VIII SA/Wa 714/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy

W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym A. G. podał, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, posiada mieszkanie o powierzchni [...] m² i wartości [...] zł, nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha oraz inną nieruchomość we współwłasności. Oświadczył, że nie posiada żadnego dochodu, nie korzysta ze świadczeń opieki społecznej, pomaga mu rodzina, jest "w trakcie załatwiania emerytury". Wyjaśnił, że ponosi wydatki na leki, telefon, energię, wodę itp. Do wniosku załączył kartę wizyt bezrobotnego oraz dowody opłat za energię, odpady i telefon. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Rozpoznając wniosek na wstępie należy zauważyć, że stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. – dalej p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wtedy obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 p.p.s.a.). Zawarte w tym przepisie sformułowanie "wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. W związku z tym rozstrzygniecie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Z wyjaśnień skarżącego wynika, że nie posiada on żadnego dochodu, (także z prac dorywczych bądź sezonowych) nie korzysta z zasiłków pomocy społecznej, ponosi jednocześnie wydatki na leki i bieżące opłaty. Otóż takie wyjaśnienia należy uznać za niewiarygodne i sprzeczne z zasadami doświadczenia życiowego. Skarżący nie uprawdopodobnił bowiem swojej sytuacji finansowej i majątkowej. Natomiast jeśli koszty utrzymania skarżącego ponosi w całości rodzina, a koszty postępowania sądowego należy traktować na równi z kosztami bieżącego utrzymania, to winien on zwrócić się do rodziny o wsparcie również w tych wydatkach. Wnioskodawcy powinno zależeć zatem na takim przedstawieniu swojej sytuacji materialnej, która umożliwiałaby pozytywne rozpatrzenie jego wniosku. To wnioskodawca jest obowiązany wykazać zasadność wniosku. Odmowa przyznania prawa pomocy podyktowana jest w tym przypadku nienależytym, sprowadzającym się do przedstawienia niepełnych informacji, wykonaniem nałożonego na stronę zobowiązania do uzupełnienia oświadczenia, które spowodowało, że niemożliwe jest ustalenie, czy skarżący spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy. Z tych też względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.