i odczytany przez Sąd drugiej instancji. Jeżeli przesłanką wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest twierdzenie skarżącego, że skarga jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.), powinien on w uzasadnieniu wniosku zawrzeć wywód prawny wskazujący, w czym wyraża się ta „oczywistość” i przedstawić argumenty na poparcie tego twierdzenia (zamiast wielu zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 17 listopada 2025 r., I USK 262/24 i powołane tam orzecznictwo). Podczas, gdy dla uwzględnienia skargi wystarczy, że jej podstawa jest usprawiedliwiona, to dla przyjęcia skargi do rozpoznania - z uwagi na jej oczywistą zasadność w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. - niezbędne jest wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego (postanowienia Sądu Najwyższego: z 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, LEX nr 82274; z 22 stycznia 2008 r., I UK 218/07, LEX nr 375616; z 26 lutego 2008 r., II UK 317/ 07, LEX nr 453107; z 9 maja 2008 r., II PK 11/08, LEX nr 490364; z 21 maja 2008 r., I UK 11/08, LEX nr 491538 i z 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08, LEX nr 494134). Ponadto, w judykaturze podkreśla się, że przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (postanowienia Sądu Najwyższego: z 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02, OSNP 2004 Nr 13, poz. 230; z 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, LEX nr 442743; z 11 kwietnia 2008 r., I UK 46/08, LEX nr 469185 i z 9 czerwca 2008 r., II UK 37/08, LEX nr 494133 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z 3 października 2013 r., III SK 11/13, LEX nr 1380967). Zdaniem Sądu Najwyższego, wbrew twierdzeniom pozwanej, zaskarżonemu wyrokowi nie sposób postawić zarzutów oczywistego, kwalifikowanego naruszenia art. 65 § 2 k.c. w zw. z art. 300 k.p. oraz art. 382 k.p.c. oraz art. 382 k.p.c. w zw. Z zasadą iura novit curia, art. 382 k.p.c. oraz z art. 391 § 1 k.p.c., art. 387 § 21 ust. 1 i ust. 2 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. oraz art. 382 k.p.c. w zw. z art. 233 I PSK 338/26 11 § 1 k.p.c., które to naruszenia byłyby widoczne od razu bez wnikania w szczegóły sprawy i bez potrzeby szczegółowej analizy akt postępowania pod kątem wykładni spornej umowy i ustaleń faktycznych poczynionych przez Sądy obu instancji. Ustalenia te, w myśl art. 3983 § 3 k.p.c., są wiążące na etapie postępowania kasacyjnego. Skoro sądy ustaliły, że umowa o pracę łączyła powoda z pozwaną, nie można mówić o oczywistym naruszeniu art. 65 k.c. w zakresie wykładni oświadczeń woli złożonych przez strony umowy o pracę. Ponadto, Sąd drugiej instancji odniósł się do zarzutu braku legitymacji biernej pozwanej oraz wyjaśnił, dlaczego postępowanie przed sądem pierwszej instancji nie było dotknięte nieważnością, wskazując na obstrukcję strony oraz niedopełnienie obowiązków informacyjnych wobec sądu w zakresie zmiany adresu, na który powinna być kierowana korespondencja wychodząca z sądu. Lektura uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie pozwala przyjąć na etapie tzw. przedsądu, że orzeczenie Sądu Okręgowego w Legnicy jest oczywiście błędne. Wskazanie oczywistego naruszenia art. 382 k.p.c. jako podstawy przyjęcia skargi do rozpoznania jak również skonstruowanie zarzutów skargi kasacyjnej jest właściwe tylko w wyjątkowych sytuacjach. Przepis ten stanowi ogólną dyrektywę interpretacyjną, wyrażającą istotę postępowania apelacyjnego, a powołanie się na ten przepis może stanowić podstawę kasacyjną wówczas, gdy sąd drugiej instancji pominie część zebranego w sprawie materiału dowodowego i wyda orzeczenie wyłącznie na podstawie materiału zebranego przed sądem pierwszej instancji lub na podstawie własnego materiału, z pominięciem wyników postępowania przez sąd pierwszej instancji. Zarzut naruszenia art. 382 k.p.c. może wypełniać podstawę kasacyjną tylko w wypadku pominięcia przez sąd drugiej instancji części zebranego w sprawie materiału, w związku z czym strona powołująca się na naruszenie tego przepisu powinna wskazać materiał dowodowy – dopuszczony już w postępowaniu - , który został przez sąd drugiej instancji pominięty przy wydaniu wyroku, i wykazać, że popełnione uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy (postanowienie Sądu Najwyższego z 26 lutego 2025 r., III USK 392/24, LEX nr 3845573). Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. [a.ł] I PSK 338/26 12
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Typ dokumentu
- Postanowienie
- Jednostka
- Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Wydział I
- Status publikacji
- Podpisany
- Sędziowie
- SSN Dawid Miąsik
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Sąd Najwyższy