VII SA/Wa 711/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), , Asesor WSA Elżbieta Granatowska, Sędzia WSA Wojciech Sawczuk, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia grzywny w celu przymuszenia oddala skargę

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...], na podstawie art. 125 § 2 w związku z art. 20 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2020r., poz. 1427 ze zm. w skrócie u.p.e.a.), po rozpatrzeniu wniosku [...] Sp. z o.o. o umorzenie grzywny w celu przymuszenia nałożonej postanowieniem Nr [...] z dnia [...] grudnia 2020r.- odmówił umorzenia grzywny w celu przymuszenia W uzasadnieniu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wskazał, że decyzją Nr [...] z dnia 3 marca 2020r. nakazał skarżącej demontaż nośnika reklamowego, w postaci wielkoformatowej siatki z nadrukiem reklamowym wraz z konstrukcją służącą montażowi siatki i oświetleniem lampami halogenowymi (zlokalizowanymi pod i nad nośnikiem), zamontowanych na elewacji frontowej (wschodniej od strony ul. [...]) budynku usytuowanego przy ul. [...] w [...]. W toku postępowania egzekucyjnego postanowieniem Nr [...] z dnia [...] grudnia 2020r. zastosowano środek egzekucyjny w postaci grzywny w celu przymuszenia. W dniu 4 marca 2021r. wpłynęło do organu pismo zobowiązanej, informujące o wykonaniu obowiązku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził jednak, że obowiązek podlegający egzekucji nie został wykonany, co potwierdzał protokół oględzin Nr [...] z dnia 10 maja 2021 r. Zgodnie z art. 125 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu w razie wykonania w całości obowiązku określonego w tytule wykonawczym. W tym stanie faktycznym, w ocenie organu brak było możliwości umorzenia grzywny w celu przymuszenia nałożonej postanowieniem Nr [...] z dnia [...] grudnia 2020r. na podstawie art. 125 § 1 ww. ustawy. Dalej organ podał, że postępowanie egzekucyjne będzie kontynuowane, aż do pełnego wykonania obowiązku nałożonego decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 2016r. O dobrowolnym wykonaniu obowiązku należy powiadomić organ w celu zapobieżenia stosowania kolejnych czynności egzekucyjnych. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem Nr [...] z dnia [...] stycznia 2022 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735), po rozpatrzeniu zażalenia [...] sp. z o.o. na postanowienie PINB [...] Nr [...] z dnia [...].05.2021 r. w przedmiocie odmowy umorzenia grzywny w wysokości 50.000 zł. nałożonej postanowieniem Nr [...] z dnia [...].12.2020 r., w celu przymuszenia do wykonania obowiązku nałożonego decyzją organu powiatowego Nr [...] z dnia [...].03.2020 r. - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że w związku z niewykonaniem przez [...] sp. z o.o. obowiązku wskazanego w decyzji Nr [...] - organ powiatowy przeprowadził postępowanie mające na celu wyegzekwowanie obowiązku z niej wynikającego. W dniu 31.07.2020r. podmiotowi zobowiązanemu zostało doręczone upomnienie Nr [...] z dnia [...].07.2020 r. wzywające do wykonania obowiązku. W dniu 18.09.2020 r. przedstawiciel organu powiatowego przeprowadził czynności kontrolne, podczas których stwierdzono, że obowiązek nie został wykonany. W dniu [...].09.2020 r. PINB [...] wystawił tytuł wykonawczy Nr [...], którego doręczenie [...] sp. z o.o. nastąpiło w dniu 24.09.2020 r. Powyższe skutkowało wszczęciem przedmiotowego postępowania egzekucyjnego. [...] sp. z o.o. wniosła zarzuty w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej powołując się na przesłankę z art. 33 § 2 pkt 4 ww. ustawy. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...].10.2020 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] uznał zarzut za bezzasadny. [...]WINB postanowieniem z dnia [...].12.2020 r., utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...].10.2020 r., PINB [...] odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w stosunku do [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na podstawie tytułu wykonawczego Nr [...] z dnia [...].09.2020 r. [...]WINB postanowieniem z dnia [...].12 2020 r., utrzymał w mocy postanowienie organu powiatowego. W dniu 15.12.2020 r. przedstawiciel organu powiatowego dokonał czynności kontrolnych nieruchomości przy ul. [...] w [...], które wykazały, że egzekwowany obowiązek nie został wykonany. W związku z uchylaniem się od wykonania obowiązku, PINB [...] postanowieniem Nr [...] z dnia [...].12.2020 r., nałożył na [...] sp. z o.o. jednorazową grzywnę w wysokości 50.000 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku demontażu nośnika reklamowego w postaci wielkoformatowej siatki z nadrukiem reklamowym wraz z konstrukcją służącą montażowi siatki i oświetleniem lampami halogenowymi (zlokalizowanymi nad i pod nośnikiem), zamontowanymi na elewacji frontowej (wschodniej, od strony ul. [...]) budynku, usytuowanego przy ul. [...] w [...]. [...]WINB postanowieniem z dnia [...].02.2021 r., utrzymał w mocy ww. rozstrzygnięcie organu powiatowego. W dniu 10.05.2021 r. przedstawiciel organu powiatowego dokonał kolejnych czynności kontrolnych na nieruchomości przy ul. [...] w [...], podczas których nie stwierdzono wykonania egzekwowanego obowiązku. Wobec powyższego PINB [...] postanowieniem Nr [...] z dnia [...].05.2021r., skierował do wykonania zastępczego na koszt i niebezpieczeństwo zobowiązanego obowiązek doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez dokonanie demontażu przedmiotowego nośnika reklamowego. PINB [...] postanowieniem Nr [...] z dnia [...].06.2021 r., oddalił zarzuty zobowiązanej spółki wniesione w piśmie z dnia 2.06.2021 r. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...].05.2021 r., organ powiatowy odmówił umorzenia grzywny w celu przymuszenia nałożonej postanowieniem Nr [...] z dnia [...].12.2020 r. [...] sp. z o.o. wniosła zażalenie na powyższe postanowienie. W dniu 26.10.2021 r. przedstawiciel PINB [...] przeprowadził kolejną kontrolę na nieruchomości przy ul. [...] w [...], która nie potwierdziła wykonania egzekwowanego obowiązku. Zgodnie z art. 125 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu. Umorzenie grzywny w celu przymuszenia może mieć miejsce jedynie w sytuacji całkowitego wykonania obowiązku przez podmiot zobowiązany. Pomimo, że zobowiązana Spółka twierdziła, że wykonała egzekwowany obowiązek to jednak czynności kontrolne przeprowadzone w dniach 10.05.2021 r. i 26.10.2021 r. na nieruchomości przy ul. [...] w [...], nie wykazały całkowitego wykonania decyzji PINB [...] Nr [...]. Chwilowe zdemontowanie i ponowne założenie sitaki reklamowej nie może zostać uznane za wykonanie decyzji Nr [...]. W aktach brak jest urzędowego poświadczenia wykonania egzekwowanego obowiązku w całości, tj. demontażu nie tylko siatki reklamowej, ale również oświetlenia, wszystkich elementów konstrukcji wsporczej oraz doprowadzenia do stanu poprzedniego elewacji budynku usytuowanego przy ul. [...] w [...]. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] wniosła skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie: 1. art. 76 § 1 k.p.a. w związku z art. art. 3 ust 4 pkt 2 ustawy o komornikach sądowych i w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez przyjęcie, że obowiązek nie był wykonany pomimo, że protokół z dnia 31 marca 2021r., sporządzony przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] w sprawie KMn [...] stwierdzał, że w tym dniu na ścianie wschodniej budynku Hotelu [...] (od strony ul. [...]) nie było jakichkolwiek nośników reklamowych w postaci wielkoformatowej siatki z nadrukiem reklamowym, ani konstrukcji służącej montażowi siatki wraz z oświetleniem. 2. art. 80 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego, polegającą na przyjęciu, że istnienie w dniu 10 maja 2021 r. na elewacji hotelu [...] w [...] reklamy, świadczyło o niewykonaniu przez [...] Sp. z o.o. obowiązku nałożonego decyzją [...]. 3. art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez zaniechanie wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zebrania i rozważenia materiału dowodowego, niewyjaśnienie jaki podmiot i kiedy dokonał montażu na elewacji Hotelu "[...]" siatki reklamowej wraz z konstrukcją i oświetleniem, której istnienie organ stwierdził w dniu 10 maja 2021 r., gdy [...] Sp. z o.o. utraciła tytuł prawny do korzystania z przedmiotowej elewacji 10 lutego 2021r.. 4. art. 107 § 3 k. p. a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 144 kpa i w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez zaniechanie wyjaśnienia stanu faktycznego, rozpatrzenia dowodów, nie odniesienie się przez organ II instancji do zarzutu wykonania obowiązku i dowodów przedstawionych na tę okoliczność. Skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]. W uzasadnieniu skargi [...] Sp. z o.o. wskazała, że organ odmówił umorzenia grzywny nałożonej postanowieniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2020 roku w celu przymuszenia wykonania obowiązku wynikającego z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] marca 2020 r. [...]. Organy nadzoru budowlanego błędnie przyjęły, że obowiązek nie został wykonany, co miało wynikać z kontroli przeprowadzonych 10 maja 2021 roku oraz 26 października 2021 roku. Skarżąca wnosząc o umorzenie grzywny przedstawiła szereg dowodów potwierdzających wykonanie obowiązku. Podkreśliła, że [...] Sp. z o.o. i Hotele [...] Sp. z o.o. w dniu [...] lutego 2021 r. rozwiązały umowę najmu powierzchni reklamowej (elewacji Hotelu [...] od strony ul. [...]). Konsekwencją tego była utrata przez [...] Sp. z o.o., od dnia 10 lutego 2021 roku tytułu do korzystania z tej elewacji. [...] Sp. z o.o. dokonała demontażu nośnika reklamowego w postaci wielkoformatowej siatki winylowej z nadrukiem reklamowym wraz z konstrukcją służącą montażowi siatki i oświetleniem i w dniu 26 lutego 2021 roku zwróciła spółce Hotele [...] powierzchnię elewacji budynku. Pismem z dnia 2 marca 2020 roku [...] Sp. z o.o. zawiadomiła Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] o wykonaniu obowiązku i wniosła o sprawdzenie wykonania tego obowiązku. Pomimo upływu prawie miesiąca, organ nie sprawdził czy obowiązek został wykonany. [...] Sp. z o.o. wystąpiła do komornika o sporządzenie protokołu stanu faktycznego w trybie art. 3 ust 4 pkt 2 ustawy o komornikach sądowych. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym [...] stwierdził, w dniu 31 marca 2021 r., że na ścianie wschodniej budynku Hotelu [...] (od strony ul. [...]) nie ma jakichkolwiek nośników reklamowych w postaci wielkoformatowej siatki z nadrukiem reklamowym ani konstrukcji służącej montażowi siatki wraz z oświetleniem, co potwierdza sporządzony przez komornika w tym dniu protokół stanu faktycznego. Organy obu instancji nie odniosły się do przedstawionych dowodów. Istnienie reklamy, konstrukcji i oświetlenia w maju czy październiku 2021 roku nie może przesądzać o niewykonaniu obowiązku przez [...] Sp. z o.o. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Skarga była bezzasadna. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego kwestionowanym postanowieniem Nr [...] z dnia [...] stycznia 2022 r., utrzymał w mocy postanowienie PINB [...] w przedmiocie odmowy umorzenia grzywny w wysokości 50.000 zł. nałożonej postanowieniem Nr [...] z [...].12.2020 r., w celu przymuszenia do wykonania obowiązku nałożonego decyzją Nr [...] z dnia [...].03.2020 r., nakazującą [...] sp. z o.o. doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez demontaż nośnika reklamowego w postaci wielkoformatowej siatki z nadrukiem reklamowym wraz z konstrukcją i oświetleniem lampami halogenowymi (zlokalizowanymi nad i pod nośnikiem), na elewacji frontowej (wschodniej, od strony ul. [...]) budynku, usytuowanego przy ul. [...] w [...]. PINB [...] postanowieniem Nr [...] z dnia [...].12.2020 r., nałożył na [...] sp. z o.o. jednorazową grzywnę w wysokości 50.000 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku demontażu nośnika reklamowego w postaci wielkoformatowej siatki z nadrukiem reklamowym wraz z konstrukcją służącą montażowi siatki i oświetleniem lampami halogenowymi (zlokalizowanymi nad i pod nośnikiem), zamontowanymi na elewacji frontowej (wschodniej, od strony ul. [...]) budynku, usytuowanego przy ul. [...] w [...]. [...]WINB postanowieniem Nr [...] z dnia [...].02.2021 r., utrzymał w mocy ww. rozstrzygnięcie organu powiatowego. W dniu 10.05.2021 r. przedstawiciel organu powiatowego dokonał kolejnych czynności kontrolnych na nieruchomości przy ul. [...] w [...], podczas których nie stwierdzono wykonania egzekwowanego obowiązku. Wobec powyższego PINB [...] postanowieniem Nr [...] z dnia [...].05.2021r., skierował do wykonania zastępczego na koszt i niebezpieczeństwo zobowiązanego obowiązek doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez dokonanie demontażu przedmiotowego nośnika reklamowego. Zgodnie z art. 125 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu w razie wykonania w całości obowiązku określonego w tytule wykonawczym. Skoro obowiązek podlegający egzekucji nie został wykonany, co potwierdzał protokół oględzin Nr [...] z dnia [...] maja 2021 r., to brak było możliwości umorzenia grzywny w celu przymuszenia nałożonej postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020r. na podstawie art. 125 § 1 ww. ustawy. Nie można było uznać za dowód wygaśnięcia obowiązku, protokołu stanu faktycznego z [...] marca 2021 r. sporządzonego przez komornika Sądowego przy Sadzie Rejonowym [...] w sprawie KMn [...], ani porozumienia z dnia [...] lutego 2021 r., protokołu z 26 lutego 2021 r., zawiadomienia o wykonaniu obowiązku z dnia [...]marca 2021 r., gdyż nie były to dokumenty adekwatne dla ustalenia stanu faktycznego w zakresie wykonania obowiązku. Adekwatne natomiast były czynności kontrolne pracownika Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] maja 2021 r. upoważnionego do stwierdzenia doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego - protokół nr [...]. Zgodnie z art. 20 § 1 pkt 4 u.p.e.a., organem egzekucyjnym w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym jest kierownik powiatowej inspekcji w odniesieniu do obowiązków wynikających z wydawanych w zakresie swojej właściwości decyzji, a nie komornik który zajmuje się wykonywaniem rozstrzygnięć w sprawach cywilnych w drodze przymusu egzekucyjnego. Sporządzenie protokołu stanu faktycznego z [...] marca 2021 r. przez komornika nie mogło być przeciwdowodem dla późniejszych ustaleń uprawnionego organu. Zobowiązana spółka nie wykonała ciążącego na niej obowiązku. Chwilowy brak ekspozycji w postaci siatki reklamowej, nie mógł być uznany za wykonanie obowiązku doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Brak jest urzędowego dowodu potwierdzającego wykonanie obowiązku w całości, obejmującego nie demontaż siatki reklamowej, oświetlenia, oraz wszystkich elementów konstrukcji wsporczej. W art. 4 ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (w skrócie u.k.s.) ustawodawca zdefiniował protokół stanu faktycznego jako "zapis naocznych spostrzeżeń komornika poczynionych w toku osobistych oględzin". Protokół stanu faktycznego komornik sporządza w sposób określony w art. 809 k.p.c. Choć wniosek o sporządzenie protokołu stanu faktycznego może złożyć każdy zainteresowany (nie tylko sąd i prokurator), to funkcjonalnie związany jest on z postępowaniem o charakterze cywilnym, komornik występuje wówczas jako pomocniczy organ ochrony prawnej. Sporządzenie protokołu stanu faktycznego może także nastąpić w drodze zabezpieczenia dowodu (art. 310 k.p.c.). Protokół stanu faktycznego ma moc dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 244 § 1 k.p.c., ale nie ma już mocy dokumentu urzędowego w postępowaniu karnym. Na podstawie art. 3 ust. 5 u.k.s. na sporządzenie protokołu stanu faktycznego przysługuje skarga do sądu rejonowego. Przepisy Kodeksu postępowania cywilnego, w szczególności art. 759 § 2 i art. 767–7674 k.p.c., stosuje się odpowiednio. Wszystko to, wskazuje na cywilnoprawny charakter tego dokumentu. Podkreślenia wymaga również, że kolejna kontrola przedstawiciela PINB [...] przeprowadzona 26.10.2021 r. na nieruchomości przy ul. [...] w [...], także nie wykazała wykonania egzekwowanego obowiązku. Mając powyższe na uwadze, zarzuty skargi okazały się nieskuteczne, dlatego Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.