VII SA/Wa 81/18

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów powstałych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu postanawia: odmówić przyznania J. C. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

J. C. po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi zwróciła się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Pismem z dnia 16 lutego 2018 r. zobowiązano skarżącą do uzupełnienia, w terminie 7 dni, danych zawartych w złożonym wniosku. Pismo z dnia 16 lutego 2018 r. zostało doręczone skarżącej w dniu 7 marca 2018 r. Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że prawo pomocy, jako instytucja stanowiąca odstępstwo od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia - na co wskazuje użyty w art. 246 ustawy zwrot: "wykaże" - że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Należy też zwrócić uwagę na treść art. 255 ustawy, który stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż brak jest podstaw do przyznania skarżącej prawa pomocy, bowiem w oparciu o udzielone przez J. C. informacje nie jest możliwe ustalenie jej rzeczywistej sytuacji finansowej i możliwości płatniczych. W treści wniosku złożonego na urzędowym formularzu J. C. wskazała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z matką, nie posiada żadnych nieruchomości. Skarżąca oświadczyła, że pozostaje obecnie na czasowym utrzymaniu matki (która jest na emeryturze), bowiem dysponuje bardzo skromnymi dochodami. Wskazała, że jest zatrudniona na 1/8 etatu, podejmuje też prace dorywcze, z których dochód przeznacza na własne utrzymanie oraz na opłaty za telewizję i internet (ok. 120 zł) i opłaty za telefon (ok. 160 zł). J. C. oświadczyła, że dochody z tytułu zatrudnienia wynoszą 200 zł miesięcznie, wskazała, że nie zna wysokości emerytury matki. Pismem z dnia 16 lutego 2018 r. – na podstawie art. 255 ustawy - zobowiązano skarżącą do uzupełnienia, w terminie 7 dni, danych zawartych w złożonym wniosku, poprzez: - wskazanie wysokości dochodów uzyskiwanych przez skarżącą z prac dorywczych, - udokumentowanie wysokości emerytury matki skarżącej (np. nadesłanie kserokopii decyzji o waloryzacji emerytury, ostatniego odcinka emerytury), - udokumentowanie wysokości dochodów uzyskiwanych przez skarżącą, - nadesłanie wyciągów z rachunków bankowych skarżącej oraz matki skarżącej z okresu ostatnich sześciu miesięcy, - wskazanie i udokumentowanie wysokości miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem mieszkania. J. C. nie udzieliła żadnej odpowiedzi na pismo z 16 lutego 2018 r., doręczone skarżącej w dniu 7 marca 2018 r. Wobec braku odpowiedzi stwierdzić należy, iż skarżąca nie wykazała, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych. Oświadczenie J. C. zawarte w złożonym wniosku jest niewystarczające do oceny jej możliwości płatniczych, brak jest więc podstaw do przyznania skarżącej prawa pomocy. Podkreślenia wymaga, że strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy powinna poprzez rzetelne i dokładne przedstawienie w złożonym wniosku wszelkich informacji niezbędnych do oceny jej sytuacji majątkowej, a także poprzez złożenie stosownych dokumentów wykazać, że jej sytuacja materialna uniemożliwia lub utrudnia w istotny sposób dostęp do sądu. Sąd/ referendarz sądowy w celu uzyskania pełniejszego obrazu sytuacji rodzinnej i finansowej strony ma możliwość wezwania wnioskodawcy, na podstawie art. 255 ustawy, do złożenia dodatkowych oświadczeń czy dokumentów źródłowych, a podmiot wnioskujący o przyznanie prawa pomocy ma obowiązek współdziałania z sądem (referendarzem) w zakresie wyjaśnienia wszystkich okoliczności dotyczących jego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Brak tej współpracy przez niedostarczenie dokumentów bądź nieskładanie wyczerpujących oświadczeń uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 31 stycznia 2013 r. I OZ 51/13 LEX nr 1273885, z 19 grudnia 2012 r. II FZ 1036/12 LEX nr 1240482, z 14 marca 2013 r. II FZ 92/13 LEX nr 1302897, z 4 lipca 2013 r. I OZ 546/13 LEX nr 1345177). W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.