VI SA/Wa 3722/14

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Andrzej Siwek po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej p o s t a n a w i a: odmówić B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.

Postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie na postanowienie z dnia 7 stycznia 2016 r. odrzucające zażalenie na postanowienie z dnia 28 października 2015 r., którym odrzucono skargę B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiocie kary pieniężnej. W zażaleniu z dnia 28 kwietnia 2016 r. na powyższe postanowienie strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, który następnie uzupełniła w zażaleniu z dnia 18 sierpnia 2016 r. na postanowienie z dnia 26 lipca 2016 r. odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, a następnie wniosła sporządzony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku powołała się na trudną sytuację finansową oraz brak środków finansowych.. W oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca podała, że wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi 5.000 zł, wartość środków trwałych to 0 zł, a strata za rok 2014 zamknęła się w kwocie 413.388,68 zł. Wskazała też, że na jej rachunku bankowym znajdują się środki w kwocie 19 zł. Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz dotychczas przesłane przez stronę skarżąca dokumenty były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej strony skarżącej, na podstawie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 4 października 2016 r. wezwano skarżącą spółkę, do nadesłania w terminie 14 dni: a/ rocznego sprawozdania finansowego spółki za rok 2014 i 2015, b/ dokumentu wskazującego na wysokość osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w 2016 r.– np. odpisu z księgi rachunkowej na koniec września 2016 r., c/ wyciągów z posiadanych przez skarżącą spółkę rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy, obejmujących informację o wszystkich transakcjach dokonanych na rachunkach w objętym wezwaniem terminie. Powyższe wezwanie doręczono stronie skarżącej w dniu 3 grudnia 2016 r. Strona skarżąca przy piśmie z dnia 7 listopada 2016 r. nadesłała: - kopię PIT-8 – zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych za rok 2015, - rachunek zysków i strat za okres styczeń-luty 2016 r. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej cyt. jako p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie całkowitym może nastąpić, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Z treści powyższego przepisu wynika, iż ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. W związku z tym musi on przedstawić sądowi argumentację, która potwierdzałaby jego niezdolność do wygospodarowania środków na pokrycie tych kosztów. Jeżeli zatem strona nie dopełniła w całości lub w części obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego i dochodów, to fakt ten uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy (patrz: J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wyd. II, Warszawa 2006 s. 527). Stosownie do treści art. 255 p.p.s.a, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów. Taka właśnie sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, mianowicie strona skarżąca została wezwana do potwierdzenia stosownymi dokumentami oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, przy czym odpowiedź skarżącej była niepełna. Skarżąca nie przedłożyła wyciągów z rachunków bankowych. Nie jest więc wiadome na etapie rozpoznawania wniosku, jaka była wysokość salda w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Ponadto nadesłany przez skarżącą rachunek zysków i strat za okres 1 stycznia 2016 r. – 29 lutego 2016 r. zawiera jedynie dane za I kwartał 2015 r. Skarżąca całkowicie zignorowała konieczność wskazania wysokości dochodów (lub straty) uzyskanych w roku 2016. Tym samym, skoro skarżąca nie przesłała na wezwanie Sądu żądanych dokumentów w zakresie dotyczącym kwestii posiadanych rachunków bankowych i dokonywanych na nich operacji oraz wskazujących na dochody skarżącej w roku 2016, brak było możliwości ustalenia, czy wypełnia przesłanki art. 246 § 2 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Fakt niedopełnienia obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia oraz dokumentów uzasadnia natomiast oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak też wynika z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt I OZ 895/09 Podkreślić bowiem należy, iż jedyną kwestią braną pod uwagę przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie prawnej jest jej stan majątkowy. Wydanie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy umotywowane innymi przyczynami niż sytuacja materialna wnioskodawcy jest niedopuszczalne, ponieważ nie znajduje uzasadnienia w art. 246 § 2 pkt 1 ww. ustawy (patrz; postanowienie NSA z dnia 31 marca 2005 r. sygn. akt II OZ 118/05 – niepubl.). W związku z powyższym Sąd musi ustalić, czy ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy osoba prawna wypełnia ustawowe przesłanki przyznania tejże pomocy, co nie jest możliwe w przypadku niewykazania stanu majątkowego strony skarżącej. W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 2 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.