Sygnatura
VII SA/Wa 884/20
Wyrok WSA w Warszawie z 23 lipca 2020 r., VII SA/Wa 884/20
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 23 lipca 2020
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Sawczuk (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 23 lipca 2020 r. sprawy ze skargi W. [...] z siedzibą w [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2020 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści oddala skargę
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
I. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] Prezydent [...] działając na podstawie art. 219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2020 r. oz. 256 ze zm. - dalej jako k.p.a.) odmówił uwzględnienia wniosku W. [...] (dalej jako Skarżąca) i wydania zaświadczenia o żądanej treści, tj. zaświadczenia o samodzielności lokalu w rozumieniu art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 737 ze zm.), dla hali garażowej [...] zlokalizowanej na poziomie -[...]w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w [...]. II. Po rozpatrzeniu zażalenia Spółdzielni Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2020 r. znak [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że zaświadczeniem jest urzędowe potwierdzenie w formie pisemnej obiektywnie istniejącego (aktualnie lub w przeszłości) stanu rzeczy (faktycznego lub prawnego), dokonane przez organ administracji publicznej na żądanie zainteresowanej osoby, której interes oparty jest na prawie. Oznacza to, że zaświadczenia są aktami, które potwierdzają istnienie uprawnień czy obowiązków, określonych (tzn. stworzonych lub ustalonych) uprzednio indywidualnym aktem prawnym. Postępowanie to może się wiec zakończyć w trojaki sposób: 1. przez wydanie zaświadczenia dotyczącego stanu faktycznego lub stanu prawnego, którego potwierdzenia żąda osoba zainteresowana, 2. przez odmowę wydania zaświadczenia, 3. przez odmowę wydania zaświadczenia o żądanej treści z powodu niepotwierdzenia się w toku postępowania wyjaśniającego istnienia stanu faktycznego lub prawnego, którego potwierdzenia żąda osoba ubiegająca się o zaświadczenie. Zgodnie z art. 2 ust 1a ustawy z dnia z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tekst jednolity Dz. U. z 2019 poz. 737 ze zm. - dalej jako u.w.l.) samodzielnym lokalem mieszkalnym jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Przepis ten stosuje się również do samodzielnych lokali wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne. Analiza treści powyższego przepisu wskazuje jednoznacznie, że kryterium decydującym o odrębnej własności lokalu jest jego samodzielność. Jest to jedyna przesłanka jaką musi spełniać lokal aby mógł stać się odrębną nieruchomością. Atrybuty samodzielności nie zostały bliżej opisane w ustawie, jednak w orzecznictwie i w doktrynie przyjmuje się, że charakteryzuje się ona tym, że właściciel i inne osoby korzystające z lokalu mają do niego swobodny dostęp, a także tym, że korzystanie z lokalu zgodnie z jego funkcją nie wymaga korzystania z innych lokali. Lokal posiada zatem cechę samodzielności o ile funkcjonalnie nie stanowi części składowej innego lokalu, a korzystanie z niego nie wiąże się z koniecznością korzystania z pomieszczeń znajdujących się w innym lokalu. O tym, czy lokal może być uznany za samodzielny świadczy jego wydzielenie trwałymi ścianami w obrębie budynku, swobodny dostęp do niego właściciela czy mieszkańca i możliwość korzystania z niego bez wymogu korzystania z innych samodzielnych lokali co oznacza przeznaczenie lokalu do wyłącznego użytku jego właściciela (mieszkańca). Nie można natomiast zdaniem SKO mówić o samodzielności lokalu, którego ciągi komunikacyjne nie zostały wydzielone trwałymi ścianami do pełnienia przypisanej mu funkcji. Również nie można mówić o samodzielności lokalu, który mimo wydzielenia trwałymi ścianami, do pełnienia przypisanych mu funkcji wymaga korzystania z innych samodzielnych lokali. Przeczy to istocie samodzielności lokalu. Garaż wielostanowiskowy na poziomie -[...] nie może zostać uznany za lokal samodzielny, ponieważ stanowiska postojowe i przebiegające między nimi ciągi komunikacyjne nie są oddzielone trwałymi ścianami, a ponadto w obrębie pomieszczenia garażowego usytuowane są inne pomieszczenia: pomieszczenie wentylatorni, inne nienazwane pomieszczenia, a także przejścia i przejazdy prowadzące do piwnic/garaży innych budynków, służące także innym osobom, niebędącym użytkownikami garaży, do których dostęp wymaga przejścia przez wielostanowiskowy garaż. Nie daje to gwarancji wyłącznego użytkowania garażu przez osoby posiadające uprawnienie do stanowisk garażowy. Zgodnie z § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 1065), nie uważa się za przeznaczone na pobyt ludzi pomieszczeń, w których łączny czas przebywania tych samych osób jest krótszy niż 4 godziny w ciągu doby, a wykonywane czynności mają charakter dorywczy bądź też praca polega na krótkotrwałym przebywaniu związanym z dozorem oraz konserwacją maszyn i urządzeń lub utrzymaniem czystości i porządku. Rozporządzenie to w ocenie SKO definiuje również pojęcie lokalu mieszkalnego, lokalu użytkowego, a także pomieszczenia technicznego i pomieszczenia gospodarczego. W rozumieniu tych przepisów lokal może być albo mieszkalny albo użytkowy. Pomieszczenie garażowe należy zaliczyć do pomieszczeń gospodarczych czyli znajdujących się poza mieszkaniem lub lokalem użytkowym, służących do przechowywania przedmiotów lub produktów żywnościowych użytkowników budynku, materiałów lub sprzętu związanego z obsługą budynku. Samochód jest przedmiotem należącym do użytkownika budynku, stanowi jego mienie ruchome. Z tego względu pomieszczenie garażowe nie może być lokalem użytkowym. Takie stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 3 marca 2012 r. sygn. akt II SA/Wr 43/12 podkreślając, że lokalami użytkowymi są tylko te części budynku, które zostały celowo zaprojektowane i wybudowane w charakterze lokali użytkowych z przeznaczeniem do handlu, usług, wykonywania innej pracy, zaspokajania potrzeb żywieniowych, oświatowych, kulturalnych, opiekuńczych, sportowych i innych potrzeb ludzi. Lokale użytkowe muszą spełniać wymagania ogólne Działu III i wymagania techniczne Działu IV powołanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury dotyczące oświetlenia dziennego, nasłonecznienia, oświetlenia sztucznego, ogrzewania, wentylacji, klimatyzacji, doprowadzenia wody, odprowadzenia wody zużytej lub ścieków i innych instalacji i wyposażenia technicznego, zgodnie z właściwymi normami prawa i normami technicznymi, zależnie od przeznaczenia z góry lokalu do zaspokajania określonych potrzeb ludzi. Tylko lokale mieszkalne i lokale użytkowe, zaprojektowane i wybudowane w celu zaspakajania określonych potrzeb ludzi i spełniające wymóg samodzielności, mogące być wyodrębniane jako nieruchomości lokalowe (potwierdza to stanowisko WSA we Wrocławiu w wyroku z dnia 13 listopada 2014 r. sygn. akt 486/14). W sytuacji gdy zostało wydane pozwolenie na budowę dla budynku mieszkalnego, który pełni funkcję mieszkalną, możliwe jest wydanie zaświadczenia o samodzielności dla lokali mieszkalnych, natomiast w przypadku budynku mieszkalno-usługowego - możliwe jest wydanie zaświadczenie o samodzielności zarówno dla lokali mieszkalnych jak i dla lokali usługowych, tj. przeznaczonych na cele inne niż mieszkalne. W stosunku do pomieszczeń typu: piwnica, strych, komórka czy garaż, samodzielna funkcja jest wykluczona z uwagi na charakter przynależny do odpowiednich lokali. III. Skargę na powyższe postanowienie złożyła W. [...] kwestionując to rozstrzygnięcie w całości i wnosząc o jego uchylenie jak również o uchylenie postanowienia organu I instancji. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie: 1. przepisów postępowania administracyjnego mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 217 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 218 § 1 i 2 k.p.a. poprzez niewłaściwe uznanie, że organ I instancji, prawidłowo ustalił, że w niniejszej sprawie nie wystąpiła podstawa do wydania rzeczonego zaświadczenia o samodzielności lokalu niemieszkalnego, znajdującego się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w [...], zważywszy, że organ I instancji był w posiadaniu dokumentów przedłożonych przez Skarżącą w postaci inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej lokalu niemieszkalnego, a także decyzji o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego oraz decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku; b) art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez błędną ocenę całości zebranego materiału dowodowego, co doprowadziło do nieprawidłowego ustalenia przez SKO, że nie wystąpiła podstawa do wydania zaświadczenia - zważywszy, że jako organ II instancji miał dostęp do wszelkich dokumentów oraz decyzji związanych z przedmiotową nieruchomością, które świadczyłyby o tym, że przedmiotowy lokal garażowy spełnia wymóg wydzielenia trwałymi ścianami określony w art. 2 ust. 2 oraz art. 1 u.w.l., czego organ II instancji i Prezydent [...] w ogóle nie zważył - co w rezultacie doprowadziło do nieuzasadnionej odmowy wydania rzeczonego zaświadczenia i wydania postanowienia utrzymującego w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji; 2. przepisów prawa materialnego, tj. a) art. 2 ust. 2 u.w.l. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe przyjęcie przez organ, że dla uznania lokalu za samodzielny konieczne jest posiadanie przez lokal cech korespondujących z jego przeznaczeniem, co w konsekwencji doprowadziło do niewłaściwego przyjęcia przez organ, że pomieszczenie garażowe należy zaliczyć do pomieszczeń gospodarczych, czyli znajdujących się poza mieszkaniem lub lokalem użytkowym, służących do przechowywania przedmiotów lub produktów żywnościowych użytkowników budynku, materiałów lub sprzętu związanego z obsługą budynków; b) art. 2 ust. 2 w zw. z § 3 pkt 14 rozporządzenia ws. warunków technicznych poprzez nieprawidłową interpretację tych przepisów i uznanie, że pojęcie lokal inny niż mieszkalny należy utożsamiać z pojęciem lokal użytkowy, co w konsekwencji doprowadziło do ograniczenia obrotu lokalem niemieszkalnym (garażem) w zakresie realizacji ustawowych obowiązków Spółdzielni co do przeniesienia na rzecz swoich członków własności lokali o charakterze innym niż mieszkalny. W uzasadnieniu skargi podkreślono, że zgodnie z definicją lokalu samodzielnego sformułowaną ustawie o własności lokali stosuje się ją odpowiednio również do samodzielnych lokali wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne. Cytowana powyżej definicja samodzielnego lokalu, a w szczególności lokalu przeznaczonego na cele inne niż mieszkalne nie jest precyzyjna, bo ogranicza się do odesłania do definicji samodzielnego lokalu mieszkalnego. Okoliczność ta nie upoważnia jednak do identyfikowania "lokalu przeznaczonego na cele inne niż mieszkalne" z "lokalem użytkowym" i to przeznaczonym na stały pobyt ludzi, czy też "pomieszczeniem gospodarczym" definiowanymi w prawie budowlanym (§ 3 rozporządzenia ws. warunków technicznych). W pojęciu "lokal przeznaczony na cele inne niż mieszkalne" oczywiście mieszczą się także takie lokale użytkowe, ale one omawianego zbioru nie wypełniają w całości. Oprócz nich w zbiorze tym mieścić się mogą wydzielone trwałymi ścianami w obrębie budynku izby (lub zespół izb) nieprzeznaczone na cele mieszkalne, a przeznaczone na cele inne niż lokal użytkowy wykorzystywany na działalność wiążącą się z pobytem ludzi. Z żadnego przepisu nie wynika też, że "lokal przeznaczony na cele inne niż mieszkalne" ma być "lokalem przeznaczonym na stały pobyt ludzi", o którym mowa także w prawie budowlanym (§ 4 rozporządzenia). Organy w sposób nieuprawniony ze zbioru samodzielnych lokali przeznaczonych na inne cele niż mieszkalne wykluczyły wszystkie lokale, które nie są przeznaczone na stały pobyt ludzi. Organy błędnie przyjęły, że w stosunku do takich pomieszczeń jak piwnica, strych, komórka czy garaż, samodzielna funkcja jest wykluczona z uwagi na charakter przynależny do odpowiednich lokali. Wbrew tym twierdzeniom, że garaże mogą stanowić przynależność do lokalu mieszkalnego wcale nie oznacza, że garaże lub komórki nie mogą stanowić lokali samodzielnych. Tak przyjęte porównanie nie może być miarodajne, bowiem brakuje w nim kryterium relewantnego: samodzielność lokalu oceniana jest według stanu faktycznego, a kwestia przynależności do lokalu mieszkalnego to kwestia określenia przedmiotu prawa. Spółdzielnia wskazała również, że jednym z jej ustawowych obowiązków jest przeniesienie na swoich członków prawa odrębnej własności lokali znajdujących się m.in. w halach garażowych. Realizacja tego obowiązku nie jest możliwa w sytuacji gdy nie zostało wydane zaświadczenie o samodzielności lokali o innym przeznaczeniu niż mieszkalne. Tym samym rozstrzygnięcia organów w tej sprawie ograniczają prawa własności członków Spółdzielni, ponieważ stwierdzenia organów, że garaże nie mogą stanowić samodzielnych lokali (choćby były wyodrębnione trwałymi ścianami, miały swobodny dostęp i mógłby być używane bez korzystania z innych samodzielnych lokali) ogranicza w sposób istotny możliwość dysponowania tymi lokalami. To zaś ograniczenie nie wynika, jak wyżej wykazano, wprost z przepisów prawa, lecz jest wynikiem jego niewłaściwej wykładni. W oceni Strony kryteria samodzielności lokalu wynikają z ustawy i zostały doprecyzowane w orzecznictwie sądów. Wymóg samodzielności polega na zapewnieniu swobodnego dostępu dla właściciela i innych osób oraz że korzystanie z funkcji lokalu nie wymaga korzystania z innych samodzielnych lokali. Lokal posiada zatem cechę samodzielności, o ile funkcjonalnie nie stanowi części składowej innego lokalu a korzystanie z niego nie wiąże się z koniecznością korzystania z pomieszczeń znajdujących się w innym lokalu. Sporna hala garażowa może stanowić samodzielny lokal albowiem spełnia przesłanki, o których mowa w art. 2 ust. 2 u.w.l. Przedłożona przez Skarżącą dokumentacja, jak również decyzje, które są w posiadaniu organu wskazują, iż w hali garażowej nie są usytuowane inne pomieszczenia, a więc dostęp do tego lokalu posiada wyłącznie Skarżąca. Miejsce garażowe w garażu wielostanowiskowym może być przedmiotem obrotu, a może to nastąpić na dwa sposoby tj. uznanie tego garażu jako elementu nieruchomości wspólnej z określeniem korzystania z poszczególnych miejsc w ramach podziału quo ad usum, albo wyodrębnienie garażu (jako całości) jako odrębnej nieruchomości i sprzedaż udziału we współwłasności na rzecz właścicieli lokali korzystających z miejsc postojowych w ramach podziału quo ad usum (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 20 stycznia 2009 r. sygn. I SA/Po 1442/08). Końcowo Skarżąca zwróciła uwagę, że organy nie dokonały analizy złożonych dowodów, tj. dokumentacji inwentaryzacyjnej, co znajduje potwierdzenie w treści uzasadnienia postanowień i co blokuje wykonanie ciążących na Spółdzielni obowiązków względem swoich członków. IV. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: V. W całokształcie okoliczności sprawy skarga jest niezasadna, choć podkreślić należy, że zarzuty wskazujące na częściowo błędną interpretację przepisów prawa odnośnie do możliwości wyodrębnienia hali garażowej jako samodzielnego lokalu są trafne, a stanowisko organów w tym względzie nieprawidłowe. Nie zmienia to jednakże końcowego wyniku sprawy i niezasadności żądania zgłoszonego przez Spółdzielnię. Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.w.l. samodzielny lokal mieszkalny, a także lokal o innym przeznaczeniu, zwane dalej "lokalami", mogą stanowić odrębne nieruchomości. Z kolei w art. 2 ust. 4 u.w.l. ustawodawca precyzuje kwestię samodzielności lokalu wskazując, że samodzielnym lokalem mieszkalnym jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Przepis ten stosuje się odpowiednio również do samodzielnych lokali wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne. Z powyższych przepisów wynika generalna zasada, że możliwe jest funkcjonowanie w obrocie prawnym tzw. nieruchomości lokalowej, czyli pomieszczenia bądź ich grupy, które charakteryzując się cechą samodzielności stanowią przedmiot odrębnego prawa - przytoczonej już nieruchomości lokalowej. Dostrzega to oczywiście SKO zasadnie powołując w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia stanowisko prezentowane w judykaturze zgodnie z którym główną i konieczną przesłanką dla wyodrębnienia lokalu jest jego samodzielność. Wadliwie jednak organ konstatuje, co z kolei trafnie podnosi skarga, że hala garażowa nie może stanowić odrębnego lokalu. Błąd organu, mówiąc z konieczności w pewnym uproszczeniu, polega na mylnym założeniu, że w hali garażowej nie można rozdzielić ciągów komunikacyjnych od miejsc parkingowych (brak ścian działowych), a także hala garażowa nie może być traktowana jako lokal użytkowy, w którym mogą przebywać ludzie. Stanowiska w tym zakresie w żadnym razie nie można podzielić. W ocenie Sądu nie ma jakichkolwiek uzasadnionych powodów by twierdzić, że garaż wielostanowiskowy z wyznaczonymi miejscami postojowymi nie może stanowić odrębnego lokalu użytkowego. Ustawodawca zezwala na wydzielenie m.in. samodzielnego lokalu innego niż mieszkalny, przy czym nigdzie nie ogranicza i nie sprowadza tego pojęcia jedynie do lokalu użytkowego lub usługowego jak twierdzi SKO. Inaczej mówiąc odwoływanie się do przepisów prawa budowlanego i rozporządzenia ws. warunków technicznych na okoliczność ograniczenia katalogu pomieszczeń jakie mogą zostać uznane za samodzielne a tym samym podlegające wydzieleniu jest chybione. Sąd zwraca uwagę, że "innym lokalem" w rozumieniu ustawy, jaki może zostać legalnie wyodrębniony jest także lokal o innym przeznaczeniu niż mieszkalne czy usługowe, a więc np. lokal o charakterze gospodarczym, pomocniczym bądź każdym innym. Funkcja tego lokalu nie jest decydująca, tak jak decydujące nie jest to aby lokal ten był przeznaczony na stały pobyt ludzi. Konieczne natomiast jest, aby była to izba w budynku (lub zespół takich izb), która jest wydzielona trwałymi ścianami i ma cechę samodzielności. Podsumowując, jak trafnie podkreśla się w orzecznictwie (zob. wyrok tutejszego Sądu z dnia 24 kwietnia 2018 r. sygn. VII SA/Wa 1781/17 jak również wyrok NSA z dnia 17 marca 2020 r. sygn. akt II OSK 602/19) kryterium decydującym o odrębnej własności lokalu jest jego samodzielność. Jest to jak dotąd jedyna przesłanka, jaką musi spełniać lokal, aby mógł się stać odrębną nieruchomością. Owa samodzielność charakteryzuje się tym, że właściciel i inne osoby korzystające z lokalu mają do niego swobodny dostęp, a także tym, że korzystanie z lokalu zgodnie z jego funkcją nie wymaga korzystania z innych lokali. Jedynie porządkowo dodać w tym miejscu należy, że dodatkowe wymaganie, nie będące jednakże w niniejszej sprawie przedmiotem sporu i rozważań, określa art. 2 ust. 1a u.w.l. w myśl którego ustanowienie odrębnej własności samodzielnego lokalu następuje zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo treścią decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu albo uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej oraz zgodnie z pozwoleniem na budowę albo skutecznie dokonanym zgłoszeniem, i zgodnie z pozwoleniem na użytkowanie albo skutecznie dokonanym zawiadomieniem o zakończeniu budowy. Jak jednak wskazano, przepis ten nie był przedmiotem rozważań i w sprawie nie jest kwestionowana zgodność wyodrębnienia lokalu z przepisami planu miejscowego, decyzji budowlanej czy decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Reasumując, organy wadliwie twierdzą, że hala garażowa nie może być przedmiotem odrębnej własności lokalowej. Słuszne są więc zarzuty nr 2 lit. a) i b) skargi. Wadliwość ta nie ma jednakże wpływu na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia, albowiem w sprawie istnieją uzasadnione i co najmniej niewyjaśnione przez Spółdzielnię wątpliwości co do samodzielności spornej hali garażowej. VI. Pomimo wskazanej wadliwości rozstrzygnięcie organu jest prawidłowe, bowiem nie zostało wykazane ani nie wynika to z urzędowych rejestrów, by sporna hala garażowa była lokalem samodzielnym. Sąd zwraca w tym miejscu uwagę, że postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń zostało uregulowane w przepisach działu VII k.p.a. (art. 217 i nast.). Zgodnie z tymi przepisami zaświadczeniem jest urzędowe potwierdzenie w formie pisemnej obiektywnie istniejącego (aktualnie lub w przeszłości) stanu rzeczy (faktycznego lub prawnego), dokonane przez organ administracji publicznej na żądanie uprawnionej osoby. Zaświadczenie jest więc aktem wiedzy, a nie woli organu i nie ma charakteru prawotwórczego, nie tworzy nowej sytuacji prawnej, ani też nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego, jak również nie ma charakteru interpretacyjnego (np. nie wykłada się tym zaświadczeniem przepisów prawa). W drodze zaświadczenia właściwy organ potwierdza istnienie określonego stanu na podstawie posiadanych danych, a postępowanie wyjaśniające, o jakim mowa w art. 218 § 2 k.p.a., spełnia tylko i wyłącznie pomocniczą rolę przy ustalaniu treści zaświadczenia. W trybie dotyczącym wydania zaświadczenia nie jest zatem dopuszczalne dokonywanie jakichkolwiek ustaleń faktycznych i ocen prawnych niewynikających z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (por. w tym zakresie wyrok NSA z dnia 18 października 2017 r. sygn. akt I OSK 3419/15). Jak wskazano już poprzednio, kluczowym kryterium dla wydzielenia lokalu jest jego samodzielność, przy czym cecha ta nie została zdefiniowana w ustawie. Odpowiedzi co do podstawy i zakresu samodzielności lokalu udziela orzecznictwo i doktryna, które przyjmują, że ta cecha lokalu charakteryzuje się tym, że to właściciel i inne osoby korzystające z lokalu mają do niego swobodny dostęp, a także tym, że korzystanie z lokalu zgodnie z jego funkcją nie wymaga korzystania z innych lokali. Nie przekreśla tej samodzielności konieczność korzystania z pomieszczeń, będących elementem nieruchomości wspólnej (por. G. Bieniek, S. Rudnicki, Nieruchomości. Problematyka prawna, Warszawa 2013 r., str. 429). Tym samym dany lokal posiada cechę samodzielności, jeżeli funkcjonalnie nie stanowi części składowej innego lokalu, a korzystanie z niego nie wiąże się z koniecznością korzystania z pomieszczeń znajdujących się w innym lokalu. O tym, czy dany lokal może być uznany za samodzielny decyduje jego wydzielenie trwałymi ścianami w obrębie budynku, swobodny dostęp do niego właściciela, czy mieszkańca i możliwość korzystania z niego bez wymogu korzystania z innych samodzielnych lokali, co oznacza przeznaczenie lokalu do wyłącznego użytku jego właściciela (mieszkańca). Nie można zatem mówić o samodzielności lokalu, który pomimo wydzielenia trwałymi ścianami, do pełnienia przypisanej mu funkcji, wymaga korzystania z innych samodzielnych lokali lub też gdy właściciele lub korzystający muszą godzić się i znosić to, że poprzez ich "samodzielny" lokal realizowany jest dostęp do innych pomieszczeń np. przynależnych do innych lokali bądź też do innego lokalu samodzielnego, czy wręcz stanowiących element nieruchomości wspólnej. W niniejszej sprawie Skarżąca Spółdzielnia wskazuje we wniosku o wydanie zaświadczenia, że w garażu wielostanowiskowym znajduje się pomieszczenie wentylatorni (bez sprecyzowania czy służy wyłącznie celom danej hali garażowej co jest mało prawdopodobne). Nadto, ze wskazanej hali realizowany jest dostęp do pomieszczeń pomocniczych jakimi są piwnice. Dostęp do hali garażowej będą wiec również miały inne osoby, niebędące użytkownikami miejsc postojowych. Zgodnie ze stanowiskiem Skarżącej, dostęp do wentylatorni oraz piwnic nie opisanych na planie sytuacyjnym (rzucie) wymaga przejścia przez wielostanowiskowy garaż podziemny. Tym samym podzielić należy zastrzeżenia SKO, że w tych okolicznościach sprawy przesłanki samodzielności nie wypełnia pomieszczenie garażowe wielostanowiskowe, które z uwagi na funkcję i lokalizację w nim innych pomieszczeń nie daje gwarancji wyłącznego użytkowania przez osoby posiadające uprawnienie do stanowisk garażowych, a to właśnie wydzielenia hali garażowej jako odrębnego lokalu, nie zaś lokalu o innym, szerszym charakterze domaga się Spółdzielnia. Powyższe stanowisko wzmacnia także analiza aktualnej mapy rejonu ulicy [...]nr [...], [...], [...]i [...] (dostępna pod adresem [...]) z której wynika, że kompleks tych 4 budynków usytuowany jest na kilku działkach z obrębu [...][...], przy czym wjazd do garaży podziemnych realizowany jest 3 wjazdami usytuowanymi konkretnie na działkach nr ewid. [...], [...]i [...]. W obecnej sytuacji, wobec niewyjaśnienia dlaczego pomimo wskazanych okoliczności (pomieszczenie wentylatorni, przejścia do piwnic i innych miejsc garażowych) żądany lokal ma cechę samodzielności, organy słusznie przyjęły, że zachodzi przeszkoda do wydania zaświadczenia, co nie wyłącza takiej możliwości w przyszłości, po wyjaśnieniu i usunięciu wątpliwości rodzących się na tle przedstawionego wniosku. Chybione są zatem zarzuty procesowe wskazujące na niewyjaśnienie istoty sprawy. To strona, domagając się wydania zaświadczenia określonej treści zobowiązana jest tak działać, aby jej żądanie znajdowało uzasadnienie w prowadzonych przez organ rejestrach jak i w przedstawianych przez nią dokumentach. Błędne jest też powoływanie się na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 2004 r. sygn. akt I CK 696/03. Orzeczenie to dotyczyło statusu miejsca garażowego przynależnego do wyodrębnionego lokalu, przy czym Sąd Najwyższy orzekł w nim o niedopuszczalności uznania miejsca postojowego za pomieszczenie przynależne do odrębnego lokalu. Owo rozstrzygnięcie nie uzasadnia jednakowoż wyprowadzenia kategorycznego stwierdzenia, że każdy wielostanowiskowy garaż uzyskuje zawsze status samodzielności. W tej sytuacji Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną i ją oddalił o czym orzekł na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.).
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 11 maja 2020
- Symbol z opisem
- 645 Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Joanna Gierak-Podsiadły Jolanta Augustyniak-Pęczkowska Wojciech Sawczuk /przewodniczący sprawozdawca/
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II SA/Go 233/20 · 23 lipca 2020
Postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp. z 23 lipca 2020 r., II SA/Go 233/20
Sygnatura: III SA/Lu 99/20 · 23 lipca 2020
Wyrok WSA w Lublinie z 23 lipca 2020 r., III SA/Lu 99/20
Sygnatura: II SA/Go 813/19 · 23 lipca 2020
Postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp. z 23 lipca 2020 r., II SA/Go 813/19
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny