Sygnatura
VIII SA/Wa 735/26
Postanowienie WSA w Warszawie z 29 października 2026 r., VIII SA/Wa 735/26
Wynik
Odrzucono sprzeciw od decyzji administracyjnej - art 64a ppsa
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 29 października 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Cezary Kosterna po rozpoznaniu w dniu 29 października 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu sprawy ze sprzeciwu Powiatu G. – Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w G. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z 5 sierpnia 2026r., znak [...] postanowił: 1) odrzucić sprzeciw; 2) zwrócić Powiatowi G. – Dyrektorowi Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w G. kwotę 100 zł (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego od sprzeciwu.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Pismem z 18 sierpnia 2026 r., Powiat G. – Dyrektor Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w G. (dalej Powiat G.), reprezentowany przez pełnomocnika wniósł sprzeciw na oznaczoną w komparycji postanowienia decyzję SKO w R. (dalej SKO, organ) z 5 sierpnia 2026r., wydaną na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025r., poz. 1691; dalej: "k.p.a."). Decyzją tą Kolegium uchyliło rozstrzygnięcie Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w G. (dalej PCPR, organ I instancji) z 22 kwietnia 2026r., znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania dofinansowania ze środków PFRON uczestnictwa w turnusie rehabilitacyjnym w 2026r. W uzasadnieniu skargi Powiat G. m.in. wskazał, że swoją legitymację do wniesienia sprzeciwu wywodzi z faktu, że sprzeciw wnosi Powiat G. jako jednostka samorządu terytorialnego będąca dysponentem środków PFRON przekazanych powiatowi według algorytmu i rozdysponowanych uchwałą Rady Powiatu G. w trybie art. 35a ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Zaskarżona decyzja nie ogranicza się do kwestii proceduralnej w indywidualnej sprawie, lecz przesądza o zmianie modelu prawnego rozdziału tych środków w całym powiecie. Nakazuje bowiem zastąpienie trybu przewidzianego rozporządzeniem o turnusach rehabilitacyjnych trybem decyzyjnym k.p.a. wobec wszystkich wnioskodawców. Oddziałuje zatem bezpośrednio na sferę praw i obowiązków powiatu jako podmiotu gospodarującego środkami publicznymi, co uzasadnia jego interes prawny w rozumieniu art. 50 § 1 w zw. z art. 64b § 1 p.p.s.a. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o oddalenie sprzeciwu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga podlega odrzuceniu. Podkreślenia na wstępie wymaga, że do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, o ile ustawa nie stanowi inaczej (art. 64b § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). A zatem przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprzeciwu sąd administracyjny zobowiązany jest w pierwszej kolejności do zbadania jego dopuszczalności ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 p.p.s.a. Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), niezachowanie terminu (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5), brak interesu prawnego wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a. (pkt 5a) oraz niedopuszczalność skargi z innych przyczyn (pkt 6). Tym samym niedopuszczalność skargi (sprzeciwu) może mieć miejsce z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych. Przyczyny podmiotowe obejmują sytuacje wniesienia skargi (skargi) przez podmiot, który nie jest legitymowany do jej wniesienia. Postępowanie sądowoadministracyjne, jako postępowanie bezwzględnie oparte na zasadzie skargowości, może być bowiem prowadzone tylko na podstawie skargi wniesionej przez legitymowany do tego podmiot. Ustalenie zatem zakresu tej legitymacji musi nastąpić w postępowaniu wstępnym, a oczywisty brak legitymacji skargowej jest podstawą do odrzucenia skargi (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego - dalej zwanego NSA, z dnia 8 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1229/04; dostępna na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W myśl natomiast art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Natomiast zgodnie z art. 50 § 2 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, wyłącza możliwość dochodzenia przez tą jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego bądź sądowoadministracyjnego. Jak stwierdzono w uchwale NSA z dnia 22 czerwca 2015 r., sygn. akt I OPS 2/15 (dostępna na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl): "ilekroć przepisy prawa pozytywnego sytuują któryś z organów jednostki samorządu terytorialnego jako organ administracji publicznej prowadzący postępowanie administracyjne lub podatkowe w sprawie indywidualnej, na którymś z jego etapów, tylekroć wyłączona zostaje możliwość dochodzenia przez tę jednostkę ochrony jej interesu prawnego na drodze zarówno postępowania sądowego, jak i administracyjnego." Jednostka samorządu terytorialnego nie ma więc w takim postępowaniu legitymacji procesowej strony, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżania decyzji administracyjnych (por. też uchwałę 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2003 r., sygn. akt: I OPS 1/03). Dopuszczenie możliwości złożenia skargi (sprzeciwu) do sądu administracyjnego przez organ orzekający w pierwszej instancji, doprowadziłoby do sytuacji, w której stronami postępowania sądowego byłyby dwa organy administracji publicznej orzekające w sprawie. Postępowanie sądowoadministracyjne nie może zaś służyć rozstrzyganiu sporów na tle odmiennych poglądów pomiędzy organami różnych szczebli. W zakresie zatem, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcję organu administracji publicznej, nie jest on (ani też żaden z pozostałych organów danej jednostki) uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej. Niedopuszczalna jest bowiem sytuacja, w której jednostka samorządu terytorialnego, w imieniu której działa określony organ, zajmowałaby różną pozycję - występując najpierw przez organ wydający decyzję, a następnie w roli strony postępowania - w zależności od etapu załatwiania sprawy z zakresu administracji publicznej. W sytuacji, w której organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcję organu administracji publicznej, zostaje on pozbawiony uprawnienia do reprezentowania jej interesu prawnego. Wykonywanie władztwa administracyjnego następuje kosztem ograniczenia uprawnień w sferze dominium (por. wyrok NSA z dnia 3 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 824/05, akceptowany przez J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010 r., str. 102; T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2009 r., s. 273; wyrok NSA z dnia 1 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 386/05; postanowienie NSA z dnia 2 marca 2005 r., sygn. akt II GSK 387/05, wyrok NSA z dnia 3 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 931/07; postanowienie NSA z dnia 24 stycznia 1997 r., sygn. akt IV SA 802/95, uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 19 maja 2003 r., sygn. akt OPS 1/03, postanowienie NSA z dnia 4 stycznia 2012 r., sygn. I OZ 1085/11; dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Również żaden przepis nie przyznaje uprawnienia organowi pierwszej instancji do przekształcenia się w określonej fazie postępowania z organu podejmującego władcze rozstrzygnięcie w podmiot kwestionujący to rozstrzygnięcie poprzez złożenie skargi, czy też sprzeciwu (por. postanowienie NSA z dnia 30 stycznia 2019 r., sygn. akt I OSK 60/19, dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podobnie w postanowieniu NSA, III OSK 1498/26 sąd wskazał, że jeżeli skarga jest wnoszona przez podmiot, który z istoty nie może posiadać legitymacji skargowej, podlega ona odrzuceniu jako niedopuszczalna. Takim podmiotem, który nie może wykazać w postępowaniu swej legitymacji, jest organ administracji, który wydał decyzję w pierwszej instancji (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 11 kwietnia 2005 r., sygn. akt OPS 1/04, ONSA i WSA z 2005 r. Nr 4, poz. 62). Organ, który orzekał w sprawie jako organ administracji, nie jest uprawniony do wnoszenia skargi, albowiem rozstrzygnięcie wydane przez organ wyższego stopnia nie dotyczy sfery uprawnień organu niższej instancji, nie stanowi władczego wkroczenia w jego sferę uprawnień, lecz w ramach podziału kompetencji, jest aktem skierowanym do podmiotu zewnętrznego, pozostającego poza strukturą organów administracji publicznej. Z tych względów, zdaniem Sądu Powiat G. (Dyrektor PCPR) nie jest uprawniony do wniesienia w niniejszej sprawie sprzeciwu od decyzji Kolegium z 5 sierpnia 2026r., gdyż PCPR był organem pierwszej instancji. Brak jest zatem w niniejszej sprawie legitymacji skargowej PCPR, w świetle art. 50 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64b § 1 p.p.s.a. Sąd odrzucił sprzeciw, o czym orzekł w punkcie 1 sentencji postanowienia. O kosztach Sąd orzekł w pkt 2 na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zwracając Powiatowi G. uiszczony wpis od skargi w wysokości 100 zł.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 29 września 2026
- Symbol z opisem
- 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
- Hasła tematyczne
- Odrzucenie sprzeciwu
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Cezary Kosterna /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
art. 58 par. 1 pkt 6 w zw. z art. 64b par. 1 · Dz.U. 2026 poz. 143
Powiązane dokumenty
Sygnatura: V SA/Wa 3208/25 · 29 października 2026
Wyrok WSA w Warszawie z 29 października 2026 r., V SA/Wa 3208/25
Sygnatura: V SA/Wa 2951/26 · 29 października 2026
Wyrok WSA w Warszawie z 29 października 2026 r., V SA/Wa 2951/26
Sygnatura: V SA/Wa 1720/26 · 29 października 2026
Wyrok WSA w Warszawie z 29 października 2026 r., V SA/Wa 1720/26
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny