VIII SA/Wa 411/18

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Ewa Pecelt po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu wniosku M. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi M. Z. na decyzję Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników postanawia: 1. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.

Wnioskiem z 21 czerwca 2018 r. (data wpływu do Sądu), uzupełnionym pismem z 11 lipca 2018 r. M. Z. (zwany dalej: skarżący) wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątkowym oraz uzyskiwanych dochodach zawartym we wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Wskazał, iż uzyskuje dochód z emerytury rolniczej w kwocie [...] zł miesięcznie. Oświadczył, iż nie posiada żadnych oszczędności, jako majątek nieruchomy podał: dom o powierzchni [...] m2, mieszkanie o powierzchni [...] m2 oraz nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha fizycznych. Jako majątek ruchomy wskazał ciągnik rolniczy. Podał, iż jest w trudnej sytuacji materialnej i finansowej. Uzyskiwany z gospodarstwa dochód nie pozwala mu na normalną egzystencję, opłaty, leczenie i leki. Jako miesięczne wydatki wskazał: opłatę za energię elektryczną w kwocie [...] zł, opłatę za wodę w kwocie [...] zł, leki w kwocie [...] zł. Do wniosku skarżący dołączył umowę dzierżawy gruntów rolnych z 25 lipca 2017 r., zarejestrowaną w urzędzie gminy oraz karte leczenia szpitalnego. W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – dalej: p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z kolei art. 249a p.p.s.a. przewiduje, że jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem złożonej skargi jest decyzja Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników. Wnioskodawczyni zwolniona jest zatem z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 § 1 pkt 1 lit. e) p.p.s.a., zgodnie z którym strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Rozpoznawanie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych stało się więc zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do treści art. 249a p.p.s.a. Dokonując natomiast oceny sytuacji majątkowej pod kątem spełnienia przesłanek w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika stwierdzono, że skarżący który według złożonego oświadczenia jest osobą prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo domowe i utrzymuje się z niewielkiej emerytury rolniczej nie ma realnych możliwości ustanowienia pełnomocnika we własnym zakresie. Z tych też względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 249a w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.