VI SA/Wa 4187/23

Warszawa, dnia 12 października 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Marek Maliński po rozpoznaniu w dniu 12 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi C. N. K. N. oraz małoletniej M. N. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego C. N. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] maja 2022 r. nr. [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na zjazd z drogi krajowej postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić z urzędu C. N. kwotę 200 (dwieście) złotych, uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi.

Jak wynika z akt sprawy C. N., K. N. oraz małoletnia M. N., reprezentowana przez przedstawiciela ustawowego C. N. (dalej jako "Skarżący") wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 13 maja 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na zjazd z drogi krajowej. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VI z dnia 29 lipca 2022 r. wezwano strony skarżące do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi poprzez wskazanie numerów PESEL Skarżących. Wezwanie doręczono stronom skarżącym w dniu 26 sierpnia 2022 r. na adres wskazany w skardze. Pismem z dnia 2 września 2022 r. nadanym w placówce pocztowej dnia 5 września 2022 r. strony skarżące uzupełniły braki formalne skargi. Postanowieniem z 29 grudnia 2022 r. sygn. akt VI SA/Wa 2054/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: "WSA w Warszawie") odrzucił skargę C. N., K. N., M. N. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z 13 maja 2022 r. w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na zjazd z drogi krajowej, a także orzekł o zwrocie kwoty 200 zł, uiszczonej tytułem wpisu sądowego od skargi. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że skarżący C. N. i K. N. – zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VI z 29 lipca 2022 r. zostali wezwani do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi poprzez wskazanie numeru PESEL. Wezwania zostały doręczone 26 sierpnia 2022 r., natomiast odpowiedzi zostały nadane w placówce pocztowej 5 września 2022 r., a więc z uchybieniem terminu, co uzasadniało odrzucenie skargi, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259; dalej: "p.p.s.a."). Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł C. N., zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 178 w zw. z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., polegające na nieprawidłowym przyjęciu istnienia braku formalnego uniemożliwiającego nadanie skardze prawidłowego biegu w sytuacji, gdy w aktach administracyjnych znajduje się numer PESEL strony wnoszącej skargę, w konsekwencji czego niepodanie tego numeru w skardze nie powoduje naruszenia art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a, skutkującego uznaniem, że zachodzą podstawy do jej odrzucenia na posiedzeniu niejawnym. Postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2023 r. sygn. akt II GZ 113/23 Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: "NSA") uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania. W ocenie NSA, jeżeli istnieją poważne racje za przyjęciem stanowiska korzystnego dla strony skarżącej i zgodnego z przesłankami zawartymi w uzasadnieniu uchwały NSA z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13, a dodatkowo przed Naczelnym Sądem Administracyjnymi zawisła sprawa o podjęcie kolejnej uchwały na tle art. 49 § 1 p.p.s.a., to – wobec stwierdzenia, że w aktach administracyjnych sprawy znajduje się numer PESEL, do którego uzupełnienia był wzywany skarżący – uzasadnione jest uchylenie zaskarżonego postanowienia o odrzuceniu skargi i przekazanie sprawy do rozpoznania WSA w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z uchwałą NSA z dnia 3 lipca 2023 r. sygn. akt II GPS 3/22 niezachowanie, określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a., wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 powołanej ustawy, bez względu na to czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd. W uchwale tej NSA w uzasadnieniu wskazał, że jeżeli strona nie skorzysta z możliwości uzupełnienia braku formalnego skargi, to z jej zaniechania nie można wyprowadzać wniosku o naruszeniu prawa strony do sądu. Zgodnie z art. 269 § 1 p.p.s.a. jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Przepis art. 187 § 1 i 2 stosuje się odpowiednio. W ocenie Sądu wiążącego charakteru w niniejszej sprawie uchwały NSA z dnia 3 lipca 2023 r. sygn. akt II GPS 3/22 nie podważa wydane w niniejszej sprawie prawomocne postanowienie NSA z dnia 25 kwietnia 2023 r. sygn. akt II GZ 113/23. Co istotne rozstrzygnięcie NSA zapadło przed ww. uchwałą NSA. Jak podkreśla się w literaturze przedmiotu, jeżeli przed ponownym rozpoznaniem sprawy przez wojewódzki sąd administracyjny Naczelny Sąd Administracyjny podejmie w innej sprawie, w trybie art. 269 p.p.s.a., uchwałę zawierającą odmienną wykładnię prawa, to w tym zakresie wykładnia zawarta w wyroku uchylającym przestanie wiązać (zob. B. Dauter [w:] A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauter, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 190.) Z uwagi na powyższe Sąd w niniejszej sprawie związany jest wykładnią zaprezentowaną w uchwale NSA z dnia 3 lipca 2023 r. sygn. akt II GPS 3/22, a nie postanowieniu NSA z dnia 25 kwietnia 2023 r. sygn. akt II GZ 113/23, co oznacza możliwość zweryfikowania przez Sąd czy skarga została wniesiona z zachowaniem wszelkich wymogów formalnych przewidzianych przez przepisy p.p.s.a. Zgodnie z przepisem art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Natomiast przepis art. 49 § 2 p.p.s.a. stanowi, że jeżeli strona nie uzupełniła lub nie poprawiła pisma w terminie, przewodniczący zarządza pozostawienie pisma bez rozpoznania. W niniejszej sprawie wezwanie do uzupełnienia braków formalnych doręczono stronom skarżącym C. N. (będącego jednocześnie przedstawicielem ustawowym małoletniej córki M. N.) oraz K. N. dnia 26 sierpnia 2022 r., jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sądowych sprawy (k. 45 i k. 46 akt sądowych). Zakreślony w wezwaniu siedmiodniowy termin na dokonanie tej czynności upłynął więc z dniem 2 września 2022 r. Natomiast C. N. nadał w placówce pocztowej pismo wraz ze wskazaniem numerów PESEL wszystkich stron skarżących dopiero w dniu 5 września 2022 r., na co wskazuje odcisk pieczęci z datą Urzędu Pocztowego N. (k.49 akt sądowych), znajdującej się na kopercie a więc z uchybieniem terminu. Skutkiem powyższego w zakreślonym przez Sąd terminie strony skarżące nie uzupełniły braków formalnych skargi tj. wskazania numerów PESEL, co uniemożliwiło skardze nadanie dalszego biegu. Wobec powyższego Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy (punkt 2 sentencji postanowienia).