VII SA/Wa 689/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi M L i J O na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę

Uzasadnienie. Decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] Prezydent m[...] orzekł w stosunku do [...] i [...] o ustaleniu wysokości solidarnych kosztów powstałych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] na kwotę 478 zł. Jako podstawę orzeczenia organ wskazał art. 130a ust 2a, ust. 10h, ust. 10j oraz ust 6 i 6a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 - j.t. z późn. zm., dalej: "ustawa"), załącznik nr 2 do uchwały nr [...] Rady m. [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. w sprawie ustalenia wysokości opłat za usunięcie i przechowywanie pojazdu oraz wysokości kosztów powstałych w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu na rok 2014 (Dz. Urzędowy Woj. [...] z 2013 r. poz. [...]), art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz.U. z 2015 r. poz. 1438 - j.t.) w zw. z art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a."). Termin płatności należności ustalonych decyzją wynosił 30 dni od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna. Od dnia następującego po upływie terminu płatności naliczana się odsetki ustawowe. W uzasadnieniu decyzji Prezydent m. [...] wskazał, że strażnik miejski w dniu 4 czerwca 2014 r. na podstawie art. 130a ust. 1 Prawo o ruchu drogowym, wydał dyspozycję usunięcia pojazdu marki [...] nr rej. [...] z ulicy [...] w [...] z powodu niezastosowania się do znaku B-36 z tabliczką T-24, to jest pozostawienia pojazdu w miejscu obowiązywania znaku wskazującego, że zaparkowany pojazd zostanie usunięty na koszt właściciela. Jednocześnie, tym samym, kierująca wyczerpała znamiona wykroczenia z art. 92 § 1 ustawy z 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń. W trakcie czynności usuwania pojazdu do strażnika zgłosił się współwłaścicielka przedmiotowego pojazdu [...] , w związku z tym, na podstawie art. 130a ust. 2a ww. ustawy odstąpiono od usunięcia pojazdu. Powyższy stan faktyczny organ ustalił na podstawie dyspozycji usunięcia pojazdu nr [...] wystawionej przez strażnika miejskiego, notatki urzędowej strażnika miejskiego oraz danych pozyskanych z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców. Wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu spowodowało jednak powstanie kosztów, na co dowodem jest załącznik do faktury wystawionej przez firmę holującą [...] Sp. z o. o. i zapłaconej przez m. [...] , zapisy w systemie GPS, raport drogowy. Do pokrycia wspomnianych kosztów zgodnie z art. 130a ust. 2a ww. ustawy w związku z art. 130a ust. 101 ustawy zobowiązany jest właściciel oraz, jeżeli pojazd w chwili usunięcia znajdował się we władaniu osoby dysponującej nim na podstawie innego niż własność tytułu prawnego, solidarnie ta osoba, zatem do poniesienia kosztów zobowiązane są współwłaścicielki pojazdu wskazane w punkcie 2 sentencji decyzji, a więc [...] i [...] . Mając na uwadze powyższy stan faktyczny, oczywistym w ocenie organu było, iż prowadzenie postępowania było w pełni zasadne, a co za tym idzie nie zachodziły przesłanki jego umorzenia wskazane w art. 105 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (umorzenie postępowania w myśl powyższego przepisu jest możliwe jedynie, kiedy jest ono bezprzedmiotowe w całości albo w części). W związku z faktem, iż przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte z urzędu, a nie na wniosek strony nie miał zastosowania także art. 105 § 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Dyspozycja o usunięciu pojazdu z drogi publicznej i umieszczeniu go na parkingu strzeżonym jest podejmowana w przypadku stwierdzenia przez podmiot wskazany w art. 130a ust. 4 ww. ustawy, że wystąpił jeden ze stanów faktycznych wymienionych w art. 130a ust. 1 ustawy. Przedmiotem wszczętego postępowania administracyjnego jest ustalenie, czy została wydana dyspozycja usunięcia pojazdu, oraz czy powstały z tego tytułu koszty. Jak wskazują zgromadzone w niniejszym postępowaniu dowody (m.in. dyspozycja usunięcia pojazdu, załącznik do faktury VAT) obydwie okoliczności miały w przedmiotowym przypadku miejsce. Zgodnie z art. 130a ust 6 ustawy "Rada powiatu (...), ustala corocznie, w drodze uchwały, (...) wysokość kosztów, o których mowa w ust. 2a, Wysokość kosztów, o których mowa w ust. 2a, nie może być wyższa niż maksymalna kwota opłat za usunięcie pojazdu, o których mowa w ust. 6a.". Art. 130a ust. 6a ustawy ustalił maksymalną wysokość stawki za usunięcie pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t na 440 złotych (słownie: czterysta czterdzieści złotych), która to stawka podlega corocznej waloryzacji o właściwy wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS (art. 130a ust. 6b oraz ust. 6c ustawy). Obowiązujące w danym roku wysokości zwaloryzowanych stawek są corocznie ogłaszane Obwieszeniem Ministra Finansów. Maksymalna wysokość stawki za usunięcie pojazdu w roku 2014, zgodnie z postanowieniami obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 1 sierpnia 2013 r. w sprawie ogłoszenia obowiązujących w 2014 r. maksymalnych stawek opłat za usunięcie pojazdu z drogi i jego przechowywanie na parkingu strzeżonym (M.P. z 2013 r. poz. 704) wynosi 483 złotych (słownie: czterysta osiemdziesiąt trzy złote). Mając na uwadze powyższe wysokość kosztów ustalono zgodnie z dyspozycją art. 130a ust 6 oraz 6a ustawy i na podstawie załącznika nr 2 do uchwały nr [...] Rady m. [...] z dnia 5 grudnia 2013 r. w sprawie ustalenia wysokości opłat za usunięcie i przechowywanie pojazdu oraz wysokości kosztów powstałych w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu na rok 2014 (Dz. Urzędowy Wojewody [...] z 2013 r. poz. [...]), który określił wysokość kosztów odstąpienia od usunięcia pojazdu, którego dopuszczalna masa całkowita nie przekracza 3,5 t na 478 złotych (słownie: czterysta siedemdziesiąt osiem złotych). W przypadku niezapłacenia należności ustalonej decyzją, kwota podlega egzekucji w trybie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r. poz. 1619 - j.t. z późn. zm.). [...] i [...] , pismem z 21 stycznia 2016 r. zwróciły się do Zarządu Dróg Miejskich podnosząc, że usunięcie pojazdu odbywa się na koszt właściciela, ale usunięcia nie było. Dlatego za holowanie i przetrzymywanie pojazdu, którego również nie było, nikomu nie należą się żadne pieniądze. [...] i [...] wskazały, że właściciel holownika musiał przyjechać w ciągu 5-10 minut od wezwania, gdyż samochód stał tam około 15 minut, a firma holująca obciążyła m. s[...] kosztami usługi, której nie było, czyli była to ewidentna próba wyłudzenia. Podniosły też, ze art. 130 a ust. 2a ww. ustawy stanowi: "Jeżeli wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu w przypadkach, o których mowa w ust. 1-2, spowodowało powstanie kosztów, do ich usunięcia jest obowiązany właściciel pojazdu". [...] i [...] wyjaśniły, że są skłonne ponieść powstały rzeczywisty koszt, czyli koszt paliwa zużytego przez holownik, który w tak krótkim czasie mógł przejechać jedynie kilka kilometrów. Ponadto, współwłaścicielka samochodu poniosła karę za zaparkowanie w tym miejscu, zapłaciła mandat. Powyższe pismo potraktowane zostało, jako odwołanie od decyzji Prezydenta m. [...] i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: "SKO") postanowieniem [...] z [...]lutego 2016 r. działając w oparciu o art. 127 § 2 w związku z art. 17 pkt 1 k.p.a. oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity: Dz. U. z 2015 r., poz. 1659), po przeprowadzeniu wstępnego badania odwołania wniesionego przez [...][...] od decyzji Prezydenta m. [...] z dnia [...].II.2015 r. nr [...] w sprawie ustalenia wysokości kosztów powstałych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu, na zasadzie art. 134 k.p.a., stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Uzasadniając postanowienie, SKO podniosło, że decyzja z dnia [...].11.2015 r. nr [...] Prezydenta m. [...] została doręczona stronom w dniu 23 grudnia 2015 r. W decyzji tej strony zostały pouczone o możliwości wniesienia odwołania od decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] za pośrednictwem organu pierwszej instancji w terminie 14 dni od daty jej doręczenia. W dniu 23 stycznia 2016 r. (data stempla pocztowego) [...] i [...] wniosły od opisanej wyżej decyzji Prezydenta m. [...] - co Kolegium ustaliło w postępowaniu wyjaśniającym - odwołanie. Organ odwoławczy obowiązany jest w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie. Warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania (14 dni od dnia doręczenia decyzji). Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność zaskarżonej decyzji. Z akt sprawy wynika, że decyzja organu pierwszej instancji została doręczona stronom w dniu 23 grudnia 2015 r., co jednoznacznie wynika z załączonych do akt sprawy zwrotnych potwierdzeń odbioru przesyłki listowej zawierającej przedmiotową decyzję. Z akt również wynika, że odwołanie od decyzji zostało złożone dopiero w dniu 23 stycznia 2016 r. (data stempla pocztowego), a więc z przekroczeniem 14 - dniowego terminu na skuteczne dokonanie tej czynności procesowej. Ponieważ w niniejszej sprawie przekroczony został ustawowy termin na wniesienie środka zaskarżenia od decyzji (termin ten upłynął o północy w dniu 7 stycznia 2016 r.), a strony nie złożyły wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej, zasadne było stwierdzenie uchybienia terminu na wniesienie odwołania. Zgodnie z art. 134 zdanie pierwsze Kodeksu postępowania administracyjnego organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W wyroku z dnia 07.08.2012 r. (IV SA/Wr 369/12, Lex nr 1225802) Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wskazał, że: "Uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a., co wynika wprost z treści tego przepisu. W związku z tym, stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Organ odwoławczy, w razie stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia odwołania, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 k.p.a.". [...] i [...] wniosły od ww. postanowienia SKO skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w dniu 3 marca 2016 r. Skarżące podniosły tym piśmie, ze Zarząd Dróg Miejskich, ani SKO nie bierze pod uwagę faktu, że "holowania pojazdu nie było, tylko występuje w interesie firmy holowniczej, która domaga się pieniędzy za holowanie i jeszcze za dobę parkowania samochodu. Firma holownicza wyraźnie usiłuje wyłudzić nienależne pieniądze.". Wniosły "o przeanalizowanie faktów: 1. holownik został odwołany zanim przyjechał, 2. usługi nie było, 3. dopiero po upływie prawie półtora roku (mimo przedawnienia) firma zaczęła domagać się pieniędzy i to nienależnych, 4. kara została poniesiona - mandat przyjęty i zapłacony". Z uwagi na powyższe [...] i [...] wnosiły o "odrzucenie roszczeń" wobec nich. W odpowiedzi na skargę, SKO pismem z 16 marca 2016 r. wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało swoją dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym, z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną. Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja SKO odpowiada prawu. Wobec wniesienia przez skarżące odwołania od decyzji Prezydenta m. [...] Decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w której organ ten orzekł w stosunku do [...] i [...] o ustaleniu wysokości solidarnych kosztów powstałych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] na kwotę 478 zł. z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy nie ma możliwości merytorycznego rozpoznania sprawy, ale jest związany dyspozycją art. 134 k.p.a. i nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu. Jak wynika z akt sprawy, decyzja organu pierwszej instancji została doręczona skarżącym w dniu 23 grudnia 2015 r. (zwrotne potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej przedmiotową decyzję). Uznać więc należy, że termin do wniesienia odwołania upłynął o północy 7 stycznia 2016 r. Odwołanie od decyzji zostało zaś przez skarżące złożone dopiero w dniu 23 stycznia 2016 r. (data stempla pocztowego), a więc ze znacznym przekroczeniem czternastodniowego terminu do złożenia odwołania. Jak wynika z akt sprawy, skarżące nie złożyły na podstawie art. 58 § 1 i § 2 k.p.a. prośby o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. W związku z powyższym SKO zasadnie stwierdziło uchybienie skarżących w dochowaniu terminu do złożenia odwołania, zgodnie z art. 134 k.p.a. Kontrolując zaskarżoną decyzję SKO Sąd analizował, czy została wydana zgodnie z prawem - w zakresie treści tej decyzji. Nie podlegała ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie merytoryczna treść decyzji Prezydenta m. [...] z dnia [...] listopada 2015 r., a jedynie to, czy SKO zasadnie stwierdził uchybienie skarżących terminowi do wniesienia odwołania. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.