VIII SA/Wa 512/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Cezary Kosterna po rozpoznaniu w dniu 13 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu sprawy ze skargi M. Z. na zawiadomienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z 29 marca 2023 r. znak [...] o sposobie załatwienia skargi postanowił: odrzucić skargę

Pismem z 7 grudnia 2022 r. M. Z. (dalej skarżący, strona) zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. (dalej NUS, Naczelnik US) "o rozliczenie salda zobowiązań podatkowych wynikających z otrzymanego tytułu egzekucyjnego z 6 grudnia 2022 r., oraz podanie aktualnego stanu zadłużenia". Pismem z 21 grudnia 2022 r., NUS udzielił odpowiedzi na ww. wystąpienie strony. W piśmie z 4 stycznia 2023 r. skarżący, nawiązując do pisma NUS z 21 grudnia 2022 r., przedstawił wyjaśnienia i wyliczenia dotyczące zobowiązań podatkowych za lata 2014-2019 oraz zwrócił się o zwrot wyliczonej kwoty nadpłaty wraz z należnymi odsetkami. Następnie, 10 stycznia 2023 roku do US w P. wpłynęło kolejne pismo strony z 4 stycznia 2023 r. zatytułowane "przedsądowe wezwanie do zwrotu nadpłaconego podatku od umów pracowniczych PIT 4". 13 stycznia 2023 r. do organu wpłynęły pisma strony z: 7 stycznia 2023 r. zatytułowane "przedsądowe wezwanie do zwrotu nadpłaconego podatku dochodowego PIT-5/PIT36", z 9 stycznia 2023 roku, którym zwrócił się o zwrot nadpłaconego podatku wraz z ustawowymi odsetkami. Pismem z 26 stycznia 2023 r. Naczelnik US udzielił odpowiedzi na wystąpienia skarżącego z 4, 7 i 9 stycznia 2023 r., która zawierała szczegółowe rozliczenie podatku dochodowego od osób fizycznych (płatnik, podatnik) oraz podatku od towarów i usług. W szczególności NUS wskazał, że na dzień sporządzenia tego pisma Skarżący nie posiadał nadpłat w Urzędzie. 1 marca 2023 r. do Izby Administracji Skarbowej w W. wpłynęła skarga strony z 13 lutego 2023 r. na czynność Naczelnika US dotyczącą pisma tego organu z 26 stycznia 2023r. (nr [...]). Skarżący wskazał, że przyczynami złożenia skargi są: brak zwrotu nadpłaty w "podatku PIT 4 od umów pracowniczych", podatku VAT i podatku PIT-5 oraz nieprzekazanie informacji, na jakie zobowiązania podatkowe kwota nadpłaty została przekazana, dokonanie nieprawidłowych rozliczeń związanych ze spłatą zobowiązań podatkowych, ukrywanie dowodów wpłat, czego następstwem było podjęcie bezpodstawnych czynności, mających na celu ukaranie podatnika (czemu służyła sprawa karna-skarbowa), domaganie się po raz kolejny bezpodstawnie zapłaty zobowiązania podatkowego, które zostało już uregulowane, wskazanie przez Naczelnika US w piśmie z 21 grudnia 2022r., że Skarżący posiada zaległości w podatku PIT za 12/2016 i 12/2019 oraz VAT za 9/2016, podczas gdy zobowiązania podatkowe "zostały zapłacone, rozliczone i uregulowane", oraz zajęcie rachunków bankowych 19 lutego 2016 r. - czynności te nie zostały dokonane zgodnie z przepisami prawa Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej DIAS) nie stwierdził nieprawidłowości w działaniu NUS w zakresie rozliczeń podatkowych strony. W świetle dokonanych przez ten organ ustaleń przyjął bowiem, że na dzień 22 marca 2023r. skarżący nie posiadał nadpłat podatków, natomiast posiadał zaległości podatkowe. Nadto stwierdził, że podniesione zarzuty między innymi w zakresie postępowania egzekucyjnego były już uprzednio przedmiotem rozpatrywania przez DIAS. Z tej przyczyny DIAS, na podstawie art. 237 § 3, art. 227, art. 238 § 1 oraz art. 239 k.p.a. wydał zawiadomienie z 29 marca 2023r. o sposobie załatwienia skargi z 13 lutego 2023 r., którą uznał za bezzasadną. W uzasadnieniu zawiadomienia wyjaśnił, że jego stanowisko zawarte uprzednio w piśmie z 18 sierpnia 2020 r. jest aktualne. Pismem tym DIAS poinformował bowiem stronę, że zarzut dotyczący bezpodstawnego prowadzenia postępowania egzekucyjnego przez NUS jest nieuzasadniony; w związku z zarzutem ukrywania wpłat przez NUS, które stały się przyczyną ukarania skarżącego przez SR w P., nie posiada kompetencji do podważenia prawidłowości orzeczeń wydanych przez ten sąd oraz, że wpłaty dokonywanie przez podatników na mikrorachunek podatnika, ze względów technicznych (np. godziny sesji księgowania banku), nie są widoczne przez organy podatkowe w tym samym dniu. NUS na dzień rozprawy sądowej nie posiadał informacji o wpłatach strony z 7 listopada 2017r., ponieważ wszystkie wpłaty dokonane danego dnia na rachunek bankowy US są księgowane następnego dnia roboczego. W celu ochrony swoich interesów skarżący mógł przedłożyć przed SR w P. dowody potwierdzające dokonanie wpłaty na zobowiązania podatkowe. Pismem z 6 kwietnia 2023r. skarżący złożył skargę na czynności NUS, dotyczące zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi przez DIAS z 29 marca 2023r. W odpowiedzi na powyższe DIAS poinformował stronę, że nie wskazała ona nowych okoliczności sprawy. W związku z powyższym, organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zawiadomieniu z 29 marca 2023r. Jednocześnie pouczył stronę, że nie przysługuje jej prawo do zaskarżenia niesatysfakcjonującej odpowiedzi, jak również, że ocena prawidłowości przeprowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego nie podlega i ocenie sądu, w tym sądu administracyjnego. Pismem z 20 czerwca 2023r. skarżący, na powyższe zawiadomienie DIAS z 29 marca 2023r. wystąpił wprost ze skargą do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie (dalej jako Sąd). Wskazał, że jak ustalił jego skarga wniesiona w ustawowym terminie do DIAS nie została dotychczas przekazana do sądu. W uzasadnieniu podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz przedstawił stosowne wyliczenia dokonanych wpłat do urzędu z tytułu zobowiązań podatkowych. W odpowiedzi na skargę, DIAS wystąpił o jej odrzucenie stwierdzając, że zawiadomienie z 29 marca 2023r. nie stanowi żadnej z form działalności administracyjnej podlegającej zaskarżeniu do sądu administracyjnego, o której mowa w art. 3 § 2, § 2a i § 3 ppsa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2, § 2a i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.; dalej "ppsa") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: § 1 decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm. ), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Jeżeli zatem skarga dotyczy aktu lub czynności nieobjętych zakresem właściwości sądów administracyjnych, tzn. jeżeli zaskarżony akt ten lub czynność nie stanowi jednej z form wskazanych w art. 3 § 2 § 2a lub § 3 p.p.s.a., to skargę należy uznać za niedopuszczalną. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, do skarg i wniosków na działalność organów państwowych i samorządowych, uregulowanych przepisami Działu VIII k.p.a. nie mają zastosowania przepisy dotyczące sądowej kontroli administracji publicznej. Skarga na zawiadomienie organu o sposobie załatwienia skargi złożonej w trybie art. 227 k.p.a., niezależnie od tego, jaka forma zostanie nadana temu zawiadomieniu, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Z utrwalonego w tym zakresie stanowiska doktryny wynika, że zawiadomienie o załatwieniu skargi nie daje podstaw do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na jego niezgodność z prawem, ponieważ są to czynności niepodlegające zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Skargi wniesione na podstawie art. 227 k.p.a. są załatwiane w postępowaniu jednoinstancyjnym, które kończy się podjęciem czynności materialno-technicznej, polegającej na zawiadomieniu skarżącego o sposobie załatwienia sprawy (por. wyrok NSA z 1 grudnia 1998 r., III SA 1636/97, LexPolonica nr 338222). Takie zawiadomienie o sposobie załatwienia sprawy, wydane na podstawie art. 238 § 1 k.p.a., niezależnie od tego czy przybrało formę uchwały czy też zwykłego pisma, powoduje zakończenie postępowania dotyczącego wniesionej skargi, a adresat takiego zawiadomienia może złożyć kolejną skargę, którą organ będzie miał obowiązek rozpatrzyć przy zastosowaniu trybu określonego w art. 239 k.p.a. Zarówno na zawiadomienie wydane w trybie art. 238 § 1 k.p.a, jak i na zawiadomienie wydane w trybie art. 239 k.p.a nie służy jednak skarga do sądu administracyjnego. Niewątpliwie taka sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie, tzn. skarżący wystąpiły ze skargą na zawiadomienie DIAS z 29 marca 2023r. wydane na podstawie wskazanych wyżej przepisów k.p.a. Dodać należy, że przedmiotowe zawiadomienie zawierało pouczenie, że zgodnie z treścią art. 239 § 1 k.p.a. w przypadku, gdy skarga w wyniku jej rozpatrzenia została uznana za bezzasadną i jej bezzasadność wykazano w odpowiedzi na skargę, a skarżący skargę ponowił bez wskazania nowych okoliczności, organ właściwy do jej rozpatrzenia może podtrzymać swoje poprzednie stanowisko z odpowiednią adnotacją w aktach sprawy - bez zawiadamiania skarżącego. Już tylko z treści samego pouczenia zawartego w zawiadomieniu (art. 239 § 1 k.p.a.) wynika zatem, że zawiadomienie to nie podlega skardze do sądu administracyjnego, może być natomiast podstawą nowej skargi w trybie skarg i wniosków (por. postanowienie NSA z dnia 13 lipca 1983 r., II SA 983/83, ONSA 1983/2, poz. 57). Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że skarga jest niedopuszczalna i z tej przyczyny podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. ----------------------- tu