Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

VII SA/Wa 2697/23

VII SA/Wa 2697/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-01-31

Wynik

Oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
31 stycznia 2024
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Artur Kuś Sędziowie: sędzia WSA Grzegorz Rudnicki asesor WSA Paweł Konicki (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 13 września 2023 r. nr 1079/23 w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania oddala skargę

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Przedmiotem skargi A. S. jest decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 13 września 2023 r. (znak: WOP.7721.615.2023.AO), utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego w L. z [...] czerwca 2023 r. (Nr [...]) w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania kortu tenisowego. Jak wynika z akt sprawy niniejszego postępowania oraz akta administracyjnych przy sprawie o sygn. akt VII SAB/Wa 30/23, pismem z 6 czerwca 2016 r. (przekazanym do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego przez Burmistrza Miasta i Gminy S.) E. i I. W., żądając podjęcia interwencji, poinformowali organ, że kort tenisowy wybudowany na działce zlokalizowanej przy ul. [...] w S. jest podnajmowany osobom trzecim, co narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Od 2 czerwca 2016 r. kort jest intensywnie użytkowany przez osoby niezamieszkujące ww. dom jednorodzinny. 28 lipca 2016 r. organ nadzoru budowlanego dokonał kontroli ww. nieruchomości, ustalając, że przedmiotowy kort: "jest użytkowany i w chwili kontroli grały na nim dwie osoby nie zamieszkujące na posesji. Na posesji zaparkowane były dwa samochody w/w osób". Obecny w trakcie kontroli I. W. oświadczył, że: "kort jest użytkowany ponad miarę, kilkanaście godzin na dobę, 7 dni w tygodniu (...)". Właściciel kortu A. S. oświadczył natomiast, że: "kort użytkowany jest nie dłużej niż 3-4 godziny dziennie w godzinach od 7:00 do 22:00". Pan A. S. nie prowadzi działalności gospodarcze, a opłaty które są pobierane od osób trzecich są ewidencjonowane i odprowadzanie jako podatek zryczałtowany. Decyzją z [...] listopada 2016 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania przekrytego kortu tenisowego dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] obr. [...], położonej przy ul. [...] w S. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy decyzją organu odwoławczego z 18 stycznia 2017 r. Oba powyższe rozstrzygnięcia zostały następnie uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 11 stycznia 2018 r. (sygn. akt VII SA/Wa 621/17). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną organu odwoławczego od powyższego rozstrzygnięcia wyrokiem z 30 sierpnia 2019 r. (sygn. akt II OSK 2703/18). Na skutek kontroli przeprowadzonej 16 stycznia 2020 r., o której zawiadomiono strony postępowania, organ nadzoru budowlanego ustalił, że "(...) w dniu kontroli nie przebywał nikt na korcie. Strony zgodnie oświadczają, że: w obiekcie prowadzona jest działalność gospodarcza, obiekt nie służy wyłącznie dla prywatnych celów właścicieli (...), w obiekcie ustawione są dwie ławki, na ogrodzeniu umieszczona jest reklama o treści "Tenis dla każdego (...)", w trakcie kontroli nie odbywał się ruch samochodowy, parking jest na 10 miejsc oddalony jest od ogrodzenia z działką strony skarżącej o ok. 49,40 m)". A. S. wyjaśnił do protokołu kontroli, że działalność kortu jest uzupełnieniem prowadzonej działalności agroturystycznej. Do akt załączono opinię mgr inż. M. T. – biegłego sądowego przy Sądzie Okręgowym w W. z zakresu akustyki, w tym akustyki środowiska i ochrony przed hałasem, wydaną na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w L. I Wydział Cywilny z dnia [...] maja 2019 r. (sygn. akt [...]). Pismem z 20 listopada 2020 r. organ poinformował strony postępowania o uprawnieniach przysługujących im na podstawie art. 10 § 1 K.p.a. Postanowieniem z [...] grudnia 2020 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. na podstawie art. 71 ust. 1 i art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm. – zwanej dalej Prawem budowlanym) wstrzymał M. i A. S. samowolne użytkowanie, w celach komercyjnych, przekrytego kortu tenisowego dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na działce nr ew. [...] obr. [...] położonej przy ul. [...] w S. oraz nałożył obowiązek przedstawienia, w terminie do dnia 31 marca 2021 r. następujących dokumentów: opis i rysunek określający usytuowanie obiektu budowlanego w stosunku do granic nieruchomości i innych obiektów budowlanych istniejących lub budowanych na tej i sąsiednich nieruchomościach, zwięzły opis techniczny, określający rodzaj i charakterystykę obiektu budowlanego oraz jego konstrukcję, wraz z danymi techniczno-użytkowymi, w tym wielkościami i rozkładem obciążeń, a w razie potrzeby, również danymi technologicznymi; oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2, tj. oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, zaświadczenie burmistrza o zgodności sposobu użytkowania przedmiotowego obiektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w przypadku zmiany sposobu użytkowania, o której mowa w art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego – ekspertyzy technicznej, wykonanej przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności, uzgodnionej z rzeczoznawcą ds. p.poż., higieniczno-sanitarnych i ochrony środowiska. 2 lutego 2021 r. do organu wpłynęło zaświadczenie Burmistrza Miasta i Gminy S. z 5 stycznia 2021 r. oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania przedmiotową nieruchomością na cele budowlane. Postanowieniem z 9 lutego 2021 r. organ wezwał inwestorów do uzupełnienia przedłożonej dokumentacji o ekspertyzę techniczną, wykonaną przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności, uzgodnionej z rzeczoznawcą ds. p.poż. i ochrony środowiska. W dniu 22 lutego 2021 r. do organu powiatowego wpłynęła ww. dokumentacja techniczna. 19 marca 2021 r. pracownicy organu nadzoru budowlanego przeprowadzili kontrolę, w toku której ustalili, że: "(...) w dniu kontroli o godzinie 13:15 przedmiotowy kort nie był użytkowany. Na bramie wjazdowej na posesję umieszczony jest baner z napisem o treści "Zajęcia na korcie odwołane." (...) Inwestor — P. A. S. oświadczył, że od dnia otrzymania postanowienia o wstrzymaniu użytkowania na korcie nie prowadzi działalności komercyjnej. Osoby grające na korcie to rodzina i znajomi rodziny". Z kolei w protokole kontroli przeprowadzonej 23 kwietnia 2021 r. wskazano, że: "zastano zamkniętą bramę a na niej baner o treści >". Pismami z 5 maja 2021 r., 10 maja 2021 r., 11 maja 2021 r i 24 czerwca 2021r. E. W. złożyła wyjaśnienia oraz dowody w sprawie. Następnie decyzją z [...] lipca 2021 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. na podstawie art. 71 a ust. 4 Prawa budowlanego nakazał M. i A. S. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania przekrytego kortu tenisowego dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego wykorzystywanego w celach komercyjnych, usytuowanego na działce nr ew. [...] obr. [...] położonej przy ul. [...] w S., gm. S., w uzasadnieniu wskazując na dalsze użytkowanie obiektu budowlanego w celach komercyjnych, pomimo jego wstrzymania. Odwołanie od powyższej decyzji złożyli M. i A. S. 27 września 2021 r. do organu odwoławczego wpłynęło pismo E. W. "na okoliczność komercyjnego sposobu użytkowania kortu", zaś 28 września 2021 r. odpowiedź na odwołanie. Postanowieniem z 4 listopada 2021 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zlecił organowi powiatowemu w trybie art. 136 K.p.a. przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego poprzez przeprowadzenie na podstawie art. 81 ust. 4 w zw. z art. 81 a Prawa budowlanego doraźnej kontroli (bez informowania stron postępowania) w celu ustalenia sposobu użytkowania przedmiotowego kortu, tj. czy wynajmowany jest osobom trzecim bądź też prowadzone są na nim zajęcia szkoleniowe. W protokole kontroli przeprowadzonej 19 listopada 2021 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. przekazał protokół z kontroli przeprowadzonej, w którym wskazano: "Zastano zamkniętą bramę na teren posesji (brak dzwonka w ogrodzeniu). Na bramie wisi baner o treści "Zajęcia na korcie odwołane [...]". Z oględzin dokonanych z poza posesji (chodnik) stwierdzono brak samochodów na miejscu parkingowym oraz ewentualnych klientów. (...) na ogrodzeniu widnieje również tabliczka "Teren prywatny". Decyzją z 24 stycznia 2022 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Ponownie prowadząc postępowanie, organ I instancji pismem z 1 kwietnia 2022 r. wezwał A. S. do wskazania z imienia i nazwiska oraz z podaniem adresu korespondencyjnego osób korzystających z przedmiotowego kortu po wydaniu postanowienia z 21 grudnia 2020 r. Przy piśmie z 19 kwietnia 2022r. przedłożono oświadczenia P. K., W. P., A. K., A. W., J. P., E. S., S. Z., J. Z., S. Z., K. K., M. R., M. R., I. R., A. M. R., Ł. R., J. R., H. R., którzy oświadczyli, że sporadycznie korzystali z przedmiotowego kortu tenisowego, wyłącznie w sposób prywatny i towarzyski, a nie komercyjny. Ponadto poinformowali, że "na terenie nieruchomości funkcjonuje przede wszystkim gospodarstwo agroturystyczne ze stadniną koni, w związku z tym osoby zainteresowane agroturystyką i hippiką przyjeżdżają na obiekt, ale nie korzystając z obiektu tenisowego. W związku z tym wzmożony ruch osób i pojazdów na obiekcie związany jest przede wszystkim z funkcjonowaniem gospodarstwa agroturystycznego i hippiki, a nie wykorzystywaniem kortu w celach komercyjnych (...)". Pismami z 1 kwietnia 2022 r., 13 maja 2022 r. oraz 24 czerwca 2022 r. organ I instancji wezwał J. S. (J. Tenis Szkoła Tenisa) do wskazania z imienia i nazwiska oraz z podaniem adresu korespondencyjnego osób korzystających z przedmiotowego kortu po wydaniu postanowienia wstrzymującego samowolne użytkowanie w celach komercyjnych przedmiotowego kortu tenisowego. W związku z brakiem odpowiedzi postanowieniem z 22 lipca 2022 r. organ ukarał J. S. grzywną. Następnie pismami z 19 sierpnia 2022 r. i 16 września 2022 r. organ ponownie zwrócił się do J. S. o wskazanie z imienia i nazwiska oraz z podaniem adresu korespondencyjnego osób korzystających z przedmiotowego kortu. W odpowiedzi zawartej w pismach z 30 sierpnia 2022 r. i 27 września 2022 r. J. S. poinformował, że grał na ww. korcie z "(...) Właścicielem posesji A. S., członkami Jego rodziny oraz osobami wskazanymi przez Właściciela posesji". Kolejnym postanowieniem z 14 października 2022 r. organ ponownie ukarał J. S. grzywną, a 12 grudnia 2022 r. złożył do Komisariatu Policji w S. zawiadomienie o podejrzeniu przestępstwa. Pismem z 2 marca 2023 r. organ wezwał wskazanych przez skarżących świadków do złożenia zeznań w sprawie. W 24 marca 2023 r. w siedzibie organu powiatowego stawił się S. Z., który oświadczył, że jest znajomym skarżącego i korzystał zarówno on, jak i jego dzieci z kortu gościnnie, nieodpłatnie. Z kolei 30 marca 2023 r. I. R. oświadczył, że po wydaniu postanowienia z 21 grudnia 2020 r. korzystał wraz z córkami z przedmiotowego kortu prywatnie, nieodpłatnie. Ponadto wskazał, że od tego czasu nie było organizowanych żadnych form współzawodnictwa z osobami trzecimi na korcie. Również 30 marca 2023 r. stawił się w siedzibie organu M. R., który poinformował organ, że korzystał z kortu nieodpłatnie oraz nie posiada informacji, czy jest on udostępniany komercyjnie. 31 marca 2023 r. stawił się K. K., który wskazał, że korzystał z kortu niedopłatnie, na zaproszenie właściciela obiektu oraz nie jest mu wiadome, czy kort jest udostępniany komercyjnie. Natomiast 3 kwietnia 2023 r. C. W. oświadczył, że korzystał z kortu sporadycznie i nieodpłatnie. Ponadto poinformował, że na przedmiotowym korcie nie były organizowane turnieje tenisowe. Pismem z 26 marca 2023 r. J. S. poinformował, że "(..) nie prowadzę ani też w okresie, o którym mowa w piśmie PINB w L. z dnia 6 lutego 2023 r., nie prowadziłem żadnego rejestru jak również nie gromadziłem danych osobowych i adresów korespondencyjnych osób, które razem ze mną korzystały z tego kortu tenisowego zwłaszcza, że grywały okazjonalnie i sporadycznie na prośbę właściciela". W toku czynności kontrolnych przeprowadzonych 4 kwietnia 2023 r. nie stwierdzono gry w tenisa. Decyzją z [...] czerwca 2023 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. na podstawie art. 71a ust. 4 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r., poz. 682 ze zm. – zwanej dalej Prawem budowlanym) oraz art. 104 § 1 K.p.a. nakazał M. S. i A. S. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania przekrytego kortu tenisowego dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego wykorzystywanego w celach komercyjnych, usytuowanego na działce nr ew. [...] obr. [...] położonej przy ul. [...] w S., gm. S. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł A. S. Decyzją z 13 września 2023 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie organu odwoławczego, charakter przedmiotowego obiektu określony został w zgłoszeniu z 10 kwietnia 2008 r. oraz decyzji Starosty L. o pozwoleniu na budowę z 13 listopada 2015 r. jako przekrytego kortu tenisowego dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na działce nr ew. [...] obr. [...] położonej przy ul. [...] w S., gm. S. Jak wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego, m. in. pism właściciela sąsiedniej działki, protokołów z przesłuchań świadków, protokołu z czynności kontrolnych z 14 lutego 2020 r. oraz informacji znajdujących się na stronach internetowych: janwartenis.pl, jezioro.z.pl i booking.com obecnie przedmiotowy kort jest używany zarówno na cele prywatne, jak i komercyjnie. Wskazując na zapadły uprzednio w sprawie wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 11 stycznia 2018 r. (sygn. akt: VII SA/Wa 621/17), organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że w niniejszej sprawie doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania, co wpłynęło na zmianę warunków opisanych w art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. W podsumowaniu przedłożonej przy piśmie A. S. z 19 lutego 2020 r. opinii sporządzonej przez mgr inż. M. T. wskazano, że "występowanie pojedynczych zdarzeń akustycznych powyżej 55 dB w niewysokim procentowym udziale w stosunku do całego przebiegu gry w tenisa może mieć negatywny wpływ na komfort funkcjonowania w bliskim sąsiedztwie kortu tenisowego. Występowanie pojedynczych wysokich poziomów może powodować odczucie uciążliwości osób wrażliwych na hałas". Ponadto wyrokiem z 21 grudnia 2022 r. (sygn. akt [...]) Sąd Rejonowy w L. I Wydział Cywilny zobowiązał M. S. i A. S. do powstrzymywania się od działań zakłócających ponad przeciętną miarę korzystanie z nieruchomości E. W., a polegających na emitowaniu hałasu, wywołanego grą w tenisa na korcie tenisowym, posadowionym na nieruchomości położonej w S. przy ul. [...], bezpośrednio sąsiadującej z nieruchomością E. W., poprzez powstrzymanie się od wykorzystywania kortu tenisowego w sposób inny niż do celów i na użytek prywatny. Jak wskazuje się w orzecznictwie, za zmianę sposobu użytkowania uznana jest także intensyfikacja dotychczasowego sposobu użytkowania. Po pierwsze, z przedłożonej przy licznych pismach E. W. dokumentacji zdjęciowej znajdującej się w aktach sprawy jasno wynika, że pomimo wywieszenia na bramie wjazdowej banneru z napisem o treści: "Zajęcia na korcie odwołane", nieustannie, pomimo wydania postanowienia z [...] grudnia 2020 r. kort użytkowano. Świadczą o tym zdjęcia osób wychodzących z kortu oraz zdjęcia z treningów tenisa prowadzonych w przedmiotowym obiekcie, które zostały zamieszczone na profilu J. Tenis Szkoła Tenisa znajdującym się na portalu Facebook.com. Po drugie, w dalszym ciągu funkcjonuje strona internetowa: j.pl J. S., na której zawarto informacje, że prowadzi on treningi indywidualne i zajęcia grupowe, w tym "przedszkole tenisowe" w przedmiotowym obiekcie. Ponadto na stronie zamieszczono cennik za godzinę zajęć w przedmiotowym obiekcie. Po trzecie, na stronie jezioro.z..pl znajdują się informacje, że na przedmiotowej nieruchomości prowadzona jest działalność agroturystyczna pod nazwą "[...]", w ramach której oferowana jest za opłatą możliwość korzystania z krytego kortu do tenisa ziemnego. Podobna informacja zawarta została na stronie internetowej: htpps://www.booking.com, gdzie w sekcji: "Często zadawane pytania na temat obiektu A." w odpowiedzi na pytanie: "Czy A. zapewnia jakieś atrakcje?" wskazano, że w ramach prowadzonej działalności agroturystycznej oferowana jest możliwość korzystania z kortu tenisowego oraz wypożyczenia sprzętu do tenisa. Okoliczność komercyjnego udostępniania przedmiotowego kortu gościom agroturystyki potwierdzają znajdujące się na stronie google.pl opinie. Po czwarte, w wyrokiem z 21 grudnia 2022 r. Sąd Rejonowy w L. I Wydział Cywilny (sygn. akt [...]) zobowiązał M. S. i A. S. do powstrzymywania się od działań zakłócających ponad przeciętną miarę korzystanie z nieruchomości E. W., a polegających na emitowaniu hałasu, wywołanego grą w tenisa na korcie tenisowym, posadowionym na nieruchomości położonej w S. przy ul. [...], bezpośrednio sąsiadującej z nieruchomością E. W. poprzez powstrzymanie się od wykorzystywania kortu tenisowego w sposób inny niż do celów i na użytek prywatny. Opisane okoliczności podważają wiarygodność oświadczeń świadków oraz skarżącego w części dotyczącej wyłącznie niekomercyjnego wykorzystywania ww. kortu. W świetle powyższego nie ulega zatem wątpliwości, że sporny obiekt w dalszym ciągu wykorzystywany jest zarówno na cele prywatne, jak i komercyjne, co niewątpliwie winno być ocenione w kategorii ww. intensyfikacji. Zdaniem organu odwoławczego organ I instancji prawidłowo wszczął procedurę legalizacyjną w sprawie samowolnie zmienionego sposobu użytkowania przekrytego kortu tenisowego, wydając postanowienie wstrzymujące użytkowanie ww. obiektu oraz zobowiązujące do dostarczenia w terminie do 31 marca 2021 r. dokumentów wskazanych w treści postanowienia. 2 lutego 2021 r. do organu wpłynęło zaświadczenie Burmistrza Miasta i Gminy S. z 5 stycznia 2021 r. oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, uzupełnione 22 lutego 2021 r. Zdaniem jednak organu odwoławczego pomimo, że inwestorzy przedłożyli żądaną dokumentację, to obiekt ten był nadal użytkowany na cele komercyjne zarówno w ramach prowadzonej przez skarżącego działalności agroturystycznej, jak i prowadzonych przez J. S. treningów, pomimo wstrzymania, co potwierdza materiał dowodowy sprawy. Uzasadniało to zatem wydanie decyzji nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania opisywanego lokalu. Zdaniem organu odwoławczego organowi I instancji nie można zarzucić obrazy przepisów prawa materialnego ani procesowego, które mogłoby uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie sprawy. Organ ten wyczerpująco zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy jak również dokonał oceny zebranego materiału dowodowego zgodnie z przepisami. Argumenty przedstawione w odwołaniu nie wnoszą do sprawy istotnych elementów i w świetle Prawa budowlanego nie mogą skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji organu I instancji. Skargę na powyższą decyzję złożył A. S., zaskarżając ją w całości i zarzucając jej: - naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. 1. przepisu art. 80 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 3 K.p.a. poprzez dokonanie dowolnej oceny materiału dowodowego oraz brak wyczerpującego rozpatrzenia zebranego w sprawie materiału dowodowego, co skutkowało uznaniem, że pomimo wstrzymania użytkowania kortu tenisowego, był on nadal użytkowany w celach komercyjnych, podczas gdy z zebranego materiału dowodowego nie wynikał fakt komercyjnego użytkowania, ani fakt dalszego jego użytkowania w celach komercyjnych, 2. przepisu art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 3 K.p.a. w zw. z art. 80 K.p.a. w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez bezpodstawne odmówienie wiarygodności i mocy dowodowej zeznaniom świadków, podczas gdy były one spójne i logiczne oraz niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powodów odmowy wiarygodności tym dowodom, - naruszenie przepisów prawa materialnego, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, tj.: 3. przepisu art. 71 ust. 4 Pb poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy tak skarżący jak i uczestniczka M. S. konsekwentnie podnoszą fakt zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowalnego - kortu tenisowego przy braku wniesienia przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. sprzeciwu, wobec czego zostały spełnione wszelkie wymogi dotyczące zmiany sposobu użytkowania obiektu; 4. przepisu art. 71a ust. 4 w zw. z art. 71 ust. 1 w zw. z art. 83 ust. 1 Pb poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, podczas gdy w zaistniałym stanie faktycznym nie zostały spełnione przesłanki do wydania decyzji o przywróceniu poprzedniego stanu użytkowania. Wskazując na powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji z 9 czerwca 2023 r. oraz o umorzenie postępowania lub przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także wskazanie przez Sąd organowi sposobów załatwienia sprawy poprzez wskazanie, w jaki sposób winny być interpretowane przepisy art. 71 ust. 4 oraz art. 71 ust. 1 w zw. z art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego w kontekście materialnoprawnych podstaw pozwalających przyjęcie legalizacji zmiany zakresu użytkowania przedmiotowego obiektu, w tym w szczególności skutku upływu terminu dla organu do wyrażenia sprzeciwu wobec prawidłowego zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego; ewentualnie zakreślenie jakie dowody powinny zostać uwzględnione, ewentualnie jakie dodatkowe dowody winny zostać przeprowadzone w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy. Nadto skarżący wniósł o zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że skoro po terminie złożenia dokumentów przez skarżącego organ I instancji nie złożył sprzeciwu i do dnia dzisiejszego nie wypowiedział się co do złożonych dokumentów przez skarżącego, mimo wielokrotnych wystąpień skarżącego w tym zakresie, to w sposób milczący wyraził zgodę na użytkowanie ww. obiektu zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego. Skarżący pozostaje także na stanowisku, że do stanu faktycznego objętego art. 71a ust. 2 Pb ma zastosowanie art. 70 ust. 4 Pb. Nadto zdaniem skarżącego organ powinien ustalić, czy rzeczywiście doszło do zmiany przeznaczenia obiektu, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca, gdyż nie uległ zmianie sposób korzystania obiektu oraz wpływające na jego przeznaczenie warunki techniczno-budowlane lub otoczenie. Nie zmieniły się ani wewnętrzne, ani zewnętrzne warunki korzystania z obiektu. Nie uległ zmianie sposób wykorzystywania kortu i cały czas jest używany w tym samym celu, zgodnie z przeznaczeniem do gry w tenisa. Na obiekcie nie funkcjonuje żaden klub sportowy, ani nie odbywają się jakiekolwiek rozgrywki sportowe związane ze współzawodnictwem sportowym. Kort jest cały czas w ten sam sposób wykorzystywany zgodnie z jego prawnym przeznaczeniem. Na korcie grają członkowie rodziny i osoby towarzyszące z kręgu najbliższych znajomych rodziny właściciela, co nie spełnia funkcji komercyjnej. Z żadnego ze zgromadzonych w sprawie dowodów nie wynika stanowczo, że kort był użytkowany w celach komercyjnych od grudnia 2020 roku. Okoliczność ta nie została bezsprzecznie wykazana w toku postępowania. Tym samym nie został spełniony warunek do wydania zaskarżonej decyzji. Wnioski wyciągnięte przez organy obu instancji co do dalszego użytkowania kortu są nieuzasadnione, bez podstaw w materiale dowodowym i wbrew zasadom logicznego myślenia. Odpowiedź na skargę złożył Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, wnosząc o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 – zwanej dalej P.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 P.p.s.a. w sytuacji, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega natomiast wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Wskazując na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Stwierdzić trzeba, że zgodnie z art. 71a ust. 1 Prawa budowanego: "[w] razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego zgłoszenia, organ nadzoru budowlanego, w drodze postanowienia: 1) wstrzymuje użytkowanie obiektu budowlanego lub jego części; 2) nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w art. 71 ust. 2". "W przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1, albo dalszego użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo jego wstrzymania, albo zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 71 ust. 3-5, organ nadzoru budowlanego, w drodze decyzji, nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części" (art. 71a ust. 4 Prawa budowlanego). Przepis art. 71a ust. 4 Prawa budowlanego stanowił podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji. Stwierdzić następnie należy, że zmiana sposobu użytkowania obiektu lub jego części sprowadza się głównie do potrzeby ustalenia, czy i w jakim stopniu podjęcie lub zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności związanej z jego użytkowaniem wpływa na zmianę wymagań stawianych obiektowi, związanych głównie z bezpieczeństwem jego dalszego, zmienionego sposobu użytkowania. Zmianę tę trzeba oceniać w porównaniu ze sposobem użytkowania tego obiektu określonego w pozwoleniu na budowę lub zgłoszeniu, ewentualnie w porównaniu ze sposobem użytkowania wskazanego w późniejszych zezwoleniach na zmianę sposobu użytkowania (por. wyrok NSA z 8 lutego 2007 r. sygn. akt II OSK 306/06, wyrok WSA w Poznaniu z 3 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Po 227/13 – orzeczenia przywołane w uzasadnieniu niniejszego wyroku są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowym: orzeczenia.nsa.gov.pl). Na taki też zakres badania niniejszej sprawy, wskazywał Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający uprzednio niniejszą sprawę wyrokiem z 30 sierpnia 2019 r. (sygn. akt II OSK 2703/18), zaznaczając, że wystarczające jest stwierdzenie, że miała miejsce zmiana wymagań stawianych któremukolwiek ze wskazanych czynników (m.in. warunków bezpieczeństwa pożarowego, higieniczno – sanitarnego, ochrony środowiska). W ocenie Sądu kasacyjnego, za zmianę sposobu użytkowania należy uznać zintensyfikowanie dotychczasowego sposobu użytkowania obiektu, jeżeli spowoduje to skutki, o których mowa w art. 71 Prawa budowlanego. W tym celu koniecznym było porównanie pozwolenia na budowę oraz dokonanego zgłoszenia z obecnym sposobem użytkowania. W okolicznościach niniejszej sprawy nie budziło wątpliwości, że sam kort tenisowy powstał legalnie na podstawie zgłoszenia dokonanego Staroście L. z 10 kwietnia 2008 r. i pozwolenia na budowę w zakresie przekrycia kortu (decyzja Starosty L. z [...] listopada 2015 r.). W dokumentach tych określono również charakter przedmiotowego kortu jako służący dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Porównanie dokonanego zgłoszenia i udzielonego pozwolenia na budowę, w szczególności w zakresie zwiększenia ruchu samochodowego oraz osób korzystających z kortów prowadziło do uznania, że istotnie w sprawie doszło do nielegalnej zmiany sposobu użytkowania kortu tenisowego służącego budynkowi mieszkalnemu jednorodzinnemu. Jak zresztą wskazywał w uprzednio wydanym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny z 30 sierpnia 2019 r. dla ustalenia, że doszło do zmiany sposobu użytkowania wystarczające jest stwierdzenie, że miała miejsce zmiana w zakresie wymagań stawianych któremukolwiek z czynników, takich jak warunki bezpieczeństwa pożarowego, higieniczno – sanitarne, ochrony środowiska. Nie jest zatem przesądzające jedynie to, czy skarżący prowadzi działalność gospodarczą i wynajmuje kort tenisowy w celach komercyjnych, ale to, czy podjęta w obiekcie budowlanym działalność spowodowała zmianę warunków: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń (art. 71 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego). W tym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazywał w wyroku z 11 stycznia 2018 r. (sygn. akt VII SA/Wa 621/17) na znajdujące się w przedmiotowym obiekcie ławki, co świadczy o tym, że na jego terenie może przebywać większa ilość osób oraz na zwiększony ruch samochodowy, gdzie na parkingu przy korcie przebywa nawet do 9 osób. Powyższe ustalenie, uzupełnione przez organ nadzoru budowlanego wynikami kontroli przeprowadzonej 14 lutego 2020 r. oraz wyjaśnieniami inwestora A. S., że działalność kortu jest uzupełnieniem prowadzonej działalności agroturystycznej oraz wyjaśnieniami uczestników postępowania (sąsiadów) słusznie doprowadziły organ do uznania, że w sprawie doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego kortu tenisowego, co z kolei skutkowało wydaniem postanowienia o wstrzymaniu jego użytkowanego. Stwierdzić trzeba, że w sytuacji zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego bez wymaganego zgłoszenia zgodnie z art. 71a ust. 1 Prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego, w drodze postanowienia: 1) wstrzymuje użytkowanie obiektu budowlanego lub jego części; 2) nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w art. 71 ust. 2. Zgodnie natomiast z art. 71a ust. 2 Prawa budowlanego po upływie terminu lub na wniosek zobowiązanego, organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2. Postępowanie to kończy się na dwa sposoby. W przypadku stwierdzenia jego wykonania organ ustala wysokość opłaty legalizacyjnej, natomiast w przypadkach niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1, albo dalszego użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo jego wstrzymania, organ nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Ustawodawca otworzył zatem drogę do zalegalizowania samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu, poprzez przedłożenie dokumentów określonych w art. 71 ust. 2 Prawa budowlanego, a ich wykonanie zostało zabezpieczone sankcją administracyjną w postaci negatywnego zakończenia postępowania legalizacyjnego i orzeczenia nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania w sytuacji, gdy inwestor lekceważy nałożone na niego obowiązki wstrzymania obiektu budowlanego lub jego części lub nie przedstawił w wyznaczonym terminie określonych dokumentów. W przypadku zatem, gdy obowiązek przedstawienia dokumentów zostanie wykonany, organ ustala opłatę legalizacyjną na podstawie art. 71a ust. 2 Prawa budowlanego, zaś w przypadku gdy zobowiązany nie wykonał w terminie nałożonych obowiązków lub mimo wstrzymania w dalszym ciągu kontynuował zmieniony sposób użytkowania nakładany jest obowiązek przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania. Taka też sytuacja zaistniała w okolicznościach niniejszej sprawy. Nie można podzielić stanowiska skarżącego, że samo złożenie przez niego wymaganej dokumentacji pozwalało mu na przystąpienie do użytkowania w sposób określony w postanowieniu o wstrzymaniu. Nie można przyjąć, że prowadzenie postępowania legalizacyjnego w przedmiocie samowolnej zmiany sposobu użytkowania jest prowadzone na tych samym zasadach co postępowanie w przedmiocie zgłoszenia przez inwestora zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego (art. 71 ust. 2 Prawa budowalnego), jak przyjmuje się w skardze. Przedmiotem kontrolowanego postępowania nie jest bowiem zamiar zmiany sposobu użytkowania, a więc stanu faktycznego który jeszcze nie nastąpił, ale doprowadzenie zaistniałego do stanu zgodnego z prawem. Wykładnia przepisów art. 71a ust. 2 i 4 Prawa budowalnego nie pozostawia wątpliwości, że obowiązkiem organu jest sprawdzenie nałożonych na inwestora obowiązków, a w przypadku ustalenia, że obiekt budowlany jest dalej użytkowany pomimo wstrzymania, obowiązkiem organu, jest wydanie decyzji nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu. Organ nadzoru budowlanego nie dysponuje w tym zakresie żadnym luzem decyzyjnym, zaś decyzja wydawana w oparciu o art. 71a ust. 4 Prawa budowlanego ma charakter związany. W okolicznościach niniejszej sprawy, organ w sposób uprawniony przyjął, że pomimo wstrzymania postanowieniem z 21 grudnia 2020 r. użytkowania przedmiotowego kortu jest on dalej użytkowany w sposób dotychczasowy. Ustalenie to znajduje swoje oparcie w zebranym w sprawie materiale dowodowym, na który składają się liczne pisma i zdjęcia sąsiadki skarżącego z wnioskami o podjęcie stosownych interwencji, ale także informacje zebrane przez organ pochodzące z ogłoszeń internetowych świadczące o komercyjnym korzystaniu z kortu lub o odbywających się tam treningów indywidualnych lub grupowych w ramach prowadzonej na przedmiotowym korcie szkoły tenisa (J. Tenis Szkoła Tenisa), a także oferty korzystania z kortu tenisowego w ramach prowadzonej działalności agroturystycznej, a także wyroku Sądu Rejonowego w L. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 75 § 1 K.p.a.: "[j]ako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, ale nie jest sprzeczne z prawem". Przepis ten nie zawiera zamkniętego katalogu środków dowodowych dopuszczonych w postępowaniu dowodowym, a zatem przyjąć należy, że ustawodawca nie ograniczył liczby środków dowodowych, za pomocą których organ może dokonać pełnych i zaraz prawidłowych ustaleń faktycznych w sprawie. Także zasada oficjalności wynikająca z art. 7 i art. 75 K.p.a. wymaga od organy by ten, w toku prowadzonego postępowania, podejmował wszelkie kroki niezbędne do wyjaśnienia i załatwienia sprawy, a więc aby dopuścił jako dowód wszystko, co może przyczynić się do załatwienia sprawy. W tym zakresie nie budzi wątpliwości w orzecznictwie sądów administracyjnych praktyka organów uznających za środek dowodowy dane (informacje) pochodzące z portali internetowych jako środków, które mogą przyczynić się wyjaśnienia sprawy oraz załączania wydruków z nich do akt prowadzonego postępowania (por. wyroki NSA z 22 października 2021 r. sygn. akt II OSK 3822/18 i 23 kwietnia 2023 r. sygn. akt II OSK 1285/20). Informacje te, pomimo że nie pochodzą od stron postępowania, podlegają ocenie organu w kontekście całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie, w tym daty zamieszenia ogłoszeń lub postów internetowych. W okolicznościach niniejszej sprawy, chociaż organy zebrały również dowody wyjaśnienia twierdzenia skarżącego, że stosował się do nałożonego obowiązku wstrzymania samowolnego użytkowania przedmiotowego kortu, to jednak w ocenie Sądu w sposób uprawniony organ odwoławczy nie oparł swoich ustaleń na ich podstawie, ale w oparciu o materiał dowodowy zebrany ze stron internetowych oraz przez uczestniczkę postępowania oraz wyrok Sądu Rejonowego w L. I Wydział Cywilny z 21 grudnia 2022 r. sygn. akt [...] (w aktach administracyjnych przy sprawie o sygn. akt VII SAB/Wa 30/23 dostępnych Sądowi z urzędu). Wyrok ten wydano w sprawie z powództwa E. W. przeciwko M. S. i A. J. S. o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i zaniechanie naruszeń, w którym zobowiązano pozwanych do powstrzymania się od działań zakłócających ponad przeciętną miarę korzystanie z nieruchomości powódki, a polegających na emitowaniu hałasu, wywołanego grą w tenisa (...) oraz zasądzono solidarnie od pozwanych na rzecz powódki tytułem zadośćuczynienia kwotę 30.000 zł wraz z odsetkami (...). Także w ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę złożone przez świadków zeznania same w sobie nie pozwalają na jednoznaczne ustalenie zakresu korzystania z kortu po wydaniu postanowienia o wstrzymaniu jego użytkowania, gdyż świadkowie niekoniecznie mają wiedzę odnośnie zasad funkcjonowania kortu. Zwrócić przy tym należy uwagę, że pomimo wezwań i nakładanych kar świadek J. S., który zdaniem organu prowadził na terenie kortu szkołę tenisową, nie złożył zeznań w sposób przewidziany przez prawo, a jedynie ograniczył się do złożenia pisemnego oświadczenia, pozostającego wprost w sprzeczności z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Ze wskazanych powyżej względów, jako niezasadne należało ocenić postawione w skardze zarzuty naruszenia art. 7 w związku z art. 77 § 3, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. W ocenie Sądu przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe nie naruszało ww. przepisów podobnie jak okoliczności faktyczne ustalone na jego podstawie. Tym samym, wobec ustalenia, że skarżący (inwestor) dokonał samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego – kortu do gry w tenisa i pomimo wydania postanowienia o wstrzymaniu użytkowania samowolnie dokonanej zmiany sposobu użytkowania obowiązkiem organu było zastosowanie sankcji określonej w art. 71a ust. 4 Prawa budowlanego i orzeczenie obowiązku przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu. Z tych powodów oraz wskazanych powyżej nie zasługiwały na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 71a ust. 4 oraz naruszenia tego przepisu w związku z art. 71 ust. 1 i art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę.

Informacje o sprawie

Data wpływu
21 listopada 2023
Symbol z opisem
6013 Przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części,
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Sędziowie
Artur Kuś /przewodniczący/ Grzegorz Rudnicki Paweł Konicki /sprawozdawca/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny