Sygnatura
VII SA/Wa 1350/25
Wyrok WSA w Warszawie z 9 kwietnia 2026 r., VII SA/Wa 1350/25 – szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 9 kwietnia 2026
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Izabela Ostrowska (sprawozdawca), Sędziowie: sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, asesor WSA Lucyna Staniszewska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Mazowieckiego Kuratora Oświaty z dnia 31 marca 2025 r. znak: KPZ.542.14.2025.ML w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
VII SA/Wa 1350/25 UZASADNIENIE Mazowiecki Kurator Oświaty postanowieniem z dnia 31 marca 2025 r., znak: KPZ.542.14.2025.ML, na podstawie art. 59 § 2 w zw. z art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 572, zwanej dalej "k.p.a."), po rozpatrzeniu wniosku złożonego przez M. K. organ prowadzący Niepubliczne Liceum Ogólnokształcące w J. z siedzibą przy ul. N. [...] o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty O. Nr [...] z dnia [...] października 2024 r. znak: [...] w przedmiocie wykreślenia Niepublicznego Liceum Ogólnokształcącego w J. z dniem 28 lutego 2025 r. z ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonej przez Starostę O. . Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. Pismem z dnia 4 września 2024 r. Starosta O. zawiadomił M. K. o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu w celu wydania decyzji o wykreśleniu wpisu Niepublicznego Liceum Ogólnokształcącego w J. z ewidencji szkół i placówek niepublicznych w powiecie o. woj. M. na podstawie art. 169 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 73 7 ze zm.), tj. z uwagi na zaprzestanie działalności tej szkoły przez okres dłuższy niż 3 miesiące. Starosta O. wezwał również M. K. do złożenia wyjaśnień, dokumentów i innych dowodów, które mogą mieć wpływ na wynik sprawy. Jako adres siedziby Liceum M. K. zgłosiła lokal przy ul. N. [...] w J. . Zgodnie z umową najmu przedmiotowego lokalu, zawartą dnia 1 września 2022 r. oraz aneksem Nr 3 do tej umowy z dnia 10 listopada 2023 r. M. K. posiadała tytuł prawny do tego lokalu do dnia 30 czerwca 2024 r. Starosta O. ustalił, że przy ul. N. [...] w J. działa sklep "[...] ". M. K. prowadzi także niepubliczną szkołę podstawową wpisaną do ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonej przez Burmistrza Gminy J. i obie szkoły, tj. Niepubliczne Liceum Ogólnokształcące w J. oraz Niepubliczna Szkoła Podstawowa, posiadały siedzibę w tej samej lokalizacji. Zarówno Starosta O. jaki i Burmistrz Gminy J. nie uzyskali informacji od M. K. o zmianie siedziby szkoły, pomimo obowiązku wynikającego z art. 168 ust. 13 ustawy Prawo oświatowe, zgodnie z którym osoba prowadząca szkołę ma obowiązek zgłoszenia w ciągu 14 dni zmiany w danych zawartych w zgłoszeniu, powstałych po wpisie do ewidencji. Zgodnie z art. 168 ust. 4 – 12 ustawy Prawo oświatowe osoba prowadząca szkołę powinna zgłosić do ewidencji m.in. adres siedziby szkoły oraz ewentualnie adres innych lokalizacji prowadzenia zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych. Ponadto, do zgłoszenia należy dołączyć informację o warunkach lokalowych zapewniających m.in. bezpieczne i higieniczne warunki nauki i pracy poprzez złożenie pozytywnej opinii właściwego państwowego powiatowego inspektora sanitarnego oraz pozytywnej opinii komendanta powiatowego Państwowej Straży Pożarnej. Organ podniósł, że w dniu 22 lipca 2024 r. J. P. - właściciel lokalu przy ul. N. [...] w J. , poinformował Starostę O. o rozwiązaniu z M. K. umowy najmu tego lokalu. Do wiadomości przesłanej pocztą elektroniczną załączył pismo z dnia 1 marca 2024 r., kierowane do M. K. i protokół zdawczo - odbiorczy, dotyczący zwrotu tego lokalu z dniem 4 marca 2024 r. J. P. rozwiązał umowę najmu z dnia 1 września 2022 r. z aneksami przedłużającymi jej ważność w trybie natychmiastowym. Z pisma wynika, że wynajmowany dotychczas lokal będzie zamknięty dla tego najemcy od dnia 1 marca 2024 r. Załączony dokument został podpisany przez J. P. i przez M. K. . Wynajmujący poinformował także, że M. K. definitywnie opuściła lokal z dniem 31 maja 2024 r. oraz że "lokal ten został ponownie wynajęty i aktualnie jest w nim prowadzona działalność handlowa." W dniu 23 sierpnia 2024 r. Starosta O. uzyskał kolejną informację od właściciela lokalu przy ul. N. [...] w J. , z której wynikało, że w dniu 5 czerwca 2024 r. przekazał lokal nowemu najemcy. Następnie Starosta O. otrzymał wniosek z Biura Rzecznika Praw Dziecka z dnia 30 sierpnia 2024 r., znak sprawy: [...] , z prośbą o złożenie wyjaśnień i informacji o przyczynach i podstawie prawnej wstrzymania przekazywania należnych środków budżetowych dla "Niepublicznego Liceum Ogólnokształcącego D. T. w J. ", którego "właścicielką i dyrektorką jest M. K. " oraz o złożenie innych istotnych w sprawie informacji i zajęcie stanowiska. Z tego pisma wynika również, że skarżąca poinformowała Rzecznika Praw Dziecka, iż "w okresie wakacyjnym szkoła zmuszona była zmienić lokalizację, gdyż umowa najmu budynku przy ul. N. [...] w J. , w którym Liceum dotychczas funkcjonowało wygasła z końcem czerwca 2024 r., a jego właściciel nie wyraził zgody na jej przedłużenie. Obecnie Liceum będzie funkcjonowało w pomieszczeniach wynajmowanych w budynku Wyższej Szkoły G. w J. przy ul. S. [...] ". Organ nie uzyskał jednak od skarżącej zgłoszenia zmiany siedziby szkoły. W związku z powyższym pismem z dnia 4 września 2024 r. Starosta O. zwrócił się do Mazowieckiego Kuratora Oświaty o przeprowadzenie kontroli w trybie art. 180 ust. 1 ustawy Prawo Oświatowe w Niepublicznym Liceum Ogólnokształcącym w J. prowadzonym przez M. K. w zakresie siedziby szkoły. Pismem z dnia 30 września 2024 r. nr KPZ.5533.14.2024.ML Kuratorium Oświaty w W. poinformowało Starostę O. , że w dniu 18 września 2024 r. zespół wizytatorów Kuratorium Oświaty w W. , zgodnie z upoważnieniem znak: [...] z dnia [...] września 2024 r., udał się do szkoły mieszczącej się we wskazanym w zaświadczeniu adresie. Po przybyciu okazało się, że pod wskazanym w Zaświadczeniu Nr [...] z dnia [...] lutego 2023 r. adresie siedziby szkoły Niepubliczne Liceum Ogólnokształcące w J. z siedzibą przy ul. N. [...] mieści się sklep "[...] ". Obok drzwi, które uprzednio były wejściem do siedziby szkoły, leżała skrzynka pocztowa, a w niej nieodebrana korespondencja do ww. szkoły. Ze zgromadzonych w sprawie dowodów wynika, że Niepubliczne Liceum Ogólnokształcące w J. od dnia 1 czerwca 2024 r. nie posiada lokalu spełniającego wymagania do prowadzenia szkoły. M. K. do dnia wydania decyzji nie zgłosiła zmiany adresu siedziby szkoły, a tym samym miejsca jej działania. Okres braku dysponowania lokalem trwa od 1 czerwca 2024 r., a więc ponad 4 miesiące. W dniu 3 października 2024 r. Starosta O. otrzymał pisemne wyjaśnienia od Ż. Sp. z o.o. z siedzibą w P. , z których wynika, że umowa najmu lokalu położonego w J. przy ul. N. [...] zawarta została w dniu 22 lutego 2024 r. na okres 8 lat z datą obowiązywania od dnia 5 marca 2024 r. Pierwsze otwarcie sklepu nastąpiło w dniu 27 czerwca 2024 r. Starosta O. uznał za wiarygodne informacje zawarte w pismach J. P. - właściciela lokalu przy ul. N. [...] w J. oraz wyjaśnienia Ż. Sp. z o.o. z siedzibą w P. w kwestii zaprzestania działania Liceum w wyżej wymienionym lokalu z dniem 31 maja 2024 r. oraz przejęciu tego lokalu w dniu 5 czerwca 2024 r. przez nowego najemcę. Sam fakt opuszczenia lokalu został potwierdzony również przez pracownika Oświaty Powiatowej w O. oraz wizytatorów z Kuratorium Oświaty w W. . Jednocześnie organ uznał za niewiarygodne wyjaśnienia skarżącej z dnia 22 lipca 2024 r., z których wynika, że nie doszło do zmiany siedziby szkoły i że w przypadku zamiaru zmiany, niezwłocznie o tym fakcie poinformuje. Twierdzenia te są również sprzeczne z informacją przekazaną przez M. K. Rzecznikowi Praw Dziecka, z której wynika, że w okresie wakacyjnym szkoła zmuszona była zmienić lokalizację. Stwierdzono także, że opuszczenie lokalu przy ul. N. [...] w J. nie nastąpiło w okresie wakacyjnym, lecz wcześniej – co potwierdzają pisma właściciela przedmiotowego lokalu i Ż. Sp. z o.o. z siedzibą w P. . Ustalono zatem, że zaistniały okoliczności wskazane w art. 169 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo oświatowe, zobowiązujące do wydania decyzji o wykreśleniu Niepublicznego Liceum Ogólnokształcącego w J. z ewidencji szkół i placówek niepublicznych wobec zaprzestania działalności przez szkołę przez okres dłuższy niż 3 miesiące – od 1 czerwca 2024 r., a więc na ponad 4 miesiące. Z uwagi na brak siedziby Niepubliczne Liceum Ogólnokształcące w J. nie spełnia warunków koniecznych dla działania szkoły niepublicznej, zatem utraciło status szkoły niepublicznej. Starosta O. decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2024 r., znak: [...] r., na podstawie art. 169 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 ustawy Prawo oświatowe oraz art. 104 § 1 i art. 107 k.p.a. wykreślił z ewidencji szkół i placówek niepublicznych w powiecie o. , woj. M. wpis dokonany w dniu 1 września 2019 r. pod nr 63, odnoszący się do Niepublicznego Liceum Ogólnokształcącego w J. z siedzibą przy ul. N. [...] w J. , prowadzonego przez M. K. . Wykreślenie nastąpiło z dniem 28 lutego 2025 r. i było równoznaczne z likwidacją szkoły. Pismem z dnia 9 marca 2025 r. skarżąca za pośrednictwem Starosty O. złożyła prośbę o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji. Jednocześnie Strona wniosła odwołanie od decyzji, domagając się jej uchylenia w całości. Skarżąca w przywołanym piśmie złożyła oświadczenie, że o ww. decyzji dowiedziała się przypadkiem i otrzymała ją 1 marca 2025 r. Organ odwoławczy na podstawie zwrotnego potwierdzenia odbioru ustalił, że przesyłka kierowana na właściwy adres skarżącej, zawierająca decyzję Starosty O. Nr [...] z dnia [...] października 2024 r., została doręczona skarżącej w trybie art. 44 k.p.a. w dniu 13 listopada 2024 r., po dwukrotnym awizowaniu: w dniu 29 października 2024 r. i w dniu 6 listopada 2024 r. Termin do wniesienia odwołania upłynął zatem w dniu 27 listopada 2024 r. Strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji w dniu 9 marca 2025r. Wskazano, że wniosek złożony przez skarżącą nie zawierał jednak żadnych okoliczności mających uprawdopodobnić brak winy, czy też zachowaną przez skarżącą staranność. Skarżąca nie uprawdopodobniła zatem, że uchybienie przez nią terminu do złożenia odwołania spowodowane było zdarzeniami obiektywnymi, niezależnymi od jej woli. Przyczyna niedotrzymania terminu wynika bowiem wyłącznie z nieodbierania korespondencji lub odbierania jej wybiórczo przez M. K. . Ponadto, pismami z dnia 4 września 2024 r. i z 7 października 2024 r. organ informował skarżącą o prowadzonym postępowaniu i jego etapach. Skarżąca posiadała zatem wiedzę o prowadzonym postępowaniu, jednak nie dochowała należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw. Dodatkowo organ zauważył, iż skarżąca dowiedziała się o wydaniu spornej decyzji przed wskazanym przez nią terminem. W piśmie z dnia 20 stycznia 2025 r., w odpowiedzi na pismo skarżącej z dnia 10 stycznia 2025 r., wskazano że w dniu 28 października 2024 r. decyzji Nr [...] została wydana decyzja w przedmiotowej sprawie. Pismo to zostało wysłane na dwa adresy skarżącej: na adres organu prowadzącego Niepubliczne Liceum Ogólnokształcące w J. (nieodebrane) oraz na adres znajdujący się na kopercie pisma skarżącej z dnia 10 stycznia 2025 r. Pismo wysłane na drugi adres skarżącej zostało przez nią odebrane dnia 5 lutego 2025 r. i jest to data powzięcia przez informacji o wydaniu przez Starostę O. decyzji z dnia [...] października 2024 r. Skarżąca miała również możliwość zapoznania się z treścią ww. decyzji – jej skan został przesłany skarżącej dnia 28 lutego 2025 r. Skargę na postanowienie z dnia [...] marca 2025 r., znak: [...] złożyła M. K. . Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie: art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. - nieważność decyzji wydanej bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. art. 7, 77, 81 k.p.a. - obowiązek ustalenia stanu faktycznego i działania w dobrej wierze, art. 61 § 3 p.p.s.a. - wniosek o zabezpieczenie przez wstrzymanie wykonania aktu. art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. art. 10 § 1 i 2 k.p.a. (zasada czynnego udziału strony w postępowaniu), art. 61 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. (brak podstawy faktycznej), art. 24 k.p.a. (zasady bezstronności), sprzeczność z orzecznictwem, w tym m.in. wyrokiem WSA w Gdańsku z 11 stycznia 2023 r., sygn. akt III SA/Gd 458/22 (organ nie może pomijać okoliczności, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy). W uzasadnieniu skargi wskazano, że Kurator Oświaty nie jest organem orzekającym w zakresie procedury administracyjnej jako takiej, lecz organem specjalnym, działającym w zakresie nadzoru pedagogicznego i merytorycznym. Nie może wkraczać w kompetencje sądu administracyjnego ani samodzielnie rozstrzygać o skutkach procesowych działań strony tym bardziej skutkujących wykreśleniem szkoły z rejestru. Zdaniem skarżącej kurator nie ma kompetencji do oceny ważności doręczeń, interpretowania skutków proceduralnych dla strony, prowadzenia analizy formalnej poza zakresem nadzoru pedagogicznego. Skarżąca podniosła, że Mazowiecki Kurator Oświaty odmówił jej przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz odmówił uchylenia decyzji Starosty o wykreśleniu szkoły z rejestru, przyjmując w całości argumentację Starosty przeprowadzając kontrolę doraźną bez udziału strony i bez weryfikacji stanu faktycznego placówki nie informując skarżącej ani o kontroli doraźnej, ani o toczącym się postępowaniu. Organ nie umożliwił skarżącej zapoznania się z aktami sprawy, nie przeprowadził żadnego postępowania wyjaśniającego, a swoje stanowisko oparł wyłącznie na jednostronnych twierdzeniach Starosty. Mając na uwadze powyższe wniesiono o: uchylenie decyzji Starosty w całości; uchylenie postanowienia Kuratora w całości; stwierdzenie ich nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.; wstrzymanie wykonania decyzji (art. 61 § 3 p.p.s.a.). zasądzenie kosztów sądowych.. W odpowiedzi na skargę Mazowiecki Kurator Oświaty wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoją argumentację wskazaną w postanowieniu z dnia [...] marca 2025 r., znak: [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024r., poz. 1267) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest postanowienie Mazowieckiego Kuratora Oświaty z dnia [...] marca 2025r. odmawiające M. K. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty O. Nr [...] z dnia [...] października 2024r., wykreślającej z dniem 28 lutego 2025 r. Niepubliczne Liceum Ogólnokształcące w J. z ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonych przez Starostę O. . Zgodnie z art. 129 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 1691 ze zm.) dalej jako "k.p.a.", odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Przepisy szczególne mogą przewidywać inne terminy do wniesienia odwołania. W niniejszej sprawie bezspornym było, że decyzja z 28 października 2024 r. została doręczona skarżącej 13 listopada 2024 r. w drodze doręczenia zstępczego, co potwierdza zwrotne potwierdzenie odbioru załączone do akt sprawy organu pierwszej instancji. W tym miejscu wyjaśnić należy, że zgodnie z treścią art. 44 § 1 k.p.a. ,w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 tej ustawy (w mieszkaniu, w miejscu pracy, w lokalu administracji publicznej, ewentualnie dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi): 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 33 § 2 k.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 k.p.a.). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 k.p.a.). W tym miejscu należy podkreślić, że skuteczność doręczenia zastępczego uzależniona jest od ścisłego przestrzegania wynikających z art. 44 k.p.a. zasad i procedur. Z ich realizacją prawodawca wiąże bowiem materialnoprawny skutek prawny doręczenia pisma adresatowi w sytuacji, gdy faktycznie doręczenie nie ma miejsca. Procesowa instytucja doręczenia zastępczego unormowana w art. 44 k.p.a. polega nie tyle na domniemaniu, ile oparta jest na konstrukcji fikcji prawnej poprzez uznanie, że nastąpiło doręczenie pisma, które de facto nie miało miejsca. Warunkiem jednak przyjęcia przez organ takiej fikcji prawnej, tj. uznania, iż nastąpiło doręczenie zastępcze, jest dysponowanie przez ten organ niebudzącym wątpliwości dowodem potwierdzającym, że przesłanki określone w art. 44 k.p.a. zostały spełnione. Takim dowodem jest zwrotne potwierdzenie odbioru zawierające pełną informację, że adresat został zawiadomiony (w tym zgodnie z art. 44 § 3 k.p.a. - także powtórnie) zarówno o pozostawieniu pisma, jak i o miejscu oraz terminie z datą i podpisem doręczyciela. Zawiadomienie to powinno uwzględniać treść art. 39 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2018 r. poz. 2188 oraz z 2019 r. poz. 1051, 1495 i 2005), przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. W sprawie niniejszej warunki formalne doręczenia zastępczego zostały zachowane, zaś przesyłka awizowana była pierwszy raz w dniu 29 października 2024r., zaś powtórne awizo nastąpiło w dniu 6 listopada 2024r. Doręczenie więc nastąpiło z dniem 13 listopada 2024r. W tym miejscu, w odniesieniu do zarzutu skargi wskazać należy, że Mazowiecki Kurator Oświaty nie tylko był uprawniony ale także zobowiązany do oceny prawidłowości doręczenia decyzji organu I instancji, bowiem zgodnie z art. 51 ust 1 pkt 4 lit a ustawy Prawo oświatowe (Dz. U. z 2025 r. poz. 1043 ze zm.), kurator oświaty, w imieniu wojewody, wykonuje zadania i kompetencje w zakresie oświaty określone w ustawie i przepisach odrębnych na obszarze województwa, a w szczególności: wykonuje zadania organu wyższego stopnia w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 oraz z 2025 r. poz. 769) w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego – w sprawach publicznych szkół i placówek, zakładanych i prowadzonych przez osoby prawne niebędące jednostkami samorządu terytorialnego i osoby fizyczne, z wyjątkiem spraw dotyczących udzielenia zezwolenia, o którym mowa w art. 88 ust. 4 pkt 1, oraz w sprawach niepublicznych szkół i placówek. Z tych względów- co oczywiste- przywołany w skardze wyrok NSA z 14 grudnia 2021r., I OSK 1311/21 nie dotyczy sprawy niniejszej. Wskazany w art. 129 k.p.a. termin do wniesienia odwołania upłynął zatem w dniu 27 listopada 2024 r. Odwołanie natomiast, wraz w wnioskiem o przywrócenie terminu, wniesiono 9 marca 2025 r. ( data wpływu do organu 11 marca 2025 r.), zatem z uchybieniem terminu wskazanego powyżej. Przesłanki oceny wniosku o przywrócenie terminu określa art. 58 k.p.a. Na wstępie wyjaśnić trzeba, że stosownie do art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 k.p.a.). Z kolei zgodnie z art. 59 § 1 i 2 k.p.a. o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej. Od postanowienia o odmowie przywrócenia terminu służy zażalenie. O przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia. Instytucja przywrócenia terminu stwarza możliwość skutecznego dokonania czynności procesowej przez stronę w sytuacji, gdy upłynął już termin do jej podjęcia. Uprawnionym do złożenia wniosku o przywrócenie terminu jest "zainteresowany". Pojęcie to nie oznacza osoby mającej (tylko) interes faktyczny w załatwieniu sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego, lecz osobę uczestniczącą w postępowaniu administracyjnym uprawnioną bądź zobowiązaną do dokonania czynności procesowej. Zainteresowanym w rozumieniu tego przepisu będą zatem uczestnicy postępowania (strony, uczestnicy na prawach strony i inni uczestnicy), którzy są "zainteresowani" przywróceniem im prawa do podjęcia pewnych czynności procesowych. Zgodnie z wyrokiem NSA z 24 listopada 2010 r. (II OSK 1762/09 – za CBOSA), "Możliwość skorzystania z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania służy jedynie stronie, której organ doręczył decyzję" Kwestią sporną w niniejszej sprawie pozostaje to, czy wskazywane przez skarżącą we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania okoliczności, uzasadniały przyjęcie, że do uchybienia terminu doszło bez jej winy. Zgodzić się należy z wyrażonym w orzecznictwie poglądem, że kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić, gdy strona nie mogła dopełnić obowiązku z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (za: wyrok NSA z 4 lutego 2025 r., sygn. akt II OSK 1388/22, CBOSA). Warunkiem koniecznym do uwzględnienia podania o przywrócenie terminu jest brak jakiejkolwiek winy strony. Na gruncie art. 58 § 1 k.p.a. każdy stopień winy, nie wyłączając lekkiego niedbalstwa, uzasadnia wydanie postanowienia o odmowie przywrócenia terminu. Dla przywrócenia terminu niezbędne jest wykazanie, że uchybienie terminu zostało spowodowane przyczynami niezawinionymi przez stronę, a nadto przeszkód w dochowaniu terminu nie można by było usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (za: wyrok NSA z 8 kwietnia 2025 r., sygn. akt III OSK 6703/21, CBOSA). Przechodząc na grunt niniejszej sprawy wskazania wymaga, że zasadnie organ przyjął, że wniosek p przywrócenie terminu złożony przez skarżącą nie zawierał jednak żadnych okoliczności mających uprawdopodobnić brak winy, czy też zachowaną przez skarżącą staranność. Skarżąca nie uprawdopodobniła zatem, że uchybienie przez nią terminu do złożenia odwołania spowodowane było zdarzeniami obiektywnymi, niezależnymi od jej woli. Przyczyna niedotrzymania terminu wynika bowiem wyłącznie z nieodbierania korespondencji lub odbierania jej wybiórczo przez M. K. . Z treści wniosku wynika, że o decyzji Starosty O. Nr [...] z dnia [...] października 2024r. skarżąca dowiedziała się przypadkiem i otrzymała ją 1 marca 2025r. Powyższemu twierdzeniu przeczą dowody znajdujące się w aktach sprawy, bowiem w piśmie z dnia 20 stycznia 2025 r., w odpowiedzi na pismo skarżącej z dnia 10 stycznia 2025 r., organ wyjaśnił, że w dniu 28 października 2024 r. została wydana decyzja w przedmiotowej sprawie Nr [...] . Pismo to zostało wysłane na dwa adresy skarżącej: na adres organu prowadzącego Niepubliczne Liceum Ogólnokształcące w J. (nieodebrane) oraz na adres znajdujący się na kopercie pisma skarżącej z dnia 10 stycznia 2025 r. Pismo wysłane na drugi adres skarżącej zostało przez nią odebrane dnia 5 lutego 2025 r. i jest to data powzięcia przez informacji o wydaniu przez Starostę O. decyzji z dnia [...] października 2024 r. Skarżąca miała również możliwość zapoznania się z treścią ww. decyzji – jej skan został przesłany skarżącej dnia 28 lutego 2025 r. Z treści wniosku o przywrócenie terminu wynika, że skarżąca była przekonana, że wszelka wcześniejsza korespondencja dotyczyła decyzji Nr [...] z dnia [...] września 2024r. W tym czasie była już pozbawiona dotacji, a tym samym środków na opłacenie kancelarii prawnej. Była zmuszona samodzielnie prowadzić szkołę w skrajnie trudnych warunkach, zajmując się sprawami administracyjnymi, dydaktycznymi i organizacyjnymi, co uniemożliwiało jej monitorowanie wszelkich wpływających pism. W tym miejscu należy podkreślić, że w doktrynie i orzecznictwie panuje zgodność, że kryterium "uprawdopodobnienia braku winy" polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności. Obiektywnym miernikiem należytej staranności jest taka staranność, jakiej można oczekiwać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Pojęcie braku winy postrzegane jest jako obejmujące istnienie przeszkody nie do pokonania, czyli siły wyższej (por. postanowienie NSA z dnia 22 maja 2019 r., sygn. II GZ 81/19; A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. II, s. 368-70). Zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury, uchybienie terminu jest niezawinione wówczas, gdy nawet przy dołożeniu najwyższej staranności strona nie mogła w terminie dopełnić czynności procesowej. Przeszkody te zatem muszą mieć charakter zewnętrzny i obiektywny, a brak winy w uchybieniu terminu można uznać tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Strona musi więc uwiarygodnić swą staranność, jak również fakt, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu była od niej niezależna (por. postanowienia NSA: z dnia 5 października 2012 r., sygn. II OZ 862/12; z dnia 7 czerwca 2013 r., sygn. II FZ 70/13). W świetle powyższego wskazane przez skarżącą we wniosku okoliczności nie mogą być zakwalifikowane jako uzasadniające jej brak winy w niedotrzymaniu ustawowego terminu do wniesienia odwołania, a wskazują raczej na niedostateczną staranność skarżącej w prowadzeniu Niepublicznego Liceum Ogólnokształcącego w J. , co przesadza o zawinionym działaniu skarżącej. Fakt toczenia się dwóch postępowań wobec skarżącej przez Starostę O. również nie może uzasadniać wniosku o przywrócenie terminu. Zachowanie należytej staranności w ochronie własnego interesu wymagało jedynie odbierania i zapoznania się z kierowaną do niej korespondencją. Jednocześnie zauważyć należy, że pismami z dnia 4 września 2024 r. i z 7 października 2024 r. organ informował skarżącą o prowadzonym postępowaniu i jego etapach. Skarżąca posiadała zatem wiedzę o prowadzonym postępowaniu, jednak nie dochowała należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że Mazowiecki Kurator Oświat prawidłowo uznał, że skarżąca nie spełniła przesłanki przywrócenia terminu z art. 58 § 1 k.p.a. Nie uprawdopodobniła bowiem zaistnienia niezależnej przeszkody uniemożliwiającej jej wniesienie odwołania we właściwym terminie. Zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie , bowiem odnoszą się przede wszystkim do merytorycznej oceny decyzji Starosty O. Nr [...] z dnia [...] października 2024r., której to oceny Sąd w niniejszym postępowaniu nie dokonuje. O niezrozumieniu sytuacji procesowej skarżącej świadczy także pismo skarżącej skierowane do Sądu w dniu 23 marca 2026 r., w który skarżąca wskazuje, że " istota sprawy – nie jest to sprawa o przywrócenie terminu", a sprawa została błędnie zakwalifikowana zarówno przez organy jak i przez Sąd. Sam wniosek o przywrócenie terminu w swojej treści w swej treści w istocie kwestionuje decyzję oraz jej skutki. W związku z powyższym wyjaśnić trzeba, że organ nie ma prawnej możliwości rozpatrzenia odwołania, a więc dokonania merytorycznej oceny decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy odwołanie to zostało złożone z uchybieniem terminu , co w sprawie niniejszej bez wątpienia miało miejsce. Wobec powodów wyjaśnionych powyżej, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r., poz. 143) orzekł, jak w sentencji wyroku. Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 119 pkt 3 powyższej ustawy, który stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 11 czerwca 2025
- Symbol z opisem
- 6144 Szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
- Hasła tematyczne
- Administracyjne postępowanie
- Skarżony organ
- Kurator Oświaty
- Sędziowie
- Izabela Ostrowska /przewodniczący sprawozdawca/ Joanna Gierak-Podsiadły Lucyna Staniszewska.
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
art.58 § 1 w zw. z art. 59 · Dz.U. 1960 nr 30 poz. 168
Powiązane dokumenty
Sygnatura: VII SA/Wa 809/25 · 26 marca 2026
Wyrok WSA w Warszawie z 26 marca 2026 r., VII SA/Wa 809/25 – szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
Sygnatura: III OSK 2646/24 · 24 marca 2026
Wyrok NSA z 24 marca 2026 r., III OSK 2646/24 – szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
Sygnatura: III OSK 1195/23 · 24 marca 2026
Wyrok NSA z 24 marca 2026 r., III OSK 1195/23 – szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny