VII SA/Wa 2283/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Stawecki po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] sp. z o.o. z siedzibą w B. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2017 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi.

[...] sp. z o.o. z siedzibą w B. ("skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem organu, skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2017 r. w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych. Zarządzeniem z dnia [...] października 2017 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia braku formalnego skargi przez złożenie dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu, określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej (odpis KRS) oraz jednego odpisu skargi, a także do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 500 zł – w terminie siedmiu dni – pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe zarządzenie, w trybie doręczenia zastępczego (art. 73 P.p.s.a.) doręczono skarżącej w dniu [...] listopada 2017 r. (koperta, k. 16). Termin do uzupełnienia braków formalnych skargi oraz do uiszczenia wpisu od skargi upłynął w dniu [...] listopada 2017 r. Pismem z dnia [...] grudnia 2017 r. skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Zarządzeniem z dnia [...] stycznia 2018 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia braków formalnych pisma z dnia [...] grudnia 2017 r., stanowiącego m.in. wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...], tj. o uprawdopodobnienie braku winy skarżącej w uchybieniu tego terminu – w terminie siedmiu dni – pod rygorem rozpoznania ww. wniosku w oparciu o dokumenty znajdujące się w aktach sprawy. Jednocześnie, skarżącą pouczono o treści art. 86 i 87 P.p.s.a. Powyższe zarządzenie doręczono skarżącej w dniu [...] stycznia 2018 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru, k. 47) – skarżąca nie odpowiedziała na ww. wezwanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm., dalej "P.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Natomiast stosownie do art. 87 § 1, 2 i 4 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać tej czynności. Z przywołanych przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może znaleźć zastosowanie tylko wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie. Samo złożenie, we wskazanym terminie, wniosku przez skarżącego oraz dokonanie czynności, dla której zakreślono termin, nie jest wystarczające dla przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej, której uchybił. Niezbędne jest także uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że nie ponosi on winy w niedochowaniu terminu. Celem tej instytucji jest bowiem umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. W rozpoznawanej sprawie skarżąca zachowała siedmiodniowy termin, określony w art. 87 § 1 P.p.s.a. do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Z uzasadnienia wniosku wynika, że ustanie przyczyny, dla której uchybiono dokonaniu czynności nastąpiło w dniu 18 grudnia 2017 r., a w dniu 27 grudnia 2017 r. został nadany wniosek (koperta z pieczęcią nadawczej placówki pocztowej, k. 41 akt sądowych) oraz została dokonana czynność – uzupełniono braki skargi oraz uiszczono wpis. W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, argumentacja skarżącej nie zasługuje na aprobatę, a przedstawione okoliczności nie świadczą o braku winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Zatem o braku winy można mówić wyłącznie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody, której strona nie mogła przezwyciężyć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2015 r., sygn. akt II GZ 921/14, LEX nr 1 634 813). Skarżąca nie uprawdopodobniła, by uchybienie terminu miało miejsce nie z jej winy. Wskazane powody, dla których skarżąca nie uzupełniła braków formalnych skargi oraz nie uiściła wpisu, tj. niedoręczenie jej przez urząd pocztowy awizo z przesyłką sądową, nie miały charakteru nadzwyczajnego i nie były spowodowane żadną przeszkodą niemożliwą do usunięcia. Co więcej, skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie Sądu i nie przekazała żadnych informacji świadczących o tym, że podejmowała czynności mające na celu reklamację skierowanej do niej przesyłki, lub że problem z doręczaniem przesyłek nie miał charakteru jednostkowego. Ponadto, kolejną przesyłkę, której doręczeniem zajął się ten sam urząd pocztowy, co w przypadku wezwania o uzupełnienie braków formalnych skargi oraz o uiszczenie wpisu, skarżąca odebrała (zwrotne potwierdzenie odbioru, k. 27). Uzasadnienie wniosku o przywrócenie terminu sprowadza się jedynie do twierdzenia, że skarżąca w skrzynce pocztowej nie znalazła żadnego zawiadomienia o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym. Takie oświadczenie zmierza do podważenia domniemania o skutecznym doręczeniu skarżącej postanowienia o odrzuceniu skargi, w oparciu o art. 73 P.p.s.a. Samo twierdzenie strony o braku awiza w skrzynce pocztowej, niepoparte żadną dodatkową argumentacją czy też wskazaniem na okoliczności zmierzające do uprawdopodobnienia tego faktu, nie jest wystarczające do obalenia tego domniemania. Gdyby obalenie domniemania doręczenia przesyłki na podstawie ogólnikowego twierdzenia strony skarżącej było możliwe, prowadziłoby to do nieuzasadnionego podważenia instytucji z art. 73 P.p.s.a. W każdej sytuacji strona mogłaby to zrobić poprzez zwykłe oświadczenie, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej lub zaginęło (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 368/11, LEX nr 992 561 oraz postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2018 r., sygn. akt IV SA/Wa 709/17, niepubl.). Warto przy tym podkreślić, że choć od adresata przesyłek sądowych nie wymaga się ciągłego przebywania w miejscu zamieszkania/siedzibie, to jeżeli strona wie o wszczęciu postępowania (co jest oczywiste w przypadku skarżącego), to powinna liczyć się z ewentualnością nadejścia pisma procesowego i nie może powoływać się na własną nieświadomość oraz prawo do wolności dysponowania własnym czasem. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, w której strona sama wszczęła postępowanie (por. wyroki Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 października 2002 r., sygn. akt SK 6/02, LEX nr 56 631 oraz z dnia 28 lutego 2006 r., sygn. akt P 13/05, LEX nr 182 474). W związku z powyższym, w ocenie Sądu, przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej nie było możliwe, ponieważ strona dopuściła się niedbalstwa. W sprawie nie zaistniały przesłanki warunkujące zasadność złożonego wniosku o przywrócenie terminu i brak było podstaw do jego uwzględnienia. Z powyższych przyczyn, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.