I NB 31/25

I NB 31/25 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 24 lutego 2026 r. SSN Janusz Niczyporuk w sprawie z wniosku M. D. na skutek zażalenia na postanowienie Sądu Najwyższego Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych z 15 lipca 2025 r. w sprawie o sygn. I NSW 10677/25, w przedmiocie wniosku o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego A.R. wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie I NZ 68/25 po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 24 lutego 2026 r., odrzuca wniosek. UZASADNIENIE W dniu 9 grudnia 2025 r. wpłynął do Sądu Najwyższego wniosek M.D. (dalej: „Wnioskodawca”) o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności Sędziego Sądu Najwyższego A. R.. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W świetle art. 871 § 1 k.p.c. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, a w sprawach własności intelektualnej także przez rzeczników patentowych; obejmuje ono również czynności procesowe związane z postępowaniem I NB 31/25 2 przed Sądem Najwyższym, podejmowane przed sądem niższej instancji. Przymus adwokacko - radcowski w postępowaniu przed Sądem Najwyższym ma na celu dochowanie w tym postepowaniu staranności, jakiej można wymagać od profesjonalisty (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 17 kwietnia 2019 r., V CZ 15/19, z 11 września 2025 r., III CZ 113/25). Przymus, o którym mowa odnosi się do każdego postępowania przed Sądem Najwyższym, w tym także postępowania wszczętego wnioskiem z art. 29 § 5 i n. ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 622 z późn. zm.; dalej: „ustawa o Sądzie Najwyższym”). Wyłącza on zdolność strony do podejmowania czynności procesowych osobiście. Oznacza to, że czynności samej strony lub pełnomocnika niebędącego adwokatem lub radcą prawnym albo rzecznikiem patentowym są bezskuteczne. Wniosek o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności podpisany przez stronę niemającą zdolności postulacyjnej przed Sądem Najwyższym jest dotknięty brakiem formalnym nieusuwalnym, skutkującym odrzuceniem środka odwoławczego jako niedopuszczalnego, bez wzywania do uzupełniania tego braku i bez możliwości jego usunięcia przez pełnomocnika, o czym stanowi art. 29 § 10 ustawy o Sądzie Najwyższym. Na marginesie zauważyć też należy, że wniosek wniesiony w niniejszej sprawie nie spełnia też wymogów formalnych dotyczących jego podstaw. Jak wynika z art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym dopuszczalne jest badanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego lub sędziego delegowanego do pełnienia czynności sędziowskich w Sądzie Najwyższym wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po powołaniu, na wniosek uprawnionego, o którym mowa w § 7, jeżeli w okolicznościach danej sprawy może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy. Użycie spójnika „i” w treści przepisu jednoznacznie wskazuje, że wniosek musi wskazywać zarówno na okoliczności towarzyszące powołaniu danego sędziego, jak i na okoliczności dotyczące jego postępowania po powołaniu. Tymczasem wnioskodawca jednoznacznie I NB 31/25 3 stwierdził, że okoliczności powołania Sędziego Sądu Najwyższego A. R. nie stanowią „osi” wniosku. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 871 § 1 k.p.c., orzekł jak w sentencji postanowienia. [a.ł]