VIII SA/Wa 853/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Karolina Kaca, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2018 r. w Radomiu sprawy ze skargi E. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie utrata statusu osoby bezrobotnej oddala skargę.

Wojewoda [...] (dalej: "organ odwoławczy", "Wojewoda") decyzją nr [...]z dnia [...]sierpnia 2017 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257; dalej: "k.p.a."), oraz art. 33 ust. 4 pkt 3 w związku z art. 10 ust. 2 pkt 4 i ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2017 r., poz. 1065 ze zm.; dalej: "ustawa o promocji zatrudnienia") utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] (dalej: "organ I instancji", "Starosta") nr [...]z dnia [...]lipca 2017 r. o utracie przez E. K. (dalej: "skarżący") statusu osoby bezrobotnej z dniem 4 lipca 2017 r. na okres 120 dni oraz prawa do zasiłku z dniem 4 lipca 2017 r. Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: E. K. został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...]w dniu [...]kwietnia 2017 r. jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku dla bezrobotnych. W dniu 4 lipca 2017 r. skarżący otrzymał skierowanie do pracy w Piekarni - Cukierni prowadzonej przez U. S., w [...], na stanowisko robotnika gospodarczego. Skarżący zwrócił skierowanie z adnotacją pracodawcy o odmowie przyjęcia zatrudnienia przez skarżącego, ponieważ "skierowany poszukuje pracy w swoim zawodzie". Starosta decyzją nr [...] z dnia [...]lipca 2017 r., wydaną na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a i b, art. 2 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 33 ust. 4 pkt 3, ust. 4ca ustawy o promocji zatrudnienia, orzekł o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej z dniem 4 lipca 2017 r. na okres 120 dni oraz prawa do zasiłku z dniem 4 lipca 2017 r. z powodu odmowy przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy określonej w ustawie bez uzasadnionej przyczyny. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zwrócił się z prośbą o uchylenie powyższej decyzji w całości i przywrócenie statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku. Skarżący w odwołaniu obszernie argumentuje, że jest osobą bardzo chorą, mieszka z matką, która otrzymuje emeryturę w wysokości około [...] złotych. Pozbawienie skarżącego statusu osoby bezrobotnej jest w jego ocenie niesprawiedliwe, uniemożliwi kontynuację prowadzonego leczenia. Wskazuje również, że nie mógł podjąć zaproponowanej pracy w piekarni, ponieważ proponowano "umowę śmieciową". Jednocześnie wskazał na stan zdrowia ([...]) skarżący nie może pracować w wilgoci. Dodatkowo podnosi, że nie może także wykonywać pracy przy zbiorze owoców, ponieważ jest to praca w wilgoci (rosa) i trzeba przy niej dźwigać. Do odwołania dołączył kopie dokumentacji medycznej: dotychczas wykonanych zabiegów fizjoterapeutycznych, skierowania wystawione przez lekarza POZ z dnia [...]lipca 2017 roku na konsultacje do poradni [...] i [...]oraz zaświadczenie z dnia [...]lipca 2017 roku wystawione przez lekarza POZ o treści: "Z uwagi na schorzenia [...]i [...]przeciwwskazana praca w związku z wodą, w wilgotnym środowisku. [...].[...]. Wystawiono na prośbę pacjenta celem przedłożenia w PUP". W dniu [...]sierpnia 2017 r. do Wojewody wpłynęło kolejne pismo skarżącego, wysłane w ślad za pismem Starosty z dnia [...]lipca 2017 r., przekazującym sprawę do rozpatrzenia przez organ odwoławczy, z uwagi na brak podstaw do uwzględnienia odwołania skarżącego. W piśmie tym skarżący podkreślił, że nie uwzględniono treści zaświadczenia lekarskiego z dnia [...]lipca 2017 roku oraz powtarza argumentację o złym stanie zdrowia i trudnej sytuacji materialnej. Wojewoda, w wyniku rozpoznania powyższego odwołania, decyzją nr [...]z dnia [...]sierpnia 2017 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., oraz art. 33 ust. 4 pkt 3 w związku z art. 10 ust. 2 pkt 4 i ust. 7 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty [...] W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, przytaczając treść przepisów art. 2 ust. 1 pkt 16 oraz art. 33 ust. 4 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia podkreślił, że skarżący w dniu 19 kwietnia 2017 r. własnoręcznie podpisał oświadczenie, że jest zdolny i gotowy do podjęcia pracy. W dniu [...]maja 2017 roku, podczas ustalania profilu osoby bezrobotnej własnoręcznie podpisał druk "Oświadczenie", zawierający informację o prawach i obowiązkach osoby bezrobotnej, potwierdzając, że został o nich poinformowany. Ponadto skarżący w indywidualnym planie działania sporządzonym dnia 2 czerwca 2017 roku i własnoręcznie przez niego podpisanym wskazał, że w szczególności poszukuje pracy w zawodzie hydraulika. W ocenie organu odwoławczego skarżący nie udowodnił żadnych okoliczności, które uzasadniałyby odmowę przyjęcia oferty pracy. Wskazał, że Starosta prawidłowo ocenił stan faktyczny i prawny, wydając zaskarżoną decyzję o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej z dniem [...]lipca 2017 roku. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy podkreślił, że skarżący przed otrzymaniem decyzji o utracie statusu osoby bezrobotnej nie zgłaszał ograniczeń co do możliwości pracy w wilgoci. Oczekiwał ofert pracy w dotychczas wykonywanym zawodzie jako hydraulik, co znalazło wyraz w treści IPD (Indywidualny Plan Działania). Zaświadczenie złożone wraz z odwołaniem zostało wystawione już po doręczeniu decyzji skarżącemu, przez lekarza podstawowej opieki zdrowotnej, na prośbę pacjenta. Wojewoda w toku postępowania odwoławczego ustalił, że zaproponowana skarżącemu praca w piekarni U. S. nie wymagała bezpośredniego kontaktu z wodą, mycie koszy transportowych odbywa się z wykorzystaniem specjalistycznych urządzeń, przy zapewnieniu przez pracodawcę środków ochrony indywidualnej. W konkluzji Wojewoda [...]stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa i nie może być zmieniona. Argumentacja skarżącego podnoszona we wniesionym odwołaniu, nie może stanowić przesłanki do jej uchylenia, a powody odmowy przyjęcia oferty pracy przedstawione przez skarżącego są nieuzasadnione i nie zasługują na uwzględnienie. Organ odwoławczy poinformował jednocześnie stronę, iż ponowne nabycie statusu osoby bezrobotnej będzie możliwe nie wcześniej niż po upływie 120 dni od dnia odmowy przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy, o ile zostaną spełnione warunki określone w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia. W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przywrócenie mu od dnia [...]lipca 2017 r. statusu bezrobotnego z wszystkimi prawami. Skarżący przypomniał o złym stanie zdrowia uniemożliwiającym przyjęcie zaproponowanego zatrudnienia. Skarżący podniósł, że decyzje wydane w przedmiotowej sprawie są stronnicze i dyskryminujące, ponieważ uznano, że podniesione przez skarżącego okoliczności i złożone dokumenty obiektywnie nie uzasadniają odmowy przyjęcia oferty pracy. Skarżący w uzasadnieniu wskazał, że nie zgadza się ze stwierdzeniem, iż oferowana praca była odpowiednia. Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania rozstrzygnięcia - decyzji w sprawie. Sąd administracyjny nie ocenia więc decyzji pod kątem jej słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga E. K. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Wojewody oraz utrzymana nią w mocy decyzja Starosty nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 33 ust. 4 pkt 3 ustawa o promocji zatrudnienia. Zgodnie z powołanym przepisem starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3, pozbawia statusu bezrobotnego, który odmówił bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy określonej w ustawie lub poddania się badaniom lekarskim lub psychologicznym, mającym na celu ustalenie zdolności do pracy lub udziału w innej formie pomocy określonej w ustawie; pozbawienie statusu bezrobotnego następuje od dnia odmowy na okres 120 dni w przypadku pierwszej odmowy. Dla wykładni tego przepisu i właściwego jego zastosowania istotne znaczenie mają regulacje zawarte w art. 33 ust. 3 zd. pierwsze i art. 2 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy. Stosownie do tej ostatniej normy bezrobotnym jest osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną - zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieucząca się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu tej szkoły lub w szkole wyższej gdzie studiuje w formie studiów niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W myśl zaś art. 33 ust. 3 zd. 1 bezrobotny ma obowiązek zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonym przez urząd terminie w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd. Odpowiednia praca w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 16 ustawa o promocji zatrudnienia oznacza zatrudnienie lub inną pracę zarobkową, które podlegają ubezpieczeniom społecznym i do wykonywania których bezrobotny ma wystarczające kwalifikacje lub doświadczenie zawodowe lub może je wykonywać po uprzednim szkoleniu albo przygotowaniu zawodowym dorosłych, a stan zdrowia pozwala mu na ich wykonywanie oraz łączny czas dojazdu do miejsca pracy i z powrotem środkami transportu zbiorowego nie przekracza 3 godzin, za wykonywanie których osiąga miesięczne wynagrodzenie brutto, w wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy. Z treści powołanych przepisów wynika, że istotnymi cechami charakteryzującymi pojęcie prawne "bezrobotnego" jest zdolność i gotowość do podjęcia zatrudnienia. Brak takiej dyspozycyjności oraz niezdolność do podjęcia pracy eliminują zainteresowanego z grona osób mogących ubiegać się o przyznanie, czy zachowanie statusu bezrobotnego. Bezrobotnym w ujęciu normatywnym może być zatem wyłącznie osoba fizyczna zdolna do pracy. Chodzi tu przy tym o zdolność do pracy w sensie prawnym (czyli zdolność do bycia pracownikiem, uwarunkowana wiekiem i posiadaniem przynajmniej ograniczonej zdolności do czynności prawnych - art. 22 § 2 i § 3 kodeksu pracy). Zdolność do pracy oznacza ponadto taki stan zdrowia, który pozwala pracodawcy na stałe zatrudnianie danej osoby w pełnym wymiarze, a w przypadku niepełnosprawnego - co najmniej w połowie obowiązującego czasu pracy. Przedstawiona skarżącemu przez Urząd Pracy w dniu [...]lipca 2017 r. propozycja pracy uwzględniała powyższe okoliczności, dotyczyła zatrudnienia na stanowisku pracownika gospodarczego oraz, według informacji ustalonych przez Wojewodę w toku postępowania odwoławczego polegać miała na myciu koszy transportowych. W tej sytuacji zasadnie, zdaniem Sądu, organy uznały, że propozycja przedstawiona skarżącemu odpowiadała definicji "odpowiedniej pracy" w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 16 ustawa o promocji zatrudnienia. Za gołosłowne i nieznajdujące oparcia w materiale dowodowym sprawy należy zatem uznać stwierdzenie skarżącego o złym stanie zdrowia uniemożliwiającym przyjęcie zaproponowanego zatrudnienia. Wojewoda w toku postępowania odwoławczego ustalił, że zaproponowana skarżącemu praca w piekarni U. S. nie wymagała bezpośredniego kontaktu z wodą, mycie koszy transportowych odbywa się z wykorzystaniem specjalistycznych urządzeń, przy zapewnieniu przez pracodawcę środków ochrony indywidualnej. Skarżący odmawiając przyjęcia zaproponowanej pracy, pozbawił się możliwości zweryfikowania jego stanu zdrowia oraz przydatności do pracy na tym stanowisku, przez lekarza medycyny pracy. Ustawa o promocji zatrudnienia nie zobowiązuje bezrobotnego w każdym przypadku do przyjęcia przedstawionej propozycji pracy, niemniej jednak ustanowienie sankcji w postaci pozbawienia statusu osoby bezrobotnego, który odmówił bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji pracy wskazuje, że na bezrobotnym ciąży powinność współpracy z urzędem pracy w celu wyjścia z bezrobocia i podjęcia zatrudnienia. Nie każdy podany przez bezrobotnego powód odmowy przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy może być zatem uznany za uzasadnioną przyczynę. Pod pojęciem "uzasadnionej przyczyny" należy rozumieć szczególną, wyjątkową i obiektywnie występującą sytuację, która stanowi usprawiedliwienie dla odmowy podjęcia pracy. Odmowa przyjęcia zaproponowanej pracy nie może być spowodowana subiektywnym przekonaniem bezrobotnego, że jest to praca nieodpowiednia do jego stanu zdrowia. Konsekwencją odmowy przyjęcia odpowiedniej pracy bez uzasadnionej przyczyny jest pozbawienie skarżącego statusu osoby bezrobotnej, o czym został on wcześniej prawidłowo pouczony przez Urząd Pracy. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że zaskarżona decyzja Wojewody oraz utrzymana nią w mocy decyzja Starosty, odpowiadają prawu. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.