VII SA/Wa 2480/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego K. M. pełnomocnika z urzędu C. M. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi C. M. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] postanawia: odmówić przyznania ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego K. M. wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

W dniu 29 listopada 2016 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Okręgowa Izba Radców Prawnych w [...] na pełnomocnika skarżącego wyznaczyła radcę prawnego C. M. W dniu 30 grudnia 2016r. pełnomocnik strony skarżącej zapoznał się z aktami sprawy. W dniu 29 września 2017 r. zapadł na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym wyrok w niniejszej sprawie. W dniu 4 grudnia 2017 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o zwrot nieopłaconej pomocy udzielonej z urzędu. Łącznie z wnioskiem złożono oświadczenie, że opłaty za świadczoną pomoc prawną nie zostały zapłacone w całości lub w części. W sprawie zważono, co następuje. W myśl art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze. zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Przechodząc do oceny wniosku o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu wskazać należy, że przepis art. 250 p.p.s.a. nie nakłada obowiązku uwzględnienia każdego wniosku pełnomocnika o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzja o przyznaniu pomocy prawnej oznacza bowiem, że Skarb Państwa przejmuje na siebie ciężar finansowy związany z wynagrodzeniem pełnomocnika z urzędu i że Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania. Oznacza to konieczność ustalenia przez Sąd, czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona (tak: w postanowieniu NSA z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt I OZ 1226/13; por. także: wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2010 r. sygn. akt I FSK 1648/08; postanowienie NSA z dnia 21 października 2010 r. sygn. akt II FSK 83/09, NSA z dnia 13 stycznia 2015 r. I GSK 2012/13 LEX nr 1748630, wyrok WSA w Łodzi z dnia 11 grudnia 2013 r. III SA/Łd 957/13 LEX nr 1407803, postanowienie NSA z dnia 21 października 2010 r., II FSK 83/09, postanowienie NSA z dnia 8 stycznia 2010 r., I FSK 1648/08, postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., OZ 720/04 – wszystkie przywołane w niniejszym postanowieniu orzeczenia, dostępne są na stronie internetowej www.cbois.nsa.gov.pl). Oznacza to konieczność ustalenia przez Sąd (referendarza sądowego), czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona (tak w postanowieniu NSA z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt I OZ 1226/13; por. także: wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2010 r. sygn. akt I FSK 1648/08; postanowienie NSA z dnia 21 października 2010 r. sygn. akt II FSK 83/09). Nie budzi przy tym większych wątpliwości, że w ramach oceny referendarza sądowego czy pomoc prawna w sprawie została rzeczywiście udzielona mieści się nie tylko zbadanie dokonania przez pełnomocnika z urzędu jakichkolwiek czynności procesowych, ale również ocena czy działania te wykonywane były z zachowaniem należytej staranności. W niniejszej sprawie należy odmówić przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu, gdyż pełnomocnik w istocie pomocy prawnej nie udzielił. Wskazać należy, że jedyną czynnością jaką dokonał w sprawie pełnomocnik było zaznajomienie się z aktami sprawy. Mając na względzie powyższe uznano, że żądanie wnioskodawcy nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie można zgodzić się ze stanowiskiem, aby udzielił on stronie rzeczywistej pomocy prawnej. Faktyczna pomoc prawna polega bowiem na udzielaniu porad prawnych, sporządzaniu wniosków procesowych, opinii prawnych, wyrażaniu stanowiska w sprawie, czy też występowaniu przed sądem itp. pełnomocnik nie podniósł żadnej argumentacji mogącej przemawiać za uwzględnieniem skargi, nie wskazał okoliczności mogących rzutować na rozstrzygnięcie, ani też w jakikolwiek inny sposób nie zajął w sprawie stanowiska. W rozpoznawanej sprawie taka pomoc w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji nie została udzielona. W tej sytuacji stwierdzić trzeba, że wniosek o przyznanie wynagrodzenia we wskazanym zakresie jest bezzasadny i brak jest podstaw do jego uwzględnienia. W związku z powyższym, w myśl art. 250 § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.