VII SA/Wa 2337/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, sędzia WSA Maria Tarnowska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi E. S. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2016 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia uchyla zaskarżone postanowienie

Przedmiotem skargi wniesionej przez E. S. jest postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]sierpnia 2016 r. znak: [...], o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...]czerwca 2016 r. znak: [...]po rozpatrzeniu wnioski E. S., odmówił wstrzymania postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez PINB w [...]w celu wyegzekwowania obowiązku wynikającego z decyzji tego ostatniego z dnia [...]lutego 2010 r., znak: [...]. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...]lipca 2016 r., działając na podstawie art. 134 i art. 144 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, w związku z zażaleniem E. S. na postanowienie [...]WINB z dnia [...]czerwca 2016 r. znak: [...], stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. W piśmie z dnia [...]sierpnia 2016 r., skierowanym do WSA w Warszawie, stanowiącym skargę na ww. postanowienie GINB z dnia [...]lipca 2016 r., E. S. zawarła również wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie [...]WINB z dnia [...]czerwca 2016 r. znak: [...]. W uzasadnieniu tego wniosku wskazała, że jest osobą niepełnosprawną, niezdolną do samodzielnej egzystencji oraz, że w czerwcu 2016 r. jej stan zdrowia uległ pogorszeniu, co wiąże się z wizytami u lekarzy i licznymi badaniami. Z tego też powodu, jak wyjaśniła, nie była w stanie wysłać listu. Zażalenie napisała w terminie, potwierdza to data na tym piśmie, ale listu zawierającego ten środek zaskarżenia nie miał kto nadać (w jej imieniu) na poczcie (oddalonej ponad 4 km od miejsca jej zamieszkania); uczynił to dopiero listonosz, który przyszedł do skarżącej w dniu 7 lipca 2016 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu tego wniosku o przywrócenie terminu, postanowieniem z dnia [...]sierpnia 2016 r. znak: [...], na podstawie art. 58 § 1 oraz art. 59 § 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, odmówił E. S. przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]czerwca 2016 r. znak: [...]. W uzasadnieniu tego postanowienia organ wskazał, że zgodnie z art. 58 § 1 i 2 k.p.a. uchybiony termin należy przywrócić na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy; prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Wskazał także, że przywrócenie terminu do złożenia prośby, jest niedopuszczalne (o czym mowa w § 3 art. 58), a brak spełnienia jednego z wyżej wymienionych warunków uniemożliwia przywrócenie terminu. I dalej, organ podał, że postanowienie [...]WINB z dnia [...]czerwca 2016 r. znak: [...]zostało doręczone skarżącej w dniu [...]czerwca 2016 r. Ostatnim dniem do wniesienia zażalenia na ww. postanowienie był dzień [...]lipiec 2016 r. Zażalenie zawarte w piśmie z dnia [...]lipca 2016 r., zostało wniesione (data nadania na poczcie) w dniu [...]lipca 2016 r., a więc 1 dzień po terminie. Należy więc przyjąć, że dzień [...]lipca 2016 r. był dniem wyznaczającym początek biegu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W tym dniu skarżąca w rzeczywistości była zdolna do podjęcia czynności procesowych, czyli złożenia zażalenia. Siedmiodniowy termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu upłynął więc w dniu [...]lipca 2016 r. Natomiast pismo z dnia [...]sierpnia 2016 r. adresowane do WSA w Warszawie, zawierające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia zostało nadane w Urzędzie Pocztowym w dniu [...]sierpnia 2016 r. Oznacza to, że E. S. nie dotrzymała 7-dniowego terminu do złożenia tego wniosku. Dlatego też wniosek o przywrócenie uchybionego terminu nie mógł być uwzględniony. W skardze do Sądu na ww. postanowienie GINB z dnia [...]sierpnia 2016 r. znak: [...]skarżąca – E. S. wniosła o jego uchylenie i przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie [...]WINB z dnia [...]czerwca 2016 r. Zarzuciła, że zaskarżone postanowienie jest bezpodstawne i bezzasadne. Podała, że uchybiła terminowi, ale nie ze swej winy, lecz z przyczyn niezależnych wywołanych stanem jej zdrowia, co wykazała składając zaświadczenia lekarskie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. W piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2017 r. pełnomocnik skarżącej, adw. A. P. podtrzymując skargę i wniosek w niej zawarty wskazał na naruszenie w sprawie art. 58 § 2 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 tej ustawy poprzez dowolne przyjęcie, że [...]lipca 2016 r. był pierwszym dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu, podczas gdy przyczyną uchybienia było błędne przeświadczenie skarżącej o dochowaniu terminu ustawowego na złożenia zażalenia. W konsekwencji, jak wskazał pełnomocnik, błędnie określono w sprawie dzień ustania przyczyny uchybienia terminu. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej podniósł, że świadomość o uchybieniu terminu skarżąca powzięła w momencie pokwitowania odbioru postanowienia z dnia [...]lipca 2016 r. Od tego też dnia winien być liczony termin siedmiu dni na złożenie prośby o przywrócenie terminu. Dodał, że skarżąca nie zdając sobie sprawy z popełnionego uchybienia, nie mogła uruchomić biegu terminu na przywrócenie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Przedmiotem kontroli Sądu w sprawie było postanowienie GINB z dnia [...]sierpnia 2016 r. znak: [...]o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu tego orzeczenia organ wywiódł, iż wniosek o przywrócenie terminu nie może być pozytywnie dla skarżącej załatwiony, albowiem nie dochowała ona terminu 7 dni na jego złożenie. Termin ten należało liczyć od dnia złożenia zażalenia, bo wówczas ustała przyczyna uchybienia terminu. W ocenie Sądu, choć rację ma organ wskazując, iż obowiązujące przepisy wymagają złożenia wniosku z zachowaniem terminu, to jednak myli się twierdząc, że termin ten w niniejszej sprawie został przekroczony. I tak, zważyć trzeba, iż zgodnie z art. 58 § 2 k.p.a., prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne (v. art. 58 § 3 k.p.a.). Z powyższego wynika, iż przesłanka dochowania siedmiodniowego terminu jest pierwotna w stosunku do pozostałych podstaw uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu. Jej niedochowanie zawsze skutkuje nieuwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu, gdyż jest to termin, który nie podlega przywróceniu. Z art. 58 § 2 k.p.a. wynika, że datą, od której należy liczyć termin do wniesienia prośby o przywrócenie terminu, jest dzień ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie w orzecznictwie sądów administracyjnych zgodnie przyjmuje się, że jeśli strona nie wiedziała o uchybieniu terminu, to termin do złożenia prośby o jego przywrócenie liczy się od dnia uzyskania przez nią wiadomości o tym, a rolą strony wnoszącej o przywrócenie terminu jest wówczas wskazanie daty, w jakiej dowiedziała się o okoliczności uchybienia terminu (tak NSA w wyroku z dnia 16 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 1365/16; WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 23 listopada 2012 r. sygn. akt II SA/Gl 699/12). Z okoliczności sprawy wynika, że skarżąca nie miała świadomości, iż uchybiła terminowi do wniesienia zażalenia (wiążąc jego zachowanie z terminem sporządzenia pisma, a nie z wniesieniem pisma do organu poprzez jego nadanie na poczcie). O fakcie tym dowiedziała się dopiero z postanowienia GINB z dnia [...]lipca 2016 r. znak: [...]stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Zatem, 7-dniowy termin przewidziany w art. 58 § 2 k.p.a. należało liczyć od dnia doręczenia tego postanowienia, a nie – od dnia wniesienia zażalenia. Skoro zaś ww. postanowienie wydane na podstawie art. 134 k.p.a. (o stwierdzeniu uchybienia terminu), zostało doręczone skarżącej w dniu [...]lipca 2016 r., to do dnia [...]sierpnia 2016 r. skarżąca mogła (zachowując wymóg z art. 58 § 2 k.p.a.), złożyć prośbę o przywrócenie uchybionego terminu. Z akt sprawy wynika, że termin ten został przez skarżącą zachowany, albowiem pismo zawierające prośbę o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia nadała w dniu [...]sierpnia 2016 r. Z tych też przyczyn postanowienie GINB zaskarżone w niniejszej sprawie jako oparte na wadliwej wykładni art. 58 § 2 k.p.a. oraz niepełnych ustaleniach faktycznych, w konsekwencji – błędnej ocenie sprawy, nie mogło się ostać. Niezależnie od powyższego Sąd dostrzega, iż stwierdzenie uchybienia terminu nie stoi na przeszkodzie rozpoznania wniosku strony o przywrócenie terminu do wniesienia środka zaskarżenia, co więcej - często dopiero powoduje rozpoczęcie biegu siedmiodniowego terminu określonego w art. 58 § 2 zd. 1 k.p.a. do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Dzieje się tak w szczególności wtedy, gdy przyczyną uchybienia terminu jest (tak jak w niniejszej sprawie) brak wiedzy strony o tym, że termin do wniesienia środka zaskarżenia nie został zachowany. Zatem, choć GINB postanowieniem z dnia [...]lipca 2016 r. znak: [...]stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie [...]WINB z dnia [...]czerwca 2016 r., a WSA w Warszawie nieprawomocnym wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 1856/16 oddalił skargę E. S. na to postanowienie, to wobec złożenia wniosku przez skarżącą o przywrócenie terminu do złożenia ww. zażalenia, wniosek ten należy rozpoznać, przyjmując przy tym, iż z przyczyn, o których mowa powyżej, został on wniesiony w terminie siedmiu dni. Ponownie orzekając w sprawie, GINB uwzględni zatem powyższe stanowisko Sądu i przystąpi raz jeszcze do załatwienia wniosku skarżącej nadanego w dniu [...]sierpnia 2016 r. Organ zważy przy tym, że wymóg dopełnienia czynności, dla której określony był uchybiony termin jednocześnie z wniesieniem prośby o przywrócenie terminu, wynika z art. 58 § 2 zd. 2 k.p.a., a wskazany w tym przepisie obowiązek w oczywisty sposób nie jest aktualny, jeżeli czynność, dla której określony był uchybiony termin, została dopełniona jeszcze przed złożeniem wniosku o przywrócenie terminu. Sytuacja taka zachodzi między innymi wtedy, gdy -jak to miało miejsce w niniejszej sprawie- strona złoży odwołanie/zażalenie po terminie, a następnie wnosi o przywrócenie terminu do wniesienia tego odwołania/zażalenia. Nie istnieją wówczas żadne racje, które wymagałyby od strony ponownego składania już raz złożonego środka zaskarżenia. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji. Sąd wyjaśnia przy tym, iż uwzględniając skargę nie orzekł o kosztach, albowiem skarżącej na mocy postanowienia z dnia 29 listopada 2016 r. przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym.