VII SA/Wa 2660/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Groński, Sędziowie sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), sędzia WSA Mirosława Kowalska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 marca 2020 r. sprawy ze skargi Miasta [...] na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2019 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę

Przedmiotem skargi Miasta [...] ("skarżący") jest postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego ("GINB") z [...] października 2019 r., znak [...], stwierdzające uchybienia terminu do wniesienia odwołania, w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ("[...]WINB") decyzją nr [...] z [...] sierpnia 2019 r., na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 83 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186), nakazał skarżącemu usunięcie, w terminie do 31 października 2019 r., stwierdzonych nieprawidłowości, odnoszących się do stanu technicznego wyjścia południowo-zachodniego ze stacji [...], zlokalizowanej po północnej stronie ul. [...], pomiędzy ul. [...] i ul. [...] w [...], poprzez wykonanie robót wskazanych w ekspertyzie technicznej sporządzonej przez dr inż. [...] oraz w protokole kontroli bezpiecznego użytkowania obiektu budowlanego z [...] maja 2019 r. (wskazanych w sentencji tej decyzji w 7 punktach). Decyzja, z pouczeniem o środku zaskarżenia, została doręczona skarżącemu 22 sierpnia 2019 r. (przesyłkę zawierającą decyzję adresowano do Prezydenta [...]). Pismem z 5 września 2019 r. (nadanym w urzędzie pocztowym dnia następnego) skarżący reprezentowany przez [...] – Dyrektora Zarządu Transportu Miejskiego w [...], wniósł odwołanie od ww. decyzji [...]WINB. Do odwołania załączono stosowne pełnomocnictwa. Po zapoznaniu się z wniesionym odwołaniem, GINB postanowieniem wskazany na wstępie z [...] października 2019 r., na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., "k.p.a."), stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia GINB wskazał, że decyzja [...]WINB z [...] sierpnia 2019 r. została doręczona skarżącemu 22 sierpnia 2019 r. Termin do wniesienia odwołania, zgodnie z art. 129 § 2 oraz art. 57 § 1 k.p.a., upływał 5 września 2019 r. Odwołanie skarżącego zostało nadane w placówce pocztowej 6 września 2019 r., a zatem z uchybieniem ustawowego terminu. GINB wskazał przy tym, że w decyzji wydanej w pierwszej instancji prawidłowo poinformowano skarżącego o trybie oraz terminie wniesienia odwołania. W skardze na ww. postanowienie GINB z [...] października 2019 r. skarżący wniósł o jego uchylenie oraz zwrot kosztów postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie art. 7 w zw. z art. 40 § 2 k.p.a., polegające na błędnym przyjęciu, że termin na wniesienie odwołania należy liczyć od dnia doręczenia decyzji na adres Miasta [...], [...],[...], w sytuacji, gdy w sprawie prowadzonej pod znakiem: [...], skarżący reprezentowany był przez Dyrektora Zarządu Transportu Miejskiego w [...] ("Dyrektor"), a zatem termin do wniesienia odwołania winien być liczony od dnia otrzymania decyzji [...]WINB przez Dyrektora, tj. od 23 sierpnia 2019 r. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że GINB wydając skarżone postanowienie nie wziął pod uwagę całości okoliczności faktyczny występujących w sprawie; nie uwzględnił bowiem pełnomocnika skarżącego; a to umocowany przez niego Dyrektor podejmował czynności procesowe w sprawie prowadzonej pod znakiem [...], o czym świadczy fakt, że to na skutek zaskarżenia przez Dyrektora postanowienia z [...] maja 2019 r. o znaku [...] (wydanego w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia oceny technicznej), GINB uchylił to orzeczenie. Wydając to postanowienie (z [...] lipca 2019 r. o znaku: [...]) miał więc wiedzę, w jakiej roli występuje Dyrektor Zarządu Transportu Miejskiego w [...]. W odpowiedzi na skargę GINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Organ podkreślił, że akta organu wojewódzkiego nie zawierają pełnomocnictwa udzielonego Dyrektorowi, o którym mowa w art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 506 ze zm.). Takie pełnomocnictwo zostało dołączone dopiero do odwołania od decyzji [...]WINB z [...] sierpnia 2019 r. GINB podniósł nadto, że organ I instancji korespondencję procesową oraz rozstrzygnięcia kierował, za zwrotnym potwierdzeniem odbioru, na adres strony – Miasta [...]. Do jednostek organizacyjnych skarżącego, otrzymujących pisma do wiadomości, korespondencję kierowano listem zwykłym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna; zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie GINB z [...] października 2019 r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji [...]WINB z [...] sierpnia 2019 r. nr [...], nakazującej skarżącemu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości odnoszących się do stanu technicznego wyjścia południowo-zachodniego ze stacji [...], pomiędzy ul. [...] i ul. [...] w [...]. Stosując art. 134 k.p.a. GINB wskazał, że decyzja [...]WINB, zawierająca prawidłowe pouczeniu o przysługującym stronie środku zaskarżenia, została doręczona skarżącemu 22 sierpnia 2019 r. W tej sytuacji odwołanie skarżącego wniesione 6 września 2019 r., należało uznać za spóźnione. Analizując sprawę, biorąc przy tym pod uwagę argumentację skargi i zarzuty w niej podniesione, Sąd uznał, że orzeczenie to jest prawidłowe. I tak, Sąd zauważa, że zgodnie z art. 129 § 1 i 2 k.p.a. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Stosownie do art. 57 § 1 k.p.a. jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Zgodnie natomiast z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Poza tym, Sąd dostrzega, że zgodnie z art. 40 § 1 i 2 k.p.a. pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi; jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Stosownie natomiast do art. 33 k.p.a., dotyczącego ustanowienia pełnomocnika procesowego, pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie, w formie dokumentu elektronicznego lub zgłoszone do protokołu, nadto - pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa (v. § 2 i 3 zd. 1). Sąd zauważa przy tym, że zgodnie z orzecznictwem, "Kategoryczne brzmienie zacytowanego fragmentu przepisu nie pozostawia wątpliwości, iż pełnomocnik, chcąc występować w postępowaniu w takim charakterze, ma obowiązek przedłożenia do akt konkretnej sprawy dokumentu potwierdzającego umocowanie do działania w cudzym imieniu i wyznaczającego jego zakres. Oznacza to, iż udzielenie pełnomocnictwa stanowi dla pełnomocnika jedyne źródło kompetencji do działania w imieniu i ze skutkiem dla mocodawcy, w zakresie wyznaczonym treścią pełnomocnictwa" (v. wyrok NSA z 29 listopada 2019 r., sygn. akt II OSK 2832/18). Z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, że na etapie postępowania przed organem I instancji, skarżący nie był reprezentowany przez pełnomocnika. Do aktu [...]WINB nie zostało bowiem złożone stosowne umocowanie do występowania w imieniu skarżącego. W związku z tym korespondencja była kierowana bezpośrednio do skarżącego, począwszy od pisma z 11 maja 2019 r. informującego (po przeprowadzeniu kontroli obiektu 10 maja 2019 r.) o wszczęciu postępowania w sprawie, postanowienia z [...] maja 2019 r. wydanego w trybie art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, a skończywszy na decyzji ww. organu z [...] sierpnia 2019 r. Taki sposób działania [...]WINB należy uznać za prawidłowy, albowiem (wbrew wywodom skargi) organ ten nie dysponował pełnomocnictwem udzielonym przez skarżącego Dyrektorowi Zarządu Transportu Miejskiego w [...], a wobec tego wszelką korespondencję w sprawie prawidłowo kierował do skarżącego, stosownie do art. 40 § 1 k.p.a. Sąd zaznacza przy tym, że ustanowienie pełnomocnika jest prawem strony, która w każdym postępowaniu powinna wskazać, czy chce działać przez pełnomocnika; organ musi zostać zawiadomiony o fakcie ustanowienia pełnomocnika w danej, konkretnej sprawie np. poprzez złożenie dokumentu pełnomocnictwa do akt; nie można domniemywać jego istnienia. Dopiero od momentu zawiadomienia o ustanowieniu pełnomocnika, organ zobligowany jest doręczać pełnomocnikowi wszelkie pisma procesowe i zapewnić mu udział w postępowaniu. Zatem, należy w pełni zgodzić się z GINB i wskazać za tym organem, że doręczenie decyzji [...]WINB skarżącemu miało miejsce w niniejszej sprawie 22 sierpnia 2019 r. (v. zwrotne potwierdzenie odbioru). Na tym etapie (tj. przed [...]WINB) skarżący nie korzystał z pełnomocnika, a więc decyzję organ I instancji skierował bezpośrednio do niego i skutecznie doręczył. Od ww. daty biegł tym samym termin do złożenia środka zaskarżenia. Termin ustawowy na złożenie odwołania upływał więc 5 września 2019 r. (czwartek), odwołanie zostało nadane w urzędzie pocztowym 6 września 2019 r. (v. adnotacje na kopercie), tj. z uchybieniem ustawowego terminu. W tych okolicznościach GINB zasadnie orzekł na podstawie cyt. powyżej art. 134 k.p.a. Oceny tej nie zmieniają zarzuty skargi, z przyczyn już zaprezentowanych. Dodatkowo - odnośnie treści skargi - Sąd zauważa, że ustanowienie pełnomocnika przez skarżącego w postępowaniu zażaleniowym (prowadzonym przez GINB) dotyczącym postanowienia [...]WINB wydanego w oparciu o art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane (wpadkowego, o charakterze dowodowym), nie mogło skutkować uznaniem przez organ I instancji ([...]WINB), iż pełnomocnik ten jest również umocowany do reprezentowania skarżącego w sprawie głównej – prowadzonej w trybie uregulowanym w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Prawidłowość powyższego potwierdza tylko odwołanie i załączone do niego umocowania dla Dyrektora Zarządu Transportu Miejskiego w [...]. Z tych przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.