VII SA/Wa 2555/17

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi Z. T., A. T., Ł. F., J. F., A. F. – Z., T. O., A. B., P. F. i P. S. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2017 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: odmówić przyznania P. S. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

P. S. po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie sygn. VII SA/Wa 2555/17. Skarżący składając wniosek na urzędowym formularzu wskazał, że obecnie nie ma pracy i pozostaje na utrzymaniu rodziny. Oświadczył, że nie posiada żadnego majątku, oszczędności ani dochodów. Jako osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym P. S. wymienił trójkę małoletnich dzieci. Zwrócił uwagę na kredyt w wysokości 65.000 zł. Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że prawo pomocy, jako instytucja stanowiąca odstępstwo od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia - na co wskazuje użyty w art. 246 ustawy zwrot: "wykaże" - że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy, P. S. nie wykazał bowiem, że spełnia przesłanki określone w art. 246 ustawy. P. S. uzasadniając złożony wniosek oświadczył, że obecnie nie ma pracy i nie uzyskuje żadnych dochodów. W żaden sposób jednak nie udokumentował, aby był osobą bezrobotną, nie przedłożył zaświadczenia z urzędu pracy. Zauważyć również trzeba, że skarżący nie wyjaśnił w złożonym wniosku, czy podejmuje jakąkolwiek działalność zarobkową, chociażby dorywczą, a jednocześnie nie podał przyczyn, z powodu których nie podejmuje takiej działalności. Z akt sprawy nie wynika zaś, aby P. S. był osobą niezdolną do pracy z uwagi na stan zdrowia. Skarżący wskazał w złożonym wniosku, że nie posiada żadnych nieruchomości, jednocześnie nie wyjaśnił, gdzie wraz z dziećmi zamieszkuje. Oświadczył, że pozostaje "na utrzymaniu rodziny", nie podając jednak żadnych bliższych danych na ten temat. Nie wyjaśnił, czy rodzina zapewnia skarżącemu i jego dzieciom wyżywienie i umożliwia korzystanie z mieszkania, czy też może jest to pomoc finansowa, a jeśli tak, w jakiej wysokości. Zauważyć jednocześnie trzeba, że skoro skarżący pozostaje z dziećmi na utrzymaniu innych osób, jak wynika ze złożonego wniosku, oznacza to zatem, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z osobami, która zapewniają skarżącemu i jego dzieciom utrzymanie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2015 r. sygn. akt I OZ 328/15, dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W takiej sytuacji P. S. winien był zatem podać w złożonym formularzu również dane o stanie majątkowym i dochodach osób, z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe i na utrzymaniu których pozostaje. W orzecznictwie sądowym wskazuje się bowiem, że podczas rozpoznawania wniosku o przyznanie prawa pomocy nie można pominąć sytuacji finansowej osób pozostających z osobą składającą wniosek we wspólnym gospodarstwie domowym, bowiem informacje te mogą w istotnym stopniu wpłynąć na rozstrzygnięcie wniosku. Przy badaniu sytuacji materialnej wnioskodawcy należy więc uwzględniać sytuację majątkową i dochody wszystkich osób prowadzących z nim wspólne gospodarstwo domowe, bowiem to właśnie łączne dochody i wydatki tych osób kształtują status majątkowy wnioskodawcy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 29 listopada 2012 r. sygn. akt II GZ 442/12 Lex nr 1240669, z dnia 10 września 2013 r. I GZ 375/13 Lex nr 1363597). Zauważyć jednocześnie trzeba, że P. S., pomimo, jak twierdzi, nieuzyskiwania jakichkolwiek dochodów i pozostawania razem z trójką dzieci na utrzymaniu innych osób, ustanowił jednak w niniejszej sprawie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, który ponadto działał w jego imieniu także na etapie postępowania przed organem administracyjnym. W ocenie referendarza sądowego zachodzą zatem wątpliwości co do rzetelności złożonego przez skarżącego oświadczenia i jego rzeczywistej kondycji finansowej. Brak jest zatem podstaw do uwzględnienia wniosku, bowiem udzielone przez skarżącego informacje nie mogą być postrzegane jako rzetelne, przekonujące i przedstawiające w sposób wyczerpujący jego sytuację finansową. P. S. nie wykazał zatem w sposób bezsporny, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. Podkreślenia wymaga, że to w interesie osoby składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy leży udzielenie wszelkich informacji niezbędnych do rozpoznania wniosku, do uwzględnienia wniosku nie wystarczy jedynie ogólnikowe twierdzenie strony o trudnej sytuacji finansowej. Strona ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy powinna zatem poprzez rzetelne i wiarygodne przedstawienie w złożonym wniosku wszelkich informacji niezbędnych do oceny jej sytuacji majątkowej, a także poprzez złożenie stosownych dokumentów wykazać, że jej sytuacja finansowa nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania we własnym zakresie. W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.