VI SO/Wa 10/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. B. o wymierzenie grzywny Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznawania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu radcowskiego w związku z nieprzekazaniem do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w terminie skargi z dnia 20 czerwca 2022 r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: odmówić wymierzenia grzywny

P. B.(dalej: "Wnioskodawca") pismem z dnia 10 sierpnia 2022 r. złożył wniosek do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznawania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu radcowskiego (dalej: "Organ") grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej: p.p.s.a). Ponadto, Skarżący wniósł o możliwość osobistego przedstawienia stanowiska w sprawie na posiedzeniu sądu, zasądzenie na jego rzecz od Organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz przysługujących stronie należności z tytułu kosztów przejazdów oraz utraconego zarobku lub dochodu oraz rozważenie, czy naruszenie obowiązków przez Organ miało rażący charakter. W uzasadnieniu wniosku Wnioskodawca wskazał, że przekazanie skargi wraz z aktami sprawy miało miejsce w warunkach niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art 54 § 2 p.p.s.a., gdyż Organ przekazał akta administracyjne nie w drodze jednej przesyłki, lecz dwóch, w sytuacji, gdy pierwsza przesyłka przekazana została w dniu 22 lipca 2022 r., zaś druga 27 lipca 2022 r. Zdaniem Wnioskodawcy, ponieważ termin przekazania skargi upływał zasadniczo 24 lipca 2022 r. (a z uwagi na wypadający w tym dniu dzień wolny od pracy termin uległ przesunięciu na dzień 25 lipca 2022 r.) nie może być wątpliwości, że przekazanie akt administracyjnych nastąpiło z naruszeniem obowiązku przekazania ich w terminie 30 dni, bowiem cześć akt została przekazana po terminie. Ponadto, Wnioskodawca wskazał, że przekazane przez Organ akta były niekompletne i nieuporządkowane, co również świadczy o nieprawidłowym wykonaniu przez Organ obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. W odpowiedzi na powyższy wniosek pismem z dnia 19 września 2022 r. Organ wniósł o jego oddalenie. W uzasadnieniu Organ wskazał, że skarga wraz z odpowiedzią na skargę, odpisem pełnomocnictwa, aktami Organu I instancji (aktami zawierającymi dokumentację związaną z dopuszczeniem do egzaminu radcowskiego z 2019 r., jego przeprowadzeniem i wynikiem), aktami Organu II instancji o nr [...] (postępowanie odwoławcze od uchwały z 2019 r. o wyniku egzaminu radcowskiego z 2019 r.) zostały wysłane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wraz z pismem przewodnim w dniu 27 lipca 2022 r. przesyłką priorytetową. Akta Organu II instancji zostały wysłane wraz z pismem przewodnim listem poleconym priorytetowym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 27 lipca 2022 r. Zdaniem Organu, nie można zgodzić się z Wnioskodawcą, jakoby Organ działał z premedytacją na jego niekorzyść, a w ustalonym stanie faktycznym nie może być mowy o rażącym naruszeniu obowiązków przez Organ. Pismem z dnia 27 marca 2023 r. Skarżący uzupełnił wniosek o wymierzenie Organowi grzywny, wnosząc o zbadanie nieważności postępowania administracyjnego z uwagi na przekazanie skargi przez niewłaściwy Organ. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek o wymierzenie grzywny Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznawania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu radcowskiego w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 54 § 2 p.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Podkreślenia zatem wymaga, że trzydziestodniowy termin, o którym mowa w powołanym powyżej przepisie, rozpoczyna swój bieg wraz z datą rzeczywistego otrzymania skargi (B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II). Stosownie do treści art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że wyłączną przesłanką materialnoprawną wymierzenia grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. jest sam fakt nieprzekazania skargi sądowi administracyjnemu w terminie, czyli niewypełnienie obowiązków procesowych przez organ, bez względu na jego przyczyny. Wymierzenie grzywny zgodnie z powołanym przepisem ma zatem charakter fakultatywny. Sąd, rozpoznając wniosek o wymierzenie organowi grzywny, nie wymierza jej automatycznie, lecz bierze pod uwagę specyfikę i charakter okoliczności danej sprawy, w tym także przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., oraz czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, a także, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny organ wypełnił ten obowiązek i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Zakres i forma działania sądu administracyjnego nie powinna wykraczać poza to, co jest konieczne do osiągnięcia celu jakim jest sądowa kontrola wykonywania administracji publicznej (por. postanowienie NSA z 17 maja 2022 r., sygn. akt III OZ 309/22; postanowienie NSA z 24 maja 2022 r., sygn. akt III OZ 314/22). Należy zaakcentować, że wymierzenie grzywny organowi jest prerogatywą, a nie obowiązkiem sądu. Wymierzenie grzywny uzależnione jest od dokonanej przez Sąd oceny okoliczności faktycznych danej sprawy. Jak słusznie wywiedziono w orzecznictwie, użyte w art. 55 § 1 p.p.s.a. sformułowanie "może" oznacza bowiem, że ustawodawca pozostawił sądowi ocenę zasadności wymierzenia grzywny. Z akt niniejszej sprawy wynika, że P. B. w dniu 20 czerwca 2022 r. (data nadania- k. 148 akt sądowych) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznawania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu radcowskiego z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] (sygn. akt VI SA/Wa 2065/22). Faktyczne otrzymanie skargi przez Organ nastąpiło w dniu 24 czerwca 2022 r. (k.3 akt sądowych). Skarga wraz z odpowiedzią na skargę, pełnomocnictwami oraz aktami organu I instancji (aktami zawierającymi dokumentację związaną z dopuszczeniem do egzaminu radcowskiego z 2019 r., jego przeprowadzeniem i wynikiem), aktami Organu II instancji o nr [...] zostały przekazane Sądowi przez Organ w dniu 22 lipca 2022 r. (data nadania- k. 153 akt sadowych). W dniu 27 lipca 2022 r. (k. 155) Organ uzupełnił akta sprawy, poprzez przekazanie akt Organu II instancji nr [...]. W niniejszej sprawie termin przekazania skargi upływał w dniu 25 lipca 2022 r. Z powyższego wynika, że Organ przekazał sądowi skargę, wraz z odpowiedzią na skargę i niekompletnymi aktami administracyjnymi w ustawowym terminie. Należy jednak zauważyć, że Organ niezwłocznie uzupełnił akta administracyjne poprzez nadesłanie pozostałych akt administracyjnych sprawy listem priorytetowym, co nastąpiło w dniu 27 lipca 2023 r., a zatem z dwudniowym uchybieniem terminu. Sąd podziela dotychczasowe orzecznictwo sądów administracyjnych zgodnie z którym kwestia możliwości zastosowania sankcji z art. 55 § 1 p.p.s.a., pozostawiona jest uznaniu sądu, zatem zależy od okoliczności konkretnej sprawy (postanowienie NSA z 5 marca 2010 r., sygn. akt I OZ 161/10). Jeżeli zatem przekroczenie terminu, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., jest niewielkie, to Sąd nie jest zobligowany do wymierzenia organowi grzywny. Ewentualne jednodniowe, dwudniowe czy kilkudniowe w przekazaniu skargi przez organ nie musi zatem oznaczać konieczności ukarania organu przez sąd administracyjny. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie nie doszło do rażącego naruszenia obowiązków przez Organ, zaistniała sytuacja nie wpłynęła negatywnie na postępowanie. Odnosząc się natomiast wniosku Strony o zbadanie nieważności postępowania administracyjnego z uwagi na przekazanie skargi przez niewłaściwy Organ należy zaznaczyć, iż zarówno skarga z dnia 20 czerwca 2022 r. (sygn. akt VI SA/Wa 2065/22) jaki i wniosek z dnia 10 sierpnia 2022 r. o wymierzenie grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. zostały przez Stronę skierowane do Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznawania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu radcowskiego. Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.