VI SA/Wa 3609/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska-Grońska po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. G. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia w czynnościach zawodowych p o s t a n a w i a: odmówić skarżącemu G. G. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

We wniosku o przyznanie prawa pomocy (złożonym na urzędowym formularzu PPF w dniu [...] marca 2014 r.) skarżący G. G. zażądał zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu powyższego wniosku podał, że od listopada 2013 r. spłaca zadłużenie z tytułu składek w Okręgowej Radzie Adwokackiej, uiszczając po 300 zł miesięcznie, a od lutego 2014 r. – po 400 zł miesięcznie. Skarżący wskazał, iż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Z tytułu działalności gospodarczej (prowadzenie kancelarii adwokackiej) osiąga miesięczny dochód w wysokości 3.000 zł – 4.000 zł miesięcznie. Na jego majątek składają się: lokal mieszkalny o powierzchni 74 m kw (obciążony kredytem hipotecznym w wysokości 250.000 zł) oraz lokal kancelarii adwokackiej o powierzchni 30 m kw (zajęty przez komornika). Skarżący oświadczył, że jest zadłużony na kwotę ok. 500.000 zł – 600.000 zł i aktualnie nie dysponuje kwotą 200 zł (stanowiącą wysokość wpisu od skargi w niniejszej sprawie). W wykonaniu zarządzenia referendarza sądowego, pismem Sądu z dnia [...] maja 2014 r., skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedstawienie następujących dokumentów w terminie 14 dni: a) zeznania podatkowego skarżącego za rok 2013, ewentualnie zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodu uzyskanego w tym okresie, b) dokumentów wskazujących wysokość dochodów uzyskanych przez skarżącego w roku bieżącym z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej (w zależności od formy opodatkowania, np. ostatni PIT-5, kopie księgi przychodów i rozchodów, ewidencji przychodów), c) wyciągów z posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy (w przypadku jeśli takie rachunki posiada, a jeżeli nie posiada rachunków bankowych - zobowiązano skarżącego do złożenia stosownego oświadczenia w tym przedmiocie), d) dokumentów potwierdzających (wskazane przez skarżącego w rubryce 7 urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy) zobowiązania kredytowe. Powyższe wezwanie, prawidłowo powtórnie awizowane, zostało uznane za doręczone w dniu [...] czerwca 2014 r. Dotychczas skarżący nie wykonał przedmiotowego wezwania. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.). W tym miejscu podkreślić należy, iż jedyną kwestią braną pod uwagę przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej jest stan majątkowy jej i jej rodziny. "Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej jest obowiązkiem sądu, jeśli osoba ta wykazała, że spełnia przesłanki z art. 246 § 1" (H. Knysiak-Molczyk /w:/ T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 631). Jeżeli oświadczenia składane we wniosku o przyznanie prawa pomocy okażą się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego strony lub budzą wątpliwości, Sąd (referendarz sądowy) może wezwać stronę do złożenia w zakreślonym terminie dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego (art. 255 p.p.s.a.). W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym brak współpracy ze strony podmiotu ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy skutkuje uznaniem, że nie wykazał on zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 p.p.s.a., koniecznych dla przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 marca 2009 r., sygn. akt II FZ 91/09, LEX nr 550327). Wobec nieprzedstawienia żądanych informacji i doumentów, nie można stwierdzić, iż G. G. nie jest w stanie pokryć kosztów sądowych w niniejszej sprawie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w postanowieniu.