VI SA/Wa 4406/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Nogal Sędziowie Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędzia WSA Aneta Lemiesz (spr.) Protokolant st. ref. Lili Zawadzka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2024 r. sprawy ze skargi zarządcy sukcesyjnego przedsiębiorstwa G. W. Firma [...] "W." w spadku na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 9 września 2022 r. nr BP.502.6.2022.2065.RZ9.261078 w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz zarządcy sukcesyjnego przedsiębiorstwa G. W. Firma [...] "W." w spadku kwotę 450 (czterysta pięćdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2022 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego ("GITD"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.; dalej "k.p.a."), art. 2 ust. 35a, art. 64 ust. 1, 2, art. 64d, art. 140 aa ust. 1-3 pkt 1, art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. c) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2022 r., poz. 988 ze zm.; dalej "p.r.d."), § 3 ust. 1 pkt 11, § 5 ust 1 pkt. 6 lit c) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U. z 2016 r., poz. 2022 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nr [...] z dnia [...] listopada 2021 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15.000 zł w związku z wykonywaniem przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak bez zezwolenia kategorii V. Jako adresata obu decyzji wskazano T. G., zarządcę sukcesyjnego przedsiębiorcy [...]. Ww. decyzje wydano w następujących okolicznościach. W dniu [...] września 2021 r., w miejscowości [...] na drodze wojewódzkiej nr [...] zatrzymano do kontroli drogowej 4-osiowy samochód ciężarowy marki [...] o nr rej. [...], należący do przedsiębiorstwa [...]. Pojazdem kierował J. S., który w chwili zatrzymania do kontroli wykonywał krajowy przewóz rzeczy, tj. ładunku w postaci piasku w ilości 18 m3. W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu organ stwierdzono następujące naruszenia dopuszczalnych norm: • nacisk na podwójnej osi napędowej pojazdu - 26,9 t, tj. przekroczenie o 8,9 t -przekroczenie dopuszczalnej wartości o 49,4 %; • masa całkowita pojazdu - 41,7 t, tj. przekroczenie o 10,7 t - przekroczenie dopuszczalnej wartości o 34 %. W takim stanie faktycznym organ I instancji nałożył karę pieniężną za brak zezwolenia kategorii V, które stosownie do Ip. 5 załącznika nr 1 do p.r.d. jest wydawane a przejazd pojazdu o wymiarach oraz o oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych w I-IV, o naciskach osi przekraczających wielkości dopuszczalne. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nie dopatrzył się jednocześnie przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 140aa ust. 4 p.r.d. Od ww. decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2021 r. strona w ustawowym terminie złożyła odwołanie. Zarzuciła, że ww. decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. przez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, brak wyczerpującego uzasadnienia decyzji, nieuwzględnienie zasady załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz zasady pogłębienia zaufania do władzy publicznej, co polegało na niewykazaniu w sposób niebudzący wątpliwości okoliczności popełnienia przez stronę naruszeń, a także przez nieprzeprowadzenie oceny istnienia (lub braku) okoliczności egzoneracyjnych oraz zastosowanie wadliwego sposobu ważenia pojazdu, tj. niezgodnie z instrukcją producenta wag, co skutkowało błędnymi wskazaniami wag i niewłaściwymi ustaleniami odnośnie do wykonanych pomiarów. W zaskarżonej decyzji GITD utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, iż [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego dokonał prawidłowej kwalifikacji prawnej stwierdzonego naruszenia. Odnosząc się zaś do pozostałych zarzutów odwołania, GITD wskazał, że pojazd został zważony przy pomocy wag samochodowych do pomiarów statycznych SAW Seria III o nr fabrycznych 85-7406 i 85-77477, które legitymowały się ważnym świadectwem legalizacji ponownej z datą ważności do dnia 22 lipca 2023 r. Miejsce kontroli legitymowało się zaś protokołem z pomiaru równości terenu na stanowisku kontroli pojazdów. GITD zauważył także, iż zgodnie ze znajdującą się w aktach sprawy instrukcją obsługi wag SAW Seria III, urządzenia te są przeznczone m.in. do wyznaczania masy całkowitej pojazdu poprzez zsumowanie wyników ważenia poszczególnych (pojedynczych) osi pojazdu. Kierowca został poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Nie wniósł o ponowne ważenie pojazdu ani nie miał uwag do czynności kontrolnych. Przebieg kontroli utrwalono w protokole z dnia [...] września 2021 r., który kierowca podpisał bez uwag. W związku z powyższym - zdaniem GITD - w sprawie prawidłowo przeprowadzono czynności podczas postępowania kontrolnego. T. G., zarządca sukcesyjny przedsiębiorcy [...], w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucił decyzji GITD naruszenie przepisów dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art, 8, art. 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 k.p.a., przez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i brak wyczerpującego uzasadnienia decyzji i słusznego interesu obywateli oraz zasady pogłębiania zaufania do władzy publicznej, nieuwzględnienie zasady załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz zasady pogłębienia zaufania do władzy publicznej, co polegało na niewykazaniu w sposób niebudzący wątpliwości okoliczności popełnienia przez stronę naruszeń. Zarzucił także naruszenie art. 140 aa ust. 4 p.r.d. poprzez nieprzeprowadzenie oceny istnienia (lub braku) okoliczności egzoneracyjnych. W konsekwencji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania. GITD w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. W piśmie z dnia 4 września 2023 r. T. G. wskazał, że trakcie kontroli w 2021 r. pełnił funkcję zarządcy sukcesyjnego przedsiębiorcy [...]. Funkcję tę zaczął pełnić w dniu 9 sierpnia 2020 r. W dniach 18 - 20 lipca 2022 r. przedsiębiorca [...] został zaś wykreślony z rejestru CEiDG i w tym czasie przestał on pełnić funkcję zarządcy sukcesyjnego. Podniósł także, że w dniu 29 września 2022 r. została mu doręczona decyzja z dnia [...] września 2022 r., a on wtedy nie pełnił już funkcji zarządcy sukcesyjnego. W kolejnym piśmie, tj. z dnia 12 października 2023 r., T. G. przesłał dokumenty, z których - jak wskazał - wynika, że został ustanowiony zarządcą sukcesyjnym przedsiębiorcy [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skargę należało uwzględnić, jako że w zaskarżonej decyzji brak uzasadnienia dla uznania w sprawie legitymacji procesowej zarządcy sukcesyjnego T. G., co stanowi istotne naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. Sąd wskazuje, że status prawny i kompetencje zarządcy sukcesyjnego określono w ustawie z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej i innych ułatwieniach związanych z sukcesją przedsiębiorstw (Dz.U. z 2021 r., poz. 170; dalej "ustawa o zarządzie"). Zgodnie z art. 18 ustawy o zarządzie, zarząd sukcesyjny obejmuje zobowiązanie do prowadzenia przedsiębiorstwa w spadku oraz umocowanie do czynności sądowych i pozasądowych związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa w spadku. Od chwili ustanowienia zarządu sukcesyjnego zarządca sukcesyjny wykonuje prawa i obowiązki zmarłego przedsiębiorcy wynikające z wykonywanej przez niego działalności gospodarczej oraz prawa i obowiązki wynikające z prowadzenia przedsiębiorstwa w spadku (art. 29 ustawy o zarządzie). Zgodnie zaś z art. 21 ust. 1 ww. ustawy, zarządca sukcesyjny działa w imieniu własnym, na rachunek właściciela przedsiębiorstwa w spadku. Skorelowane jest z tym przyznanie zarządcy sukcesyjnemu formalnej legitymacji procesowej, na podstawie której będzie on działał w imieniu własnym, ale na rzecz właścicieli przedsiębiorstwa w spadku, a zatem to oni pozostają stroną postępowania w znaczeniu materialnym. Wyrazem normatywnym przedmiotowej legitymacji procesowej jest art. 21 ust. 2 ustawy o zarządzie, zgodnie z którym zarządca sukcesyjny może pozywać i być pozywany w sprawach wynikających z wykonywanej przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej lub prowadzenia przedsiębiorstwa w spadku oraz brać udział w postępowaniach administracyjnych, podatkowych i sądowoadministracyjnych w tych sprawach. W postępowaniach w takich sprawach zarządca sukcesyjny działa w imieniu własnym, na rzecz właściciela przedsiębiorstwa w spadku (por.: P. Sławicki, Wpływ ustanowienia zarządu sukcesyjnego na postępowanie klauzulowe i egzekucyjne, Roczniki Nauk Prawnych, Tom XXiX, Nr 2 z 2019 r.). Uwzględniając ww. kontekst normatywny sprawy należało uchylić zaskarżoną decyzję. W aktach sądowych (karta nr 29) znajduje się bowiem wydruk z CEIDG przedsiębiorcy - [...] (wygenerowany w dniu 20 września 2023 r.), z którego wynika, że zarząd sukcesyjny został ustanowiony w dniu 9 sierpnia 2020 r., a wygasł - w dniu 18 lipca 2022 r., a przedsiębiorca został wykreślony z rejestru w dniu 20 lipca 2022 r. Z kolejnego nadesłanego przez T. G. wydruku z CEIDG przedsiębiorcy [...] w spadku, wygenerowanego w dniu 11 października 2023 r. (karta nr 43 akt sądowych) nie wynika zaś, że zarząd sukcesyjny w ww. przedsiębiorstwie wygasł. O ile więc T. G. bezspornie pełnił funkcję zarządcy sukcesyjnego przedsiębiorcy w dacie wydania decyzji przez organ I instancji i w dacie wniesienia od niej odwołania, to - na podstawie ww. wydruków CEiDG - nie ma już pewności, że pełnił tę funkcję także w dacie wydania zaskarżonej decyzji, tj. w dniu 9 września 2022 r. W zaskarżonej decyzji brak zaś wywodów GITD, z których wynikałoby, że T. G. nie utracił przymiotu zarządcy sukcesyjnego i tym samym mógł być adresatem decyzji organu odowławczego. Należy podkreślić, że na okoliczność wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego przed wydaniem zaskarżonej decyzji zwrócił uwagę sam Skarżący w piśmie z dnia 4 września 2023 r. Jak wskazano wyżej, GITD ani w zaskarżonej decyzji ani w odpowiedzi na skargę nie wskazał, że kwestię tę poddał analizie. W tym zakresie decyzja organu nie poddaje się zatem jakiejkolwiek kontroli Sądu. Nie jest zaś rzeczą sądu administracyjnego poszukiwanie uzasadnienia dla stanowiska organu. Wobec powyższego zasadnym stało się uchylenie przez Sąd zaskarżonej decyzji, gdyż doszło w niej do istotnego naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Dalej idąca ocena zaskarżonej decyzji na tym etapie rozpoznania sprawy jest przedwczesna. W konsekwencji, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634) orzekł, jak w pkt 1 sentencji wyroku. O kosztach postanowił natomiast w pkt 2 sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 ww. ustawy.