VIII SA/Wa 68/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Artur Kot po rozpoznaniu w dniu 2 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "[...]" Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2007 r. postanawia: odmówić skarżącej przyznania prawa pomocy.

Wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu, "[...]" sp. z o.o. (dalej: "skarżąca" lub "Spółka") wystąpiła ponownie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (wpis od skargi kasacyjnej) w sprawie ze skargi na powołaną wyżej decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] listopada 2012 roku. Uzasadniając wniosek wskazała na podobne okoliczności faktyczne, o których mowa w pierwszym wniosku o przyznanie prawa pomocy z [...] marca 2013 r. W szczególności wymieniła, że obecnie Spółka nie generuje jakichkolwiek dochodów. Przychód za ostatnie miesiące wyniósł "0" zł, gdyż Spółka nie dokonuje sprzedaży – zakupu towarów handlowych z powodu braku środków finansowych. Nadto utraciła ona koncesję (w 2011 r.) na obrót [...]. Nie zatrudnia aktualnie pracowników. Dodatkowo wskazała, że posiadany majątek ruchomy (środki trwałe) został zabezpieczony w związku z postępowaniem Prokuratury Okręgowej w R. Od [...] lutego 2013 r. na samochodach ciężarowych stanowiących jedyne źródło uzyskiwania dochodów ustanowiono zastawy skarbowe. Stąd Spółka pozbawiona została możliwości ich zbycia i wygospodarowania jakichkolwiek środków finansowych z tego tytułu, w tym na pokrycie kosztów niniejszego postępowania. Podjęła stosowne działania restrukturyzacyjne poprzez zmniejszenie zatrudnienia. Nie posiada środków na rachunku bankowym. Odpowiadając na wezwanie Sądu, wystosowane w trybie art. 255 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270; dalej: "u.p.p.s.a."), załączyła kopię zeznania podatkowego (CIT – 8 za 2013 r. bez prezentaty właściwego urzędu skarbowego) i nieczytelnym pocztowym dowodem nadania oraz żądane wyciągi bankowe za ostatnie 6 – miesięcy (saldo ujemne – [...] zł). Spółka nadal nie wskazała jednak jakie są źródła finansowania jej bieżącej działalności. Nałożony przez Sąd obowiązek wypełniła zatem jedynie w części. Postanowieniem z 26 sierpnia 2014 r. referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W dniu [...] września 2014 r. skarżąca prawidłowo wniosła sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego. W uzasadnieniu powtórzyła okoliczności, o których mowa w jej pierwotnym wniosku. Podkreśliła, że nie posiada środków finansowych na uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej, zgodnie z przekazanym do Sądu materiałem źródłowym. Odnosząc się do zwróconych Spółce samochodów ciężarowych wyjaśniła, że po pięciu latach pozostawania w dyspozycji Prokuratury ich stan techniczny jest na tyle zły, że uniemożliwia ich wykorzystanie do osiągania jakichkolwiek dochodów w działalności Spółki. Jedyną potencjalną możliwość pozyskania jakichkolwiek środków finansowych stanowiłoby ich zbycie. Czynności tej nie może skarżąca dokonać z uwagi na zastrzeżenia zawarte w postanowieniu Prokuratury Okręgowej. Na samochodach tych ustanowione zostały nadto zastawy skarbowe. Skarżąca wskazała również na ciążące na niej zobowiązania wobec Skarbu Państwa, głównie z tytułu podatku od środków transportowych. Powtórzyła zasadnicze elementy uprzednio prezentowanej argumentacji (zob. sprzeciw z [...] czerwca 2013r., k. 162 akt sądowych). Zgodnie z art. 260 u.p.p.s.a., wniesienie w terminie sprzeciwu od wyżej wymienionego postanowienia spowodowało, że utraciło ono moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisami art. 243 § 1 i art. 245 § 1 u.p.p.s.a., właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym, stosownie do art. 245 § 3 u.p.p.s.a., obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Sąd może zwolnić osobę prawną z części kosztów postępowania, jeżeli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 u.p.p.s.a.). Ciężar dowodu w tym przypadku spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy i która ma wykazać, że znajduje się ona w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Zgodnie z treścią art. 255 u.p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, a także stan faktyczny sprawy uznać należy, że nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające przyznanie skarżącej prawa pomocy w żądanym zakresie. Nie wykazała ona bowiem, pomimo inicjatywy dowodowej ze strony Sądu, że nie posiada dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania w niniejszej sprawie. Nie załączyła wszystkich wymaganych dokumentów źródłowych potwierdzających zasadność jej wniosku. Również na etapie sprzeciwu skarżąca nie wskazała źródeł finansowania bieżącej działalności. Skarżąca konsekwentnie uchyla się od wykazania swojej rzeczywistej sytuacji majątkowej, składając wnioski o przyznanie prawa pomocy. Dlatego należało odmówić skarżącej przyznania prawa pomocy. Zgodnie z poglądami prawnymi prezentowanymi w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, badając przesłanki zastosowania w okolicznościach danej sprawy art. 165 u.p.p.s.a., sąd jest zobowiązany do porównania wniosku złożonego pierwotnie i argumentacji przywoływanej przez wnioskodawcę w toku pierwotnego postępowania o przyznanie prawa pomocy z powtórnym wnioskiem w tym zakresie. Przez zmianę okoliczności sprawy należy rozumieć zarówno wszelkie zmiany w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i w obowiązujących przepisach prawnych, które uzasadniają wydanie postanowienia o odmiennej treści niż uprzednio wydane. Natomiast złożenie przez stronę kolejnego wniosku w przedmiocie prawa pomocy nie obliguje sądu do dokonywania ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskującego w kontekście przesłanek z art. 246 u.p.p.s.a. Rolą sądu jest bowiem w takim przypadku zbadanie, czy strona powołała nowe (zmienione) okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska sądu (por. postanowienia NSA z 30 maja 2014 r., sygn. akt II FZ 672/14 oraz II FZ 673/14; dostępne w internetowej bazie orzeczeń pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl.). W tym stanie rzeczy uznać należy, że skarżąca nie wykazała, że zachodzą przesłanki do zastosowania wobec niej prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 255 u.p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.