I CSK 314/25

I CSK 314/25 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Grzegorz Misiurek 13 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym 13 lipca 2026 r. w Warszawie w sprawie z wniosku M.F. i A.F. z udziałem P. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w T. o ustanowienie służebności przesyłu, na skutek skargi kasacyjnej M.F. i A.F. od postanowienia Sądu Okręgowego w Szczecinie z 25 lipca 2024 r., II Ca 326/24, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od wnioskodawców na rzecz uczestniczki postępowania tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego kwotę 240,00 (dwieście czterdzieści) zł z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia wnioskodawcom odpisu postanowienia do dnia zapłaty. (A.T.) UZASADNIENIE I CSK 314/25 2 Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarżący wnieśli o przyjęcie skargi do rozpoznania w oparciu o czwartą z wymienionych przesłanek. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem judykatury, odwołanie się do przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga przedstawienia, w czym wyraża się „oczywista zasadność” skargi oraz argumentacji wykazującej, że istotnie skarga jest oczywiście uzasadniona. Chodzi tu o wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (zob. m.in. postanowienie SN z 23 listopada 2011 r., III PK 44/11, nie publ.). Celem sformułowania powyższej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest wykazanie jedynie oczywistego naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacji, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (zob. postanowienie SN z 6 listopada 2012 r., III SK 16/12, nie publ.). Uzasadniając wystąpienie tej przesłanki, skarżący wskazali na naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania, swobodnej oceny dowodów i orzeczeniu ponad żądanie. Nie przytoczyli jednak przepisów, które – w ich ocenie - miałyby być naruszone w stopniu uxzasadniającycm oczywista zasadność skargi kasacyjnej. Wskazali jedynie na naruszenie art. 386 § 4 k.p.c., odnosząc je orzeczenia Sądu pierwszej instancji, Odwołali się również ogólnikowo – do podniesionych - w ramach podstawy kasacyjnej - zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Zaprezentowany przez skarżących wywód sprowadzał się do polemiki z ustaleniami faktycznymi Sądu drugiej instancji co do tego, że wnioskodawcy nie udowodnili, iż zasadnym jest ustanowienie służebności na czas oznaczony. Wobec tak skonstruowanego wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienia, należy przypomnieć, że wniosek o przyjęcie I CSK 314/25 3 skargi do rozpoznania wraz z uzasadnieniem jest odrębną konstrukcyjnie i funkcjonalnie częścią skargi kasacyjnej i nie jest rzeczą Sądu Najwyższego poszukiwanie w innych częściach skargi argumentów na uzasadnienie podniesionych w nim twierdzeń (zob. postanowienie SN z 22 kwietnia 2015 r., IV CSK 613/14, nie publ.). Rolą Sądu Najwyższego nie jest domyślanie się lub poszukiwanie okoliczności, które uzasadniałyby przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (zob. postanowienia SN z 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08 i z 14 grudnia 2004 r., II CZ 142/04 - nie publ.). Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie podlegają analizie na etapie przedsądu, natomiast przytoczone podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie oceniane są dopiero po przyjęciu skargi do rozpoznania, w trakcie jej merytorycznego rozpoznawania; oba te elementy muszą być przez skarżącego wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione; dla spełnienia wymogań z art. 3984 § 2 k.p.c. nie wystarczy odwołanie się do podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, ponieważ mimo że argumenty mogą być podobne, to Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze okoliczności uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, nie analizując podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia (zob. postanowienie SN z 8 lipca 2014 r., I UK 65/14, nie publ.). W postepowaniu kasacyjnym nie jest dopuszczalne kwestionowanie prawidłowości ustaleń faktycznych (art. 39813 § 2 k.p.c.). Ponadto podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów (art. 3983 § 3 k.p.c.). Mając powyższe na uwadze, nie można było przyjąć, że powołana przez skarżących przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania została w sposób właściwy wykazana. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.). (A.T.) I CSK 314/25 4 [SOP]