VII SA/Wa 2578/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Cieśla po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z/s w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2016 r., nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania całkowitego demontażu postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji

[...] Sp. z o.o. z/s w [...] wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2016 r., nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania całkowitego demontażu elementów mocujących w gruncie przekrycia trzech kortów tenisowych (kotwy gruntowe) usytuowanych na terenie działki ew. nr [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w [...]. Następnie pismem z dnia 25 stycznia 2017 r. skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu podniosła, że wykonanie decyzji oznaczałoby konieczność podjęcia prze z nią prac mających na celu całkowity demontaż elementów mocujących w gruncie przekrycia kortów tenisowych, co wiązało się z ich trwałym usunięciem z gruntu i doprowadziłoby do istotnych i trwałych zmian na nieruchomości. Podkreśliła przy tym, że jako dzierżawca gruntu nie wykonała tych elementów mocujących, a ponadto nie jest podmiotem uprawnionym do wykonania zaskarżonej decyzji, albowiem nie legitymuje się tytułem prawnym umożliwiającym jej wykonanie przedmiotowych prac. Wskazała też, na orzecznictwo sądów administracyjnych w zakresie iluzoryczności ochrony sądowej w razie niewstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji i ewentualnego późniejszego uchylenia zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 – dalej jako p.p.s.a.), Sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powyższej regulacji wynika, że katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zamknięty. Przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, o której można mówić, jeżeli rozmiary szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu administracyjnego są większe niż zwykłe skutki wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju. Natomiast spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków musi być rozważone z uwzględnieniem specyfiki aktu administracyjnego, którego dotyczy wniosek o wstrzymanie – w tym przypadku decyzji. Przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. dotyczą zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności, czy to w drodze egzekucji administracyjnej, czy to w wyniku działań osób trzecich, realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Zaznacza się przy tym, że skutki te mają w ocenie wniosku znaczenie niejako potencjalne. Warunkiem wstrzymania wykonania aktu jest więc wykazanie we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek ten spoczywa na wnioskodawcy. Uzasadnienie tych przesłanek winno odnosić się do konkretnych okoliczności, świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne. Brak takiego uzasadnienia uniemożliwia zaś jego merytoryczną ocenę przez Sąd. Należy przy tym zauważyć, że skoro po stronie skarżącej leży obowiązek wykazania istnienia przesłanek, które uzasadniają wstrzymanie wykonania decyzji, to Sąd nie bada z urzędu faktu czy szkoda lub trudne do usunięcia skutki rzeczywiście mogą zaistnieć. Uprawdopodobnienie tego faktu spoczywa zatem na stronie wnioskującej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania aktu, Sąd ma jedynie obowiązek wziąć pod uwagę całość materiału zgormadzonego w sprawie, który może przysłużyć się do weryfikacji twierdzeń zawartych we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu, pod kątem spełnienia przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., mogą być jedynie takie akty i czynności, które nadają się do wykonania. Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy bowiem aktów zobowiązujących; ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania; aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony. Reasumując Sąd rozpoznając ww. wniosek obowiązany jest zbadać trzy kwestie: czy wskazany we wniosku akt administracji nadaje się do wykonania, a jeśli tak, to czy strona skarżąca w sposób przekonywujący wskazała na okoliczności przemawiające za udzieleniem ochrony tymczasowej. A także czy owe okoliczności istnieją i dają podstawę do zastosowania tymczasowej ochrony, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Żądaniem wstrzymania wykonania w niniejszym przypadku została objęta decyzja wydana w przedmiocie nakazu wykonania całkowitego demontażu elementów mocujących w gruncie przekrycia trzech kortów tenisowych (kotw gruntowych). Zdaniem Sądu nie ulega wątpliwości, że akt ten jest rozstrzygnięciem wymagającym ze strony skarżącej powinnego zachowania, tj. faktycznego dokonania określonych robót budowlanych, wyszczególnionych w treści decyzji. Wobec tego Sąd przyjął, że skarżąca mogła wnieść o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Mając na uwadze charakter zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że jej wykonanie zrodzi przesłanki wskazane w treści art. 61 § 3 p.p.s.a. Z przeglądu orzecznictwa wypracowanego na tle omawianej instytucji wyłania się bowiem jednolite stanowisko, że nakaz rozbiórki (a w tym przypadku nakaz demontażu) przed zakończeniem sprawy sądowoadministracyjnej, ze swej istoty wiąże się z potencjalnym niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tego typu sprawach, trwałe skutki wykonania decyzji administracyjnych są w zasadzie nieuniknione. Co do zasady bowiem wykonanie zaskarżonej decyzji pociąga za sobą trudne do odwrócenia skutki, bowiem najczęściej prowadzi do zniszczenia co najmniej części użytych do jego budowy materiałów budowlanych. Wykonanie rozbiórki czy też demontażu może pociągnąć za sobą także niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w związku z koniecznością jego odbudowy, jeżeli okazałoby się, że w wyniku uwzględnienia skargi decyzja nakładająca obowiązek rozbiórki zostałaby uchylona. Wówczas, jak słusznie zauważyła skarżąca spółka we wniosku udzielona ochrona sądowa może okazać się iluzoryczna (por. postanowienie NSA z dnia 19 września 2012 r. sygn. akt II OZ 785/12). Wobec powyższego Sąd przyjął, że w istocie, w rozpoznawanej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wykonanie demontażu kotw gruntowych może spowodować trwałą zmianę w nieruchomości, której skarżąca jest dzierżawcą. Przywrócenie stanu pierwotnego niewątpliwie wymagałoby poczynienia nakładów finansowych, a zatem byłoby równoznaczne z zaistnieniem po stronie skarżącej trudnych do odwrócenia skutków i stwarza ryzyko wyrządzenia szkody, a to uzasadnia wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd pragnie jednak też zauważyć, że podnoszona we wniosku kwestia prawidłowości nakazania skarżącej wykonania całkowitego demontażu elementów mocujących w gruncie przekrycia trzech kortów tenisowych, będzie badana oczywiście dopiero na etapie merytorycznego rozpoznawania skargi. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.