Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

VIII SA/Wa 762/20

Wyrok WSA w Warszawie z 11 marca 2021 r., VIII SA/Wa 762/20

Wynik

Oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
11 marca 2021
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski (sprawozdawca), Sędzia WSA Renata Nawrot, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 marca 2021 r. w Radomiu sprawy ze skargi M. M. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności oddala skargę.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją nr [...] z [...] września 2020 r. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "Prezes ARiMR", "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256, dalej: "kpa"), art. 10 ust. 2 ustawy z 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U z 2019 r., poz. 1505) po rozpatrzeniu odwołania M. M. od decyzji nr [...] z [...] kwietnia 2020 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wsparcia uzyskanego za wycofanie owoców w ramach bezpłatnej dystrybucji, wydanej przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "organ I instancji", Dyrektor ARiMR") - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia faktyczne i ocena prawna. W dniu 16 lutego 2015 r. M. M. (dalej: "strona", "skarżący", "producent") złożył w Oddziale Terenowym Agencji Rynku Rolnego w W. Powiadomienie - wniosek o zamiarze przeprowadzenia operacji wycofania jabłek z rynku na bezpłatną dystrybucję w ramach mechanizmu "Dalsze tymczasowe wsparcie producentów owoców i warzyw". W dniu 28 maja 2015 r. producent ten złożył wniosek o udzielenie nadzwyczajnego wsparcia, a następnie 1 września 2015 r. korektę tego wniosku, obejmującą dokonanie wycofania jabłek z rynku na bezpłatną dystrybucję w ilości 83 800 kg z powierzchni 2,86 ha, w terminie od 10 kwietnia 2015 r. do 20 maja 2015 r. Dyrektor Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w W. (dalej jako "Dyrektor OT ARR") wydał w dniu [...] września 2015 r. decyzję nr [...] przyznającą stronie wsparcie w kwocie [...] zł. Na tej podstawie na rzecz producenta w dniu 17 września 2015 r. została zrealizowana płatność o nr [...]. Dyrektor ARiMR złożył w dniu 16 października 2019 r. do Prezesa ARiMR wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji w sprawie udzielenia dla strony wsparcia nr [...] z [...] września 2015 r. Uzasadniając wniosek wskazał, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa bowiem przyznawała wsparcie nieuprawnionemu producentowi. Strona była bowiem członkiem uznanej organizacji producentów [...] Sp. z o. o., która także otrzymała środki finansowe w ramach tego samego wsparcia, tj. mechanizmu embargo DOWII. Prezes ARiMR zawiadomieniem nr [...] z [...] października 2019 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] z [...] września 2015 r. W dniu [...] listopada 2019 r. Prezes ARiMR wydał decyzję nr [...] w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] Dyrektora OT ARR z [...] września 2015 r. przyznającej wsparcie finansowe producentowi. Od tej decyzji strona nie wniosła odwołania. W związku z unieważnieniem przez Prezesa ARiMR w dniu [...] listopada 2019 r. decyzji Dyrektora OT ARR, Dyrektor ARiMR wydał w dniu [...] lutego 2020 r., decyzję nr [...] o odmowie przyznania wsparcia. Strona złożyła odwołanie od ww. decyzji w wyniku którego, Prezes ARiMR [...] sierpnia 2020 r. wydał postanowienie nr [...] w sprawie uchybienia terminu do wniesienia odwołania, wskazując że odwołanie od decyzji nr [...] Dyrektora ARiMR z [...] lutego 2020 r. zostało złożone po upływie 14 - dniowego terminu na jego złożenie. W dniu [...] kwietnia 2017 r. Dyrektor OT ARR postanowieniem nr [...] wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu nienależnie pobranych środków przyznanych i wypłaconych stronie decyzją nr [...] z [...] września 2015 r. Decyzją z [...] kwietnia 2020 r. nr [...] Dyrektor ARiMR, działając na podstawie art. 29 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1505; dalej: "ustawa o ARiMR"), art. 67 rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) 2017/891 uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw, uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do kar, które mają być stosowane w tych sektorach, a także zmieniające rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 543/2011 (Dz. U. UE. L. z 2017 r. poz. 138 str. 4 z późn. zm.), w związku z art. 5 ust. 5 rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) 1031/2014 z dnia 29 września 2014 r. ustanawiającego dalsze tymczasowe nadzwyczajne środki wsparcia producentów niektórych owoców i warzyw (Dz. U. UE. L. 284 z późn. zm.), w związku z § 4, § 7, § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 października 2014 r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem dalszych tymczasowych nadzwyczajnych środków wsparcia dla producentów niektórych owoców i warzyw w związku z zakazem ich przywozu z Unii Europejskiej do Federacji Rosyjskiej (Dz. U. z 2014 r. poz. 1468 z późn. zm., dalej także jako "rozporządzenie RM"), art. 47 ustawy z dnia 10.02.2017 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Ośrodku Wsparcia Rolnictwa (Dz. U. z 2017 r. poz. 624), ustalił stronie kwotę nienależnie pobranych płatności w wysokości [...] zł, którą należy powiększyć o odsetki naliczone na podstawie okresu, który upłynął między otrzymaniem płatnością, a zwrotem przez beneficjenta. Od przedmiotowej decyzji odwołanie złożyła strona, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania. Zdaniem skarżącego, wydana decyzja pozostaje w jaskrawej sprzeczności z zasadą praworządności, została wydana bowiem, gdy decyzje będące jej podstawą formalną są przedmiotem rozpoznania przez Prezesa ARiMR - decyzja nr [...] z [...] lutego 2020 r. oraz przez WSA - decyzja nr [...] z [...] października 2019 r. Zdaniem skarżącego, oznacza to, że zaskarżona decyzja nie powinna zostać wydana. Jednocześnie decyzji organu I instancji strona zarzuciła naruszenie przepisów prawa tj.: - art. 7 w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 oraz § 6 kpa poprzez pominięcie faktu, że decyzje będące podstawą do wydania niniejszej decyzji zostały zaskarżone i do chwili obecnej nie zostały rozstrzygnięte, przez co zaskarżona decyzja nie spełnia wymogów odnośnie uzasadnienia podstawy faktycznej i prawnej. Jednocześnie nawet jeśli była podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji, to było to następstwem działań lub zaniechań urzędników państwowych, którym znany był stan faktyczny i prawny w momencie przyznania dofinansowania, co organ w uzasadnieniu pominął; - art. 12 w zw. z art. 104 § 1 i 2 kpa polegające na przewlekłości postępowania i wydaniu decyzji po upływie 3 lat od wszczęcia postępowania, co spowodowało wykreowanie znacznych odsetek; - art. 7 w zw. z art. 104 § 2 kpa poprzez wydanie decyzji jedynie w części, bowiem pominięto obiektywne zdarzenie dostarczenia owoców do bezpłatnej dystrybucji, za który towar strona nie otrzymała żadnego wynagrodzenia oprócz dofinansowania kwestionowanego w treści zaskarżonej decyzji; - art. 7 w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 kpa poprzez wydanie niniejszej decyzji, gdy roszczenia nie są wymagane wobec nie zakończenia spraw będących podstawą formalną zaskarżonej decyzji, a zawieszenie sprawy z uwagi na jej prejudycjalny charakter jest obowiązkowe. W uzasadnieniu wskazanej na wstępie decyzji z [...] września 2020 r., organ odwoławczy wskazał, że podstawą prawną orzeczenia organu I instancji były przepisy art. 29 ust. 1 i 2 ustawy o ARiMR. Wskazał, że kwota nienależnie pobranych środków finansowych wynika w tym przypadku z kwoty ustalonej w decyzji w sprawie przyznania przedmiotowych płatności, a jednocześnie z zaistnienia przesłanek skutkujących obowiązkiem zwrotu płatności na mocy ostatecznej decyzji o odmowie przyznania wsparcia. Następnie Prezes ARiMR stwierdził, że postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności, prowadzone w przedmiotowej sprawie jest konsekwencją faktu, iż decyzja nr [...] z [...] lutego 2020 r. wydana przez Dyrektora ARiMR o odmowie przyznania wsparcia producentowi jest decyzją ostateczną i prawomocną. Wypłacona więc stronie na mocy decyzji nr [...] z [...] września 2015 r. (która to została wyeliminowana z obrotu prawnego) kwota wsparcia w wysokości [...] PLN, podlega zwrotowi jako nienależna, ponieważ po stwierdzeniu przez Prezesa ARiMR nieważności ww. decyzji, jedyną decyzją mającą moc prawną w niniejszym postępowaniu jest decyzja nr [...] z [...] lutego 2020 r. odmawiająca przyznania stronie wsparcia z tytułu wycofania 83 800 kg jabłek. Z tego względu kwota [...] zł jest kwotą nienależnie pobraną i powinna zostać zwrócona przez producenta wraz z należnymi odsetkami. Prezes ARiMR wyjaśnił, że organ stwierdzając nienależnie pobraną kwotę ma obowiązek zastosowania sankcji i nie może od nich odstąpić. Zastosowanie w przedmiotowej sprawie ma art. 67 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 2017/891 z 13 marca 2017 r. (Dz.U UE L 138 z 25.05.2017, str.4 ze zm. dalej "rozporządzenie nr 2017/891"), zgodnie z którym organizacje producentów i zrzeszenia organizacji producentów lub inne odnośne podmioty zwracają nienależnie wypłaconą pomoc z odsetkami i płacą kary przewidziane w niniejszej sekcji. Powyższe rozporządzenie jednoznacznie wskazuje, że strona jest zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranej pomocy wraz z odsetkami, według stawek stosowanych przez Europejski Bank Centralny przy głównych operacjach refinansowania publikowanych w serii "C" Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej (Dz.U UE C 312z 4.9.2018, str. 2). W związku z powyższym, należy uznać, że organ I instancji właściwie wskazał stawkę odsetek naliczonych od kwoty nienależnie pobranej płatności oraz datę, od której należy liczyć odsetki, tj. dzień 19 września 2015 r., a także w sposób właściwy pouczył stronę o sposobie ich naliczenia. Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w odwołaniu, organ odwoławczy uznał je za niezasadne. Wskazał, że decyzja o odmowie przyznania wsparcia, z uwagi na upływ terminu do złożenia odwołania, stwierdzony wydanym przez Prezesa ARiMR postanowieniem z [...] sierpnia 2020 r. w sprawie uchybienia terminu do wniesienia odwołania - stała się ostateczna i jest prawomocna. W związku ze wskazaniem przez skarżącego decyzji Prezesa ARiMR z [...] października 2019 r. nr [...], jako decyzji będącej podstawą formalną do wydania zaskarżonej decyzji nr [...], organ odwoławczy zauważył, że decyzja ta wydana została w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] z [...] czerwca 2015 r. w sprawie częściowego udzielenia wsparcia i nie dotyczy niniejszego postępowania, bowiem stwierdza nieważność ww. decyzji, a nie decyzji nr [...] z [...] września 2015 r. w sprawie udzielenia wsparcia. Zatem nie ma podstaw do twierdzenia, że decyzja nr [...] z [...] kwietnia 2020 r. została wydana, podczas gdy decyzja nr [...] z [...] października 2019 r. jest przedmiotem skargi rozpoznawanej przez WSA. Ww. decyzja nie ma żadnego związku z wydaną [...] kwietnia 2020 r. decyzją nr [...] o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wsparcia uzyskanego za wycofanie owoców w ramach bezpłatnej dystrybucji. Tym samym, zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego (podstawy faktycznej i prawnej) nie jest w tym przypadku zasadny, bowiem decyzja nr [...] nie dotyczy w żaden sposób niniejszego postępowania, a w sprawie zakończonej wydaniem decyzji nr [...] o odmowie przyznania wsparcia, będącej decyzją ostateczną nie toczy się żadne postępowanie. Decyzji tej jako decyzji ostatecznej przypisuje się cechę trwałości, przez którą rozumie się stabilność uregulowanych przez nią stosunków prawnych. Prezes ARiMR zauważył także, że wszystkie merytoryczne przesłanki wynikające z rozporządzenia RM zostały już zbadane w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z [...] lutego 2020 r., która jest ostateczna. Zdaniem organu odwoławczego nie doszło również do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7 w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 oraz § 6, art. 7 w zw. z art. 104 § 2, art. 7 w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 oraz art. 12 w zw. z art. 104 § 1 i 2 kpa. Skarżący w żaden sposób nie uzasadnił też zarzutów naruszenia tych przepisów. Odnosząc się do zarzutu, że decyzja nie spełnia wymogów odnośnie uzasadnienia podstawy faktycznej i prawnej (art. 107 § 1 pkt 6 kpa), a organ nie przestrzega zasad postępowania administracyjnego i pominął art. 97 § 1 pkt 4 kpa, Prezes ARiMR wyjaśnił, że wobec wskazanej przez stronę decyzji nr [...] z [...] lutego 2020 r. nie toczy się postępowanie odwoławcze, a wskazana kolejna decyzja, będąca zdaniem strony przedmiotem skargi rozpoznawanej przez WSA, nie dotyczy w żadnej mierze niniejszej sprawy i wypłaconego stronie na podstawie decyzji nr [...] wsparcia finansowego. Tym samym, w rozpoznawanym przypadku nie można mówić o zasadności wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji oraz zastosowania art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Dlatego też wniosek o zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie uznać należy za bezzasadny. Jednocześnie organ odwoławczy przypomniał, że strona nie wniosła skutecznego odwołania od decyzji nr [...], a także nie zaskarżyła decyzji nr [...] ARiMR z [...] listopada 2019 r. stwierdzającej nieważność decyzji nr [...] z [...] września 2015 r. Zatem decyzja nr [...] z [...] lutego 2020 r. o odmowie przyznania wsparcia spełnia przesłanki zasady trwałości decyzji administracyjnej oraz zgodnie z definicją zawartą w art. 16 § 1 kpa jest decyzją ostateczną i prawomocną. Organ odwoławczy nie dostrzegł zatem podstawy do zawieszenia postępowania i wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji. W opinii organu odwoławczego, zgromadzony w rozpatrywanej sprawie materiał dowodowy niezbędny do rozpoznania sprawy należy uznać za wyczerpujący. Natomiast organ I instancji w uzasadnieniu swojej decyzji przedstawił szczegółową analizę zebranego materiału dowodowego, jej ocenę i płynące z niej wnioski. Prezes ARiMR wskazał, że odwołanie strony nie zawiera argumentów mogących mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia i nie zasługuje na uwzględnienie. Strona, pomimo, że miała możliwość wypowiedzenia się, co do przeprowadzonych dowodów, nie przedstawiła zaś żadnych dokumentów odnoszących się do okoliczności podnoszonych w odwołaniu. Konkludując, Prezes ARiMR stwierdził, że kwota [...] zł ustalona w przedmiotowym postępowaniu stanowi kwotę nienależnie wypłaconych producentowi środków finansowych, gdyż producent nie jest uprawniony do otrzymania żadnej kwoty wsparcia z uwagi na treść decyzji nr [...] z [...] lutego 2020 r. o odmowie przyznania wsparcia. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Prezesa ARiMR z [...] września 2020 r. skarżący zarzucił naruszenie następujących przepisów tj.: 1) art. 7 kpa w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 oraz z § 6 kpa polegające na tym, że wydając zaskarżaną decyzję, organ zlekceważył fakt, iż decyzje będące podstawą do wydania niniejszej, zostały zaskarżone i do chwili obecnej nie zostały rozstrzygnięte, przez co zaskarżona decyzja nie spełnia wymogów odnośnie uzasadnienia podstawy faktycznej i prawnej; 2) art. 7 kpa w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 oraz § 6 kpa polegające na tym, że o ile nawet miały miejsce sytuacje (co strona kwestionuje) będące podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji, to były następstwem działań lub zaniechań urzędników państwowych, którym był znany stan faktyczny i prawny składającego wniosek w momencie przyznania dofinansowania, co organ w swym uzasadnieniu pominął, przez co zaskarżona decyzja nie spełnia wymogów odnośnie uzasadnienia podstawy faktycznej i prawnej; 3) art. 12 kpa zw. z art. 104 § 1 i 2 kpa polegające na przewlekłości postępowania i wydaniu decyzji po upływie 3 lat od wszczęcia postępowania w sprawie co spowodowało wykreowanie znacznych odsetek; 4) art. 7 kpa w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 kpa polegające na wydaniu niniejszej decyzji w sytuacji, gdy roszczenia nie są wymagalne wobec niezakończenia spraw będących podstawą formalną niniejszej decyzji; 5) art. 7 kpa w związku z art. 104 § 2 kpa poprzez wydanie decyzji jedynie w części i poprzez przemilczenie tego faktu w ten sposób, że pominięto obiektywne zdarzenie dostarczenia owoców do bezpłatnej dystrybucji za który to towar nie otrzymano żadnego wynagrodzenia oprócz dofinansowania kwestionowanego w treści zaskarżonej decyzji; 6) art. 7 kpa w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 kpa poprzez pominięcie tego przepisu, gdy zawieszenie z uwagi na charakter prejudycjalny nierozstrzygniętych decyzji będących podstawą niniejszej decyzji jest obowiązkowe. W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji z [...] kwietnia 2020 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podtrzymując co do zasady dotychczas zaprezentowaną argumentację, uznał zarzuty skargi za niezasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm., dalej: "p.p.s.a."), a także gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Rozpoznając skargę w świetle powyższych kryteriów należało uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Podstawą wydania zaskarżonej decyzji są przepisy art. 29 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ARiMR, które przewidują, że: ustalenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych: 1) pochodzących z funduszy Unii Europejskiej, 2) krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej oraz finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej - następuje w drodze decyzji administracyjnej (ust. 1). Właściwym w sprawie ustalenia kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych w decyzji, o której mowa w ust. 1, jest organ właściwy do rozstrzygnięcia w sprawie przyznania płatności lub pomocy finansowej ze środków publicznych, o których mowa w ust. 1 (ust. 2). W pierwszej kolejności należy wskazać, że postępowanie w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym prowadzonym w trybie art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR, w którym następuje określenie nienależnie pobranych środków finansowych pochodzących z wymienionych w tym przepisie funduszy. Co istotne, dla ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności nie jest konieczne wzruszanie decyzji przyznających płatność i dopuszczalne jest uznanie za nienależnie pobrane płatności za ten okres nawet w sytuacji, gdy w porządku prawnym pozostaje ostateczna decyzja przyznająca płatność (por. wyrok NSA z 28 czerwca 2019 r., I GSK 192/18, publ. Lex nr 2700671, wyrok WSA w Olsztynie z 5 lutego 2020 r., I SA/Ol 567/19, publ. Lex nr 2798783). Organy orzekające w przedmiotowej sprawie zasadnie uznały, że kontrolowane postępowanie w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności jest konsekwencją faktu, że decyzja nr [...] z [...] lutego 2020 r. wydana przez Dyrektora ARiMR o odmowie przyznania wsparcia skarżącemu jest decyzją ostateczną, a wcześniejsza decyzja z [...] września 2015 r. o przyznaniu wsparcia temu producentowi została wyeliminowana z obrotu prawnego, w związku ze stwierdzeniem jej nieważności przez Prezesa ARiMR w dniu [...] listopada 2019 r. Organy ARiMR ustaliły bowiem, że skarżący nie był podmiotem, który spełniał kryteria określone w § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 października 2014 r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem dalszych tymczasowych nadzwyczajnych środków wsparcia producentów niektórych owoców i warzyw w związku z zakazem ich przywozu z Unii Europejskiej do Federacji Rosyjskiej (Dz. U. z 2014 r., poz. 1468 ze zm.). W ustalonym stanie faktycznym sprawy organy orzekające dokonały prawidłowej oceny, że ustalona w niniejszym postępowaniu kwota [...] zł stanowi stwierdzoną różnicę pomiędzy decyzją z [...] września 2015 r. w sprawie udzielania wsparcia w wysokości [...] zł, a decyzją z [...] lutego 2020 r. o odmowie przyznania wsparcia. Zasadnie organy obu instancji stwierdziły, że w związku z powyższym kwota [...] zł jest kwotą nienależnie pobraną i podlega zwrotowi wraz z należnymi odsetkami. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że nienależną płatnością jest bowiem wypłacona podmiotowi przez organ administracji kwota pobranych środków publicznych pochodzących z funduszy Unii Europejskiej i krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej, jako świadczenie dokonane przez organ administracji publicznej na jego rzecz, które przestało być należnym w całości lub w części na skutek wygaśnięcia obowiązku jego wypłacenia z powodu późniejszego zaistnienia okoliczności przewidzianych w przepisach regulujących pomoc finansową. Przez kwotę nienależnie pobranych środków publicznych, należy rozumieć kwotę wypłaconą przez organ w sytuacji, gdy nie było ustawowego obowiązku jej wypłacenia albo obowiązek ten istniał, ale wygasł. W konsekwencji powyższego stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie zachodzi podstawa do zastosowania w sprawie art. 67 ust. 1 rozporządzenia 2017/891, który stanowi, że: Organizacje producentów i zrzeszenia organizacji producentów lub inne odnośne podmioty zwracają nienależnie wypłaconą pomoc z odsetkami i płacą kary przewidziane w niniejszej sekcji. Odsetki są naliczane: a) podstawie okresu, który upłynął między otrzymaniem nienależnej płatności a jej zwrotem przez beneficjenta; b) według stawek stosowanych przez Europejski Bank Centralny przy głównych operacjach refinansowania publikowanych w serii "C" Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej i obowiązujących w dniu, w którym dokonano nienależnej płatności, powiększonych o trzy punkty procentowe. Powyższe przepisy jednoznacznie wskazują, że organ stwierdzając nienależnie pobraną kwotę ma obowiązek zastosowania sankcji i nie może od niej odstąpić. Z kolei strona jest zobowiązana do zwrotu nienależnie wypłaconej na jej rzecz pomocy wraz z odsetkami, według wskazanych powyżej stawek. Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, że przepisami, których naruszenie wskazywał skarżący były przepisy proceduralne tj. art. 6, art. 7, art. 12, art. 97 § 1 pkt 4, art. 104 § 1 i § 2 oraz art. 107 § 1 pkt 6 kpa. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę jeżeli doszło do naruszenia innych przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez możliwość zaś istotnego wpływania na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa na treść orzeczenia (por. wyrok WSA w Krakowie z 4 lipca 2019 r., III SA/Kr 438/19). Skutecznym zarzutem naruszenia prawa procesowego może być tylko ten, który wskazuje na istnienie istotnego wpływu naruszenia na rozstrzygnięcie, bo art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a odwołuje się do tej przesłanki. Zatem nie każde naruszenie przepisów postępowania może być skutecznym zarzutem kasacyjnym, ale tylko takie które miało istotny wpływ. Jednak ten wpływ musi wykazać strona, a nie Sąd (wyrok NSA z 10 października 2019 r., II GSK 2763/17). W ocenie Sądu, argumentacja dotycząca zawieszenia postępowania jest również bezzasadna. Wskazywana przez skarżącego decyzja Prezesa ARiMR z [...] października 2019 r. nr [...], jak i decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] lutego 2020 r. zostały wydane w sprawach zainicjowanych innymi, odrębnymi wnioskami złożonymi przez skarżącego na odrębne kwoty, a więc nie dotyczą kwoty wsparcia objętej decyzją z [...] kwietnia 2020 r. ustalającą nienależnie pobrane płatności, utrzymaną w mocy przez Prezesa ARiMR i będącą przedmiotem niniejszej skargi. Sąd zgadza się ze stanowiskiem Prezesa ARiMR zawartym w odpowiedzi na skargę, że rozstrzygnięcie przedmiotowych spraw z innych złożonych wniosków nie będzie więc miało wpływu na działania organów orzekających związane z dochodzeniem zwrotu nienależnie pobranych płatności z wniosku złożonego w dniu 28 maja 2015 r. A zatem nie można mówić o wystąpieniu w takiej sytuacji zagadnienia wstępnego i spełnieniu przesłanki z art. 97 § 1 pkt 4 kpa warunkującej zawieszenie postępowania. W uzasadnieniu zarzutów skarżący odnosi się błędów, które naruszały przepisy procesowe w toku całego postępowania administracyjnego z wniosku skarżącego o przyznanie wsparcia w związku z wycofaniem do bezpłatnej dystrybucji jabłek. Jednakże, należy przypomnieć, że w toku tamtego postępowania organy wydawały decyzje ustalające wysokość pomocy, które były następnie eliminowane z obrotu prawnego. Ostateczną zaś decyzją z [...] lutego 2020 r. Dyrektor ARiMR odmówił przyznania wnioskowanego wsparcia finansowego w kwocie [...] zł z tytułu wycofania na bezpłatną dystrybucję 83 800 kg jabłek. Podkreślić należy, że przedmiotowe postępowanie jest odrębnym postępowaniem administracyjnym w kwestii ustalenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia. Tak więc organy obu instancji prowadząc niniejsze postępowanie nie miały podstaw do uznania, że podnoszone zarzuty procesowe z powiązanego co prawda postępowania, ale jednak procesowo odrębnego, są uprawnione. W ocenie Sądu stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy jest jasny i nie budzi wątpliwości. Materiał dowodowy został w wystarczający sposób przeanalizowany, a wyciągnięte z niego wnioski nie są dowolne. Organy umożliwiły skarżącemu zajęcie stanowiska i czynny udział w sprawie, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest przekonywujące i zrozumiałe, a tym samym spełnia przesłanki z art. 107 § 3 k.p.a. Stąd też zarzuty skargi należy uznać za niezasadne. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 ze zmianami).

Informacje o sprawie

Data wpływu
13 listopada 2020
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Sędziowie
Justyna Mazur /przewodniczący/ Renata Nawrot Sławomir Fularski /sprawozdawca/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny