Sygnatura
VIII SA/Wa 525/22
Wyrok WSA w Warszawie z 17 sierpnia 2022 r., VIII SA/Wa 525/22
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 17 sierpnia 2022
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Dominika Jeromin, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 sierpnia 2022 r. w Radomiu sprawy ze skargi S. M. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie tymczasowego wsparcia producentów niektórych owoców i warzyw oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Syg. akt VIII SA/Wa 525/22 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia 27 kwietnia 2022 roku, nr [...] Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa( dalej organ odwoławczy, Prezes) działając na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego ( DZ.U z 2021 roku, poz. 735 ze zm. dalej kpa), art. 10 ust.2 ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa( DZ.U z 2022 roku, poz. 646), po rozpatrzeniu odwołania S.M. od decyzji Dyrektora M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i M. Rolnictwa( dalej - OR ARiMR) z dnia 28 lutego 2022 roku, nr [...], o odmowie przyznania wsparcia postanawia - utrzymać w mocy zaskarżaną decyzję. Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia faktyczne i ocena prawna. S.M. jako uczestnik mechanizmu Wspólnej Polityki Rolnej ,, Dalsze tymczasowe wsparcie producentów owoców i warzyw( DOWIII) realizowanego na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 października 2014 roku w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem dalszych tymczasowych nadzwyczajnych środków wsparcia producentów niektórych owoców i warzyw w związku z zakazem ich przywozu z Unii Europejskiej do Federacji Rosyjskiej( DZ.U z 2014 roku, poz. 1468 ze zm. dalej rozporządzenie RM) oraz rozporządzenia delegowanego KE(UE) nr 1031/2014 z dnia 29 września 2014 roku ustanawiającego dalsze tymczasowe nadzwyczajne środki wsparcia producentów niektórych owoców i warzyw( DZ. Urz. UE L 284 z 30 września 2014 roku, str. 22 – 39 ze zm. dalej rozporządzenie nr 1031/2014) złożył w dniu 2 listopada 2015 roku w OR ARiMR złożył powiadomienie związane z bezpłatną dystrybucją. Poinformował o zamiarze dokonania operacji wycofania jabłek w łącznej wysokości 32 080 kg z powierzchni 1,05 ha. Na podstawie złożonego powiadomienia producent przeprowadził operacje wycofania jabłek, co dało mu podstawę do złożenia w dniu 3 lutego 2016 roku wniosku o przyznanie wsparcia w związku z wycofaniem z rynku na bezpłatną dystrybucję 9 867 kg jabłek w terminie 18 grudnia 2015 roku z powierzchni 1,05 ha. Postępowanie zakończyło się wydaniem decyzji nr [...] z dnia 8 sierpnia 2016 roku przez Dyrektora OT ARiMR w W. w sprawie wsparcia w kwocie 4 019,82 EUR tj. 17 832,73 zł. W dniu 25 sierpnia 2016 roku płatność została zrealizowana. Skarżący w dniu składania powiadomienia tj. 2 listopada 2015 roku był członkiem organizacji producentów [...] sp. z oo, która uchwałą nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników z dnia 6 listopada 2015 roku została połączona z inną organizacją producencką –[....] sp. z oo. Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w W. z dnia 17 grudnia 2015 roku wspólnicy spółki [...] zostali członkami i udziałowcami uznanej organizacji producentów owoców i warzyw [...] sp. z oo z siedzibą W. Ł.. Na podstawie czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniach 19 września do 23 września 2016 roku czynności kontrolnych – audytu Komisji Europejskiej z uwagi na stwierdzone nieprawidłowości polegające na niekwalifikalności pomocy udzielonej producentowi w zaleceniach Agencja Płatnicza została zobowiązana do przeprowadzenia postępowania administracyjnego w celu odzyskania nieprawidłowo wydatkowanych środków z budżetu UE, z funduszu EFRG. Stwierdzono, że działania producentów wnioskujących o wsparcie, będących jednocześnie członkami uznanej organizacji producentów dokonane zostały z naruszeniem art. 1, art. 5 ust.6 i art. 9 ust.4 rozporządzenia nr 1031/2014 roku. W związku z powyższym organ wszczął postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora OT ARiMR w W. z dnia 8 sierpnia 2016 roku, nr [...]. Decyzją z dnia 6 września 2019 roku Minister Rolnictwa i Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 21 lutego 2019 roku w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora OT ARiMR w W. z dnia 8 sierpnia 2016 roku, nr [...] w sprawie udzielenia skarżącemu wsparcia. Decyzją z dnia 28 lutego 2022 roku, nr [...] Dyrektor M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmówił przyznania skarżącemu wsparcia z tytułu tymczasowego wsparcia producentów niektórych owoców i warzyw w związku z zakazem ich przywozu z UE do Federacji Rosyjskiej. Od decyzji organu pierwszej instancji odwołanie wniósł S.M.. Zdaniem organu odwoławczego kluczowym dla analizy kwalifikalności podmiotu do uzyskania wsparcia jest moment dokonania przez podmiot operacji, wynikający z obowiązujących przepisów prawo, wskazujących które podmioty mogą z tego wsparcia skorzystać. Rozporządzenie nr 1031/2014 przewiduje co do zasady dwie kategorie podmiotów, które mogą uczestniczyć w mechanizmie. Zgodnie z art. 4 ust.6 rozporządzenia nr 1031/2014 ,, Pomoc finansowa Unii, o której mowa w ust.1 jest dostępna dla organizacji producentów, nawet jeżeli nie przewidują one w swoich programach operacyjnych i krajowych strategiach państw członkowskich takich operacji wycofania z rynku. Art. 32 ust.2 rozporządzenia (UE) nr 1308/2013 oraz art. 55 ust.4 rozporządzenia wykonawczego(UE) nr 543/2011 nie mają zastosowania do pomocy finansowej Unii na podstawie niniejszego artykułu. Zgodnie z wykładnią literalną tego przepisu program w zasadzie powinien być realizowany przez organizację producentów, a przepis ten zwalnia organizacje producentów z wymogu zawarcia w nim operacji wycofania, ujętych w rozporządzeniu nr 1031/2014. W zakresie statusu producenta indywidualnego, przepisy rozporządzenia nr 1031/2014 nie nakładają żadnych szczególnych rygorów, choć przewidują dwa szczeble możliwego uczestnictwa w mechanizmie przez te podmioty. Pierwszym szczeblem, które przez polskiego prawodawcę nie został wprowadzony jest nawiązanie przez producenta indywidualnego umowy z organizacją producentów. Na gruncie krajowym, prawodawca skorzystał z przepisu art. 5 ust.5 rozporządzenia nr 1031/2014. Należy zdaniem organu uznać, iż w aspekcie podmiotowym, w mechanizmie mogą brać udział jako beneficjenci tylko uznane organizacje producenckie, które realizują program operacyjny i których uznanie nie zostało zawieszone oraz producenci indywidualni, którzy nie są członkami takich organizacji, a którzy spełniają wymogi przewidziane w § 4 ust.1 pkt 2 rozporządzenia RM. Na podstawie przeprowadzonych czynności wyjaśniających organ ustalił, producent w złożonym powiadomieniu zadeklarował wycofanie jabłek ( z przeznaczeniem na bezpłatną dystrybucję) w łącznej ilości 32 080 kg z powierzchni 1,05 ha. W dniu 18 grudnia 2015 roku producent wycofał z rynku na bezpłatną dystrybucję 9 867 kg. Składając wniosek o przyznanie wsparcia strona oświadczyła, że zobowiązuje się przestrzegać warunki uczestnictwa w mechanizmach, w których będzie uczestniczyła oraz znał warunki uczestnictwa w mechanizmie DOWIII i zobowiązał się do ich przestrzegania. W dniu składania powiadomienia producent był członkiem organizacji producentów [...] sp. z oo, która uchwałą nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników z dnia 6 listopada 2015 roku została połączona z ze spółką [...] sp. z oo. Postanowieniem Sądu Rejonowego z 17 grudnia 2015 roku członkowie [...] sp. z oo( w tym także S. M.) zostali członkami od dnia 17 grudnia 2015 roku członkami organizacji producentów [...] sp. z oo. Jednocześnie [...] sp. z oo jako uznana organizacja producencka na podstawie Decyzji Dyrektora M. Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia 15 grudnia 2014 roku realizowała program operacyjny w latach 2015 -2018. [...] sp. z oo otrzymała wsparcie na podstawie decyzji z 6 września 2016 roku w kwocie 83 401,83 EUR oraz w dniu 8 września 2016 roku na kwotę 1 572 711,92 EUR. Kwoty wsparcia zostały grupie producenckiej wypłacone. Powyższe oznacza, że organizacja ta brała udział w przedmiotowym mechanizmie DOWIII z tytułu wycofania produktów otrzymała wsparcie finansowe przewidziane przepisami rozporządzenia nr 1031/2014 oraz rozporządzenia RM. Producent, który przed przeprowadzeniem operacji wycofania z rynku w celu bezpłatnej dystrybucji stał się członkiem uznanej organizacji producentów stracił prawo do otrzymania wsparcia przyznawanego na podstawie §4 ust.1 pkt 2, § 8 ust.1 rozporządzenia RM oraz art. 5 ust.1 rozporządzenia nr 1031/2014 bowiem kluczową datą istotną dla weryfikacji uprawnień beneficjenta jest data wycofania produktu, co wskazuje wprost § 4 ust.2 rozporządzenia RM. Organ odwoławczy zwracał również uwagę na złożone i zawarte we wniosku oświadczenia producenta w zakresie otrzymania podwójnego wsparcia. Organ podnosił, iż producent we wniosku składanym w dniu 3 lutego 2016 roku nie mógł oświadczać, iż jest producentem indywidualnym, bowiem już od 17 grudnia 2015 roku był członkiem grupy [...] sp. z oo, a więc posiadał wiedzę, że w okresie realizacji dostaw tj. operacji wycofania z rynku produktu w celu bezpłatnej dystrybucji był członkiem uznanej organizacji producentów owoców i warzyw. Tym samym producent działał wbrew obowiązującym w sprawie przepisom prawa krajowego i unijnego, bowiem w okresie wycofywania produktów z rynku oraz w dniu składania wniosku był jednocześnie członkiem uznanej organizacji producentów owoców i warzyw [...] sp. z oo. Producent biorąc udział w mechanizmie embargo DOWIII nie mógł być jednocześnie uprawnionym producentem indywidualnym niebędący członkiem uznanej organizacji producentów owoców i warzyw oraz członkiem uznanej organizacji producentów owoców i warzyw [...] sp. z oo. Udzielenie wsparcia finansowego uznanej organizacji producentów [...] sp. z oo wykluczało możliwość udzielenia wsparcia finansowego producentowi S.M.. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, iż stronie nie przysługiwało wsparcie z tytułu wycofania na bezpłatną dystrybucję 9 867 kg jabłek, ponieważ producent wnioskując do organu o wsparcie finansowe na podstawie art.5 ust.1 lit.a) rozporządzenia nr 1031/2014, a także mając na uwadze art. 9 ust.4 rozporządzenia nr 1031/2014 oraz § 4 ust.1 pkt 2 rozporządzenia RM ubiegał się o nienależną i nieuprawnioną pomoc unijną. Podstawą do działań organu w zakresie weryfikacji prawdziwości danych na podstawie których są dokonywane wypłaty środków wsparcia finansowego oprócz wyżej powołanych przepisów – art. 58 ust.1 lit.a) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady(UE) nr 1306/2013 z 13 grudnia 2013 roku w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego wcześniejsze rozporządzenia WE( Dz.Urz. L 347 z 20 grudnia 2013 roku, str. 549 ze zm.), zgodnie z którym państwa członkowskie przyjmują w ramach Wspólnej Polityki Rolnej, wszystkie przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne, a także podejmują wszelkie inne niezbędne środki do zapewnienia skutecznej ochrony interesów finansowych Unii, w szczególności w celu kontroli zgodności z prawem i prawidłowości operacji finansowych przez fundusze. Jednocześnie zgodnie z art. 7 kpa w toku postępowania administracyjnego organy administracji publicznej stoją na straży praworządności. Odnosząc się do odwołania organ wskazywał, iż samo zgłoszenie akcesu do mechanizmu nie wywołało żadnego skutku obligacyjnego bowiem składając powiadomienie producent nie musiał skorzystać z wykonywania operacji wycofania ponieważ nie było to zobowiązanie umowne z którego strona miała obowiązek się wywiązać. Producent wiedząc, iż od dnia 17 grudnia 2015 roku, zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego stał się członkiem i udziałowcem uznanej organizacji producentów owoców i warzyw [...] sp. z oo. Organ nie podzielił stanowiska skarżącego, iż dokonując operacji wycofania z dnia 18 grudnia 2015 roku nie wiedział o połączeniu producentów [...] oraz [...]. Organ wskazywał, że w dniu 6 listopada 2015 roku podjęto uchwałę nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników o połączeniu spółek [...] i [...]. W kontekście art. 504 §1 ustawy z 15 września 2000 roku Kodeks spółek handlowych( DZ.U z 2020 roku, poz. 1526 ze zm dalej ksh) skarżący jako udziałowiec spółki [...] był zawiadomiony o walnym zgromadzeniu i zamiarze połączenia się spółek. Producent przed dokonaniem operacji wycofania, w późniejszym czasie do składania wniosku producent powinien zapoznać się z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, regulującymi warunki przyznania przedmiotowej pomocy i nakładającymi określone zobowiązania. Decyzja z dnia 8 sierpnia 2016 roku w sprawie udzielenia wsparcia skarżącemu jako indywidualnego producenta, została wyeliminowana z obrotu prawnego ze względu na stwierdzenie jej nieważności. Skargę na decyzję organu odwoławczego wniósł S. M.. Zaskarżonej decyzji zarzucał naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci: - § 4 ust.1 pkt 2 i § 7 ust.1 rozporządzenia RM oraz art. 5 ust.1 lit.a) i art. 9 ust. 4 rozporządzenia nr 1031/2014 polegające na przyznaniu wsparcia podmiotowi nieuprawnionemu, pomimo, ze wskazane w zaskarżonej decyzji uchybienia nie powinny być kwalifikowane jako naruszenie któregokolwiek przepisu regulującego otrzymanego przez skarżącego wsparcie, ponieważ skarżący był podmiotem uprawnionym do otrzymania wsparcia, co wynika z pominiętych przepisów – art. 29 w zw. z art. 78 ust.3 rozporządzenia wykonawczego Komisji(WE) 543/2011, art. 494 §1 i 2 ksh, § 5 ust. 2,3,5 rozporządzenia RM oraz art. 5 ust.5 i 7 rozporządzenia 1031/2014. W uzasadnieniu skargi podnosił, iż organ w zaskarżonej decyzji nie dokonał oceny skutków prawnych połączenia spółek [...] i [...] przyjmując ad hoc, że sukcesja generalna rozciąga się na uprawnienia wszelkich podmiotów, a także uprawnienia wspólników. Art. 494 ksh wprowadza ogólną zasadę sukcesji uniwersalnej, polegającej na przejęciu wszelkich praw i obowiązków spółki przejmowanej przez spółkę przejmującą. Faktycznie skarżący z dniem 17 grudnia 2015 roku stał się wspólnikiem spółki [...] sp. z oo i jako producent członkiem tej organizacji producentów warzyw i owoców. Nie ulega wątpliwości, iż połączenie spółek w stosunku do wspólnika spółki przejmowanej dotyczy jedynie jego praw i obowiązków związanych z udziałami w spółce, a nie wszelkich praw i obowiązków jako podmiotu indywidualnego. Sukcesja uniwersalna dotyczy jedynie spółek jako osób prawnych, a skutki połączenia nie mogą wpływać na uprawnienia wspólników, kontrahentów, wierzycieli spółki przejmowanej. Kwestie połączenia organizacji producentów owoców i warzyw regulował na dzień połączenia przedmiotowych organizacji art. 29 rozporządzenia Komisji(UE) 543/2011, który wprowadzał sukcesję uniwersalną w zakresie praw i obowiązków organizacji producentów. Wskazany przepis w ust.1 akapit drugi regulował sytuację dotyczącą programów operacyjnych organizacji producentów ,, nowo powstały podmiot może realizować programy jednocześnie i oddzielnie do dnia 1 stycznia roku następującego po połączeniu lub może połączyć programy operacyjne z chwilą połączenia. Programy operacyjne są łączone zgodnie z art. 66 i 67 ‘’. Organizacja [...] sp. z oo nie realizowała programu operacyjnego, a organizacja [...] sp. z oo realizowała program operacyjny. Organ winien brać pod uwagę, że skutki prawne wynikające z realizacji programu operacyjnego automatycznie nie przechodzą wraz z połączeniem na członków organizacji przejmowanej, ponieważ do przejścia tych skutków, niezbędna jest zmiana programu operacyjnego, która jest decyzją właściwego organu. W przedmiotowej sprawie zmiana programu operacyjnego organizacji [...] sp. zoo nastąpiła w dniu 17 października 2016 roku, a więc po dokonaniu operacji wycofania z rynku owoców przez skarżącego. Zdaniem skarżącego uprawnienie do otrzymania wsparcia tytułem dokonania operacji wycofania z rynku zostało nadane w momencie powiadomienia, a zmiana sytuacji faktycznej po złożeniu powiadomienia przez skarżącego, nie może mieć znaczenia w późniejszym okresie. Status prawny producenta indywidualnego, należy ocenić na dzień złożenia powiadomienia, a nie dzień składania wniosku o przyznania wsparcia. Nadto zdaniem skarżącego wypłata środków finansowych dla skarżącego oraz spółki [...] sp. z oo nie nosi znamion podwójnego finansowania o którym mowa w art. 9 ust.4 rozporządzenia 1031/2014. Produkty oraz powierzchnia upraw będąca przedmiotem zgłoszenia skarżącego były zgłoszone wyłącznie przez niego. Żaden inny podmiot, w szczególności organizacja [...] sp. z oo nie zgłosiła do udziału w mechanizmie gruntów skarżącego, co oznacza, że umożliwia to stronie partycypację w mechanizmie pomocowym. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie. W ocenie organu odwoławczego zarzuty skargi zostały oparte na argumentach nie mających znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Zdaniem organu najistotniejszą kwestią w sprawie jest kwestia określenia podmiotu uprawnionego do wsparcia. Producent indywidualny może występować o pomoc w związku z bezpłatną dystrybucją tylko wtedy gdy nie należy do uznanej organizacji producentów, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swojej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związany granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325,dalej: p.p.s.a.). W myśl art. 135 p.p.s.a. orzekanie następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty kontroli wynika bowiem, że zasadność zaskarżonej decyzji podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej. Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź wydania decyzji z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W świetle art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala – art. 151 p.p.s.a. Należy zauważyć, że Rozporządzenie Rady Ministrów z 2014 roku, określa zadania realizowane przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, związane z ustanowieniem dalszych tymczasowych nadzwyczajnych środków wsparcia dla producentów niektórych owoców i warzyw w związku z zakazem ich przywozu z UE do Federacji Rosyjskiej określonych w rozporządzeniu nr 1031/2014. Przepis rozporządzenia RM z 2014 roku w § 4 ust.1 pkt 1 – 2 a-b) określa komu takie wsparcie przysługuje - dwóm grupom podmiotów – uznanym organizacjom producentów w sektorze owoców i warzyw oraz producentom, którzy nie są członkami takiej grupy. Pomoc taka jest przyznawana po spełnieniu określonych prawem warunków, których spełnienie dzieli się na kilka etapów stanowiących pewną całość. W przypadku producentów warunkiem koniecznym przyznania takiej pomocy jest to, aby nie byli oni jednocześnie członkami uznanej organizacji producentów. Przepisy rozporządzenia RM 2014 roku oraz rozporządzenia nr 1031/2014 nie regulują zagadnienia następstwa prawnego w sytuacji dokonywanych przekształceń podmiotowych. Należy zauważyć, że rozporządzenie nr 1031/2014 odsyła do rozporządzenia wykonawczego nr 543/2011 wprost – w przypadku organizacji producentów oraz odpowiednio – w przypadku producentów. Ma to znaczenie ponieważ stosownie do art. 29 rozporządzenia wykonawczego nr 543/2011( w wersji do 31 maja 2017 roku), jeżeli organizacje połączyły się, organizacja producencka powstała w wyniku połączenia zastępuje organizacje, które się połączyły. Nowy podmiot może realizować programy jednocześnie i oddzielnie do dnia 1 stycznia następującego po połączeniu. Należy zauważyć, iż w niniejszej sprawie doszło do połączenia grup producenckich – [...] sp. z oo oraz [...] sp. z oo w trybie art. 492 §1 pkt 1 ksh poprzez przejęcie spółki [...] przez spółkę [...], co skutkowało przeniesieniem całości praw spółki [...] na spółkę [...], co spowodowało, że z dniem 17 grudnia 2015 roku skarżący stał się członkiem grupy producenckiej [...], który to podmiot realizował program Embargo DOW III. Fakt stania się z dniem 17 grudnia 2015 roku członkiem grupy producenckiej [...] sp. z oo potwierdza ten podmiot. Taki stan powodował, iż pomoc otrzymał producent, który jednocześnie był członkiem organizacji producenckiej realizującej program darmowych dostaw owoców( jabłek), co pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią § 4 ust. 1 pkt 2) rozporządzenia RM z 2014 roku. Literalne brzmienie wyżej powołanego przepisu jest jasne i oczywiste, nie wymaga wykładni. Z porównania jego treści jednoznacznie wynika, iż w stosunku do wycofania jabłek z rynku od 17 grudnia 2015 roku( gdy stał się członkiem grupy producenckiej [...] sp. z oo) producent nie powinien otrzymać wsparcia. Decyzja w tym zakresie została skierowana do podmiotu nieuprawnionego, co stanowiło rażące naruszenie § 4 ust. 1 pkt 2) rozporządzenia RM z 2014 roku skutkujące stwierdzeniem nieważności decyzji ostatecznej z 2016 roku na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa( decyzja z 21 lutego 2019 roku, nr [...] oraz dawało podstawy do odmowy przyznania świadczenia pomocowego w związku z wycofaniem owoców do bezpłatnej dystrybucji. Niewątpliwie niespełnienie warunku podmiotowego stanowi podstawę do odmowy przyznania wsparcia gdy jednocześnie skarżący realizował dostawę jako producent, będąc jednocześnie członkiem grupy producenckiej również realizującym taki sam program. W takiej sytuacji nie zachodzi potrzeba badania braku podwójnego finansowania. Już sam przepis § 4 ust.1 pkt 2 rozporządzenia RM z 2014 roku wyklucza ewentualność, w której w przedmiotowym mechanizmie jednocześnie brałby udział zarówno uznana organizacja producencka, jak i jej członek. Zdaniem sądu nie ma znaczenia fakt, iż w momencie zgłaszania chęci wzięcia udziału w przedmiotowym programie skarżący nie był członkiem organizacji producenckiej która w takim programie uczestniczyła. Przedmiotowy program składa się z etapów i na każdym z nich skarżący jako jego uczestnik winien spełniać wymagania w nim zawarte. Co istotne składając wniosek o przyznanie wsparcia skarżący oświadczył, że zna warunki uczestnictwa w tym programie i zobowiązuje się do ich przestrzegania. Niewątpliwe, podpisując takie oświadczenie, powinien mieć świadomość obowiązujących przepisów prawa, zarówno prawa krajowego, jak i unijnych regulujących udział w przedmiotowym programie. Należy zauważyć, że organizacje producenckie są podmiotami, których celem jest wzmacnianie producentów na rynku. Są one zobowiązane do zagospodarowania całości produkcji dostarczanej przez swoich członków. Skarżący jako członek organizacji producenckiej powinien znać cele takiej organizacji, jej prawne możliwości oraz zasady udziału w przedmiotowym mechanizmie. Pomoc finansowa o którą ubiegał się S. M. trafiłaby do podmiotu nieuprawnionego, a środki z budżetu unijnego podlegają szczególnej ochronie i muszą być wydatkowane w sposób celowy i oszczędny, a więc trudno zaakceptować taką decyzję z punktu widzenia praworządności. Za chybione należy uznać zarzuty skargi w zakresie naruszenia przepisów prawa unijnego – art. 29 w związku z art. 78 ust.3 rozporządzenia wykonawczego Komisji(UE) nr 543/2011 z 7 czerwca 2011 roku oraz art. 5 ust. 1 lit.a) i art. 9 ust.4 rozporządzenia delegowanego Komisji( UE) nr 1031/2014. Podnoszone przepisy art. 5 ust.1 i art. 9 ust.4 rozporządzenia nr 1031/2014 wskazują na możliwość otrzymania pomocy dla producentów, którzy nie są członkami organizacji producenckiej oraz o potrzebie dołączenia dokumentacji dodatkowej oraz pisemnego oświadczenia, iż nie otrzymali żadnego podwójnego finansowania unijnego lub krajowego ani odszkodowania w ramach polisy ubezpieczeniowej. Przepis art. 29 rozporządzenia wykonawczego Komisji(UE) nr 543/2011 określa sytuację gdy doszło do połączenia organizacji producenckich. Art. 29 ust.1 tego rozporządzenia wskazuje, że jeżeli organizacje producentów połączyły się, organizacja powstała w wyniku połączenia przejmuje prawa i obowiązki organizacji producentów, które się połączyły. Fakt połączenia się organizacji producenckich [...] oraz [...] odniósł ten skutek, iż skarżący z dniem 17 grudnia 2015 roku stał się członkiem organizacji producenckiej [...], która uczestniczyła w tym samym programie, co skarżący, w ramach programu bezpłatnych dostaw jabłek w związku z embargiem dostaw do Republiki Rosyjskiej. Przepisy prawa zarówno unijnego, jak i krajowego nie przewidują takiego rozwiązania by w wyżej powołanym programie oddzielnie mogli uczestniczyć uznana organizacja producentów owoców i warzyw oraz jej członek jako indywidualny producent. Zgodnie z art. 4 ust.6 rozporządzenia 1031/2014 pomoc finansowa Unii, o której mowa w ust.1, jest dostępna dla organizacji producentów, nawet jeżeli nie przewidują one w swoich programach operacyjnych i krajowych strategiach państw członkowskich takiej operacji wycofania z rynku. Tak więc ten program zasadniczo winien być realizowany przez organizacje producenckie. Program bezpłatnej dystrybucji w wyjątkowych sytuacjach może być realizowany przez indywidualnego producenta nie należącego do uznanej organizacji producenckiej, który chce uczestniczyć w przedmiotowym programie. Z tego względu rozważania wymaga czy de facto doszło do podwójnego finansowania i czy organizacja producencka [...] sp. z oo korzystała z owoców producenta S. M. nie miało decydującego znaczenia dla rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji o odmowie udzielenia wsparcia z tytułu wycofania jabłek do bezpłatnej dystrybucji w ramach programu ,, Dalsze tymczasowe wsparcie producentów owoców i warzyw( DOWIII). Należy podzielić stanowisko organu, iż zaistniałej sytuacji skarżący nie był podmiotem uprawnionym do otrzymania wsparcia z tytułu wycofania jabłek do bezpłatnej dystrybucji jako indywidualny producent w związku z członkostwem w uznanej producentów owoców i warzyw [...] sp. z oo. Z tych też względów biorąc za podstawę art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 6 lipca 2022
- Symbol z opisem
- 6559
- Hasła tematyczne
- Środki unijne
- Skarżony organ
- Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
- Sędziowie
- Iwona Owsińska-Gwiazda Justyna Mazur /przewodniczący/ Marek Wroczyński /sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jedn.
art. 1 · Dz.U. 2019 poz. 2167
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
art. 134 par. 1, art. 135, art. 145 par. 1 i art. 151 · Dz.U. 2019 poz. 2325
Powiązane dokumenty
Sygnatura: V SA/Wa 4734/21 · 17 sierpnia 2022
Wyrok WSA w Warszawie z 17 sierpnia 2022 r., V SA/Wa 4734/21
Sygnatura: I GZ 283/22 · 17 sierpnia 2022
Postanowienie NSA z 17 sierpnia 2022 r., I GZ 283/22
Sygnatura: V SA/Wa 4633/21 · 17 sierpnia 2022
Wyrok WSA w Warszawie z 17 sierpnia 2022 r., V SA/Wa 4633/21
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny