Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

VIII SAB/Wa 115/25

Wyrok WSA w Warszawie z 9 kwietnia 2026 r., VIII SAB/Wa 115/25 – ochrona przyrody

Wynik

Oddalono skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
9 kwietnia 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska - Gwiazda (sprawozdawca), Sędzia WSA Justyna Mazur, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. S. na przewlekłość Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie uciążliwości hałasu oddala skargę.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Pismem z 11 grudnia 2025 r. J. S. (dalej: skarżący, strona) wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na przewlekłość postępowania Prezydenta Miasta R. (dalej: organ, Prezydent) w sprawie uciążliwości hałasowej emitowanej przez dzwonnicę kościoła pw. [...]w R.. Skarżący zarzucił organowi naruszenie: 1. art. 37 § 4 k.p.a. poprzez zaniechanie niezwłocznego, tj. w ustawowym terminie 7 dni, przekazania ponaglenia skarżącego z 7 września 2025 r. do organu wyższego stopnia, co stanowi obiektywny i udokumentowany dowód lekceważenia procedur; 2. art. 61 § 1 w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez zaniechanie wszczęcia postępowania administracyjnego na wniosek skarżącego i w konsekwencji bezprawne pozbawienie go statusu strony; 3. art. 7, 8, 12 i 77 k.p.a. oraz art. 35 § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie sprawy w sposób przewlekły (ponad 14 miesięcy), pozorny, naruszający zasadę prawdy obiektywnej i pogłębiania zaufania do organów państwa; 4. art. 10 i 73 k.p.a. poprzez naruszenie prawa skarżącego do czynnego udziału w postępowaniu oraz utrudnianie dostępu do materiału dowodowego. Podnosząc w/w zarzuty, skarżący wnosił o: 1. Stwierdzenie, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania. 2. Stwierdzenie, że przewlekłość ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. 3. Wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej wysokości określonej w art. 149 § 2 p.p.s.a. 4. Zasądzenie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 40 908,60 zł na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. 5. Zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów wpisu sądowego. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że w dniu 2 września 2024 r. złożył wniosek o interwencję w sprawie uciążliwości hałasowej. Sprawa ta została załatwiona przez organ (poprzez wykonanie pomiarów) dopiero po upływie 14 miesięcy, co stanowi rażące przekroczenie terminów określonych w art. 35 k.p.a. Przez ten czas organ dopuścił się szeregu naruszeń proceduralnych. Według skarżącego organ, po otrzymaniu wniosku, miał prawny obowiązek wszcząć formalne postępowanie administracyjne (art. 61 § 1 k.p.a.). Zaniechał tego obowiązku, bezprawnie ograniczając swoje działania wyłącznie do "czynności kontrolnych", co stanowiło pierwotny i najpoważniejszy błąd w sprawie. W ramach tych nieformalnych działań, organ przyjął od Proboszcza Parafii niewiążące oświadczenie o planowanym "wygłuszeniu" wieży. Działanie to było pozbawione podstaw prawnych - organ nie może uzależniać swoich obowiązków od "dobrej woli" podmiotu, którego skarga dotyczy, zwłaszcza gdy nie stwierdził wcześniej żadnego naruszenia. Co gorsza, bierność organu umożliwiła i usankcjonowała nieodwracalną zmianę materiału dowodowego (częściowe wygłuszenie dzwonnicy), uniemożliwiając obiektywne zbadanie pierwotnie zgłoszonej uciążliwości. Organ błędnie przyjął, że prowadzenie "czynności kontrolnych" zwalnia go z obowiązku przestrzegania terminów załatwiania spraw z k.p.a. Skarżący wskazał, że kolejnym dowodem na nierzetelność i pozorność działań organu jest sposób postępowania przy sprawozdaniu z badań hałasu, którego zleceniodawcą była Parafia (lipiec-sierpień 2025 r.). Organ dopuścił się w tym zakresie szeregu uchybień opierając swoje stanowisko na dowodzie, który nieadekwatny, gdyż dotyczył stanu po dokonaniu częściowych modyfikacji dzwonnicy, a zatem nie odnosił się do stanu, który był przedmiotem pierwotnej skargi. Organ naruszył zasadę czynnego udziału strony, opierając stanowisko na tajnym dowodzie i bezprawnie odmawiając skarżącemu wglądu w pełne sprawozdanie, co jest udokumentowane w pismach organu. Ostatecznym dowodem na pozorność działań organu jest fakt, że po kilku miesiącach, pod presją pism skarżącego uznał ten dowód za niewystarczający i wszczął procedurę zlecenia własnych, odrębnych badań, co stanowi dorozumiane przyznanie, że wcześniejsze działania byty wadliwe i oparte na niewiarygodnych przesłankach. Cała linia obrony organu, podtrzymana przez SKO, opiera się na wadliwej konstrukcji prawnej, zgodnie z którą w sprawie nie toczyło się postępowanie administracyjne, a jedynie "czynności kontrolne", w konsekwencji czego skarżący nie posiada statusu strony. Teza ta została jednak obalona przez działania administracji. SKO, pismem z 13 października 2025 r., umożliwiło skarżącemu wgląd w pełne akta sprawy, co jest uprawnieniem przysługującym wyłącznie stronie na mocy art. 73 k.p.a. To działanie w sposób dorozumiany potwierdza status skarżącego i demaskuje konstrukcję prawną przyjętą przez administrację jako niekonsekwentną i instrumentalną. Skarżący wskazał, że 19 listopada 2025 r. organ doręczył mu wyniki własnych pomiarów hałasu. Wynika z nich, że organ przeprowadził pomiary dopiero 4 listopada 2025 r., czyli po upływie 14 miesięcy od zgłoszenia, po wyczerpaniu przez skarżącego środków zaskarżenia. Pomiary wykonano po modernizacji dzwonnicy (montaż żaluzji). Mimo zastosowania wygłuszenia, wynik w nocy (37,9 dB) oscyluje wokół granicy normy (40 dB), a w dzień wynosi 43,5 dB. Uzyskanie tak granicznych wyników po zastosowaniu środków tłumiących uprawdopodabnia tezę, że w okresie przed montażem zabezpieczeń - kiedy organ pozostawał bierny - normy były przekraczane w stopniu znacznym. Zwłoka organu doprowadziła do sytuacji, w której weryfikacja stanu faktycznego z dnia zgłoszenia stała się niemożliwa. Według skarżącego przedstawiony stan faktyczny jednoznacznie dowodzi, że Prezydent dopuścił się rażącej przewlekłości postępowania. Działania organu były nieefektywne, pozorne, naruszały szereg przepisów wskazanych w petitum skargi, w szczególności art. 35 k.p.a. oraz art. 7 i 77 k.p.a.. Przewlekłość nie tylko naruszyła prawo skarżącego do rzetelnego postępowania administracyjnego, ale miała również bezpośredni, negatywny wpływ na jego zdrowie, co doprowadziło do wystąpienia objawów bruksizmu, wymagającego leczenia i wykonania szyny relaksacyjnej, co potwierdza załączone zaświadczenie lekarskie. Powyższa skarga poprzedzona była ponagleniem Skarżącego. W ponagleniu z dnia 7 września 2025r., skierowanym do SKO w R., skarżący podniósł rażącą bezczynność i przewlekłość postępowania przez Prezydenta w sprawie uciążliwości hałasu emitowanego z dzwonnicy kościelnej Kościoła p.w. [...]w R. przy ul. [...]. Skarżący wskazał, że 2 września 2024 r. złożył wniosek w tej sprawie do Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w W., który został przekazany do Urzędu Miejskiego w R. i pomimo upływu roku organ nie wydał żadnej decyzji w tej sprawie. Zaznaczył, że na mocy art. 61 k.p.a, organ nie wszczął postępowania na żądanie strony, a powołanie się na art.115a ust.1 ustawy - Prawo ochrony środowiska (dalej: Poś) jest naruszeniem prawa. Ponadto zarzucił organowi naruszenie jego praw jako strony postępowania i nie udostępnienie mu protokołów z dokonanych pomiarów. Skarżący wniósł o: - wydanie decyzji administracyjnej dotyczącej uciążliwości hałasu, - bezzwłoczne przeprowadzenie niezbędnych obiektywnych pomiarów hałasu w godzinach najbardziej uciążliwych dla mieszkańców, zgodnie z obowiązującymi przepisami, - zastosowanie środków prawnych wobec sprawy naruszeń, w tym w razie potwierdzenia przekroczeń, nałożenie kar na parafię p.w. [...], - bezzwłoczne udostępnienie pełnego sprawozdania z dotychczasowych pomiarów hałasu, -o stwierdzenie, że bezczynność miała charakter rażący i rozważenie ukarania osób temu winnych. W piśmie przekazującym ponaglenie organ I instancji wyjaśnił, że po otrzymaniu w dniu 11 września 2024 r., interwencji skarżącego w sprawie uciążliwości hałasu emitowanego z dzwonów w kościele p.w. [...]w R. przy ul. [...], organ pismem z dnia 23 września 2024 r. znak: [...], (w aktach sprawy) poinformował skarżącego, że w przedmiotowej sprawie zostaną podjęte czynności kontrolne. Pismem z 23 września 2024r. organ poinformował ww. Parafię o zamiarze przeprowadzenia kontroli pod kątem uciążliwości hałasu emitowanego przez dzwony w Parafii. Dalej organ przedstawił przebieg uzgodnień z Parafią w celu wyeliminowania uciążliwości powodowanych hałasem z dzwonów kościelnych. Organ wskazał, że o każdym uzgodnieniu i działalności Parafii w tym zakresie skarżący był informowany, oraz że poinformowano skarżącego, iż organ przystąpił do przeprowadzenia własnych pomiarów hałasu. W tym celu przystąpiono do wyłonienia firmy posiadającej stosowne uprawnienia do przeprowadzenia pomiarów, termin składania ofert ustalono do dnia 2.10.2025r. Organ poinformował skarżącego, że zgodnie z art.115a ust. 1 ustawy Poś, w przypadku stwierdzenia przez organ ochrony środowiska na podstawie pomiarów własnych lub pomiarów podmiotu obowiązanego do ich przeprowadzenia, że poza zakładem w wyniku jego działalności przekroczone są dopuszczalne poziomy hałasu, organ ten wydaje decyzję o dopuszczalnym poziomie hałasu. Postępowanie to wszczyna się z urzędu. Organ wyjaśnił Skarżącemu tryb przeprowadzania kontroli oraz, że dopiero po przeprowadzeniu kontroli i dokonaniu stosownych pomiarów organ wszcznie postępowanie w sprawie i ustali strony postępowania i wyda decyzję merytoryczną. Postanowieniem z 13.10.2025 r. SKO w R. uznało ponaglenie za niezasadne. W uzasadnieniu wskazało, że zgodnie z treścią art. 37 § 1 k.p.a. - stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 k.p.a.; postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Terminem od którego płyną terminy załatwienia sprawy, jest data doręczenia organowi żądania strony (art. 61 k.p.a.) lub wszczęcia postępowania z urzędu. SKO wskazało, iż w przedmiotowej sprawie postepowanie może być wszczęte tylko z urzędu. Zgodnie z art. 115a ust. 5 Poś, w przypadku stwierdzenia przez organ ochrony środowiska, na podstawie pomiarów własnych lub pomiarów podmiotu obowiązanego do ich prowadzenia, że poza zakładem w wyniku jego działalności, są przekraczane dopuszczalne normy hałasu, organ ten wydaje decyzje administracyjną o dopuszczalnym poziomie hałasu. Kolegium podniosło, że skoro postepowanie o którym mowa w art. 115 a ust. 1 Poś może być wszczęte wyłącznie z urzędu, stanowiąc lex specialis w stosunku do ogólnej reguły z art. 61 k.p.a., to organ nie może w tym przedmiocie prowadzić postępowania na wniosek, a w konsekwencji nie ma podstaw do stosowania terminów załatwienia sprawy od wniosku strony. Żądanie wszczęcia takiego postępowania może być potraktowane jako sygnał do weryfikacji przez właściwy organ. O braku podstaw do prowadzenia postępowania w takiej sytuacji organ informuje podmiot sygnalizujący zwykłym pismem (wyrok NSA II OSK 601/22). Kolegium podniosło, ze postępowanie o którym mowa w art. 115a ust. 1 Poś jest wszczynane dopiero wtedy, gdy nastąpiło przekroczenie dopuszczalnych poziomów hałasu. Aby jednak to stwierdzić organ musi przeprowadzić stosowne pomiary, do czego w przedmiotowej sprawie organ zmierza. SKO wskazało, że z analizy akt sprawy wynika, iż po otrzymaniu wniosku skarżącego z 2.09.2024 r. organ podjął działania mające na celu wyjaśnienie sprawy hałasu emitowanego przez dzwony kościelne, czego dowodem jest zawarta w aktach korespondencja i uzgodnienie z parafią celem podjęcia przez parafię działań zabezpieczających, a w konsekwencji przystąpienie przez organ do własnych pomiarów. Zdaniem Kolegium, ponieważ do niniejszego postępowania nie ma zastosowania art. 61 k.p.a., a tym samym art. 37 § 1 k.p.a., co skutkuje uznaniem ponaglenia za niezasadne. W trybie art. 37 k.p.a. może być badane tylko niezałatwienie sprawy w terminie lub przewlekłe prowadzenie sprawy, inne sprawy – takie jak uznanie za stronę czy udostępnianie akt nie mogą być przedmiotem tego postępowania. Pismem z 19.11.2025 r. organ w nawiązaniu do wcześniejszej korespondencji poinformował skarżącego o wynikach wykonanych 4.11.2025 r. pomiarach hałasu emitowanego z dzwonnicy kościelnej Kościoła p.w. [...]w R., przy ul. [...]. W piśmie podano, iż źródłem hałasu jest bicie dzwonów kościelnych i zegarowych, wskazano czas pracy źródeł hałasu w porze dnia i nocy, metodę pomiarów hałasu (referencyjna wykonywania okresowych pomiarów hałasu impulsowego w środowisku pochodzącego z instalacji lub urządzeń – załącznik Nr 8 do rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z 7.09.2021 r.), punkt pomiarowy. Organ poinformował, iż równoważny poziom dźwięku po zastosowaniu poprawki impulsowej wyniósł: w porze dnia 43,5 dB, w porze nocy 37,9 dB. Wskazał, że teren na którym znajdują się źródła hałasu jak również teren z którego zgłaszana jest uciążliwość, w obecnej chwili, nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w związku z czym przedmiotowy obszar chroniony akustycznie tj. znajdujący się w kierunku południowo-zachodnim został zakwalifikowany do terenu zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z 14.06.2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku dopuszczalny poziom hałasu dla w/w terenu wynosi w porze dnia 50 dB, w porze nocy 40 dB. Organ wskazał też, że zgodnie z art. 115 a ust. 1 Poś w przypadku stwierdzenia przez organ ochrony środowiska, na podstawie pomiarów własnych lub pomiarów podmiotu obowiązanego do ich prowadzenia, że poza zakładem w wyniku jego działalności, są przekraczane dopuszczalne normy hałasu, organ ten wydaje decyzję administracyjną o dopuszczalnym poziomie hałasu, za przekroczenie dopuszczalnego poziomu uważa się przekroczenie wskaźnika LAeqD lub LAeqN. Podniósł, ze wobec faktu, iż wykonane pomiary nie wskazały przekroczeń dopuszczalnych poziomów hałasu dla omawianego terenu, brak jest podstaw do wszczęcia postepowania administracyjnego w zgłaszanej uciążliwości. Prezydent podniósł, ze w związku z powyższym kontrola na terenie w/w Parafii w zakresie przestrzegania wymogów ochrony środowiska wynikających z ustawy z 27 kwietnia 2001 r. dotyczących ochrony środowiska przed hałasem emitowanych z dzwonów kościelnych została zakończona. W odpowiedzi na skargę organ poinformował, że pismami z dnia 5 listopada 2025 r. znak: [...]. kopia całej dokumentacji sprawy została przekazana do Samorządowego kolegium Odwoławczego w R., w związku ze skargą skarżącego oraz pismem z 17 listopada 2025 r. znak; [...], w uzupełnieniu przekazanej wcześniej dokumentacji sprawy, przekazano kopię sprawozdania z badań nr [...] wykonanych w dniu 4 listopada 2025 r. oraz protokołu odbioru przedmiotu umowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Przeprowadzona kontrola działań Prezydenta Miasta R. w kontekście zarzucanej organowi przewlekłości w zakresie zgłaszanej uciążliwości hałasowej emitowanej przez dzwonnicę kościoła pw. [...]w R. przy ul [...], doprowadziła Sąd do uznania, że skarga jest niezasadna. W pierwszej kolejności zasadne jest wyjaśnienie, że środek dyscyplinujący organy administracji publicznej w zakresie terminowego załatwiania spraw administracyjnych w postaci skargi na przewlekłość organu do sądu administracyjnego powiązany jest z kompetencjami tego sądu do rozstrzygania skarg na określone czynności z zakresu administracji publicznej. Art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, ze zm.) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W myśl art. 52 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (§ 1), przy czym przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (§ 2). W przypadku skargi na bezczynność czy przewlekłe prowadzenie postępowania - jak przewiduje art. 37 § 1 k.p.a. - stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość), które – stosownie do art. 37 § 3 k.p.a. - wnosi się: 1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie; 2) do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia. Co istotne, przepisy nie określają terminu w jakim można złożyć skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W przedmiotowym postępowaniu skarga poprzedzona została formalnym pismem skarżącego, nazwanym ponagleniem, stąd wymogi formalne zostały dopełnione, niezależnie od zajętego przez organ stanowiska. Poprzez przewlekłe prowadzenie postępowania należy rozumieć prowadzenie przez organ postępowania w sposób nieefektywny, wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 44; J. Drachal, J. Jagielski, R. Stankiewicz (w:) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2017), ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (J. Borkowski (w]: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2013). Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Potwierdza to definicja legalna "przewlekłości" wprowadzona do k.p.a. z dniem 1 czerwca 2017 r., zgodnie z którą stan ten zachodzi, jeżeli "postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy" (art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a.). Zastosowanie ww. kodeksowej definicji "przewlekłości", rozciąga się także na przepisy p.p.s.a., co oznacza, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania jest skargą na "przewlekłość", o której mowa w art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. (por. uchwała NSA z 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19, ONSAiWSA 2020/6/79). Dla otwarcia drogi postępowania administracyjnego dla ochrony jednostki niezbędne jest spełnienie przesłanek podstawowych, które wyznaczają zakres stosowania przepisów ogólnego postępowania administracyjnego – art. 1 pkt 1 i 2 kpa oraz przesłanek szczególnych wyznaczonych przepisami kpa w związku z przepisami prawa materialnego. Do przesłanek szczególnych należy zaliczyć oparcie danego rodzaju postępowania na zasadzie skargowości lub zasadzie oficjalności. Zgodnie z art. 61 § 1 kpa, postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Powyższy artykuł nie jest normą prawną samoistną do określenia zasady skargowości lub oficjalności. O tym czy w danym rodzaju postępowania obowiązuje zasada skargowości, czy zasada oficjalności przesądzają przepisy prawa materialnego. Spełnienie przesłanek podstawowych i przesłanek szczególnych jest zatem istotne dla ustalenia przewlekłości organu administracji publicznej. W razie, gdy norma prawa materialnego ustanawia zasadę oficjalności (wszczęcie postępowania z urzędu), jednostka nie może skutecznie domagać się wszczęcia postępowania, a w następstwie zarzucać przewlekłości organu. Istota sprawy niniejszej sprowadza się do zagadnienia, czy rzeczywiście przed organami ochrony środowiska zawisłe jest postępowanie, którego stroną jest skarżący, będący tym samym podmiotem uprawnionym do kwestionowania przewlekłego prowadzenia sprawy, zaniechania wszczęcia postepowania administracyjnego. Niewątpliwie, wystąpienie pisemne skarżącego z dnia 2 września 2024 r. stanowiło informację dla organu ochrony środowiska o potencjalnym przekroczeniu dopuszczalnych norm hałasu. W związku z tym wystąpieniem ustalić należy, czy Prezydent Miasta R. miał prawo i jednocześnie obowiązek jego merytorycznego rozpoznania. Jak stanowi bowiem art. 378 Poś organem ochrony środowiska właściwym w sprawach o których mowa (między innymi) w art. 115a ust. 1, jest starosta. Przepis ten ma charakter kompetencyjny, określając jaki organ sprawuje kontrolę nad przestrzeganiem zasad związanych z ochroną środowiska w sprawach objętych dyspozycją m. in. art. 115a ust. 1. Stosownie do art. 115a ust. 1 P.o.ś., w przypadku stwierdzenia przez organ ochrony środowiska, na podstawie pomiarów własnych lub pomiarów podmiotu obowiązanego do ich prowadzenia, że poza zakładem, w wyniku jego działalności, są przekroczone dopuszczalne poziomy hałasu, organ ten wydaje decyzję o dopuszczalnym poziomie hałasu. Za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu uważa się przekroczenie wskaźnika hałasu LAeq D lub LAeq N. Zgodnie z art. 115a ust. 3 i 5 w decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu określa się dopuszczalne poziomy hałasu poza zakładem przy zastosowaniu wskaźników hałasu LAeq D i LAeq N w odniesieniu do rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1, na które oddziałuje zakład. Postępowanie w przedmiocie wydania takiej decyzji wszczyna się z urzędu. Zatem postępowanie zmierzające do wydania decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu wszczynane jest z urzędu, a do jego wszczęcia dochodzi dopiero z momentem stwierdzenia przekroczenia hałasu, czyli dopiero po wykonaniu badań, o których mowa w tym przepisie. Samo pismo zainteresowanego podmiotu (monit, interwencja, czy też skarga) nie inicjuje jeszcze postępowania administracyjnego w przedmiocie wydania decyzji, o której mowa w art. 115a p.o.ś. Skutkiem tego, jeżeli strona, skarżący składa wniosek o wszczęcie postępowania i wydanie decyzji o której mowa w art. 115a ust. 1, to taki wniosek nie jest wiążący i organ może go jedynie potraktować jako sygnalizację - zgłoszenia o możliwych nieprawidłowościach. Wniosek taki nie obliguje jednak organu do wszczęcia postępowania, a tym samym do wydania decyzji określającej dopuszczalny poziom hałasu. A zatem skoro ustawa - Prawo ochrony środowiska nie dopuszcza możliwości wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie wydania ww. decyzji na wniosek osoby zainteresowanej, należy uznać, iż osoba ta poprzez wniesienie skargi na przewlekłość organu, nie może oczekiwać od sądu administracyjnego, aby zobowiązał on organ do wszczęcia takiego postępowania w celu wydania decyzji. Mając zaś na uwadze, iż postępowanie administracyjne w tym zakresie wszczynane jest wyłącznie z urzędu, to nie można mówić w stanie faktycznym przedmiotowej sprawy o przewlekłości organu poprzez zaniechanie wszczęcia postępowania administracyjnego na wniosek skarżącego i w konsekwencji bezprawnym pozbawieniu go statusu strony, w sytuacji kiedy organ ten nie miał obowiązku wszczęcia postępowania na wniosek strony, a nie zaistniały przesłanki do jego wszczęcia z urzędu. Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił skargę – art. 151 p.p.s.a.

Informacje o sprawie

Data wpływu
19 grudnia 2025
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Sędziowie
Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/ Justyna Mazur Sławomir Fularski /przewodniczący/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny