Sygnatura
VI SA/Wa 5113/23
VI SA/Wa 5113/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-01-10
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 10 stycznia 2024
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek Asesor WSA Łukasz Jarocki (spr.) Protokolant spec. Marcin Just po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 7 sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Decyzją z 7 sierpnia 2023 r. o nr [...](dalej: "zaskarżona decyzja") Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD" lub "organ"), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.; dalej "k.p.a."), art. 4 pkt 11 i 22, art. 5 ust. 1, art. 5b ust. 1, art. 18 ust. 4a i 4b, art. 87 ust. 1, art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2201 ze zm.; dalej: "u.t.d.") oraz Ip. 1.1 oraz 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez [..] sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej także: "skarżący" lub "strona") od decyzji [..] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej ,,organ I instancji" lub "[...]WITD") z 30 października 2022 r. nr [...] nakładającej karę pieniężną w wysokości 12 000 zł, utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następujących okolicznościach sprawy: W dniu 31 maja 2022 r. przy ul. M. w N. (w pobliżu Dworca PKP [...]) poddano kontroli drogowej samochód osobowy marki T. o nr rej. [...], którym kierował A. M.. Podczas kontroli ustalono, że kierowca przewoził zarobkowo pasażera, który zamówił usługę przewozową przy pomocy aplikacji [...]. Kurs rozpoczął z ul. S. [...] na ul. M. – Dworzec PKP [...] w N.. Za wykonany kurs pasażer uiścił opłatę w wysokości 16,04 zł z uwagi na przysługującą mu zniżkę (na paragonie widniała kwota 29,04 zł). Paragon został wystawiony przez skarżącego. Pojazd nie posiadał dodatkowego światła z napisem "TAXI", zaś na drzwiach z obu stron widniały oznaczenia w postaci [...] pasów z numerem bocznym [...] oraz herbem m. st. Warszawy. Był on przystosowany do przewozu maksymalnie 5 osób, co zostało potwierdzone z danymi zawartymi w dowodzie rejestracyjnym nr [...]. Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane w protokole kontroli drogowej z 31 maja 2022 r. nr [...] (dalej: "protokół kontroli"), do którego dołączono m.in. opisy stwierdzonych naruszeń, protokół z przesłuchania świadka, dokumentację fotograficzną, kopię paragonu fiskalnego, wydruki z aplikacji [...]. Pismem z 30 czerwca 2022 r. [...]WITD zawiadomił stronę o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie naruszenia przepisów u.t.d. na podstawie informacji ustalonych w protokole kontroli. Dodatkowo m.in. poinformowano stronę o możliwości wypowiedzenia się, co do zebranych materiałów i dowodów oraz prawie zgłaszania żądań zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. W toku postępowania [...]WITD uzyskał informację z Urzędu Miejskiego w N. (akta administracyjne – k. 32; k.76) wskazującą, że skarżący nie składał wniosku o licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką oraz nie zgłaszał pojazdu marki T. o nr rej. [...] we wniosku o wydanie licencji. Urząd m.st. Warszawy poinformował, że a dzień kontroli skarżący posiadał licencje nr [....] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką udzieloną 22 lutego 2022 r. przez Prezydenta m.st. Warszawy. Pojazd marki T. o nr rej. [...] nie został zgłoszony do ww. uprawnienia. Skarżący nie posiadał innego uprawnienia transporotowego wydanego przez Prezydenta m.st. Warszawy. Pismem z 19 lipca 2021 r. skierowanym do [...]WITD, pełnomocnik strony wniósł m.in. o: wezwanie pasażera do złożenia zeznań; wezwanie kierowcy do złożenia zeznań; ustalenie podmiotu, któremu przysługuje licencja nr [...] poprzez zwrócenie się do Prezydenta m.st. Warszawy o udzielenie stosownej informacji. Dodatkowo wskazał, że nr [...] znajdujący się na drzwiach bocznych pojazdu (stanowiący nr licencji) nie należy do skarżącej, zatem należy przyjąć, że przejazd nie był wykonywany na jej rzecz i w jej imieniu. W odpowiedzi na wezwanie [...]WITD do złożenia pisemnych wyjaśnień, [...] sp. z o.o. poinformował, że przejazd w dniu 31 maja 2022 r. na trasie z ul. S. na ul. M. – Dworzec PKP [...] w N. realizowany był przez R.R. zatrudnionego przez partnera flotowego R. sp. z o.o. Decyzją z 30 listopada 2022 r. [...]WITD, działając na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli, nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 12 000 zł za naruszenie przepisów art. 5b oraz lp. 1.1. załącznika nr 3 do u.t.d. ("Wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji innej niż licencja wspólnotowa"), jak również art. 18 ust. 4a i lp. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d. ("Wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy"). Łączna suma kar pieniężnych za stwierdzone podczas kontroli naruszenia wyniosła 20.000 zł, jednak zgodnie z art. 92a ust. 3 u.t.d. została ona ograniczona do 12.000 zł. Podstawą faktyczną rozstrzygnięcia było wykonywanie transportu drogowego pojazdem niespełniającym wymagań dla taksówki (brak umieszczonego na dachu dodatkowego światła z napisem "TAXI") na terenie gminy N. tj. poza obszarem oznaczonym w posiadanej licencji wydanej przez Prezydenta m.st. Warszawy. W wyniku rozpatrzenia złożonego przez stronę odwołania, GITD decyzją z 7 sierpnia 2023 r. nr [...]utrzymał decyzję organu I instancji w całości w mocy. W uzasadnieniu organ przedstawił stan faktyczny ustalony w trakcie kontroli drogowej, przebieg postępowania administracyjnego oraz omówił przepisy prawa mające zastosowanie w sprawie. Organ podkreślił, że w trakcie czynności kontrolnych kierowca nie okazał wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, wypisu z licencji lub identyfikatora taxi. Kontrolowany pojazd był przystosowany do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą, jednocześnie nie posiadał na dachu lampy z napisem "TAXI" odróżniającej go od innych pojazdów niebędących taksówką. Na podstawie danych z paragonu fiskalnego, organ uznał, że wykonawcą przewozu był [...]sp. z o.o., pomimo tego, że oznakowanie drzwi bocznych pojazdu wskazywało, że jest nim R. sp. z o.o. (na [...] pasach widniał nr licencji [...]). W ocenie organu, kontrolowanego przejazdu nie można było zakwalifikować jako przejazdu taksówką, gdyż pojazd, którym go realizowano nie spełniał niezbędnych wymagań przewidzianych dla taksówek. Ponadto przejazd realizowany był na obszarze gminy N. bez posiadania stosownego zezwolenia lub licencji uprawniającej do wykonywania transportu drogowego na jej terenie. Zdaniem organu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwalał na zastosowanie art. 92c u.t.d. (tj. umorzenia postępowania), zaś wydana decyzja zawierała elementy, o których mowa w art. 107 k.p.a. Na decyzję organu z 7 sierpnia 2023 r. strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zaskarżając ją w całości. Ponadto wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz umorzenie postępowania dotyczącego nałożenia kary, a także zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła naruszenie: 1) art. 76 § 3 w zw. z art. 6, art. 7, art. 8 oraz art. 12 w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i w rezultacie utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, pomimo, iż została ona wydana bez wnikliwego wyjaśnienia wszelkich okoliczności faktycznych sprawy i nieuwzględnieniu słusznego interesu strony, w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie w czyim imieniu wykonywany był kontrolowany przejazd, braku wyjaśnienia w oparciu o jaki stosunek prawny kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu skarżącego (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli), braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, braku wyjaśnienia jaki charakter miał przewóz, braku zbadania do kogo należy licencja nr [...] oraz poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego poprzez przyjęcie, iż przewóz wykonywany był w imieniu i na rzecz skarżącego, w sytuacji gdy organ I instancji otrzymał informację z B., iż podmiotem w imieniu i na rzecz, którego wykonywany był przewóz była R. sp. z o.o.; 2) art. 9 w zw. z art. 107 § 1 i 3 k.p.a. polegające na niewystarczającym wyjaśnieniu podstaw decyzji, ustalonych faktów, oceny dowodów, a przede wszystkim niewyjaśnienie dlaczego organ pierwszej instancji nie wykazał inicjatywy dowodowej w zakresie niezbędnym do prawidłowego rozstrzygnięcia relacji łączących stronę oraz na czyją rzecz oraz co stało się z ewentualnie otrzymanym wynagrodzeniem za przedmiotowy przejazd, a także ustalenia formy współpracy kierowcy ze spółką i czy taka współpraca w ogóle miała miejsce; 3) art. 4 pkt 11, art. 18 ust. 4a i b u.t.d. w zw. z Ip. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez skarżącego wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji, świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu u.t.d.; 4) art. 92 a ust. 1 i 7 u.t.d. w zw. z Ip. 1.1. załącznika nr 3 do u.t.d. polegające na uznaniu, że skarżący wykonywał przejazd bez wymaganej licencji, w sytuacji gdy prawidłowa analiza materiału dowodowego wskazuje, iż skarżący posiadał w kontroli ważną licencje na wykonywanie transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, a termin 28 dniowy na wpis pojazdu do licencji w dniu kontroli jeszcze nie upłynął. W uzasadnieniu skargi strona przedstawiła argumentację popierającą zarzuty skargi. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji oraz wniósł o jej oddalenie, a także rozpoznanie sprawy na rozprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 1615), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, kontrola ta, stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz.1705; dalej: "p.p.s.a."). Skarga w tej sprawie nie mogła zostać uwzględniona, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa. Zgodnie z art. 5 ust. 1 u.t.d., podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającym dyrektywę Rady 96/26/WE, zwanym dalej "rozporządzeniem (WE) nr 1071/2009". Jak wynika natomiast z art. 5b ust. 1 u.t.d., uzyskania odpowiedniej licencji wymaga podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką. W kwestii licencji ustawodawca dokonał zatem w art. 5b ust. 1 u.t.d. rozróżnienia uprawnień do wykonywania krajowego transportu drogowego osób na trzy rodzaje licencji - na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym (1), pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą (2), taksówką (3). Nieprzestrzeganie przepisów dotyczących licencjonowania przewozów, jak i związanych z nimi przepisów nakładających na posiadaczy licencji określone obowiązki, jest zagrożone karą pieniężną, o której stanowi art. 92a ust. 1 u.t.d. Zgodnie z tym przepisem, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie, z tym że przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 5000 złotych do 40 000 złotych za każde naruszenie. Z art. 92a ust. 7 pkt 1 u.t.d. wynika z kolei, że wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9 załącznika nr 3 do ustawy. Wśród wskazanych przepisów załącznika nr 3 do utd są m.in.: lp. 1.1 ("Wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji innej niż licencja wspólnotowa" zagrożone karą pieniężną w wysokości 12 000 zł) i lp. 2.11 ("Wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy" zagrożone karą pieniężną w wysokości 8000 zł). W świetle powyższych przepisów podjęcie i wykonywanie działalności w zakresie transportu drogowego osób taksówką wymaga uzyskania stosownej licencji, której nieposiadanie pociąga za sobą konsekwencje w postaci kary pieniężnej. Zgodnie z art. 6 ust. 4 u.t.d., licencji w tym zakresie udziela się na określony obszar obejmujący gminę, gminy sąsiadujące (po uprzednim zawarciu przez nie porozumienia) lub miasto stołeczne Warszawę. Na podstawie art. 6 ust. 5 u.t.d. ustawodawca dopuścił możliwość wykonywania przewozu z obszaru określonego w licencji poza ten obszar, lecz bez prawa świadczenia usług przewozowych poza obszarem określonym w tej licencji, z wyjątkiem przewozu wykonywanego w drodze powrotnej lub w przypadku złożenia zamówienia przez klienta z innego obszaru. Z kolei zgodnie z art. 13b ust. 1 rozliczenie opłaty za przewóz osób samochodem osobowym, w tym taksówką, z wyjątkiem przewozu okazjonalnego, o którym mowa w art. 18 ust. 4b pkt 2, może się odbywać przy użyciu aplikacji mobilnej spełniającej wymagania określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 4 oraz wymagania dla kas rejestrujących mających postać oprogramowania określone w przepisach o podatku od towarów i usług. Stosownie do treści art. 87 ust. 1 pkt 1 u.t.d., podczas wykonywania przewozu drogowego, kierowca pojazdu samochodowego z zastrzeżeniem ust. 4 obowiązany jest mieć przy sobie i okazać na żądanie uprawnionego organu kontroli – wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub wypis z licencji. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego bezspornie wynika, że 31 maja 2022 r. pojazdem marki T. o nr rej. [...] dokonano odpłatnego przewozu pasażera z ul. S. ([...]) na ul. M. (Dworzec PKP [...]) w N.. W trakcie czynności kontrolnych kierowca nie okazał żadnego z następujących dokumentów: wypisu z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika, wypisu z licencji na wykonywanie przewozu drogowego osób w krajowym bądź międzynarodowym transporcie drogowym osób, licencji ma wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką. Usługę przewozową zamówiono za pomocą aplikacji [....], za którą pasażer uiścił opłatę otrzymując paragon fiskalny. Paragon fiskalny został wystawiony przez [...]sp. z o.o. Pojazd nie posiadał dodatkowego światła z napisem "TAXI", zaś na drzwiach z obu stron widniały oznaczenia w postaci żółto-czerwonych pasów z numerem bocznym [...] oraz herbem m. st. Warszawy. Powyższe ustalenia mają odzwierciedlenie w protokole kontroli oraz załączonych do niego dokumentach m.in. dokumentacji fotograficznej, wydrukach z aplikacji [...], kopii paragonu fiskalnego, protokole z przesłuchania świadka. Ponadto B. PL sp. z o.o. poinformował (pismo z 23 września 2022 r., k.46), że przedmiotowy przejazd realizowany był przez R. R. zatrudnionego przez partnera flotowego R. sp. z o.o. Z pisemnej informacji uzyskanej z Urzędu Miejskiego w N. wynika, że skarżący nie składał wniosku o licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką oraz nie zgłaszał pojazdu marki T. o nr rej. [...] we wniosku o wydanie licencji. Natomiast skarżący posiadał licencję nr [....] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką udzieloną 22 lutego 2022 r. przez Prezydenta m.st. Warszawy. Pojazd marki T. o nr rej. [...] nie został zgłoszony do ww. uprawnienia. Skarżący nie kwestionuje powyższych ustaleń. Zdaniem Sądu organ słusznie przyjął, że przewóz realizowany był przez [...]sp. z o.o., co wynika z wystawionego paragonu fiskalnego, na którym widniał również nr rej. pojazdu ([...]). W ocenie Sądu oznaczenie pojazdu numerem bocznym [...] oraz informacja przekazana przez B. PL sp. z o.o. wskazująca, że kierowcą przejazdu był R. R. zatrudniony przez partnera flotowego R. sp. z o.o., nie odzwierciedlają rzeczywistości. Z protokołu kontroli oraz załączonych do niego wydruków i kopii dokumentów jednoznacznie wynika, że w trakcie kontroli pojazdem kierował A. M. (paszport i prawo jazdy, k. 17-18), który realizował przejazd na trasie z ul. S. ([...]) na ul. M. (Dworzec PKP [...]) w N. (wydruk z aplikacji [...], k. 8-9). Kwota z paragonu fiskalnego wystawionego przez [...]sp. z o.o. (29,04 zł) pokrywa się z kwotą wynikającą z wydruku z aplikacji [...] (przed zastosowaniem zniżki). Z uwagi na powyższe organ słusznie przyjął, że w rzeczywistości podmiotem wykonującym przewóz, który otrzymał z tego tytułu opłatę (uiszczoną gotówką u kierowcy) jest [...]sp. z o.o. Zatem nie ulega wątpliwości Sądu, że podmiotem wykonującym skontrolowany przewóz był skarżący. Zdaniem Sądu stan faktyczny ustalony na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego pozwalał na uznanie przez organ, że w chwili kontroli doszło do wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji, a w konsekwencji do wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy. Wbrew twierdzeniom skarżącej, z zebranego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że w dniu przeprowadzenia kontroli (31 maja 2022 r.), skarżąca nie posiadała wymaganej licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób na obszarze gminy N.. Zdaniem Sądu organ prawidłowo ustalił, że zarówno początek jak i koniec przejazdu miał miejsce na terenie ww. gminy. Skarżący nie przedstawił, żadnych dowodów, które świadczyłyby, że posiadał odpowiednie uprawnienie, na podstawie którego, mógłby realizować kontrolowany przejazd na terenie gminy N.. W ocenie Sądu, nie ulega wątpliwości, że skarżący nie posiadał w momencie kontroli drogowej licencji uprawniającej go do pojęcia i wykonywania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką (art. 5b ust. 1 pkt 3 u.t.d.) na obszarze gminy, na terenie, której był on wykonywany (art. 6 ust. 4), w tym przypadku gminy N.. Zatem organy prawidłowo nałożyły na skarżącego karę pieniężną, o której mowa w lp. 1.1. załącznika nr 3 do u.t.d. wymierzoną właśnie za delikt polegający na wykonywaniu transportu drogowego bez wymaganej licencji. Jak wskazano wyżej, z przepisu tego wynika, że kara jest wymierzana w wysokości 12 000 zł – i w takiej wysokości karę nałożono na skarżącego. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 2 pkt 43 ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2022 r., poz. 988 ze zm.; dalej zwanej "p.r.d.") taksówka jest to pojazd samochodowy, odpowiednio wyposażony i oznaczony, przeznaczony do przewozu osób w liczbie nie większej niż 9 łącznie z kierowcą oraz ich bagażu podręcznego za opłatą ustaloną na podstawie: a) taksometru albo b) aplikacji mobilnej, o której mowa w art. 13b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 180 i 209). Zatem już z samej definicji taksówki wynika, że jednym z zasadniczych kryteriów determinujących kwalifikację danego pojazdu jako taksówki (niezależnie od pozostałych elementów wyposażenia) jest odpowiednie oznaczenie oraz zainstalowany taksometr albo aplikacja mobilna, o której mowa w art. 13b u.t.d. Sposób oznaczenia taksówki został określony w § 24 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia. Z przepisu tego wynika, że taksówkę wyposaża się w dodatkowe światło z napisem "TAXI", odpowiadające następującym warunkom: a) rozmieszczenie: na dachu, b) barwa: biała lub żółta samochodowa z czarnymi napisami widocznymi z przodu i z tyłu pojazdu, d) powinno być widoczne po zapadnięciu zmroku z odległości co najmniej 50 m przy dobrej przejrzystości powietrza. Podkreślenia wymaga, że wskazany sposób oznaczenia taksówki (lampa TAXI na dachu), jak też zainstalowany taksometr (albo aplikacja mobilna, o której mowa w art. 13b utd) to najistotniejsze cechy odróżniające taksówkę od innego pojazdu. Uznanie tych elementów jako zasadniczych cech odróżniających pojazd będący taksówką od innych pojazdów (zwłaszcza takich, którymi też jest wykonywany przewóz osób) potwierdza również wyładnia celowościowa przepisów ustawy o transporcie drogowym, zwłaszcza w kontekście art. 18 ust. 5 pkt 1 i 3 u.t.d., który zabrania umieszczenia w lub na pojeździe wykonującym przewóz osób m.in. taksometru i lampy na dachu, a więc elementów upodabniających pojazd do taksówki. Natomiast pozostałe elementy wyposażenia taksówki określone w § 24 ust. 1 przywołanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury nie mają decydującego znaczenia dla kwalifikacji określonego pojazdu jako taksówki w świetle zarówno definicji taksówki zamieszczonej w art. 2 pkt 43 p.r.d., jak i w świetle wykładni systemowej, uwzględniającej m.in. treść art. 18 ust. 5 u.t.d. W świetle powyższych rozważań nie ulega wątpliwości Sądu, że aby dany pojazd mógł zostać uznany za taksówkę, konieczne jest nie tylko zgłoszenie takiego pojazdu do ważnej licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, ale również odpowiednie wyposażenie i oznaczenie pojazdu, odróżniające go od pojazdów, które nie są taksówkami. To jednak właściwe oznaczenie pojazdu samochodowego jest warunkiem koniecznym, aby dany pojazd mógł być uznany za taksówkę, a dokonywany nim przewóz - przy posiadaniu wymaganej licencji, do której zgłoszono ten pojazd – za przewóz osób taksówką. Zauważyć przy tym należy, że odpowiednie oznaczenie pojazdu jako taksówki pełni nie tylko funkcję odróżniającą i wspiera zachowanie reguł uczciwej konkurencji przy przewozie osób, ale również umożliwia upoważnionym organom prowadzenie realnej kontroli wykonania przez podmioty wykonujące ten rodzaj transportu dodatkowych obowiązków lub korzystania z szeregu przywilejów, bądź odstępstw od reguł przewidzianych dla innych samochodów osobowych, takich jak np. wyłączenie obowiązku korzystania z pasów bezpieczeństwa przez kierującego taksówką podczas przewożenia pasażera (art. 39 ust. 2 pkt 3 p.r.d.), wyłączenie obowiązku przewozu dziecka w foteliku bezpieczeństwa dla dziecka lub innym urządzeniu przytrzymującym dla dzieci (art. 39 ust. 4 pkt 1 p.r.d.), wykonanie obowiązku corocznego (a nie raz na 5 lat) przeprowadzenia badań technicznych (art. 81 ust. 6 p.r.d.), zastosowanie się przez kierującego taksówką do zakazu palenia tytoniu lub spożywania pokarmów w czasie jazdy podczas przewożenia pasażera (art. 63 ust. 5 p.r.d.), korzystanie z miejsc na drodze przeznaczonych tylko dla postoju taksówek (§ 53 rozporządzenia Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych – tj. Dz. U. z 2019 r., poz. 2310 ze zm.). Reasumując, licencja na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką jest licencją odpowiednią do wykonywania przewozów taksówką, czyli pojazdem zdefiniowanym w art. 2 pkt 43 p.r.d., a więc przede wszystkim w odpowiedni sposób oznaczonym. Licencja taka nie jest natomiast odpowiednia do wykonania przewozu pojazdem niebędącym taksówką. Ze znajdujących się w aktach fotografii skontrolowanego pojazdu jednoznacznie wynika, że pojazd ten nie miał na dachu lampy z napisem "TAXI", co samo w sobie wyklucza uznanie takiego pojazdu za taksówkę, a przewozu nim wykonywanego za przewóz osób taksówką. Pojazd uważany za taksówkę powinien być właściwie oznaczony, tak aby klienci mogli w jednoznaczny sposób odróżnić ten pojazd od nie-taksówek, a także aby zachowane zostały reguły uczciwej konkurencji na rynku przewozu osób. Zdaniem Sądu, organy administracji w tej sprawie prawidłowo uznały, że skontrolowanym pojazdem był zatem wykonywany przewóz okazjonalny. Przejazd wykonano pojazdem nieoznakowanym jako pojazd TAXI, ani nie wyposażonym w taksometr, a zatem pojazd ten nie był taksówką, skoro nie miał podstawowych elementów odróżniających taksówkę od innych pojazdów, którymi może być realizowany przewóz osób. W niniejszej sprawie sporny pojazd nie został oznaczony zgodnie z wymogami § 24 ust. 1 pkt 8 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, w związku z czym wykonywany sporny przewóz osoby nie mógł być uznany za przewóz osoby taksówką, lecz ze względu na okoliczności sprawy – za przewóz okazjonalny pojazdem przystosowanym konstrukcyjnie do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Oznacza to z kolei, że skarżąca zleciła przewoźnikowi przewóz okazjonalny osoby pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 7 osób łącznie z kierowcą. Zgodnie z art. 4 pkt 11 u.t.d. przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. Z art. 18 ust. 4a u.t.d. wynika, że przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Przewozu okazjonalnego dokonywanego tego rodzaju pojazdem samochodowym w ramach krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób dotyczy licencja, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 2 u.t.d. Natomiast w świetle art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., dopuszcza się przewóz okazjonalny samochodami osobowymi niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy: a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę, b) na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, każdorazowo przed rozpoczęciem usługi danego przewozu w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 78¹ ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 i 2320 oraz z 2021 r. poz. 1509), w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości, c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa. Przewozu okazjonalnego dokonywanego na tej podstawie w ramach krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym dotyczy licencja, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d. Zdaniem Sądu, prawidłowe jest również stanowisko organów administracji, że skarżąca wykonywała przewóz okazjonalny pojazdem, który nie spełniał kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., skoro nie był przeznaczony do przewozu 7 osób łącznie z kierowcą, co wynika z protokołu kontroli i dokumentacji fotograficznej sporządzonej w trakcie kontroli. Nie było również podstaw do przyjęcia, że zachodziły określone w art. 18 ust. 4b u.t.d. wyjątki od obowiązku spełnienia wspomnianego kryterium konstrukcyjnego. W świetle zebranych w sprawie dowodów (m.in. protokołu kontroli, w tym załączonej do niego dokumentacji fotograficznej), przewóz nie był wykonany pojazdem zabytkowym, a usługa przewozu nie nastąpiła na podstawie umowy zawartej w lokalu skarżącego, lecz za pośrednictwem aplikacji [....], a opłata za przewóz została wniesiona gotówką w pojeździe, a nie w lokalu przedsiębiorstwa. Z uwagi na to organy administracji prawidłowo oceniły i uznały, że skarżący wykonywał przewóz okazjonalny pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., co stanowiło delikt określony w lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. Delikt ten był zagrożony karą pieniężną w wysokości 8 000 zł. Z uwagi na to, że suma kar za stwierdzone delikty wynosiła 20 000 zł, organy administracji prawidłowo zastosowały art. 92a ust. 3 u.t.d., z którego wynika, że suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 zł. Nałożenie kary w takiej wysokości było zgodne z art. 92a ust. 1 u.t.d. i znajdowało oparcie w prawidłowo zebranym, rozpatrzonym i ocenionym materiale dowodowym. W ocenie Sądu, w zaskarżonej decyzji GITD prawidłowo również przeanalizował, czy w sprawie zachodziły określone w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. przesłanki wyłączające odpowiedzialność przewoźnika. Przepis ten stanowi, że nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Sąd za trafną uznaje ocenę GITD, że materiał dowodowy nie dawał podstaw do przyjęcia, że spełnione zostały przesłanki z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Okolicznościami, o których mowa art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., mogą być wyłącznie sytuacje ponadprzeciętne, odbiegające od standardowych stanów faktycznych, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć (v. wyrok NSA z 6 października 2022 r., II GSK 382/19). Sąd uznał za niezasadny zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 76 § 3 w zw. z art. 6, art. 7, art. 8 oraz art. 12 w zw. z art. 77 k.p.a. W niniejszej sprawie skarżący miał możliwość, zgodnie z treścią art. 76 § 3 k.p.a., przedstawienia dowodu przeciwko treści protokołu kontroli, czego jednak nie zrobił. Zdaniem Sądu, organy administracji nie naruszyły art. 7 k.p.a. ("W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli."), art. 77 § 1 k.p.a. ("Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy."), ani art. 80 k.p.a. ("Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona."). Ustalenia w sprawie zostały poczynione na podstawie materiału dowodowego, który został zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący, a następnie prawidłowo przez organy oceniony w kontekście materialnoprawnej podstawy wydanych w sprawie rozstrzygnięć. Sąd nie znalazł także podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 6 k.p.a. ("Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa") oraz art. 8 k.p.a. ("Organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Organy administracji publicznej bez uzasadnionej przyczyny nie odstępują od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym."). Postępowanie administracyjne zostało bowiem przeprowadzone w sposób zgodny z prawem i utrwaloną praktyką, z poszanowaniem praw procesowych skarżącego, a organy administracji w sposób prawidłowy wyjaśniły powody wydania swoich rozstrzygnięć. Fakt, że skarżący nie podziela trafności wydanych w sprawie decyzji nie oznacza jednak, że organy prowadziły postępowanie w sposób, który godzi w zaufanie do władzy publicznej. Naruszenie natomiast zasady szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.), nie mogło mieć istotnego wpływu na wyjaśnienie sprawy zwłaszcza, że przepisy k.p.a. przewidują odrębny środki przysługujące stronom postępowania administracyjnego do eliminacji bezczynności i przewlekłości w działaniach organów. W ocenie Sądu, dla rozstrzygnięcia sprawy nie było konieczne przeprowadzenie dowodu z przesłuchania skarżącego. Z art. 75 § 1 k.p.a. wynika, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Obowiązek przeprowadzenia dowodów przez organ administracji publicznej nie ma jednak charakteru nieograniczonego. Zatem przeprowadzanie dowodów na okoliczności, które wynikają w sposób wystarczający z innych dowodów zgromadzonych w sprawie, albo nie mają znaczenia dla wyjaśnienia sprawy – nie jest konieczne. Taka sytuacja zachodziła odnośnie do dowodów wskazywanych przez skarżącego. Okoliczności związane z realizacją przewozu wynikają z dowodów znajdujących się w aktach administracyjnych, wobec tego nie było konieczne uzupełnienie materiału dowodowego o dowód z przesłuchania skarżącego na te okoliczności. Sąd również zwraca uwagę, że w trakcie kontroli przesłuchano pasażera co zostało udokumentowane protokołem z przesłuchania świadka załączonym do protokołu kontroli. Ponadto kierowca miał możliwość złożenia wyjaśnień do protokołu kontroli. Nie został również naruszony art. 9 k.p.a. ("Organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.") w zw. z art. 107 § 1 i 3 k.p.a. W niniejszej sprawie orany obu instancji prawidłowo informowały stronę o wszczęciu i prowadzeniu postępowania pouczając ją o przysługujących jej prawach i obowiązkach. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 11 września 2023
- Symbol z opisem
- 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
- Hasła tematyczne
- Transport
- Skarżony organ
- Inspektor Transportu Drogowego
- Sędziowie
- Barbara Kołodziejczak-Osetek Łukasz Jarocki /sprawozdawca/ Zdzisław Romanowski /przewodniczący/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
art. 5 ust. 1; art. 5b ust. 1 i 2; art. 92a ust. 1, ust. 3, ust. 7 pkt 1; art. 18 ust. 4a, 4b, 5 pkt 1 i 3; art. 6 ust. 4 i 5; art. 13b ust. 1; art. 87 ust. 1 pkt 1; art. 4 pkt 11; art. 92c ust. 1 pkt 1; · Dz.U. 2022 poz. 2201
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) NR 1071/2009 z dnia 21 pażdziernika 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE (Tekst mający znaczenie dla EOG)
Dz.U.UE.L 2009 nr 300 poz. 51
Rozporządzenie Komisji (UE) 2016/403 z dnia 18 marca 2016 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 w odniesieniu do klasyfikacji poważnych naruszeń przepisów unijnych, które mogą prowadzić do utraty dobrej reputacji przez przewoźnika drogowego, oraz zmieniające załącznik III do dyrektywy 2006/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady
Dz.U.UE.L 2016 nr 74 poz. 8
- Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t. j.)
art. 2 pkt 43; art. 39 ust. 2 pkt 3 i ust. 4 pkt 1; art. 81 ust. 6; art. 63 ust. 5; · Dz.U. 2022 poz. 988
- Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j.)
Dz.U. 2022 poz. 180
- Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia - tekst jedn.
par 24 ust. 1 pkt 8; · Dz.U. 2016 poz. 2022
- Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - t.j.
art. 87 indeks 1 · Dz.U. 2020 poz. 1740
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
art. 6; art. 7; art. 8; art. 12; art. 77 par 1; art. 76 par 3; art. 80; art. 75 par 1; art. 9; art. 107 par 1 i 3 · Dz.U. 2022 poz. 2000
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny