VII SA/Wa 231/18

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi P. S. na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] października 2017 r. znak [...] w przedmiocie uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadnione postanawia: odmówić przyznania P. S. prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych – w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi.

P. S. po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy. Skarżący nie oznaczył w rubryce nr 4 zakresu żądania, jednakże w uzasadnieniu wniosku wskazał, że z uwagi na aktualną sytuację finansową nie jest w stanie uiścić należnej opłaty od skargi. Wniosek skarżącego potraktowano wobec tego jako wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu sądowego od skargi. Skarżący wskazał, że posiada spółdzielcze mieszkanie własnościowe o powierzchni 72,8 m2, we wspólnym gospodarstwie domowym ze skarżącym pozostaje żona oraz małoletni syn i trzy pełnoletnie córki. P. S. oświadczył, że rodzina utrzymuje się z dochodów w łącznej wysokości 2291 zł netto miesięcznie, na które składają się dochody z prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej (około 870 zł), z tytułu pracy żony na pół etatu (797 zł), świadczenie wychowawcze na dziecko (500 zł) i świadczenie rodzinne (124 zł). Jako zobowiązania i stałe wydatki skarżący wymienił: czynsz – 505 zł, opłaty za energię elektryczną – 170 zł, wydatki na wyżywienie – około 700 zł, na dojazdy do pracy – 200 zł, na środki gospodarstwa domowego – 200 zł, koszty leczenia stomatologicznego córki – 150 zł, pomoc w utrzymaniu córek na studiach – 300 zł. Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199). Zatem prawo pomocy jako instytucja stanowiąca odstępstwo od tej generalnej reguły winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Należy przy tym podkreślić, że na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek wykazania, że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być zatem sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do pełnej oceny możliwości płatniczych wnioskodawcy. Okoliczności wynikające ze złożonego wniosku nie mogą budzić wątpliwości, a jeżeli takie występują, nie mogą być interpretowane na korzyść strony (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 18 lipca 2013 r. II FZ 371/13 Lex nr 1347052, z dnia 13 stycznia 2011 r. I GZ 456/10 Lex nr 741446, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 24 września 2010 r. I SA/Rz 478/10 Lex nr 764503, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 25 kwietnia 2014 r. I SA/Bd 1172/13 Lex nr 1457060). Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, iż brak jest uzasadnienia dla przyznania P. S. prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi, ponieważ skarżący nie wykazał w sposób bezsporny, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uprawniałaby do skorzystania z tej instytucji. Z wniosku złożonego przez P. S. wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym ze skarżącym pozostaje żona oraz małoletni syn i trzy pełnoletnie córki, rodzina utrzymuje się z dochodów w łącznej wysokości 2291 zł netto miesięcznie. Zauważyć wobec tego trzeba, że skarżący - pomimo deklarowanej bardzo trudnej sytuacji, utrzymywania się sześcioosobowej rodziny z dochodów wynoszących jedynie 2291 zł miesięcznie - ustanowił jednak adwokata z wyboru w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 232/18. Okoliczność ta powoduje, że zachodzą wątpliwości co do rzeczywistej wysokości środków, jakimi skarżący wraz z rodziną dysponuje, a udzielone przez P. S. informacje nie mogą być postrzegane jako przekonujące i wiarygodne. W ocenie referendarza sądowego brak jest zatem podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy. Przyznanie prawa pomocy możliwe jest jedynie wówczas, gdy z przedstawionych przez wnioskodawcę informacji wynika bezspornie, że strona znajduje się w wyjątkowo trudnej sytuacji finansowej i spełnia przesłanki określone w art. 246 ustawy. P. S. nie wykazał natomiast w sposób niebudzący wątpliwości, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych we własnym zakresie. Zauważyć jednocześnie trzeba, że wpis sądowy od złożonej przez wnioskodawcę skargi należny jest w kwocie 100 zł. W ocenie referendarza sądowego, skoro P. S. był w stanie wygospodarować środki na opłacenie wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 232/18, to brak jest podstaw do stwierdzenia, że wpis sądowy od skargi w niniejszej sprawie we wskazanej wysokości przekracza jego możliwości płatnicze. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji, na podstawie art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.