Sygnatura
VI SA/Wa 3946/25
Wyrok WSA w Warszawie z 2 czerwca 2026 r., VI SA/Wa 3946/25 – transport drogowy i przewozy
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 2 czerwca 2026
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Sędziowie: Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędzia WSA Magdalena Maliszewska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2025 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Decyzją z 21 października 2025 r., nr [...],, Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ"), działając na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, ze zm., dalej: K.p.a.), art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 2 i ust. 4 oraz art. 13l ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 889 ze zm., dalej: "u.d.p.") oraz załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 2539, dalej: "rozporządzenie o opłacie"), art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1539 ze zm., dalej: "u.t.d."), po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonego przez R. S. (dalej: "Strona", "Skarżący") prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: [...],, utrzymał w mocy decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego nr [...],z 3 listopada 2022 r. o nałożeniu na Stronę kary pieniężnej w wysokości 1 500 zł. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD wskazał, że 11 października 2021 r. o godzinie 18:46 urządzenie kontrolne o numerze identyfikacyjnym SPOE [...],znajdujące się na odcinku drogi krajowej nr [...], węzeł P. – G. (granica państwowa) zarejestrowało przejazd pojazdu o numerze rejestracyjnym [...], poruszającego się wraz z przyczepą o numerze [...],. Przejazd został udokumentowany zdjęciem z urządzenia kontrolnego i zapisany pod numerem ewidencyjnym [...],. W wyniku dokonanej kontroli stwierdzono, iż ww. pojazd samochodowy został zarejestrowany w Systemie Poboru Opłaty Elektronicznej KAS (SPOE KAS), jednak do konta rozliczeniowego nie przypisano urządzenia umożliwiającego pobór opłaty. Dodatkowo nie stwierdzono uiszczenia opłaty z wykorzystaniem usługi EETS. Tym samym za kontrolowany przejazd nie została uiszczona opłata elektroniczna. Na podstawie danych znajdujących w rejestrze uiszczających opłatę elektroniczną ustalono, że dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego pojazdu przekracza 3,5 tony. Ponadto w oparciu o dane zawarte w rejestrze uiszczających opłatę elektroniczną organ prowadzący postępowanie ustalił, iż na dzień odnotowania naruszenia odpowiedzialnym był podmiot będący właścicielem ww. pojazdu samochodowego, tj. Strona. Pismem z 8 czerwca 2022 r. organ zawiadomił Stronę o wszczęciu z urzędu wobec niej postępowania administracyjnego. 21 czerwca 2022 r. wpłynęło do organu pismo Strony, w którym poinformowała, iż urządzenia do poboru opłaty elektronicznej są obsługiwane przez operatora kart flotowych [...],, zaś urządzenia do wszystkich pojazdów zostały zgłoszone do 1 października 2021 r. GITD mając na względzie powyższe okoliczności stwierdził, że korzystający z drogi publicznej 11 października 2021 r. naruszył obowiązek uiszczenia opłaty elektronicznej. Konsekwencją tego było nałożenie na Stronę kary pieniężnej w wysokości 1 500 zł stosownie do treści art. 13k ust. 2a u.d.p. Ponownie rozpoznając sprawę GITD przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe w trybie art. 136 K.p.a. o dane pobrane z systemu elektronicznego poboru opłat, tj. systemu e-TOLL CRM SERYICE. Na podstawie uzyskanych informacji organ ustalił, iż pojazd o numerze rejestracyjnym [...],został zarejestrowany w Elektronicznym Systemie Poboru Opłat KAS (SPOE- KAS) 1 października 2021 r. (identyfikator pojazdu [...],) oraz ponownie 26 listopada 2021 r. (identyfikator pojazdu [...],) Do ww. pojazdu zostało przypisane urządzenie pokładowe o numerze [...],, z którym została nawiązana relacja dopiero 26 listopada 2021 r. o godzinie 20:46. Ponadto nie odnotowano na koncie użytkownika żadnej transakcji poboru opłaty elektronicznej dla pojazdu o numerze rejestracyjnym [...], w dniu naruszenia tj. 11 października 2021 r. Organ wskazał, ze Strona w piśmie, które wpłynęło do urzędu 29 września 2023 r. podtrzymała swoje stanowisko w sprawie. Ponadto zdaniem Strony materiał dowodowy przesłany przez organ budzi wątpliwości Strony w sprawie wygenerowanego raportu z Centralnej Hurtowni Danych. Strona do pisma dołączyła wydruk wiadomości od operatora flotowego [...],Sp. z o.o. który informuje Stronę, iż 10 października 2021 r. nie została potwierdzona rejestracja w systemie e-TOLL pojazdu o numerze rejestracyjnym [...], wraz z wydrukiem nieuwierzytelnionego w żaden sposób wykazu czynności, z których wynika iż operator flotowy 22 września 2021 r. wysłał prośbę o aktywację, zaś aktywacja nastąpiła 27 listopada 2021 r. GITD wydał 18 kwietnia 2024 r. decyzję nr [...],o utrzymaniu w mocy decyzji z 3 listopada 2022 r. nr [...],o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 1 500 zł. Strona wniosła za pośrednictwem GITD skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wyrokiem z 23 października 2024 r. o sygnaturze akt VI SA/Wa 2050/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję GITD nr [...],z 18 kwietnia 2024 r. WSA w Warszawie poddał w wątpliwość prawidłowe działanie systemu e-TOLL w pierwszych dniach jego działania. W ocenie Sądu z treści uzasadnienia decyzji nie wynika, jaka była konkretna przyczyna braku poboru opłat z konta Strony, podczas zarejestrowanego przejazdu. Pismem z 19 marca 2025 r. organ zawiadomił Stronę o prowadzonym postępowaniu administracyjnym, ze względu na wydany przez WSA w Warszawie 23 października 2024 r. wyrok uchylający decyzję GITD nr [...],z 18 kwietnia 2024 r. W celu ustalenia wszystkich okoliczności przedmiotowej sprawy, GITD, wystąpił do Szefa Krajowej Administracji Skarbowej, podmiotu odpowiedzialnego za pobór opłaty elektronicznej, o udzielenie niezbędnych wyjaśnień związanych z wyżej wskazanym przejazdem, mających na celu ustalenie prawidłowości działania SPOE KAS i urządzenia pokładowego w dniu naruszenia. Ponadto organ wezwał do udzielenia informacji czy użytkownik składał reklamację w okresie, która była powiązana tematycznie z naruszeniem. W dalszym zakresie organ wezwał do udzielenia informacji kiedy Strona powiązała i aktywowała urządzenie niezbędne do poboru opłaty oraz kiedy użytkownik wykonał transakcje doładowania konta oraz kiedy zostały zaksięgowane środki na koncie użytkownika. Kolejną kwestią jaką poruszył organ jest okoliczność, czy Strona mogła uiścić należną opłatę w terminie 3 dni od dnia zakończenia kontrolowanego przejazdu oraz jaka była przyczyna braku uiszczenia opłaty. GITD wyjaśnił następnie, że Operator Systemu Poboru Opłaty Elektronicznej KAS - Szef Krajowej Administracji Skarbowej pismem nr [...],z dnia 1 lipca 2025 r. wskazał, że nie odnaleziono reklamacji od użytkownika wysłanych z maila [...],powiązanych tematycznie z naruszeniem Departament Poboru Opłat Drogowych nie dysponuje informacją o wystąpieniu ewentualnych nieprawidłowości w funkcjonowaniu systemu SPOE KAS 11 października 2021 r. oraz informuje, że przypisanie urządzenia o numerze [...],do pojazdu o numerze rejestracyjnym [...], miało miejsce 26 listopada 2021 r. o godzinie 20:46. Natomiast aktywacja ww. urządzenia nastąpiła tego samego dnia o godzinie 20:54. W odniesieniu do rozliczeń i płatności Departament Poboru Opłat Drogowych informuje, że pojazd o numerze rejestracyjnym [...],w dniu naruszenia przypisany był do konta rozliczeniowego numer [...],, które zostało utworzone 1 października 2021 r. przez dostawcę kart flotowych i jest kontem rozliczeniowym do wnoszenia opłaty elektronicznej w trybie płatności okresowej z zabezpieczeniem. W dniu naruszenia wskazany pojazd zarejestrowany w SPOE KAS nie miał powiązanego OBE zgłoszonego do poboru opłat. Z w/w pisma jednoznacznie wynika, że w dniu naruszenia wymagane urządzenie nie było przypisane i aktywowane do kontrolowanego pojazdu. Ponadto operator wskazał, że dostawca kart flotowych jest odpowiedzialny za rozliczenia kont użytkownika a nie za czynność przypisania urządzenia i jego aktywacji. Organ po przytoczeniu mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa, rozpoznając ponownie sprawę wskazał, że biorąc pod uwagę informacje ustalone przez organ nie ma wątpliwości, że 11 października 2021 r. nie odnotowano żadnych transakcji dla pojazdu o numerze rejestracyjnym [...],. Organ ustalił, iż pojazd o ww. numerze rejestracyjnym został zarejestrowany w systemie e-TOLL 11 października 2021 r. jednak utworzenie relacji z urządzeniem pokładowym o numerze biznesowym [...],do pojazdu o ww. numerze rejestracyjnym, które jest warunkiem do wniesienia opłaty elektronicznej w systemie e-TOLL nastąpiło 26 listopada 2021 r. o godzinie 20:46 tj. po odnotowanym naruszeniu. W związku z powyższym w chwili przejazdu tj. 11 października 2021 r. o godzinie 18:46 pojazdem samochodowym o numerze rejestracyjnym [...], po płatnym odcinku drogi krajowej nr [...],węzeł P. – G. (granica państwowa) bez przypisanego urządzenia uniemożliwiało to naliczenie i pobranie należnej opłaty elektronicznej za wykonywany przejazd. Strona w dniu powstania naruszenia poruszała się po drogach płatnych z urządzeniem do poboru opłaty elektronicznej, które nie zostało powiązane z pojazdem. Brak przypisania urządzenia pokładowego do kontrolowanego pojazdu uniemożliwił pobranie należnej opłaty za wykonywany przejazd. Natomiast Strona mając wiedzę o tym, iż do pojazdu o numerze rejestracyjnym [...], nie zostało przypisane urządzenie pokładowe nie powinna poruszać się po płatnych odcinkach dróg krajowych. Organ wyjaśnił, że warunkiem koniecznym dla nabycia urządzenia umożliwiającego pobranie opłaty elektronicznej za kontrolowany przejazd było nabycie urządzenia OBU w sieci Miejsc Obsługi Klienta e-TOLL lub w sieci dystrybucji jednego z operatorów OBU, bezpłatne pobranie aplikacji e-TOLL PL z Google Play lub AppStore lub zainstalowany w pojeździe zewnętrzny System Lokalizacyjny (ZSL), który jest kompatybilny z systemem e-TOLL. Organ wskazał, że wyposażenie pojazdu w urządzenie umożliwiającego pobranie opłaty elektronicznej powinno było nastąpić przed rozpoczęciem korzystania z dróg płatnych. Zdaniem GITD, w przedmiotowej sprawie nie zwalnia Strony z odpowiedzialności za popełnione naruszenie okoliczność, iż zleciła rejestrację firmie [...],Sp. z o.o., to Strona jako użytkownik systemu powinna znać zasady uiszczania opłaty elektronicznej w systemie e-TOLL i zdawać sobie sprawę z konieczności zarejestrowania pojazdu i przypisania urządzenia pokładowego w Elektronicznym Systemie Poboru Opłat KAS (SPOE-KAS). Organ wyjaśnił, że informacja o konieczności zarejestrowania pojazdu w systemie znajduje się na stronie internetowej etoll.gov.pl oraz w broszurze informacyjnej wydanej przez Szefa KAS (zob. e-TOLL - informacje dla użytkownika). GITD podkreślił, że dostawca kart flotowych w systemie SPOE KAS pozostaje jednym z trzech kanałów rejestracji i obsługi konta rozliczeniowego danego użytkownika, nie jest natomiast podmiotem ponoszącym odpowiedzialność administracyjną z tytułu naruszenia obowiązków sankcjonowanych na kanwie art. 13k u.d.p. Organ wskazał, że przyczyną nieuiszczenia opłaty na pewno nie było błędne działanie sytemu e-TOLL ponieważ urządzenie pokładowe do kontrolowanego zostało przypisane dopiero 26 listopada 2021 r. o godzinie 20:46 czyli już po odnotowanym naruszeniu tj. 11 października 2021 r. Urządzenie pokładowe o numerze referencyjnym [...],było również sprawne ponieważ po prawidłowym przypisaniu do kontrolowanego pojazdu naliczało i pobierało prawidłowo opłaty co potwierdza raport transakcji konta. Jednocześnie 11 października 2021 r. nie odnotowano nieprawidłowości w funkcjonowaniu Elektronicznego Systemu Poboru Opłat KAS (SPOE-KAS), działaniu ww. urządzenia kontrolnego infrastruktury przydrożnej, co potwierdza pismo operatora systemu nr [...], z 1 lipca 2025 r. Departamentu Poboru Opłat Drogowych. GITD wyjaśnił również, że Ministerstwo Finansów i Krajowa Administracja Skarbowa zapewniło przewoźnikom 3-miesięczny okres przejściowy trwający od 24 czerwca 2021 r. tj. od dnia uruchomienia systemu e-TOLL do 30 września 2021 r. to jest do dnia wygaszenia dotychczas użytkowanego systemu via-TOLL. Jednakże możliwość rejestracji w nowym systemie została uruchomiona już 24 maja 2021 r., natomiast rejestracja w systemie za pośrednictwem operatorów kart flotowych została uruchomiona 23 września 2021 r. Wobec powyższego okres ten w praktyce był dłuższy i w konsekwencji przewoźnicy (między innymi Strona) miała długi okres czasu na zarejestrowanie się w systemie SPOE KAS oraz przypisania do kontrolowanego pojazdu urządzenia pokładowego, tak aby nie dochodziło do naruszeń na gruncie art. 13k ust. 1 pkt 2. Decyzję GITD z 21 października 2025 r. Skarżący zaskarżył w całości do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji I instancji, a także o zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego i przepisów prawa procesowego, które miało wpływ na wynik postępowania, tj.: 1) art. 13n ust. 1 u.d.p., polegające na jego niezastosowaniu i w konsekwencji wydaniu decyzji o nałożeniu na Skarżącego administracyjnej kary pieniężnej, podczas gdy okoliczności sprawy i zgromadzony materiał dowodowy wskazują, że Skarżący nie miał wpływu na powstanie ewentualnego naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których Skarżący nie mógł przewidzieć, np. wskutek awarii systemu e-TOLL, 2) art. 13k ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 3, art. 13k ust. 1 pkt 2 oraz art. 13l u.d.p., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym stwierdzeniu, że doszło do naruszenia obowiązku wprowadzenia do rejestru danych uiszczających opłatę elektroniczną zgodnych ze stanem faktycznym, co doprowadziło do 12 postępowań, a w konsekwencji do nałożenia na Skarżącego niewspółmiernej kary za powstałe naruszenie, 3) art. 7 w zw. z art. 77, art. 80, art. 81 K.p.a., poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całokształtu materiału dowodowego, co spowodowało brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy polegające na zaniechaniu ustaleń w przedmiocie braku wpływu Skarżącego na rzekomo dokonane naruszenia, a także wystąpienia naruszenia wskutek zdarzeń i okoliczności, których Skarżący nie mógł przewidzieć, 4) art. 6 i art. 8 K.p.a., poprzez wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów prawa, co skutkowało utratą zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, 5) art. 107 § 3 oraz art. 8 K.p.a., poprzez niewskazanie w uzasadnieniu faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, co skutkowało utratą zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, 6) art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., poprzez bezzasadne utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji, 7) art. 187f § 1 K.p.a., poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że nie zostały spełnione przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary, podczas gdy waga naruszenia była znikoma; 8) art. 189e K.p.a., poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy naruszenie powstało przy zachowaniu należytej staranności i przezorności i przewoźnik nie był w stanie przewidzieć np. będących rezultatem siły wyższej, bądź działań osoby trzeciej, za której winę przedsiębiorca nie może odpowiadać, 9) art. 8 § 2 k.p.a., poprzez wydanie dwóch różnych decyzji przez ten sam organ, tj. Główny Inspektor Transportu Drogowego w Warszawie i Główny Inspektor Transportu Drogowego w B. P., w takim samym stanie faktycznym oraz prawnym, 10) art. 105 K.p.a., poprzez niewydanie decyzji o umorzeniu postępowania, podczas gdy wskazane w przepisie przesłanki wskazują, że niniejsze postępowanie jest bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu skargi, Skarżący podniósł, że kiedy instalował urządzenia, system e-TOLL był "nowością" dla przewoźników i w związku z tym oddelegował obowiązki związane z obsługą urządzenia oraz uiszczaniem opłat drogowych firmie zewnętrznej, aby nie popełniać błędów, które będą powodować naruszenia. Biorąc pod uwagę powyższe, Skarżący nie miał świadomości, że opłaty nie są naliczane, a co za tym idzie przedmiotowe naruszenia nie powstały, zdaniem Skarżącego z Jego winy umyślnej. Skarżący zaznaczył także, iż możliwym jest, że urządzenie nie wysyłało danych prawidłowo z powodu ewentualnych awarii systemu e-TOLL, które w tamtym czasie występowały często. Skarżący zwrócił również uwagę na fakt, iż w tym samym czasie otrzymał 12 decyzji negatywnych wydanych przez GITD, a także jedną decyzję umarzającą postępowanie wydaną przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego w Białej Podlaskiej (nr decyzji: [...],). W każdej ze spraw występuje taki sam stan faktyczny. Zdaniem Skarżącego, w zawisłej sprawie zachodzą przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, naruszenie zostało spowodowane jednym wspólnym czynnikiem, polegającym na błędzie firmy zewnętrznej i zostało także zaprzestane. Wprawdzie naruszenia zostały stwierdzone podczas kontroli stacjonarnej, jednak 8 miesięcy po popełnieniu naruszenia, kiedy to naruszenie zostało już zaprzestane przez Skarżącego. Wbrew twierdzeniom organu zawartym w decyzji, dot. braku przesłanek do odstąpienia od naruszenia kary, Skarżący zważył, iż naruszenie w istocie miało charakter jednorazowy, a w konsekwencji wywołało to naruszenie wieloczynowe. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa. Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33 p.r.d. ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej. W myśl art. 13ha ust. 1 u.d.p. opłata, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., zwana dalej "opłatą elektroniczną", jest pobierana za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach, określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 6. Wysokość tej opłaty ustala się jako iloczyn liczby kilometrów przejazdu i stawki tej opłaty za kilometr dla danej kategorii pojazdu (art. 13 ha ust. 2 u.d.p.). Co do zasady uiszczenie opłaty elektronicznej następuje w systemie elektronicznego poboru opłat, zgodnie z art. 13i (art. 13hc ust. 1 u.d.p.). Opłatę elektroniczną pobiera Szef Krajowej Administracji Skarbowej, a opłata elektroniczna jest pobierana za pomocą systemu teleinformatycznego, zwanego dalej "Systemem Poboru Opłaty Elektronicznej KAS" (art. 13hb ust. 1 ba i ust.1bb u.d.p.). W art. 13i u.d.p. określono wymagania technologiczne systemów elektronicznego poboru opłat, uiszczanie opłat z wykorzystaniem usługi EETS, urządzenia w pojazdach stosowane do poboru opłaty elektronicznej za pomocą Systemu Poboru Opłaty Elektronicznej KAS. Zgodnie z art.13i ust. 4a. kierujący pojazdem samochodowym wyposażonym w urządzenie, o którym mowa w ust. 3 i 3a lub w art. 16l ust. 1, jest obowiązany do wprowadzenia do urządzenia prawidłowych danych o kategorii pojazdu, o której mowa w art. 13ha ust. 3, lub o liczbie osi pojazdu - w przypadku, o którym mowa w art. 13ha ust. 7 pkt 1. Stosownie do treści art. 13k ust. 1 u.d.p. za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, wymierza się karę pieniężną w wysokości: 500 złotych - w przypadku zespołu pojazdów o łącznej dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony złożonego z samochodu osobowego o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony oraz przyczepy (pkt 1); 1500 złotych - w pozostałych przypadkach (pkt 2). W myśl art. 13l ust. 1 u.d.p. do kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej, w tym kontroli używanego w pojeździe urządzenia, o którym mowa w art. 13i ust. 3 i 3a, jeżeli jest ono wymagane, oraz urządzenia, o którym mowa w art. 16l ust. 1, a także nałożenia i pobierania kar pieniężnych, o których mowa w art. 13k, jest uprawniony Główny Inspektor Transportu Drogowego. W niniejszej sprawie GITD ustalił, że kontrolowany pojazd został zarejestrowany w systemie e-TOLL 11 października 2021 r. jednak utworzenie relacji z urządzeniem pokładowym o numerze biznesowym [...],do pojazdu o ww. numerze rejestracyjnym, które jest warunkiem do wniesienia opłaty elektronicznej w systemie e-TOLL nastąpiło 26 listopada 2021 r. o godzinie 20:46 tj. po odnotowanym naruszeniu. W związku z powyższym w chwili przejazdu tj. 11 października 2021 r. o godzinie 18:46 pojazdem samochodowym o numerze rejestracyjnym [...], po płatnym odcinku drogi krajowej nr [...],węzeł P. – G. (granica państwowa) bez przypisanego urządzenia uniemożliwiało to naliczenie i pobranie należnej opłaty elektronicznej za wykonywany przejazd. Skarżący w dniu powstania naruszenia poruszał się po drogach płatnych z urządzeniem do poboru opłaty elektronicznej, które nie zostało powiązane z pojazdem. Wskazania wymaga, że sprawa dotycząca powyższego przejazdu była już przedmiotem rozstrzygnięcia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z 23 października 2024 r. o sygnaturze akt VI SA/Wa 2050/24 uchylił wcześniejszą decyzję GITD nr [...],z 18 kwietnia 2024 r., utrzymującą w mocy decyzję I instancji z 3 listopada 2022 r. WSA w Warszawie poddał w wątpliwość prawidłowe działanie systemu e-TOLL w pierwszych dniach jego działania. Uwzględniając wskazania WSA w Warszawie, GITD rozpoznając ponownie sprawę, wystąpił do Szefa Krajowej Administracji Skarbowej, podmiotu odpowiedzialnego za pobór opłaty elektronicznej, o udzielenie niezbędnych wyjaśnień związanych z wyżej wskazanym przejazdem, mających na celu ustalenie prawidłowości działania SPOE KAS i urządzenia pokładowego w dniu naruszenia. Ponadto organ wezwał do udzielenia informacji czy użytkownik składał reklamację w okresie, która była powiązana tematycznie z naruszeniem. W dalszym zakresie organ wezwał do udzielenia informacji kiedy Strona powiązała i aktywowała urządzenie niezbędne do poboru opłaty oraz kiedy użytkownik wykonał transakcje doładowania konta oraz kiedy zostały zaksięgowane środki na koncie użytkownika. Kolejną kwestią jaką poruszył organ jest okoliczność, czy Strona mogła uiścić należną opłatę w terminie 3 dni od dnia zakończenia kontrolowanego przejazdu oraz jaka była przyczyna braku uiszczenia opłaty. Operator Systemu Poboru Opłaty Elektronicznej KAS - Szef Krajowej Administracji Skarbowej pismem nr [...],z 1 lipca 2025 r. wskazał, że nie odnaleziono reklamacji od użytkownika wysłanych z [...], powiązanych tematycznie z naruszeniem. Departament Poboru Opłat Drogowych poinformował, że nie dysponuje informacją o wystąpieniu ewentualnych nieprawidłowości w funkcjonowaniu systemu SPOE KAS 11 października 2021 r. oraz, że przypisanie urządzenia o numerze [...],do pojazdu o numerze rejestracyjnym [...],miało miejsce 26 listopada 2021 r. o godzinie 20:46. Natomiast aktywacja ww. urządzenia nastąpiła tego samego dnia o godzinie 20:54. W odniesieniu do rozliczeń i płatności Departament Poboru Opłat Drogowych poinformował, że pojazd o numerze rejestracyjnym [...], w dniu naruszenia przypisany był do konta rozliczeniowego numer [...],, które zostało utworzone 1 października 2021 r. przez dostawcę kart flotowych i jest kontem rozliczeniowym do wnoszenia opłaty elektronicznej w trybie płatności okresowej z zabezpieczeniem. W dniu naruszenia wskazany pojazd zarejestrowany w SPOE KAS nie miał powiązanego OBE zgłoszonego do poboru opłat. Z w/w pisma jednoznacznie wynika, że w dniu naruszenia wymagane urządzenie nie było przypisane i aktywowane do kontrolowanego pojazdu. Organ ustalił zatem, że przyczyną nieuiszczenia opłaty nie było błędne działanie sytemu e-TOLL, lecz fakt, że urządzenie pokładowe zostało przypisane do kontrolowanego pojazdu dopiero 26 listopada 2021 r. o godzinie 20:46. Za sporny przejazd nie uiszczono zatem opłaty ponieważ Skarżący nie przeprowadził procedury umożliwiającej prawidłowe wnoszenie opłat elektronicznych w systemie e-TOLL. Skarżący powinien zainstalować urządzenie w pojeździć, utworzyć konto w systemie e-TOLL oraz przypiąć urządzenie do ww. pojazdu. Jak ustalił Organ, urządzenie pokładowe zostało przypisane do pojazdu 26 listopada 2021 r. o godz. 20:46, a więc po naruszeniu obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Dlatego właścicielowi pojazdu została wymierzona kara pieniężna na podstawie art. 13k ust. 1 pkt 2 u.d.p., tj. w wysokości 1.500 zł. Skarżący mógł oczywiście zawrzeć umowę z podmiotem zewnętrznym w kwestii dokonania rejestracji spornego pojazdu w SPOE KAS, nie oznacza to jednak przeniesienia odpowiedzialności administracyjnej za naruszenie obowiązków ciążących na Skarżącym, na inny podmiot. Odpowiedzialność tę bowiem regulują cyt. powyżej przepisy ustawy o drogach publicznych. Skarżący zatem nie upewniając się, że proces rejestracji spornego pojazdu w SPOE KAS został dokonany, dopuścił do tego, że sporny pojazd bez powiązanego urządzenia pokładowego - więc bez uiszczenia należnej opłaty elektronicznej - poruszał się po płatnym odcinku drogi publicznej. Skarżący będąc podmiotem profesjonalnym, dokonującym przejazdów, za które należna jest opłata elektroniczna w ramach zawodowej działalności, nie dopilnował wypełnienia ciążących na nim ustawowych obowiązków związanych z uiszczaniem opłaty elektronicznej. Sądowi znane z urzędu jest - powoływane przez Skarżącego - pismo z 30 września 2021 r. M. R., Sekretarz Stanu w Ministerstwie Finansów, Szefa Krajowej Administracji Skarbowej, skierowane do Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców. W piśmie tym m.in. wskazano, że kontrole prawidłowości uiszczania opłat w początkowym okresie działania systemu e-TOLL będą się odbywać w oparciu o działania prewencyjne, których podstawowym elementem będzie pouczanie, a nie karanie uczestnika realizowanego przewozu. Natomiast w sprawach kar pieniężnych nakładanych przez GITD, z wyłączeniem braku rejestracji w e-TOLL, w pierwszej kolejności inspektorzy skorzystają z przewidzianej w przepisach prawa instytucji "odstąpienia" od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Pozostałe przypadki traktowane będą indywidualnie. W niniejszej sprawie na Skarżącego jednak została nałożona kara pieniężna za przejazd 11 października 2021 r., pomimo wyrażonego stanowiska w powyższym piśmie. Sąd odnosząc się do tej okoliczności zauważa, że spornego w niniejszej sprawie, nieopłaconego przejazdu nie można utożsamiać z problemami nowo wprowadzonego systemu, skoro sporny przejazd nie miał miejsca w pierwszych dniach po wprowadzeniu nowego systemu lecz 11 października 2021 r., a ponadto Skarżący dokonał prawidłowego połączenia urządzenia pokładowego z systemem poboru opłat e-TOLL, nie w pierwszych dniach od wdrożenia nowego systemu, ani nawet w pierwszych tygodniach, lecz po upływie prawie dwóch miesięcy od jego wdrożenia. Dlatego w ocenie Sądu, okoliczności związane z wdrażaniem systemu pozostają bez wpływu na ocenę stanu faktycznego tej sprawy. Jak wyjaśnił organ Ministerstwo Finansów i Krajowa Administracja Skarbowa zapewniło przewoźnikom 3-miesięczny okres przejściowy trwający od 24 czerwca 2021 r. tj. od dnia uruchomienia systemu e-TOLL do 30 września 2021 r. to jest do dnia wygaszenia dotychczas użytkowanego systemu via-TOLL. Jednakże możliwość rejestracji w nowym systemie została uruchomiona już 24 maja 2021 r., natomiast rejestracja w systemie za pośrednictwem operatorów kart flotowych została uruchomiona 23 września 2021 r. Skoro Skarżący nie skorzystał z wcześniejszej możliwości rejestracji w nowym systemie, lecz zrobił to z dniem jego wdrożenia, powinien znacznie wcześniej podjąć działania polegające na upewnieniu się że rejestracja została dokonana prawidłowo. Przekazanie rejestracji podmiotowi zewnętrznemu, nie zwalniało Skarżącego od podjęcia tych działań. Skarżący nie ustalił nawet u operatora flotowego [...], Sp. z o.o., czy może dokonywać przejazdu płatnymi odcinkami dróg publicznych zgłoszonymi do rejestracji pojazdami. Operator flotowy [...],Sp. z o.o. był w stanie przekazać taką wiadomość o czym świadczy znajdująca się w aktach administracyjnych niniejszej sprawy wiadomość od operatora flotowego [...], Sp. z o.o. który informuje Stronę, iż 10 października 2021 r. nie została potwierdzona rejestracja w systemie e-TOLL spornego pojazdu. Pomimo wskazanych powyżej obowiązków Skarżący dokonał, jak zostało to już wielokrotnie wskazane, prawidłowego połączenia urządzenia pokładowego z systemem poboru opłat e-TOLL dopiero 26 listopada 2021 r. Zdaniem Sądu, materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania jest kompletny oraz został prawidłowo oceniony przez organ na potrzeby zaskarżonej decyzji. Organ dokonał dodatkowych ustaleń uwzględniając stanowisko WSA w Warszawie, wyrażone w wyroku z 23 października 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 2050/24. W ocenie Sądu, ustalenia te wyjaśniają wątpliwości WSA wyrażone w tym wyroku. Zarówno obowiązek rejestracji w rejestrze uiszczających opłatę elektroniczną wynika jasno z przepisów (art. 13ia ust. 1 u.d.p.), jak i nie budzi wątpliwości obowiązek wyposażenia pojazdu w prawidłowo funkcjonujący zewnętrzny system lokalizacyjny albo prawidłowo funkcjonujące urządzenie pokładowe albo urządzenie mobilne wraz z oprogramowaniem, albo urządzenie, o którym mowa w art. 13l ust. 1, i zapewnienie przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych z tego urządzenia przez okres przejazdu po drogach określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 13ha ust. 6 (art. 13i ust. 4c ww. ustawy). Decydując się na przejazd 11 października 2021 r. po płatnym odcinku drogi bez potwierdzenia rejestracji w systemie e-TOLL spornego pojazdu, co przełożyło się na nieuiszczenie opłaty elektronicznej za ten przejazd, Skarżący świadomie uchybił podstawowemu obowiązkowi korzystającego z drogi publicznej. W świetle poczynionych ustaleń organ nie miał podstaw do zastosowania w sprawie art. 189f § 1 pkt 1 K.p.a. Przepis ten obliguje organ do odstąpienia od nałożenia kary i poprzestania na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa. Warunkiem jego zastosowania w okolicznościach danej sprawy jest kumulatywne zaktualizowanie się obydwu określonych nim przesłanek. Zdaniem Sądu, okoliczności podnoszone przez Skarżącego nie prowadzą do zakwestionowania stanowiska organu, który nie podzielił argumentacji Skarżącego o znikomej wadze naruszenia i nie zadecydował o odstąpieniu od nałożenia kary pieniężnej, skoro Skarżący decydując się na przejazd po płatnym odcinku drogi nie mając pewności uiszczenia opłaty wobec braku powiązania pojazdu i urządzenia pokładowego, nie dopełnił obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Działania zapewniające uiszczanie opłaty elektronicznej za przejazdy płatnymi odcinkami dróg spornym pojazdem zostały podjęte dopiero 26 listopada 2021 r. Brak staranności w tym względzie nie może prowadzić do nadania odnotowanemu naruszeniu charakteru naruszenia znikomej wagi, gdyż takie potraktowanie naruszenia prowadziłoby do wyłączenia stosowania przepisów, które z brakiem uiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd pojazdem o wskazanych parametrach po płatnych odcinkach dróg łączą konsekwencję nałożenia kary pieniężnej. Poza tym zastosowaniu przepisu art. 189f § 1 pkt 1 K.p.a. sprzeciwia się w tej sprawie brak zaktualizowania się drugiej koniecznej przesłanki, o której stanowi ten przepis prawa, a mianowicie "zaprzestania naruszania prawa". W judykaturze podkreśla się, że przesłanka zaprzestania naruszania prawa odnosi się wyłącznie do tzw. deliktów wieloczynowych, deliktów trwałych oraz deliktów popełnianych z zaniechania, co siłą rzeczy prowadzi do wniosku, że ocena odnośnie zaistnienia tej przesłanki nie może odnosić się do tzw. deliktów jednoczynowych zwykłych oraz skutkowych. W związku z tym bowiem, że naruszenie prawa już wystąpiło, już zaistniał skutek jego naruszenia, nie jest możliwe zamanifestowanie zmiany stosunku sprawcy wobec tego naruszenia poprzez zmianę jego (dotychczasowego) zachowania - a to poprzez zaprzestanie naruszania porządku prawnego - a skoro tak, to siłą rzeczy nie jest możliwe przeprowadzenie oceny zachowania mającego przekonywać o zmianie postawy sprawcy. W relacji do treści sankcjonowanego w sprawie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 2 u.d.p, sprzeczne z nim zachowanie ma z całą pewnością charakter jednoczynowy oraz jednocześnie skutkowy. Polega bowiem na braku uiszczenia opłaty elektronicznej (w wysokości odpowiedniej dla kategorii pojazdu) za przejazd, wraz z którym dochodzi do zaistnienia stanu niezgodnego z prawem, zatem w odniesieniu do tego rodzaju deliktu przesłanka "zaprzestania naruszania prawa" nie ma zastosowania, co siłą rzeczy skutkuje brakiem podstaw, a zarazem możliwości stosowania przepisu art. 189f § 1 pkt 1 K.p.a. w sprawie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przejazdu z naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej za ten przejazd. Określone nim przesłanki muszą bowiem ziścić się łącznie (por. wyroki NSA: z 30 listopada 2022 r., II GSK 1091/19; z 10 lutego 2023 r., II GSK 249/20). Sąd stwierdza, że zgromadzone w sprawie dowody pozwalały na stwierdzenie, że stan faktyczny sprawy został wyczerpująco wyjaśniony, a poczynione w sprawie ustalenia faktyczne nie zostały skutecznie zakwestionowane przez Skarżącego. Sądowi nie jest znana decyzja GITD nr [...],umarzająca postępowanie w takim samym stanie faktycznym, na którą powołuje się w skardze Skarżący. Sąd nie może w związku z tym odnieść się do tego argumentu Skarżącego. Wbrew zarzutom skargi, Sąd nie dopatrzył się w sprawie naruszenia przez organ żadnego z wymienionych w niej przepisów prawa materialnego oraz postępowania, w stopniu mogącym zaważyć na treści podjętego rozstrzygnięcia. Sąd nie dopatrzył się również innych naruszeń prawa, które powinien uwzględnić z urzędu. Ze wszystkich wskazanych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143). Skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 tej ustawy, z uwagi na spełnienie ustawowych przesłanek.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 12 grudnia 2025
- Symbol z opisem
- 6037 Transport drogowy i przewozy
- Skarżony organ
- Inspektor Transportu Drogowego
- Sędziowie
- Agnieszka Łąpieś-Rosińska /przewodniczący/ Magdalena Maliszewska Sławomir Kozik /sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
art. 151, art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 · Dz.U. 2024 poz. 935
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II GSK 1152/23 · 2 czerwca 2026
Wyrok NSA z 2 czerwca 2026 r., II GSK 1152/23 – transport drogowy i przewozy
Sygnatura: II GSK 957/23 · 2 czerwca 2026
Wyrok NSA z 2 czerwca 2026 r., II GSK 957/23 – transport drogowy i przewozy
Sygnatura: II GSK 1031/23 · 2 czerwca 2026
Wyrok NSA z 2 czerwca 2026 r., II GSK 1031/23 – transport drogowy i przewozy
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny