VI SA/Wa 5700/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Nogal (spr.) Asesor WSA Łukasz Jarocki Protokolant st. sekr. sąd. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2024 r. sprawy ze skargi [...] z siedzibą w Z. na niewykonanie wyroku w sprawie o sygnaturze VI SAB/WA 73/22 oddala skargę

Z. z siedzibą w Z. (dalej również "Skarżący" lub "Towarzystwo") w piśmie z 26 września 2023 r., złożonym u operatora pocztowego 28 września 2023 r., wniosło skargę na Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (dalej również "Organ" lub "GDDKiA") w przedmiocie niewykonania prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 listopada 2022 r. VI SAB/Wa 73/22 (dalej również "wyrok WSA"). Skarżący wniósł o: – stwierdzenie, że Organ nie wykonał prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 listopada 2022 r. VI SAB/Wa 73/22, – stwierdzenie, że niewykonanie wyroku WSA nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa, – przyznanie od Organu na rzecz Skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 24 702,40 (dwadzieścia cztery tysiące siedemset dwa 40/100) złotych, – zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącego wszelkich kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazał, że wyrokiem WSA stwierdzono m.in że Organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku Skarżącego z 17 marca 2022 r. oraz zobowiązano Organ do rozpoznania tego wniosku w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpisu wyroku wraz z aktami administracyjnymi. Skarga kasacyjna od wyroku WSA została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 maja 2023 r. II GSK 209/23. Organ do 15 września 2023 r. nie wydał decyzji w sprawie wniosku z 17 marca 2022 r. W związku z tym Towarzystwo wniosło "ponaglenie", a następie skargę na niewykonanie wyroku WSA. Dalej, Towarzystwo przytoczyło treść art. 12, art. 7 oraz art. 77 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej również "k.p.a.") i wyraziło przekonanie, że brak jest jakichkolwiek uzasadnionych przyczyn przedłużającego się postępowania w zakresie zezwolenia na wykorzystywanie dróg publicznych w celu przeprowadzenia zawodów sportowych "[...]". W ocenie Skarżącego bezczynność Organu cechuje rażące naruszenie prawa. Wniosek Skarżącego pochodzi z marca 2022 r. i Organ przez ponad półtora roku nie załatwił sprawy. Co więcej, zdaniem Skarżącego, Organ cały czasu uchyla się od tego obowiązku, stąd uznać należy, że jest to przejaw oczywiście złej woli Organu. Skarżący stanął również na stanowisku, że "rażącym naruszeniem" pozostaje również brak wywiązania się z terminów nałożonych na GDDKiA wyrokiem WSA. Uzasadniając żądanie przyznanie kwoty 24.702,40 (słownie: dwadzieścia cztery tysiące siedemset dwa złotych 40/100), Skarżący wyjaśnił, że w związku z niewydaniem decyzji przez Organ poniósł stratę finansową olbrzymich rozmiarów i wskazał na wydatki związane z: – przygotowaniem projektu aplikacji [...], – przygotowaniem projektu zmiany organizacji ruchu, – przygotowaniem projektu działań marketingowo-informacyjnych, – zamówieniem i przygotowaniem materiałów niezbędnych do przeprowadzenia zawodów (m.in. medale, koszulki, trofea z nadrukami itp.), – pracą i czynnościami wykonywanymi przez wolontariuszy, najczęściej członków Towarzystwa. Skarżący dodał, że suma tych wydatków stanowi jedną trzecią kwoty jaką Sąd może przyznać tytułem sumy pieniężnej w oparciu o art. 154 § 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej również "p.p.s.a."). Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad w odpowiedzi na skargę wniósł o: – oddalenie skargi jako oczywiście bezzasadnej, – zasądzenie od Skarżącego na rzecz Organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, stosownie do treści art. 208 p.p.s.a. Organ podniósł, że w dacie wniesienia skargi nie upłynął termin na wykonanie wyroku WSA. Wyrok wraz z aktami sprawy został doręczony Organowi przez Sąd 5 października 2023 r., stąd termin na wykonanie tego wyroku upływał dopiero 6 listopada 2023 r. Organ zaakcentował, że zgodnie z punktem trzecim wyroku WSA Organ został zobowiązany do rozpoznania wniosku z 17 marca 2022 r., w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi. Ponadto Organ wskazał, że wyrokiem WSA nie został zobowiązany do wydania decyzji w przedmiocie zezwolenia o zezwolenie na przeprowadzenie imprezy sportowej z wykorzystaniem w sposób szczególny dróg publicznych, a do rozpoznania wniosku Skarżącego. Zdaniem GDDKiA, faktyczną intencją Skarżącego przy wywodzeniu skargi nie było uzyskanie zezwolenia na przeprowadzenie imprezy sportowej z wykorzystaniem w sposób szczególny dróg publicznych 19 czerwca 2022 r., zwłaszcza, że impreza ta odbyła się ostatecznie w innym miejscu i czasie. Dlatego Organ stanął na stanowisku, że skarga nie służy rzeczywistemu wykonywaniu uprawnień procesowych, lecz wyłącznie stanowi czynność pozorną, motywowaną "bezprawnymi roszczeniami finansowymi". Jest ona przejawem nadużywania środków ochrony prawnej, bezpodstawnie angażujących nie tylko Organ, lecz również procedujący Sąd. Tym samym w ocenie Organu jest to działanie umyślne Skarżącego, które wyczerpuje definicję oczywiście niecelowego postępowania, o którym mowa w art. 208 p.p.s.a. Organ złożył do sprawy akta administracyjne, w których znajduje się odpis postanowienia z [...] listopada 2023r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wydania zezwolenia na przeprowadzenie imprezy sportowej z wykorzystaniem dróg w sposób szczególny. Z uzasadnienia tego postanowienia wynika, że wydane ono zostało w celu wykonania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 listopada 2022 r. VI SAB/Wa 73/22. Na rozprawie strony podtrzymały swoje stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przy czym dokonując kontroli legalności zaskarżonego aktu, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, stosownie do treści art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Istota sporu sprowadzała się do oceny czy Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad przekroczył termin na wykonanie prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 listopada 2022 r. VI SAB/Wa 73/22, którym został zobowiązany do rozpoznania wniosku Z. z siedzibą w Z. z 17 marca 2022 r. Stosownie do treści art. 154 § 1 p.p.s.a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powyższej regulacji wynika, że skarga wnoszona w powyższym trybie jest środkiem ochrony prawnej ściśle związanym z wyrokiem uwzględniającym skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania (art. 149 § 1 p.p.s.a.). Niewykonanie wyroku ma zatem wyrażać się w dalszej bierności organu, pomimo zobowiązania go przez sąd - w wyroku uwzględniającym skargę - do podjęcia określonych czynności. Przy czym o niewykonaniu wyroku nie można mówić w sytuacji, gdy organ administracji zakończył sprawy w formie przewidzianej prawem (np. wydał decyzję, postanowienie czy pozostawił wniosek bez rozpoznania). Sąd nie jest bowiem uprawniony do oceny zasadności czynności wyjaśniających podejmowanych przez organ w toku prowadzonego postępowania po wydaniu wyroku, ani też oceny zgodności z prawem wydanego rozstrzygnięcia. Istotnym elementem przy rozpoznawaniu skargi wniesionej w trybie art. 154 p.p.s.a. jest również termin w jakim organ administracji ma wykonać wyrok uwzględniający skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a. termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia organowi akt albo, w przypadku, gdy akta administracyjne sprawy są prowadzone w postaci elektronicznej, odpisu orzeczenia. Oznacza to, że niewykonanie wyroku, o jakim mowa w art. 154 § 1 p.p.s.a., ma miejsce wtedy, gdy organ w ogóle nie wykonał wyroku albo wykonał go, ale przekroczył wyznaczony termin. Stwierdzenie tej okoliczności następuje według stanu na dzień wniesienia skargi. (por. B. Dauter [w:] A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauter, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 154, pkt 7). Z kolei wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w art. 154 § 1 p.p.s.a, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi (art. 154 § 3 p.p.s.a.). Przenosząc powyższe rozważania na grunt skargi Towarzystwa Sąd stwierdził, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw. Za takim stanowiskiem przemawiał fakt, że w dacie wniesienia skargi w trybie art. 154 § 1 p.p.s.a., tj. 28 września 2023 r. nie rozpoczął biegu termin na wykonanie wyroku WSA. Bieg terminu nastąpił dopiero z chwilą doręczenia odpisu ww. wyrok ze stwierdzeniem prawomocności i aktami administracyjnymi, tj. 5 października 2023 r. Tym samym chybione były wywody skargi, że GDDKiA do 15 września 2023 r. był zobligowany do załatwienia sprawy wywołanej wnioskiem z 17 marca 2022 r. Za niezrozumiałą sąd ocenił natomiast argumentację skargi co do braku "jakichkolwiek uzasadnionych przyczyn przedłużającego się postępowania" połączoną z zarzutem, że Organ działał wbrew treści art. 12 k.p.a., art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. W tym miejscu zaakcentować wypadało, że w ramach skargi na niewykonanie wyroku, sąd mógł badać (-) czy sprawa została załatwiona zgodnie z zobowiązaniem wynikającym z uprzednio wydanego wyroku, tj. czy rozpoznano wniosek Skarżącego z 17 marca 2022 r. oraz (-) czy miało to miejsce z zachowaniem zakreślonego przez sąd terminie, tj. w terminie trzydziestu dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyrok WSA z aktami administracyjnymi. Ze złożonych akt administracyjnych wynika przy tym, że wniosek Skarżącego został przez Organ rozpoznany merytorycznie w dniu [...] listopada 2023r., kiedy to Organ wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 listopada 2022r. VI SAB/Wa 73/22 został zatem wykonany w zakreślonym przez WSA terminie. W sytuacji zaś, gdy stronę nie satysfakcjonuje rodzaj rozstrzygnięcia, ma otwarty nowy tryb odwoławczy, w którym może kwestionować wydane postanowienie. Z uwagi na niezasadność skargi, sąd nie był zobligowany do odnoszenia się pozostałych wniosków skargi, tj. w zakresie stwierdzenia czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 154 § 2 p.p.s.a.) oraz czy istniały podstawy do przyznania Skarżącemu od Organu sumy pieniężnej (art. 154 § 7 p.p.s.a.). Wobec nie uwzględnienia skargi nie było podstaw do orzekania w przedmiocie wniosku Skarżącego o zwrot kosztów postępowania (art. 200 i art. 209 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Sąd nie uwzględnił również wniosku Organu o zwrot kosztów postępowania, albowiem nie dopatrzył się zaistnienia przesłanek z art. 208 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sąd może - niezależnie od wyników spraw, o których mowa w art. 200 p.p.s.a., art. 203 p.p.s.a., art. 204 p.p.s.a. i art. 207 p.p.s.a. - złożyć na stronę obowiązek zwrotu kosztów - w całości lub w części - wywołanych jej niesumiennym lub oczywiście niewłaściwym postępowaniem. W ocenie Organu takim postępowaniem Skarżącego miało być złożenie przez niego oczywiście bezzasadnej skargi. Sąd przyjął jednak, że sama okoliczność złożenia oczywiście bezzasadnej skargi nie może stanowić samoistnej podstawy do zastosowania art. 208 p.p.s.a. Sąd uznaje za własne stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z 7 sierpnia 2014 r., II FSK 514/14, LEX nr 1502159; z 27 sierpnia 2014 r., II FSK 400/14, LEX nr 1500166, gdzie przyjęto, że nie stanowi niesumiennego lub oczywiście niewłaściwego postępowania, o którym mowa w art. 208 p.p.s.a. skorzystanie przez stronę z ustawowo przewidzianych uprawnień do uruchomienia środków odwoławczych, jak również rezygnowania z kontynuowania postępowania wszczętego przed sądem administracyjnym. Z tych względów działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił skargę.