VII SA/Wa 725/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska (spr.), Sędziowie: sędzia WSA Małgorzata Jarecka, asesor WSA Michał Podsiadło, Protokolant: specjalista Monika Gąsińska - Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2023 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz M. B. kwotę 980 zł (dziewięćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. (SKO) decyzją z [...] lutego 2023r. [...], na mocy art. 17 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych i art. 138 § 1 k.p.a. - po rozpatrzeniu odwołania M. B. - uchyliło decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] (Burmistrz) z [...] grudnia 2022 r. nr [...] ustalającą – we wznowionym postępowaniu - warunki zabudowy dla budynku handlowo-usługowego z infrastrukturą na dz. nr [...], [...], [...] w [...] i umorzyło postępowanie organu I instancji. SKO wskazało, że Burmistrz, po ponownym rozpatrzeniu wniosku [...] z 14 listopada 2019 r., wobec uprzedniego uchylenia decyzją SKO z [...] października 2021 r. decyzji Burmistrza z [...] sierpnia 2021 r. w sprawie warunków zabudowy wydał powyższą decyzję z [...] grudnia 2022r. Dalej podniosło, że 12 sierpnia 2020 r. skarżąca wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z [...] kwietnia 2020r., na mocy art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Wskazała, że jest właścicielką dz. nr [...], graniczącej z inwestycją oraz na możliwość immisji, w tym przekroczenia norm hałasu. Przedstawiła kopię postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z 7 czerwca 1985 r., [...], którym działkę nr [...] przyznano na własność skarżącej. Postanowieniem z [...] października 2020 r. organ wznowił postępowanie. Decyzją z [...] stycznia 2021 r. odmówił jej uchylenia, którą SKO decyzją z [...] marca 2021 r. uchyliło i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Następnie Burmistrz wydał ww. decyzję z [...] grudnia 2022 r. SKO stwierdziło, że w obrocie prawnym pozostają dwie ostateczne decyzje ustalające warunki zabudowy dla tej inwestycji: z [...] kwietnia 2020 r. i z [...] grudnia 2022r. Uprzednio M. B. złożyła już bowiem wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z [...] kwietnia 2020 r., a więc Burmistrz zobowiązany był wydać decyzję z tego wniosku. Skargę na to rozstrzygnięcie złożyła M. B. wnosząc o jego uchylenie. Po przedstawieniu przebiegu postępowania wskazała, że Burmistrz zobowiązany był wykonać decyzję SKO z [...] października 2021r., nakazującą ponowne rozpatrzenie sprawy. Zaznaczyła, że w decyzji z [...] grudnia 2022 r. organ ponownie ustalił warunki zabudowy, nie rozstrzygając jednak kwestii wznowieniowej. Stwierdziła, że postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe, tylko wadliwe, co skutkowało wydaniem rozstrzygnięcia obarczonego wadą. Zdaniem strony, nie rozstrzygnięto przedmiotu sprawy. SKO powinno na mocy art. 138 § 2 k.p.a. uchylić wadliwą decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, a organ je umorzył. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023r. poz. 259, dalej - p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Na mocy art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, podczas gdy przepis art. 145 p.p.s.a. ogranicza tą kontrolę do oceny zgodności zaskarżonych orzeczeń administracji publicznej pod kątem legalności z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami proceduralnymi o ile naruszenie tych ostatnich mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem kontroli Sądu w tej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z [...] lutego 2023r. uchylająca decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] z [...] grudnia 2022 r. ustalającą warunki zabudowy dla budynku handlowo-usługowego z infrastrukturą na działkach nr [...] i umarzająca postępowanie. W świetle wskazanych na wstępie kryteriów, skarga zasługiwała na uwzględnienie, bowiem zarówno zaskarżona, jak i decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem prawa procesowego. Odnosząc się w pierwszej kolejności do wadliwości decyzji organu I instancji Sąd wskazuje, że art. 151 § 1 k.p.a. przewiduje tylko dwa sposoby zakończenia wznowionego postępowania. W razie braku podstaw z art. 145 § 1 k.p.a. organ odmawia uchylenia decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym, a gdy podstawy te zachodzą – uchyla decyzję dotychczasową i wydaje nową, rozstrzygającą o istocie sprawy (zob. wyrok NSA z 9.03.1987 r., II SA 1389/86, OSPiKA 1989/5, poz. 109, z glosą W. Chróścielewskiego). W konsekwencji decyzja kończąca wznowione postępowanie - wydana na mocy art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. - powinna zawierać dwa elementy: pierwszy, który usuwa z obrotu prawnego dotychczasową decyzję (uchyla), drugi – który ponownie rozstrzyga sprawę co do istoty. W rozstrzygnięciu z [...] grudnia 2022 r. Burmistrz miał zatem obwiązek orzec w pierwszej kolejności o uchyleniu decyzji z [...] kwietnia 2020r., skoro dopiero uchylenie tej decyzji pozwalało na wydanie nowego rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Tymczasem Burmistrz – pomimo, że orzekał we wznowionym postępowaniu co do istoty sprawy (zaszła przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.) w ogóle nie wskazał ww. przepisu, powołując się wyłącznie na art. 1 ust. 2, art. 4 ust. 2 pkt 2, art. 53 ust. 4 pkt 5, 8, 9, art. 59 ust. 1, art. 60 ust. 1, 4, art. 61 ust. 1, art. 64 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 104 k.p.a., tak jak ma to miejsce w postępowaniu zwykłym. Przyjmując nawet, że brak wskazania w podstawie prawnej decyzji art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. wynikał z oczywistej omyłki pisarskiej, to wydanie decyzji, w której organ nie uchylił dotychczasowej decyzji i orzekł o istocie sprawy stanowi rażące naruszenie tej regulacji (zob. wyrok NSA z 6 grudnia 2018 r. sygn. I GSK 3357/18). Nie usuwa bowiem z obrotu prawnego decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Słusznie zatem wskazało SKO, że w obrocie prawnym pozostają dwie decyzje o warunkach zabudowy dla opisanej inwestycji - decyzja z [...] kwietnia 2020 r. (wydana w postępowaniu zwykłym) i decyzja z [...] grudnia 2022 r. (wydana we wznowionym postępowaniu). Niemniej, o ile zasadnie SKO uchyliło decyzję z [...] grudnia 2022 r., to błędnie umorzyło postępowanie organu I instancji w całości, co w istocie oznacza, że umorzyło całe postępowanie wznowione postanowieniem z [...] października 2020 r., na wniosek skarżącej z 12 sierpnia 2020 r., zamiast umorzyć postępowanie wznowieniowe jedynie w części obejmującej decyzję z [...] grudnia 2022 r. Tylko w tej ostatniej sytuacji organ I instancji miałby obowiązek ponownego rozpatrzenia sprawy w wyniku decyzji z [...] października 2021 r. uchylającej w całości decyzję Burmistrza z [...] sierpnia 2021 r. (uchylającej decyzję z [...] kwietnia 2020 r. i ustalającej warunki zabudowy). Rozstrzygnięcie o uchyleniu zaskarżonej decyzji i umorzeniu postępowania organu I instancji może sugerować, że wniosek skarżącej o wznowienie postępowania został rozpatrzony. Z podanych przyczyn, rzeczą organów przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie przeprowadzenie postępowania z uwzględnieniem ww. oceny Sądu. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił decyzje organów obu instancji, a o kosztach orzekł, na mocy art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a.