VIII SA/Wa 177/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Wroczyński po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu sprawy ze skargi Dyrektora Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia 5 stycznia 2022 r., nr [...] w przedmiocie uznania świadczenia wychowawczego za nienależnie pobrane i nakazie jego zwrotu postanawia: 1) odrzucić skargę 2) zwrócić od Skarbu Państwa, ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na Dyrektora Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego.

Decyzją z [...] października 2021 r. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G., działająca z upoważnienia Burmistrza Gminy i Miasta w G., ustaliła M. K. kwotę nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego i zobowiązanie do jej zwrotu. Po rozpatrzeniu odwołania M. K., decyzją z [...]stycznia 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie organu I instancji. Skargę na decyzję Kolegium wniósł Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie, podnosząc, że Dyrektor MOPS nie jest podmiotem legitymowanym do wniesienia skargi do sądu, z uwagi na brak interesu prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna z innych przyczyn (art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, ze zm., dalej jako: p.p.s.a.). Niedopuszczalność skargi, o jakiej mowa w art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. może wynikać z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych. Jedną z przyczyn podmiotowych jest wniesienie skargi przez podmiot, który nie ma legitymacji skargowej. Postępowanie sądowoadministracyjne jest oparte w sposób bezwzględny na zasadzie skargowości, dlatego może być prowadzone tylko na podstawie skargi wniesionej przez legitymowany do tego podmiot. Zgodnie z art. 50 § 1 i 2 P.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Ze skargą do sądu może wystąpić podmiot, który wykaże związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a kwestionowanym aktem lub czynnością organu administracji publicznej. Oczywisty brak legitymacji skargowej jest podstawą do odrzucenia skargi, przesłanka ta powinna zatem zostać zbadana przez sąd już na wstępnym etapie, przed przejściem do oceny merytorycznej sprawy (por. postanowienia NSA z 3 czerwca 2018 r., II OSK 1355/18; z 10 lipca 2019 r., I OSK 1222/19). Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. W sposób oczywisty rację ma Kolegium, że Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], który wydał decyzję w tej samej sprawie działając jako organ I instancji (z upoważnienia Burmistrza) nie ma interesu prawnego i nie jest legitymowany do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję reformatoryjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wydaną na skutek rozpatrzenia odwołania strony od decyzji Dyrektora. Nie ulega wątpliwości, że Dyrektor nie ma w sprawie żadnego własnego interesu prawnego. Wydając decyzję w pierwszej instancji realizował jedynie przyznaną Burmistrzowi i powierzoną Dyrektorowi do realizacji, w drodze stosownego upoważnienia, kompetencję procesową (upoważnienie do władczego konkretyzowania w drodze decyzji administracyjnej uprawnień lub obowiązków adresatów norm prawnych), która nie ma nic wspólnego z posiadaniem własnego interesu prawnego w sprawie. Wykluczenie legitymacji skargowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym zarówno jednostki samorządu terytorialnego, jak i jej organu, który wydał w sprawie decyzję w I instancji, jest poglądem niekwestionowanym w judykaturze i doktrynie, przywoływanym w licznych orzeczeniach sądów administracyjnych, w tym aż trzech uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego (uchwały NSA z 9 października 2000 r., OPK 14/00, ONSA 2001/1/17; z 19 maja 2003 r., OPS 1/03, ONSA 2003/4/115; z 16 lutego 2016 r., ONSAiWSA 2016/4/54; zob. także przykładowo, w najnowszym orzecznictwie: postanowienie NSA z 10 lipca 2019 r., I OSK 1221/19; postanowienie WSA w Białymstoku z 11 września 2019 r., II SA/Bk 565/19; postanowienie WSA w Poznaniu z 10 września 2019 r., IV SA/Po 345/19; postanowienie WSA w Rzeszowie z 18 lipca 2019 r., I SA/Rz 452/19; postanowienie WSA w Warszawie z 5 lipca 2019 r., VIII SA/Wa 423/19; postanowienie WSA w Łodzi z 25 czerwca 2019 r., III SA/Łd 502/19). Sąd orzekający w rozpoznawanej sprawie nie znajduje żadnych podstaw, aby odstąpić od tego utrwalonego i trafnego poglądu. Mając powyższe na uwadze Sąd odrzucił skargę. W przedmiocie zwrotu skarżącej całości uiszczonego przez nią wpisu sądowego od skargi, Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.