Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

VII SAB/Wa 2373/25

VII SAB/Wa 2373/25 - Wyrok WSA w Warszawie z 2026-01-28

Wynik

Stwierdzono bezczynność organu - art. 149 §1a ustawy PoPPSA

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
28 stycznia 2026
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Mirosław Montowski (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Grzegorz Rudnicki asesor WSA Marcin Maszczyński po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi M . Sp. z o.o. z siedzibą w M. na bezczynność Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia I. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska do rozpatrzenia zażalenia na postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O. z dnia [...] lipca 2023 r. znak: [...] o odmowie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy; II. stwierdza, że Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska dopuścił się bezczynności w zakresie rozpatrzenia zażalenia, o którym mowa w pkt I; III. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; IV. przyznaje od Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska na rzecz skarżącej M. Sp. z o.o. z siedzibą w M. sumę pieniężną w wysokości 1000 (jeden tysiąc) złotych; V. zasądza od Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska na rzecz skarżącej M. Sp. z o.o. z siedzibą w M. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Pismem z dnia 1 sierpnia 2025 r. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w M. (dalej: "Spółka" lub "Skarżąca"), reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę na bezczynność Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (dalej także: "GDOŚ", "organ II instancji") w zakresie rozpatrzenia zażalenia na postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O. (dalej: "RDOŚ w O.") z [...] lipca 2023 r. znak: [...] odmawiającego uzgodnienia w zakresie ochrony przyrody projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego i dwóch budynków gospodarczych na działce geodezyjnej o nr [...] w obrębie geodezyjnym L., gmina P. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na postępowanie, tj.: a) art. 35 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 572, dalej jako: "k.p.a.") w zw. z art. 12 k.p.a. poprzez niewywiązanie się przez organ z terminów załatwienia sprawy przewidzianych przepisami prawa oraz niezastosowanie zasady stanowiącej gwarancję szybkości postępowania wobec niezakończenia postępowania wydaniem decyzji w niniejszej sprawie pomimo istnienia obowiązku nałożonego przepisami prawa i w konsekwencji pozostawanie w bezczynności; b) art. 36 § 1 i 2 k.p.a. poprzez niezawiadomienie strony o braku możliwości załatwienia sprawy w terminie określonym w dyspozycji przepisu art 35 k.p.a. i niewskazanie nowego terminu załatwienia sprawy, co w konsekwencji powoduje pozostawanie organu w bezczynności. Z uwagi na powyższe zarzuty, Skarżąca wniosła o: 1. Stwierdzenie, że organ II instancji dopuścił się bezczynności; 2. Stwierdzenie, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa; 3. Zobowiązanie GDOŚ do rozpatrzenia sprawy w terminie 30 dni od otrzymania odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności; 4. Zasądzenie od organu II instancji na rzecz Skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 6 346,15 zł; 5. Zasądzenie od organu II instancji na rzecz Skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że pismem z 26 lipca 2023 r. (za pośrednictwem platformy ePUAP) Spółka wniosła zażalenie na postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O. z [...] lipca 2023 r. znak: [...] o odmowie uzgodnienia w zakresie ochrony przyrody projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego i dwóch budynków gospodarczych na działce nr ewid. [...] obręb geodezyjny L., gmina P. RDOŚ w O. pismem z dnia 26 lipca 2023 r. przekazał zażalenie wraz z aktami do Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Mając na uwadze upływ czasu i brak działań podjętych przez organ II instancji, w dniu 6 kwietnia 2025 r. Skarżąca skierowała do GDOŚ ponaglenie. Pomimo upływu kolejnych 3 miesięcy od wystosowania ponaglenia, Skarżąca nie otrzymała jakiejkolwiek informacji co do etapu rozpatrywania sprawy. Organ II instancji nadal nie podjął żadnych działań, w tym nie wydał aktu kończącego postępowanie, a Skarżąca nie otrzymała jakiejkolwiek informacji od organu, która wskazywałaby na powody opóźnienia oraz termin, w jakim nastąpi załatwienie sprawy. Zdaniem Skarżącej, powyższe potwierdza bezczynność organu II instancji naruszającą przepisy prawa, podstawowe zasady obowiązujące organ administracyjny oraz godzącą w interes prawny strony postępowania. W przedmiotowej sprawie organ nie podjął żadnych czynności przez okres 2 lat. Zdaniem Skarżącej, stan faktyczny i stan prawny postępowania wskazuje zaś, że sprawa jest standardowa, rutynowa i nie jest skomplikowana. Skoro zatem organ II instancji nie podjął działań w przedmiocie załatwienia sprawy i wydania rozstrzygnięcia, w ocenie Skarżącej doszło do rażącego naruszenia wskazanych w petitum skargi przepisów k.p.a. i w konsekwencji do dopuszczenia się przez organ bezczynności w tym zakresie. Na powyższe wskazuje stopień przewlekłości postępowania, charakter sprawy oraz brak informacji w zakresie powodów bezczynności. Nawet pomimo wniesionego ponaglenia organ nadal nie wykazał jakiejkolwiek aktywności, bagatelizując interes i wnioski Skarżącej. Końcowo Skarżąca wskazała, że bezczynności w niniejszej sprawie ma szczególny charakter, uzasadniający zastosowanie wobec strony środka kompensacyjnego. Organ II instancji już na etapie przekazania zażalenia przez RDOŚ w O. popadł w bezczynność i był ponaglany przez Skarżącą pismem z 26 kwietnia 2025 r. (po roku i 9 miesiącach oczekiwania na wydanie rozstrzygnięcia). Pomimo powyższych okoliczności obecna przewlekłość jest jeszcze dłuższa co świadczy o nagminności działania organu i o konieczności jego zdyscyplinowania. W odpowiedzi na skargę GDOŚ wniósł o jej oddalenie, jako pozbawionej uzasadnionych podstaw. W przypadku zaś stwierdzenia bezczynności wskazanie przez Sąd, że nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Uzasadniając te wnioski organ II instancji przyznał, że pismem z 22 lipca 2023 r. Skarżąca wniosła zażalenie na postanowieniem RDOŚ w O. z dnia [...] lipca 2023 r., znak: [...]. Następnie Skarżąca pismem z 26 kwietnia 2025 r. wniosła do GDOŚ ponaglenie na bezczynność organu II instancji. GDOŚ podkreślił, że postanowieniem z 27 sierpnia 2025 r., znak: DOA-WPPOH.612.463.2023.MK (NR), utrzymał w mocy ww. postanowienie RDOŚ w O. Organ II instancji nie zgodził się jednak z argumentacją Skarżącej, że przedmiotowa sprawa jest standardowa, rutynowa i nieskomplikowana. Wskazał, że planowana inwestycja zlokalizowana jest w początkowej partii ozu polodowcowego - wyraźnie zaznaczonej, silnie wydłużonej formy pagórkowatej, wznoszącej się w kierunku północnym i zachodnim. Teren ten stanowi cenną część lokalnego krajobrazu przyrodniczego, zarówno ze względu na swoją genezę glacjalną, jak i walory widokowe wynikające z urozmaiconej rzeźby terenu. Organ II instancji zauważył przy tym, że nie każde działanie inwestycyjne skutkuje przekształceniem rzeźby terenu - zależy to zarówno od istniejących form morfogenetycznych, jak i skali, parametrów oraz lokalizacji planowanej inwestycji. Dlatego w toku dokonywanego uzgodnienia kluczowe znaczenie miała analiza, czy na przedmiotowej działce występują formy rzeźby terenu - naturalne bądź antropogeniczne - o istotnym znaczeniu krajobrazowym, a następnie ocena, czy planowana inwestycja nie doprowadzi do ich zatarcia lub zniszczenia. Ponadto teren planowanej inwestycji pokrywa się z obszarem specjalnej ochrony ptaków Puszcza Piska PLB280008, specjalnym obszarem ochrony siedlisk Ostoja Piska PLH280048 oraz z obszarem Mazurskiego Parku Krajobrazowego o szczególnym reżimie prawnym. GDOŚ nadmienił, że rozpatrując przedmiotową sprawę posłużył się zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, w tym projektem decyzji o warunkach zabudowy, ogólnodostępnymi mapami publikowanymi m.in. na oficjalnym portalu internetowym Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii - dalej: "Geoportal" (http://geoportal.gov.pl) oraz danymi pochodzących z zasobów będących w posiadaniu RDOŚ w O. Powyższe wymagało przeprowadzenia w tym zakresie stosownych analiz celem wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Dalej organ II instancji wyjaśnił, że sprawy w Departamencie Orzecznictwa Administracyjnego GDOŚ rozpatrywane są zgodnie z kolejnością wpływu. Co do zasady, poza kolejnością rozpatrywane są sprawy, w których złożono ponaglenie lub skargę na bezczynność do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zdaniem organu II instancji, na uwagę zasługuje fakt, że do Departamentu Orzecznictwa Administracyjnego GDOŚ, tj. do obydwu Wydziałów Planowania Przestrzennego, od dnia 1 stycznia 2025 r. do dnia 10 sierpnia 2025 r. włącznie, wpłynęło ponad 1000 spraw. Dla porównania w całym 2024 r. wpłynęło do Wydziałów Planowania Przestrzennego w GDOŚ w sumie 428 spraw. Od 1 stycznia 2025 r. do 10 sierpnia 2025 r., zakończono w Wydziałach Planowania Przestrzennego w sumie 321 spraw. Tak znaczny wpływ spraw wynika ze zmiany przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r., o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1130 z późn. zm., dalej: "u.p.z.p."), w zakresie terminów na uchwalenie planów ogólnych. Decyzje o warunkach zabudowy, które zostaną wydane przed 1 stycznia 2026 r. są bezterminowe. Decyzje o warunkach zabudowy nie będą już bezterminowe od 1 stycznia 2026 r. Wówczas wszystkie nowe decyzje o warunkach zabudowy będą ważne przez 5 lat od daty ich uprawomocnienia. Bezterminowe pozostają jedynie decyzje, które stały się prawomocne przed 1 stycznia 2026 r. Od 1 lipca 2026 r., nowe decyzje o warunkach zabudowy będą musiały być zgodne z planem ogólnym gminy. Z chwilą natomiast uchwalenia planów ogólnych, na obszarach na których nie będzie obowiązujących miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, decyzje o warunkach zabudowy będą mogły być wydawane jedynie na obszarach uzupełnień zabudowy (art. 61 ust. 1 pkt 1a u.p.z.p.). Z uwagi na powyższe odnotowywany jest stały wzrost wpływających zażaleń na postanowienia RDOŚ odmawiające uzgodnienia projektów decyzji o warunkach zabudowy. Organ II instancji podkreślił, że w związku z istniejącymi zaległościami podjęto w GDOŚ działania mające na celu przyśpieszenie realizacji spraw. W tym zakresie: a) w roku bieżącym wzmocniono oba Wydziały Planowania Przestrzennego o łącznie cztery etaty; b) w 2024 i 2025 r. skorzystano ze wsparcia pracowników Departamentu Ocen oddziaływania na Środowisko, którzy również przygotowywali projekty postanowień. Organ II instancji zauważył, że bardzo duży wpływ spraw do organu II instancji ma istotny wpływ na możliwość ich realizacji w terminach ustawowych. W ocenie GDOŚ, w niniejszym przypadku nie mamy zatem do czynienia z rażącym naruszeniem prawa. Organ II instancji wskazał, że jak przyjmuje się w poglądach judykatury, rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty, jednakże dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie ustawowych obowiązków, w tym terminu do załatwienia sprawy. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i gdy odpowiednio brak działania lub poważne opóźnienia w podejmowanych przez organ czynnościach oczywiście pozbawione są jakiegokolwiek racjonalnego usprawiedliwienia. Końcowo organ II instancji raz jeszcze podkreślił, że w dniu 27 sierpnia 2025 r. wydał ostateczne rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej "p.p.s.a."), z których wynika, że sprawa może być rozpoznana w tym trybie, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Na mocy art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1- 4 p.p.s.a. Celem postępowania sądowego ze skargi na bezczynność czy przewlekłość jest zobligowanie organu administracji publicznej do podjęcia działań, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 p.p.s.a. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a., Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania może zostać złożona w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu (art. 53 § 2b p.p.s.a.). Stosownie do art. 37 § 1 k.p.a., stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Zgodnie z art. 37 § 3 k.p.a. ponaglenie wnosi się: 1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie; 2) do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia. Jak wynika z akt administracyjnych, w niniejszej sprawie Skarżąca pismem z 26 kwietnia 2025 r. (za pośrednictwem platformy ePUAP) wniosła ponaglenie na bezczynność Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w związku z nie załatwieniem sprawy w terminie określonym przepisami prawa, wobec czego formalne przesłanki do wniesienia skargi zostały spełnione. Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 12 § 1 i 2 k.p.a., jest zasada szybkości, której istota sprowadza się do stwierdzenia, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie nie tylko wnikliwie ale i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Zwłaszcza sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji czy wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Dopełnieniem tej zasady jest art. 35 k.p.a., który w § 1 zobowiązuje organy administracji publicznej do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (§ 2). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3). Do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu (§ 5). Ponadto, na podstawie art. 36 k.p.a., o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w ustalonym przepisami terminie – organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności materialnej (art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a.). Dla oceny zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinionym albo też niezawinionym opóźnieniem organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinny zostać wydane/dokonane. W ocenie Sądu w realiach rozpoznawanej sprawy mamy do czynienia z tak rozumianą bezczynnością. W niniejszej sprawie Skarżąca złożyła zażalenie na postanowienie RDOŚ w O. z dnia [...] lipca 2023 r. znak: [...]. Jak wynika z akt administracyjnych przekazanych do tutejszego Sądu, przedmiotowe zażalenie Spółki zostało faktycznie przekazane do GDOŚ w dniu 1 sierpnia 2023 r. (zob. pieczęć z datą wpływu dokumentów do organu). Zatem w tym też dniu rozpoczął się bieg terminu na ponowne rozpatrzenie przez organ II instancji zażalenia Skarżącej na postanowienie RDOŚ w O. W świetle art. 35 § 3 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. - załatwienie tej sprawy powinno więc nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, tj. do dnia 1 września 2023 r. Wbrew twierdzeniom GDOŚ podniesionym w odpowiedzi na skargę, z akt sprawy nie wynika, by postępowanie w tej sprawie było "szczególnie skomplikowane" i wymagało przeprowadzenia dodatkowych czynności wyjaśniających, poza merytoryczną oceną zasadności odmowy przez RDOŚ w O. uzgodnienia inwestycji planowanej przez Skarżącą przez pryzmat przepisów dotyczących ochrony przyrody i środowiska. W aktach brak jest też śladów świadczących o tym, że GDOŚ przeprowadzał jakiekolwiek nowe dowody w sprawie. Organ II instancji nie podejmował także jakichkolwiek innych działań procesowych, zaś wydanie rozstrzygnięcia drugoinstancyjnego nastąpiło dopiero w dniu 27 sierpnia 2025 r., a więc po upływie blisko dwóch lat od dnia wpływu zażalenia Skarżącej do organu. Tylko w terminie określonym w art. 35 § 3 k.p.a. organ mógł też skutecznie "przedłużyć" termin załatwienia sprawy w trybie art. 36 k.p.a. Pomimo obowiązku wynikającego z tego ostatniego przepisu, organ II instancji nie zawiadomił jednak strony postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie i nie podał przyczyny tej zwłoki. GDOŚ nie wskazał również nowego terminu załatwienia sprawy. Co szczególnie istotne w tej sprawie, organ II instancji nie zareagował nawet na ponaglenie złożone przez Skarżącą w dniu 26 kwietnia 2025 r. pozostawiając je całkowicie bez odpowiedzi. Pierwsze, a zarazem i ostatnie czynności w sprawie GDOŚ podjął natomiast dopiero w dniu 27 sierpnia 2025 r., wydając postanowienie utrzymujące w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, co jednak miało miejsce już po wniesieniu skargi do tutejszego Sądu na bezczynność organu. Prawie dwuletni okres od przekazania zażalenia organowi do dokonania pierwszych czynności w sprawie przekroczył zatem znacznie ustawowe terminy dla jej załatwienia, co świadczy o bezczynności organu. Dla stwierdzenia stanu bezczynności bez znaczenia pozostaje przy tym, z jakich powodów dany akt nie został podjęty (wyrok NSA z 1 sierpnia 2018 r., sygn. akt II OSK 463/18, CBOSA). Zauważyć przyjdzie, że w świetle art. 35 § 1-3 k.p.a. w zw. z art. 61 § 3 k.p.a. – nawet gdyby przyjąć, że mamy do czynienia ze szczególnie skomplikowaną sprawą wymagającą przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego – załatwienie tej sprawy przez organ II instancji powinno nastąpić nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, tj. najpóźniej do 2 października 2023 r. (1 października 2023 r. wypadał w niedzielę, tj. w dzień ustawowo wolny od pracy). Pomimo upływu i tego terminu, organ II instancji nie wystosował nawet zawiadomienia do strony postępowania ze wskazaniem nowego terminu załatwienia tej sprawy w trybie art. 36 k.p.a. Tym samym nie można przyjąć, aby organ w ogóle skutecznie przedłużył termin wydania rozstrzygnięcia. Sąd stwierdził zatem (w pkt II wyroku), że w dacie wniesienia skargi organ pozostawał w oczywistej bezczynności w rozpoznaniu sprawy z zażalenia Skarżącej. Oceniając natomiast charakter zaistniałej bezczynności, jak tego wymaga art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd, po analizie całokształtu okoliczności sprawy, uznał, że wystąpiła ona w rażącej postaci (pkt III sentencji wyroku). Stwierdzając rażące naruszenie prawa Sąd miał na uwadze akcentowane w orzecznictwie poglądy, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym - bez żadnej wątpliwości i wahań - można stwierdzić, iż naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia, jako rażące, musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako naruszenie zwykłe. Podkreśla się także, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli również terminów załatwienia sprawy. Opóźnienie organu musi być w oczywisty sposób pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Taka też sytuacja miała miejsce w kontrolowanej sprawie, gdyż – jak słusznie podnosi Skarżąca – bezczynność była niewątpliwie wynikiem ewidentnych i nieuzasadnionych zaniedbań organu II instancji. Trudno bowiem racjonalnie i przekonująco wyjaśnić, i nie uczynił tego także GDOŚ w odpowiedzi na skargę, ażeby tak znaczna zwłoka (blisko dwa lata) w rozpoznaniu zażalenia Skarżącej była w jakikolwiek sposób wynikiem innych zdarzeń, niż tylko skutkiem lekceważącego stosunku organu do realizowanych obowiązków. Jest tak tym bardziej w sytuacji, gdzie jak już wspomniano, organ II instancji całkowicie zignorował również obowiązki wynikające z art. 36 k.p.a., a w szczególności pozostawił nawet bez jakiejkolwiek reakcji ponaglenie złożone przez stronę postępowania. Ze wszystkich przedstawionych powodów Sąd uznał, że opóźnienie organu w rozpatrzeniu zażalenia Skarżącej było w niniejszej sprawie w oczywisty sposób pozbawione jakiegokolwiek rozsądnego usprawiedliwienia i nie tłumaczą tego w żadnym razie sygnalizowane przez organ II instancji trudności związane z dużą liczbą realizowanych zadań czy prowadzonych postępowań administracyjnych. W sprawie tej bezprzedmiotowym stało się natomiast zobowiązywanie organu przez Sąd do wydania aktu w określonym terminie. Zgodnie z art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. W związku z tym, że na datę wydawania wyroku przez tutejszy Sąd w aktach sprawy znajdowało się już postanowienie GDOŚ z 27 sierpnia 2025 r., znak: DOA-WPPOH.612.463.2023.MK (NR), którym organ II instancji rozpatrzył zażalenie Skarżącej, Sąd orzekając w niniejszej sprawie przyjął, iż postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania rozstrzygnięcia stało się bezprzedmiotowe i podlegało w związku z tym umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (pkt I wyroku). Skoro bowiem przed wydaniem rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie przez Sąd, doszło do wydania orzeczenia przez organ II instancji, to tym samym brak było podstaw do zobowiązania tego organu do wydania aktu w tym przedmiocie. Sąd uwzględnił zaś skargę w zakresie żądania przyznania Skarżącej sumy pieniężnej (pkt IV sentencji wyroku), o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a. Sąd wziął pod uwagę to, że w kontrolowanej sprawie bezczynność miała charakter rażący i była oczywistym oraz wyłącznym skutkiem ewidentnych zaniedbań organu II instancji. W orzecznictwie wyraża się pogląd, że przyznanie sumy pieniężnej ma charakter przede wszystkim prewencyjny i kompensacyjny, służąc zadośćuczynieniu za krzywdę, jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej (tak NSA w wyroku z 23 maja 2017 r., I OSK 1662/16, publ. CBOSA). W konsekwencji suma pieniężna może być przyznana w przypadku dopuszczenia się przez organ bezczynności o szczególnym charakterze, uzasadniającym zastosowanie wobec strony środka kompensacyjnego. W ocenie Sądu, zarówno kwalifikowany charakter stwierdzonej bezczynności, jak i wskazywane przez Skarżącą poczucie doznanej krzywdy i niesprawiedliwości, jakie spowodowała względem niej bezczynność organu, przemawiały za zasadnością przyznania Skarżącej sumy pieniężnej. W tym względzie Sąd uznał jednak, że brak jest jakichkolwiek przesłanek przemawiających za zasadnością przyznania na rzecz Skarżącej kwoty w wysokości wskazanej w skardze, tj. 6 346,15 zł. O ile należy zgodzić się, że bezczynność organu może niekiedy powodować pewną stratę finansową, w tym przypadku w związku z oczekiwaniem przez Skarżącą na rozstrzygnięcie w sprawie, która dotyczy planowanych przez nią działań gospodarczych, o tyle ani ze skargi, ani z okoliczności faktycznych sprawy nie wynika, ażeby Skarżąca poniosła z tego tytułu uszczerbek w takim akurat rozmiarze. Sąd uznał, że adekwatne i wystarczające, a przy tym spełniające wskazane wyżej cele tegoż środka kompensacyjnego, będzie więc przyznanie na rzecz Skarżącej kwoty 1000 zł. Tak ustalona suma pieniężna powinna stanowić odpowiednie zadośćuczynienie za odniesioną krzywdę. O kosztach postępowania (pkt V sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 tej ustawy zasądzając od organu na rzecz skarżącej Spółki zwrot kosztów postępowania w kwocie stanowiącej równowartość wynagrodzenia reprezentującego Skarżącą profesjonalnego pełnomocnika (480 zł), uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (17 zł) oraz wniesionego wpisu od skargi (100 zł).

Informacje o sprawie

Data wpływu
4 września 2025
Symbol z opisem
6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego 658
Skarżony organ
Inne
Sędziowie
Grzegorz Rudnicki Marcin Maszczyński Mirosław Montowski /przewodniczący sprawozdawca/

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny